VII SA/Wa 2129/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Stowarzyszenia Powiatu [...][...] z siedzibą w [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi Zgodnie z art. 53 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), skargę do Sądu wnosi się w terminie 30 dni, liczonym od daty doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. W dniu 4 września 2015 r. (data stempla urzędu pocztowego) Stowarzyszenie Powiatu [...][...] z siedzibą w [...] wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...]. Skarżące stowarzyszenie nie było stroną postępowania administracyjnego, w związku z czym należy przyjąć, że może ono wnieść skargę w terminie określonym przez art. 53 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tj. w terminie 30 dni, liczonym od daty doręczenia decyzji innej stronie postępowania administracyjnego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 stycznia 1998 r., sygn. akt I SA 413/97). W niniejszej sprawie decyzję organu drugiej instancji doręczono jedynej stronie postępowania (inwestorowi) w dniu 3 sierpnia 2015 r., zatem termin do wniesienia skargi upływał z dniem 2 września 2015 r. Skarżące stowarzyszenie zaś nadało skargę w dniu 3 września 2015 r. W piśmie z dnia 2 listopada 2015 r. skarżące stowarzyszenie wniosło o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu wniosku Stowarzyszenie wskazało, że "uchybienie nie jest nadmierne i nastąpiło z przyczyn niezależnych od skarżącego, a mieszkańcy wsi [...] ponieśliby niepowetowane straty. Stowarzyszenie dowiedziało się o uchybieniu terminu dopiero z treści postanowienia o odrzuceniu skargi. Mieszkańcy wsi [...] zostali pominięci bezprawnie jako strona w całym postępowaniu, a ich nieuznanie powinno skutkować nieważnością postępowania. Mieszkańcy byli aktywnie zaangażowani w sprawie, składali liczne protesty. Powołując się na pismo Sołtysa wsi [...] z 20 sierpnia 2015 r. skierowane do mieszkańców wsi, informujące o treści wydanej w dniu [...] lipca 2015 r. decyzji wojewody z informacją o terminie złożenia skargi do 5 września 2015 r. Stowarzyszenie stwierdziło, że potwierdza ono brak winy w uchybieniu terminu. Doręczenie decyzji najpierw inwestorowi a dopiero później Wójtowi Gminy [...] i Staroście Powiatu w [...] miało na celu zmylenie mieszkańców co do daty, od której liczy się termin do wniesienia skargi na decyzję." Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wniosek podlega oddaleniu. Jak stanowi art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), czynność podjęta w postępowaniu sądowym przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Przy czym, zgodnie z treścią art. 87 § 1 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. We wniosku należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). Jak stanowi natomiast § 5 omawianego przepisu po upływie roku od uchybionego terminu, jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko w przypadkach wyjątkowych. Warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest zatem łączne spełnienie przesłanek ustanowionych w przepisach art. 86 i art. 87 p.p.s.a., tj. uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu (art. 86 § 1 i art. 87 § 2), spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony (art. 86 § 2), dochowanie terminu do wniesienia wniosku (art. 87 § 1) i dopełnienie uchybionej czynności (art. 87 § 4). W przedmiotowej sprawie niewątpliwie niedokonanie przez stronę skarżącą czynności w terminie powoduje dla niej ujemne skutki w postaci odrzucenia skargi. Wniosek został złożony w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia. Jednocześnie wskazać trzeba, że strona skarżąca dokonała uchybionej czynności jeszcze przed złożeniem wniosku o przywrócenie terminu. Kolejno, należy zatem ocenić uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu. Strona skarżąca twierdzi, że powodem niedopełnienia czynności w terminie była błędna informacja o końcowym terminie złożenia skargi zawarta w piśmie Sołtysa oraz nieuznanie przez organ za strony postepowania mieszkańców wsi [...] na etapie postępowania administracyjnego. Kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się - zgodnie z orzecznictwem i literaturą przedmiotu - z obowiązkiem do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której skarżący nie mógł usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Warunkiem dopuszczalności przywrócenia stronie terminu do dokonania czynności procesowej, jest zatem uprawdopodobnienie przez skarżącego, że mimo całej staranności nie mógł on dokonać czynności w terminie, to znaczy, że zachodziły przeszkody od niego niezależne oraz istniejące przez cały czas biegu terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (por. wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2007 r., II OSK 479/07, publ: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Do okoliczności faktycznych, które mogą uprawdopodobnić brak winy w uchybieniu terminu należy np. nagła choroba, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (por. wyrok NSA z dnia 3 sierpnia 2001 r., sygn. akt I SA/Wr 676/99, publ: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Biorąc pod uwagę powyższe należy wskazać, że skarżące Stowarzyszenie nie uprawdopodobniło zaistnienia po jego stronie braku winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. W ocenie Sądu tylko nagłe, nie dające się wcześniej przewidzieć zdarzenie może stanowić uprawdopodobnienie, o którym wyżej mowa, przemawiające za uwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu. Już z samego wniosku o przywrócenie terminu wynika, że mieszkańcy wsi [...] zostali powiadomieni (m.in. listem Sołtysa) o istnieniu decyzji, w czasie w którym był jeszcze otwarty termin do wniesienia skargi. Wprawdzie z listu wynika błędna data upływu terminu do wniesienia skargi, nic nie stało jednak na przeszkodzie żeby zweryfikować kwestie proceduralne czyli między innymi terminu do wniesienia skargi chociażby poprzez uzyskanie telefonicznie informacji w organie. List skierowany był do wszystkich mieszkańców wsi [...], jednak z faktu uchybienia terminu wynika, że nikt nie zainteresował się wskazanymi kwestiami proceduralnymi odnośnie terminu do wniesienia skargi. Nikt nie podjął się próby ustalenia informacji niezbędnych do podjęcia dalszych działań w sprawie. Trudno sytuację taką uznać za brak winy w uchybieniu terminu. Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdził, że argumenty skarżącego Stowarzyszenia podniesione we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie są przekonywujące. Nie można zasłaniać się brakiem winy w uchybieniu terminu jedyną informacją jaką mieszkańcy uzyskali od Sołtysa wsi. W konsekwencji Sąd stanął na stanowisku, że trudno dopatrywać się braku winy w sytuacji gdy mieszkańcy wsi zostali powiadomieni o istnieniu decyzji, nie było żadnego kataklizmu, który uniemożliwiłby złożenie skargi wcześniej czy też utrudniłby uzyskanie rzetelnej informacji z organu wydającego decyzję. Na uwagę zasługuje również fakt, że z dołączonych do wniosku o przywrócenie terminu pism wynika, że mieszkańcy [...] oraz okolicznych miejscowości co najmniej od dwóch lat interesowali się kwestią pozwolenia na budowę spalarni odpadów pozwierzęcych w miejscowości [...]. Wydaje się zatem nieprawdopodobne, że w tak ważnej dla nich sprawie nie dołożyli wszelkich starań aby ustalić tak istotne informacje, jak: data wydania spornej decyzji, kwestia jej doręczenia oraz termin do wniesienia skargi na tę decyzję, opierając się jednocześnie na jedynej informacji uzyskanej do Sołtysa wsi. Konkludując, Sąd uznał, że nie została spełniona podstawowa przesłanka do przywrócenia terminu, czyli kryterium braku winy w uchybieniu terminu. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.