VII SA/Wa 2105/09

WyrokWSA w Warszawie2010-03-16

Skład orzekający: Ewa Machlejd, Tadeusz Nowak, Jarosław Stopczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja stwierdzająca nieważność pozwolenia na budowę została wydana z rażącym naruszeniem prawa, w szczególności czy wnioskodawcy posiadają legitymację do wszczęcia postępowania nadzwyczajnego oraz czy naruszone przepisy prawa budowlanego i o drogach publicznych uzasadniają stwierdzenie nieważności decyzji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej z powodu rażącego naruszenia prawa wymaga łącznie spełnienia trzech przesłanek: oczywistości naruszenia prawa, charakteru naruszonego przepisu oraz istotnych skutków społeczno-gospodarczych. W niniejszej sprawie organy nie dokonały wyczerpującej analizy tych przesłanek ani nie ustaliły w sposób kompletny stanu faktycznego, w szczególności dotyczącego legitymacji wnioskodawców i usytuowania obiektu względem sąsiednich działek, co skutkowało uchyleniem zaskarżonych decyzji.
Stan faktyczny
Spółka I. Sp. z o.o. uzyskała pozwolenie na budowę budynku biurowego w Warszawie. Wojewoda wszczął postępowanie nadzwyczajne na wniosek współwłaścicieli sąsiedniej działki, stwierdzając rażące naruszenia prawa budowlanego i przepisów o drogach publicznych w decyzji Prezydenta Warszawy zatwierdzającej projekt budowlany. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję wojewody. Spółka zaskarżyła decyzje, podnosząc m.in. brak legitymacji wnioskodawców i błędy proceduralne oraz materialnoprawne.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody. Stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądził od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej kwotę 460 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Sędzia WSA Jarosław Stopczyński, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2010 r. sprawy ze skargi I. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2009 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej I. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 460 zł (czterysta sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. VII SA/Wa 2105/09 UZASADNIENIE Wojewoda [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia [...] kwietnia 2009r. na podstawie art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 pkt 2 i art. 157 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), stwierdził nieważność ostatecznej decyzji Prezydenta . W. nr [...] z dnia [...].09.2006 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej I. Sp. z o.o. z siedzibą przy ul. Ż. w W. pozwolenia na budowę budynku biurowego wraz z elementami zagospodarowania terenu na działkach nr ew. [...] i [...] (d. 14) z obrębu 1-08-20 (w granicach oznaczonych na projekcie zagospodarowania terenu literami A-B-C-D-A) przy ul. P. w W. /kategoria obiektu XVI/. W uzasadnieniu decyzji, Wojewoda wskazał, że wnioskodawcy postępowania nadzwyczajnego M. L. i M. L. współwłaściciele sąsiadującej z terenem inwestycji działki nr ew. [...] położonej przy ul. W. w W. wskazali na naruszenie art. 43 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (jt. DzU. z 2007 r., nr 19, poz. 115); ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (jt- DzU. z 2006 r., nr 122, poz. 851), oraz naruszenie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane: art. 28 ust. 2; art. 35 ust. 1. Wojewoda wszczynając na ich wniosek postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta W. nr [...] z dnia [...].09.2006 r., wskazał na art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane uznając, że nieruchomość wnioskodawców znajduje się w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu. Stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta W. nr [...] z dnia [...].09.2006 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej spółce I. pozwolenia na budowę Wojewoda uzasadnił rażącym naruszeniem: art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006r., Nr poz. 1188), przepisu § 12 ust. 1 pkt 1 w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. 2002 r., Nr 75, poz. 690) w zakresie sytuowania budynku w stosunku do granicy sąsiedniej działki budowlanej, art. 39 ust.3 i 43 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (Dz. U Nr 19, poz. 115zpóźn. zm.), VII SA/Wa 2105/09 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpatrując odwołania spółki I. oraz H. D. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Wojewody [[..] z dnia [...]kwietnia 2009r., Nr [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podzielił stanowisko organu I instancji, wskazując w uzasadnieniu, że przedmiotowe pozwolenie na budowę zostało poprzedzone wydaniem decyzji Prezydenta W. z dnia [...] marca 2006r., Nr [...], znak: [...] o warunkach zabudowy. Zgodnie z pkt 1.1 w/w decyzji o warunkach zabudowy, teren oznaczony na załączniku nr 1 literami A-D-E-F-A (tj. działka [...]), objęty wydaną przez Wojewodę [...] w dniu [...] grudnia 2005r., decyzją Nr [...] o ustaleniu lokalizacji dla inwestycji budowy drogi ekspresowej N-S od węzła "Lotnisko" do węzła "M." w W. wraz z przebudową infrastruktury technicznej - odcinek: węzeł "MPL" O. - ul. P. został wyłączony z zakresu objętego tą decyzją. Zgodnie z treścią decyzji Prezydenta W. z dnia [...] września 2006r., Nr [...], znak: [...] inwestycja, polegająca na budowie trzykondygnacyjnego budynku biurowego, dziesięciu miejsc parkingowych oraz dwóch zbiorników na wody opadowe, obejmuje obszar oznaczony literami A-B-C-D-A, tj. działkę [...]. Jednakże z zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę projektu budowlanego wynika, że miejsca parkingowe oraz dwa zbiorniki na wody opadowe zostały częściowo umiejscowione w pasie drogowym, tj. na działce [...], a zatem na obszarze nie wchodzącym w zakres decyzji Prezydenta W. z dnia 30 marca 2006r., Nr [...], znak: [...] o warunkach zabudowy. Zatem, zdaniem organów, usytuowanie dziesięciu miejsc parkingowych oraz dwóch zbiorników na wody opadowe na działce [...] jest niezgodne z decyzją Prezydenta W. z dnia 30 marca 2006r., Nr [...], znak: [...] o warunkach zabudowy. Mając na uwadze, że decyzja o warunkach zabudowy zobowiązywała inwestora do zapewnienia miejsc parkingowych na terenie własnej działki, a sporny budynek nie może funkcjonować bez takich miejsc organy uznały, że wskazana niezgodność stanowi rażące naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał w swoim uzasadnieniu, że zgodnie z § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r, w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002r. Nr 75 poz. 690), budynki na działce budowlanej sytuuje VII SA/Wa 2105/09 się od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż 4,0 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy. Wskazana odległość nie została zachowana w odniesieniu do sąsiedniej działki budowlanej nr [...]. Z projektu budowlanego wynika, że nieruchomość inwestycyjna jest oddzielona od w/w działki nr [...], ulicą P. - działki nr [....] Odległość ściany z oknami projektowanego budynku od ulicy P. wynosi 0,5m. Jakkolwiek szerokość w/w ulicy nie została zwymiarowana na projekcie zagospodarowania działki, to jednak wynika z niego, że w części północnej wynosi ona około 3,Om. Organ stwierdził, przez porównanie proporcji, że planowany obiekt jest usytuowany w odległości mniejszej niż wymagane przepisami technicznymi - 4,Om. Powyższe stanowi rażące naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego w związku z § 12 ust. 1 pkt 1 w/w rozporządzenia. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podzielił stanowisko organu wojewódzkiego, że przepisy § 12 ust. 1 pkt 1 cyt- rozporządzenia, dotyczące odległości, mają zastosowanie nie tylko do działek budowlanych usytuowanych w bezpośrednim sąsiedztwie, ale również do działek kolejnych. Ze wskazanego przepisu nie wynika bowiem, że działka inwestycyjna i sąsiednia działka budowlana muszą bezpośrednio ze sobą graniczyć. W sytuacji, gdy nieruchomości te są od siebie oddzielone np. ulicą, pasmem gruntu, to również wówczas inwestor ma obowiązek zachować przepisową odległość ściany budynku od tej działki budowlanej. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podzielił również pogląd Wojewody, że niezachowana została odległość określona w art. 43 ust. 1 ustawy o drogach publicznych co stanowi o rażącym naruszeniu tego przepisu. Z zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę projektu budowlanego wynika, że odległość przedmiotowego budynku biurowego od granicy projektowanej linii rozgraniczającej ulicy P. wynosi 6m zamiast minimalnej odległości 8 m. W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego zarówno oczywistość, jak i ciężar gatunkowy naruszenia przepisów oraz skutki społeczno-gospodarcze i ekonomiczne wywołane tym naruszeniem powodują, że badana w trybie nadzoru decyzja Prezydenta W. z dnia [...] września 2006r., Nr [...] znak: [...] nie jest możliwa do zaakceptowania z punktu widzenia praworządnego państwa. Na powyższą decyzję skargę wniósł Prezydent W. wnosząc o jej uchylenie. Prezydent mimo iż jest organem, który wydawał kwestionowane pozwolenie na budowę nie wyjaśnił swojej legitymacji prawnej do złożenia skargi. Przedstawił VII SA/Wa 2105/09 natomiast swoje stanowisko prezentujące pogląd, że kwestionowana decyzja nie powinna być dotknięta wadą nieważności bowiem wywoływała określone skutki. Ponadto ponowna prawna ocena decyzji .zdaniem Prezydenta nie kawalifikuje jej jako decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Skargę wniosła również spółka I. zarzucając, że przy wydaniu skarżonych decyzji doszło do: rażącego naruszenia przepisu art. 156 § 1 pkt 2 infińe i art. 16 § 1 zd. 1 i zd. 2 a contrario k.p.a. poprzez uznanie przez organ, iż przy wydaniu decyzji Prezydenta m. st. Warszawy o nr [...] doszło do rażącego naruszenia prawa stanowiącego podstawę do stwierdzenia nieważności w/w decyzji, albowiem organ po pierwsze, nie udowodnił proceduralnie powoływanych w uzasadnieniu ewentualnych uchybień i naruszeń przepisów prawa, zaś alternatywnie przyjmując, błędnie zakwalifikował je jako rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., rażącego naruszenia przepisu art. 157 § 2 k.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2 prawa budowlanego (ustawa z 7 lipca 1994 r, tj. Dz.U. 2003, Nr 207, poz. 2016 ze zm" dalej cyt. jako "p.b.") poprzez wszczęcie nadzwyczajnego postępowania administracyjnego w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji z wniosku podmiotów - osób fizycznych: M. L.i M. L. - nie posiadających przymiotu a tym bardziej uprawnień strony w ramach niniejszego postępowania z uwagi na brak zaistnienia przesłanki oddziaływania obiektu, albowiem obszar oddziaływania obiektu nie obejmuje innych nieruchomości, w tym pozostających we władaniu wnioskodawców oraz brak jest naruszeń przepisów prawa materialnego wskazujących na interes wnioskodawców. rażącego naruszenia przepisu art. 75, 77 § 1 i 4, 78, 84 § 1 oraz art. 85 § 1 i w zw. z tym art. 6, art.7 oraz art. 8 k.p.a. poprzez nie zebranie przez organ w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, naruszenia przepisu art. 80 k.p.a. poprzez dowolną a nie swobodną ocenę na podstawie całokształtu materiału dowodowego istotnych dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy okoliczności, zwłaszcza w kontekście powyższych zarzutów; rażącego naruszenia przepisu art. 107 § 3 i art. 11 k.p.a. poprzez nie wskazanie w uzasadnieniu decyzji faktów, które organ uznał za udowodnione oraz nie wskazanie dowodów na których się oparł oraz ewentualnych przyczyn dla których innym odmówił wiarygodności i mocy dowodowej m.in. w zakresie bezzasadnego przyznania podmiotom składającym wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji przymiotu strony postępowania, powoływanych wielkości, danych i miar a tym samym VII SA/Wa 2105/09 organ niedostatecznie wyjaśnił stronie skarżącej zasadność przesłanek, którymi kierował się przy rozpoznaniu sprawy; 6. naruszenia przepisu § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich utytułowanie poprzez oczywiście, błędne przyjęcie - błąd co do ustaleń faktycznych - w zakresie odległości na "stronie zachodniej", albowiem odległość do działki wnioskodawców wynosi najmniej 3,75 m a najwięcej 4,95 m, a wobec braku otworów okiennych i drzwiowych dyspozycja normy § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury a nadto poprzez błędne przyjęcie, iż warunek zachowania odległości 4 m. od "granicy z sąsiednią działką budowlaną" dotyczy także kolejnych działek aniżeli bezpośrednio sąsiadujące - tj. działek znajdujących się za innymi działkami, niż o charakterze budowlanym; 7. naruszenia przepisu 43 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. 2007, Nr 19, poz. 115 ze zm.,) w zw. z art. 73 § 1 k.p.a. poprzez przyjęcie bez żadnych podstaw dowodowych, a zlekceważenia wniosku dowodowego przez organ II instancji, tj. wobec nie przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, nie wykonania przez biegłego oględzin przedmiotowego obiektu oraz nie wykonania stosownych pomiarów, iż odległość budynku od drogi publicznej P. wynosi mniej niż 8 m., albowiem w rzeczywistości odległość jest większa; oraz nadto poprzez nieuzasadnione prawnie żądanie posiadania zgody zarządcy interesownej drogi na niezachowanie tej odległości w sytuacji, gdy na dzień wydania decyzji [...] wymagane przywołanym przepisem odległości były zachowane; 8. naruszenia przepisu art. 35 ust. 1 p.b. poprzez błędne przyjęcie braku zgodności pomiędzy decyzją Nr [...] a zatwierdzonym nią projektem budowlanym 9. naruszenia art. 158 § 2 w zw. z art. 156 § 2 in fine k.p.a., albowiem gdyby nawet hipotetycznie przyjąć, iż mogło dojść do pewnych uchybień przepisów prawa nawet kwalifikowanych przez pryzmat art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., to wobec wywołania przez decyzję Nr [...] nieodwracalnych skutków prawnych i w związku z już zakończonym procesem budowlanym - organ był uprawnionym do wydania decyzji stwierdzającej wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę jedynie z naruszeniem prawa. W odpowiedzi na skargi Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o ich oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga jest zasadna. Na wstępie przytoczyć należy zasady obowiązujące w postępowaniu VII SA/Wa 2105/09 nieważnościowym, bowiem organy obu instancji, choć powołały się na nie w swoich rozstrzygnięciach, to jednak nie zastosowały w sprawie. Wskazać zatem trzeba, że zgodnie z ugruntowanym w orzecznictwie i doktrynie stanowiskiem, o uznaniu naruszenia prawa za rażące decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter naruszonego przepisu oraz skutki gospodarcze i społeczne, które wywołuje decyzja. Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. Oznacza to, że w sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to jest taki, który nie wymaga wykładni prawa. Natomiast skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszająca prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - skutki gospodarcze lub społeczne naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu organu praworządnego państwa, (por. wyrok NSA z dnia 9 lutego 2005 r, OSK 1134/04). W związku z powyższym, ani oczywistość naruszenia przepisu, ani jego charakter nie są wystarczające do przyjęcia, że miało miejsce rażące naruszenie prawa. Obok oczywistego naruszenia prawa i charakteru naruszonego przepisu - jako kryterium rażącego naruszenia prawa -winny być również brane pod uwagę społeczno-gospodarcze skutki wywołane wadliwą decyzją. Organy winny mieć więc na uwadze, że o rażącym naruszeniu prawa można mówić tylko wtedy, gdy stwierdzone naruszenie, przy uwzględnieniu okoliczności danej sprawy, ma znacznie większą wagę, niż stabilność ostatecznej decyzji administracyjnej (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 czerwca 1995 r., sygn. akt III A.R.N 22/95, wyrok NSA z 17 lipca 2008r, sygn. akt II OSK 888/07 oraz z dnia 21 sierpnia 2001 r. sygn. akt II SA 1726/00, LEX nr 51233). W konsekwencji, stwierdzenie nieważności decyzji, w oparciu o przesłankę rażącego naruszenia prawa, może mieć miejsce tylko wyjątkowo, a przed wydaniem takiego rozstrzygnięcia organy zobligowane są do dokonania szczegółowej oceny naruszenia, w świetle całokształtu okoliczności sprawy, z uwzględnieniem konsekwencji prawnych. W takim zatem kontekście organy winny dokonać oceny, czy decyzja Prezydenta W. nr [...] z dnia [...].09.2006 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej I. Sp. z o.o. pozwolenia na budowę budynku biurowego dotknięta jest kwalifikowaną wadą rażącego naruszenia prawa. Dokonując analizy akt sprawy, zauważyć również należy, że nadzwyczajne VII SA/Wa 2105/09 postępowanie wszczęte zostało na wniosek M. L. i M. L. współwłaścicieli działki nr ew. [...] położonej przy ul. W. w W. a usytuowanej w sąsiedztwie projektowanej inwestycji. Wojewoda wszczynając na ich wniosek postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta W. nr [..] z dnia [...].09.2006 r., wskazał na art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane uznając, że nieruchomość wnioskodawców znajduje się w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu, bowiem naruszone zostały konkretne normy prawa materialnego np. przepisy techniczno-budowlane, z których dany podmiot wywodzi swój interes prawny jako strona postępowania. Jest to niewątpliwie zasadnicza kwestia wymagająca wyjaśnienia, bowiem od tego czy rzeczywiście naruszony został interes prawny współwłaścicieli działki nr [...] uzależniona jest zasadność wszczęcia postępowania na ich wniosek. Organ I instancji w początkowym stadium postępowania co prawda poczynił pewne, acz niewystarczające i nieadekwatne działania celem ustalenia atrybutu strony wnioskodawców w niniejszej sprawie. Zdaniem Wojewody, w omawianej sprawie naruszone zostały przepisy prawa materialnego tj. przepisy techniczno-budowlane zawarte w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. 2002 r., Nr 75, poz. 690) w zakresie sytuowania budynku w stosunku do granicy sąsiedniej działki budowlanej /§ 12 ust. 1 pkt 1/. Ściana z otworami okiennymi planowanego budynku zlokalizowana jest, jak wynika z akt sprawy, w odległości mniejszej niż 4 m od granicy działki budowlanej będącej własnością wnioskodawców. Powyższe zadecydowało, zdaniem Wojewody o uznaniu skarżących za stronę postępowania prowadzonego w trybie nadzoru. Rzeczywiście, przepisy techniczno-budowlane zawarte w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. 2002 r., Nr 75, poz. 690) w zakresie sytuowania budynku w stosunku do granicy sąsiedniej działki budowlanej (§ 12 ust. 1 pkt 1) w dniu wydania pozwolenia na budowę stanowiły i stanowią obecnie, że ściana z otworami okiennymi lub drzwiowymi planowanego budynku powinna być zlokalizowana w odległości co najmniej 4 m od granicy sąsiedniej działki budowlanej a w przypadku ściany bez otworów okiennych lub drzwiowych co najmniej 3 m. Przy czym ust. 2 § 12 rozporządzenia stanowił, że "odległość od granicy, o której mowa w ust. 1 pkt 1, mierzy się w poziomie od najbliższej krawędzi zewnętrznej otworu drzwiowego lub okiennego ściany lub w połaci dachowej budynku zwróconej w stronę VII SA/Wa 2105/09 tej granicy lub od najbliższej krawędzi otworu okiennego umieszczonego w dachu". Biorąc więc pod uwagę wskazane brzmienie § 12 ust. 1 i 2 rozporządzenia, organy winny poddać analizie nie tylko kwestię czy sąsiednią działka budowlaną oznacza również kolejną działkę budowlaną, w sytuacji gdy najbliższa działka nie jest działką budowlaną i czy odległości winny być respektowane również w stosunku do kolejnych działek, jeżeli pas gruntu (np. działka drogowa pomiędzy nimi) nie posiada odpowiedniej szerokości pozwalającej na spełnienie wymogów rozporządzenia, ale również kwestię czy w ścianie projektowanego budynku usytuowanej od strony działki nr 16 znajdują się otwory okienne lub drzwiowe, a jeśli tak, to jaka jest odległość tych otworów od granicy, o której mowa w ust. 1 pkt 1 § 12 rozporządzenia przy zastosowaniu ustępu 2 tego paragrafu. W tym miejscu stwierdzić należy, że zgodnie z naczelną zasadą postępowania administracyjnego, jaką jest zasada prawdy obiektywnej, organ administracji publicznej zobowiązany jest do wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego. Udowodnienie każdego faktu mającego znaczenie prawne może nastąpić za pomocą wszystkich legalnych środków, a jakiekolwiek ograniczenie w tym przedmiocie może wynikać tylko z przepisów ustawowych. Materiał dowodowy zebrany w sprawie powinien być kompletny, tj. dotyczący wszystkich okoliczności faktycznych, które mają znaczenie w sprawie. Z art. 77 § 1 kpa wynika obowiązek organu administracji zgromadzenia całego materiału dowodowego, koniecznego do rozstrzygnięcia sprawy, co oznacza obowiązek podjęcia przez organ stosownych działań, między innymi przeprowadzenia z urzędu dowodów służących ustaleniu stanu faktycznego sprawy, zażądania od strony przedstawienia dowodów na poparcie jej twierdzeń lub wystąpienia do innych organów lub instytucji o zajęcie stanowiska w sprawie (zob. np. teza pierwsza wyroku NSA OZ w Lublinie z 17 maja 1994 r., SA/Lu 1921/93; wyrok NSA z 8 stycznia 1999 r., IV SAB 198/98). Jako dowolne należy traktować ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy nie w pełni rozpatrzonym. Zarzut dowolności wykluczają dopiero ustalenia dokonane na podstawie całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący, a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania decyzji o przekonującej treści, (wyrok SN z 23 listopada 1994 r., III ARN 55/94 - OSNAP 1995, nr 7, poz. 83; zob. także wyrok NSA z 4 lipca 2001 r., I SA 1768/99). VII SA/Wa 2105/09 W związku z powyższym, zauważyć należy, że w przypadku ustalenia, że obiekt został zaprojektowany zgodnie z ustaleniami wyżej cyt. § 12 rozporządzenia, zachodziłaby konieczność ponownej weryfikacji przymiotu strony osób wnioskujących o wszczęcie postępowania nadzwyczajnego. Dopiero wyjaśnienie powyższych wątpliwości, umożliwia organowi analizowanie innych przypadków rażącego tj kwalifikowanego charakteru naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn.: Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz.1188, ze zm.), przez zatwierdzenie projektu budowlanego dotyczącego także działki nr 14/4, czy też art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn.: Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115, ze zm.). Nadmienić tylko należy, że z treści przepisu art. 43 ust.1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych nie sposób wysnuć wniosku, że dotyczyć on ma dróg projektowanych. Początek przepisu brzmi bowiem: "Obiekty budowlane przy drogach powinny być usytuowane w odległości od zewnętrznej krawędzi jezdni co najmniej...". W orzecznictwie przyjęto, że norma zawarta w art. 43 ust. 1 ustawy reguluje zatem wymóg obowiązujący w procesie sytuowania obiektu budowlanego przy istniejącej drodze publicznej (por. wyrok NSA z dnia 10.04.2008 r., II OSK 1687/07). Ponadto Sąd ponownie stwierdza, co słusznie podniesiono w skardze, iż organy administracji orzekające o stwierdzeniu nieważności decyzji nie oceniły zarówno nie oceniły powyższych okoliczności sprawy i tym samym nie odniosły się w wymaganym stopniu do zgromadzonego materiału dowodowego jak i ciężaru gatunkowego ewentualnego naruszenia przepisów oraz skutków społeczno-gospodarcze i ekonomiczne wywołanych ewentulnym naruszeniem przepisów prawa materialnego , co narusza dyspozycję art. 7 i 77 § 1 K.p.a. Podkreślić bowiem należy, że postępowanie prowadzone jest w trybie nadzwyczajnym i rozszerzająca interpretacja "sąsiedniej działki budowlanej" nie powinna mieć w tym przypadku miejsca. Organy nie wzięły pod uwagę usytuowania planowanego obiektu i usytuowania otworów w ścianie w stosunku do działki nr 16 oraz w obu rozstrzygnięciach nie wykazano, że uchybienie to ma znacznie większą wagę, niż stabilność ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę biorąc pod uwagę konieczność spełnienia drugiej i trzeciej z przesłanek rażącego naruszenia prawa tj charakteru naruszonego przepisu, a w szczególności skutków - w tym społecznych - jakie powoduje taka wadliwość decyzji. Pamiętać również należy, co zresztą zauważył organ odwoławczy, że orzecznictwie sądowo administracyjnym przeważa pogląd, że o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 Kpa decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość VII SA/Wa 2105/09 naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub skutki społeczno-gospodarcze, które wywołuje decyzja. Podkreślić więc należy, że z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia w sytuacji, gdy interpretacja obowiązującego przepisu prawa nie nasuwa jakichkolwiek wątpliwości i którego treść bez żadnych sporów może zostać ustalona, zaś organ narusza go w sposób oczywisty, nie dający się w żadnej mierze pogodzić z zasadą praworządności (wyrok NSA z 31.10.2008r, II OSK 1306/07, wyrok NSA z 17.07.2008r., II OSK 888/07). Wobec poczynionych ustaleń, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. / uchylił zaskarżone decyzje. Na podstawie art. 152 w/w ustawy zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienie się niniejszego wyroku . O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 tejże ustawy .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło