VII SA/Wa 2137/17

PostanowienieWSA w Warszawie2018-05-22

Skład orzekający: Maciej Majewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Stowarzyszenie, które wcześniej otrzymało odmowę zwolnienia od kosztów sądowych, może uzyskać zmianę tej decyzji, jeśli nie wykazało istotnej zmiany okoliczności faktycznych lub prawnych od czasu wydania poprzedniego postanowienia?
Ratio decidendi
Wniosek o zmianę postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli wnioskodawca nie wykazał istotnej zmiany okoliczności faktycznych lub prawnych od czasu wydania poprzedniego postanowienia. Stowarzyszenie powinno przede wszystkim we własnym zakresie zapewnić środki na pokrycie kosztów sądowych, które mają równorzędny charakter z innymi bieżącymi wydatkami.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie złożyło wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, który jest drugim wnioskiem w tej sprawie. Stowarzyszenie prowadzi działalność społeczną, nie posiada majątku, a środki pochodzą ze składek członkowskich. Wcześniejszy wniosek został odrzucony, a postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez WSA. Stowarzyszenie nie wykazało istotnej zmiany swojej sytuacji majątkowej od czasu wydania poprzedniego postanowienia.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono Stowarzyszeniu zmiany postanowienia Starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 października 2017 r. w zakresie odmowy zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Maciej Majewski po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Stowarzyszenia [...] w [...] o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi Stowarzyszenia [...] w [...] na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2017 r., znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia postanawia: odmówić Stowarzyszeniu [...] w [...] zmiany postanowienia Starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 października 2017 r. w zakresie odmowy zwolnienia od kosztów sądowych. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął na formularzu PPF wniosek Stowarzyszenia [...], zw. dalej "Stowarzyszeniem", o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Obecny wniosek jest drugim wnioskiem Stowarzyszenia złożonym w tym samym zakresie, zatem niniejszy wnioskiem rozpoznawany jest w zakresie zmiany pierwotnego postanowienia. Z treści obecnego jak i pierwotnego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż ww. Stowarzyszenie prowadzi działalność o charakterze społecznym i nie posiada żadnego majątku, nie prowadzi działalności gospodarczej a środki finansowe na bieżącą działalność pochodzą z dobrowolnych składek członkowskich. Dalej wskazano, że stowarzyszenie jest organizacją non profit i nie pobiera żadnej formy dotacji od Skarbu Państwa, organów samorządu bądź Unii Europejskiej. W sprawie zważono, co następuje. Wniosek skarżącego Stowarzyszenia nie zasługuje na uwzględnienie. Na podstawie art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.), postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Wskazać należy, iż wyżej wymieniony przepis możliwość uchylenia bądź zmiany postanowień niekończących postępowania w sprawie warunkuje i uzależnia od zmiany okoliczności sprawy, przez co należy rozumieć zarówno zmianę okoliczności faktycznych, jakie sąd przyjął za przesłankę rozstrzygnięcia, jak i zmianę okoliczności prawych, które uzasadniałyby wydanie postanowienia odmiennej treści niż to, które zostało wcześniej wydane. Sąd po wszechstronnej ocenie tych okoliczności może wydać stosowne postanowienie (zob. B. Dauter w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, warszawa 2005, s. 382-383). Zmiana okoliczności faktycznych sprawy odnosić się może nie tylko do wysokości uzyskiwanych przez stronę skarżącą dochodów, ale także wysokości obciążających ją wydatków (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 grudnia 2013 r., sygn. akt II OZ 1163/13, publikowane: www.orzeczenia. nsa.gov.pl). Zauważyć należy, iż wniosek o przyznanie prawa pomocy może być złożony ponownie, jeżeli nastąpiła zmiana okoliczności zarówno faktycznych, jak i prawnych, która stanowiła podstawę orzeczenia o przyznaniu lub odmowie przyznania prawa pomocy (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 maja 2005 r., sygn. akt II OZ 408/05 niepubl.). W rozpatrywanej sprawie prawomocnym postanowieniem z dnia 4 grudnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie utrzymał w mocy postanowienie Starszego referendarza sądowego z dnia 27 października 2017 r. odmawiającego Stowarzyszeniu przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Rozpoznając ponownie sprawę przyznania prawa pomocy należy wskazać, że skarżące Stowarzyszenie nie wykazało, by w okresie od wydania postanowienia z dnia 27 października 2017 r. do momentu zapadnięcia niniejszego postanowienia nastąpiła istotna zmiana okoliczności dotyczących ich sytuacji majątkowej, co uzasadniałoby wydanie postanowienia o treści innej, niż treść postanowienia z dnia 27 października 2017 r. Stowarzyszenie nie wskazało żadnych nowych okoliczności. Należy zatem ponownie zauważyć, że skarżące w niniejszej sprawie Stowarzyszenie prowadząc swoją działalność ma możliwość zgromadzenia odpowiedniej kwoty pieniężnej pochodzącej przede wszystkim ze składek członkowskich, tym bardziej, że w Statucie posiada zapis że obowiązkiem członków stowarzyszenia jest opłacanie składek członkowskich (§ 11), lub wygospodarować środki na pokrycie kosztów sądowych z dochodów z własnej działalności, ewentualnie uzyskać dochody w inny prawem przewidziany sposób, a dopiero jeżeli te formy pozyskania środków okażą się niewystarczające, powinno szukać pomocy finansowej chociażby poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Z tego względu Stowarzyszenie powinno zapewnić odpowiednie środki na utrzymanie i bieżącą działalność przede wszystkim we własnym zakresie. Koszty sądowe, mają równorzędny charakter z innymi bieżącymi wydatkami ponoszonymi przez podmiot i powinny zostać pokryte z bieżących dochodów, tym bardziej, że do regulaminowej działalności Stowarzyszenia należy też występowanie w postępowaniach sądowo-administracyjnych, które z zasady wymagają uiszczenia wpisu sądowego. W obecnie rozpoznawanym wniosku Stowarzyszenie nie wskazało innych okoliczności niż ww. znane już w sprawie. Brak jest zatem podstaw do zmiany postanowienia Starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 października 2017 w zakresie odmowy zwolnienia od kosztów sądowych. W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 165 w zw. z art. 246 § 2 pkt 2 i w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło