VII SA/Wa 2163/16
WyrokWSA w Warszawie2017-08-31
Skład orzekający: Ewa Machlejd, Tadeusz Nowak, Tomasz Stawecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca usunięcie nieprawidłowości w budynku mieszkalnym wielorodzinnym może być skierowana wyłącznie do spółdzielni mieszkaniowej jako zarządcy nieruchomości wspólnej, nawet jeśli istnieją współwłaściciele?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja nakazująca usunięcie nieprawidłowości w budynku mieszkalnym wielorodzinnym może być skierowana wyłącznie do spółdzielni mieszkaniowej jako zarządcy nieruchomości wspólnej. Spółdzielnia, sprawując zarząd nad nieruchomością wspólną, jest podmiotem zobowiązanym na podstawie art. 61 Prawa budowlanego do wykonania obowiązków nałożonych na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 tej ustawy, nawet jeśli istnieją współwłaściciele. Nakazane roboty budowlane dotyczą eksploatacji i utrzymania nieruchomości wspólnej, do której spółdzielnia może podejmować decyzje.Stan faktyczny
Spółdzielnia Budowlano Mieszkaniowa złożyła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą spółdzielni usunięcie szeregu nieprawidłowości w budynku mieszkalnym wielorodzinnym. Nieprawidłowości dotyczyły m.in. izolacji, stanu technicznego balkonów, podjazdów i kostki brukowej. Spółdzielnia zarzucała naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędne ustalenie adresata decyzji oraz niezastosowanie przepisów Kodeksu cywilnego dotyczących współwłasności. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Sędziowie sędzia WSA Tadeusz Nowak, sędzia WSA Tomasz Stawecki, Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi Spółdzielni [...] w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości oddala skargę
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] sierpnia 2016 r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 23, ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania Spółdzielni Budowlano Mieszkaniowej "[...]" w [...] - utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] Nr [...] z [...] maja 2016 r., nakazującej Spółdzielni Budowlano Mieszkaniowej "[...]" usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w [...] poprzez wykonanie robót budowlanych polegających na:
- zaizolowaniu pionów c.o. i c.w.u.;
- uzupełnieniu izolacji rurociągów w kotłowni oraz przejść przez przegrody;
- wykonaniu izolacji przeciwwilgociowej oraz cieplnej przyziemia budynku pod garażami do głębokości ławy fundamentowej;
- wymianie obróbek blacharskich balkonów i podokienników;
- naprawie tynków na czołach balkonów południowych;
- naprawie obróbek blacharskich podjazdu do garażu;
- uszczelnieniu połączeń rur spustowych PCV z rurami żeliwnymi;
- wymianie wyszczerbionej kostki brukowej podestu wejścia do klatki schodowej,
w terminie 18 miesięcy od dnia uprawomocnienia się ww. decyzji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy omówił stan faktyczny sprawy i wskazał, że PINB dla [...] prowadził z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie dotyczącej stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w [...] zakończone decyzją nr [...] z dnia [...].10.2014 r., którą nakazano wykonanie określonych robót budowlanych zgodnie z Raportem z badania termowizyjnego izolacji termicznej budynku w Warszawie przy ul. [...] oraz aneksem do ww. raportu, sporządzonym przez mgr inż. T. S. oraz mgr inż. K. K. w terminie 18 miesięcy od dnia uprawomocnienia się ww. decyzji.
Powyższe rozstrzygnięcie zostało utrzymane w mocy decyzją [...]WINB nr [...] z dnia [...].12.2014 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 19.11.2015 r. w sprawie VII SA/Wa 302/15 uchylił decyzję [...]WINB nr 2076/14 z dnia 10.12.2014 r. oraz poprzedzającą ją decyzję PINB dla [...] nr [...] z dnia [...].10.2014 r.
Decyzją nr [...] z dnia [...].05.2016 r. PINB dla [...] ponownie nakazał wykonanie określonych robót budowlanych.
Od powyższej decyzji w ustawowym terminie odwołanie złożyła Spółdzielnia Budowlano Mieszkaniowa "[...]".
Zdaniem organu odwoławczego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego, opierając rozstrzygnięcie na art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Opierając swoje stanowisko o poglądy judykatury organ wskazał, że w przypadku wystąpienia przynajmniej jednej z przesłanek wymienionych w art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego organ nadzoru budowlanego jest nie tylko uprawniony, lecz zobligowany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości (wyroki NSA z dnia 02.09.2014 r., sygn. akt II OSK 3075/13; z dnia 14.02.2014 r., sygn. akt II OSK 1917/11; z dnia 20 maja 2011 r., sygn. akt II OSK 916/10). A zatem, organ powiatowy stwierdzając nieodpowiedni stan techniczny, był zobowiązany do nakazania, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości.
Art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego wskazuje, że obiekt budowlany należy użytkować w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, w szczególności w zakresie związanym z wymaganiami, o których mowa w ust. 1 pkt 1-7 tego artykułu. W przypadku stwierdzenia m.in., że obiekt jest w nieodpowiednim stanie technicznym, może zagrażać życiu lub zdrowiu oraz bezpieczeństwu mienia istnieje przewidziana w art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego możliwość nakazania przez właściwy organ jego właścicielowi lub zarządcy, w drodze decyzji, stwierdzonych nieprawidłowości, z określeniem terminu wykonania tego obowiązku, Odpowiedzialność wskazanych podmiotów za właściwe użytkowanie obiektu wiąże się więc ze sposobem zarządzania obiektem.
Przepis art. 66 Prawa budowlanego służy usunięciu nieprawidłowości powstałych w trakcie użytkowania obiektu, które są z reguły wynikiem zużycia technicznego obiektu budowlanego lub nagłych zdarzeń mających miejsce po oddaniu obiektu do użytkowania. Przepis ten nie tworzy dla właściciela czy zarządcy obiektu nowego obowiązku, lecz precyzuje ustawowy obowiązek wynikający z art. 61 powołanej ustawy i dodaje element pozwalający organom nadzoru budowlanego na skuteczne egzekwowanie jego wykonalności (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 14 listopada 2012 r., sygn. akt: SA/Po 838/12).
PINB dla [...] po przeprowadzeniu kontroli w dniu [...].08.2013 r. ocenił stan budynku jako nieodpowiedni, wskazując: "ściany zewnętrzne z ubytkami tynku zewnętrznego, widoczne miejscowe złuszczenia, odspojenia tynku, purchle i rysy, miejscowe odbarwienia - zacieki w rejonie mocowania daszków nad wejściami. Płyty balkonowe z widocznymi miejscowymi śladami po zaciekach, widoczne odparzenia tynku u czoła płyt balkonowych, ślady zacieków w rejonie mocowania balustrad, obróbek blacharskich. Ślady po zaciekach. W pomieszczeniu klatki schodowej, wewnętrzne korytarze - widoczne ślady po zaciekach - komunikacja wewnętrzna w rejonie pomieszczenia piwnic na wysokości ok. 0,20 cm powyżej posadzki. W pomieszczeniu klatki schodowej, wewnętrznych korytarzach widoczne miejscowe ślady po zaciekach w pomieszczeniu tzw. wiatrołapu".
Nieprawidłowości stwierdzone zostały również w Raporcie z badania termowizyjnego izolacji termicznej budynku sporządzonym przez T. S. i K. K. oraz w Aneksie do ww. Raportu oraz w Protokole kontroli przeglądu budynku z dnia [...].12.2015 r. Zdaniem organu, brak jest podstaw do kwestionowania treści powyższych opinii sporządzonych przez osoby o odpowiednim przygotowaniu zawodowym i posiadające stosowne uprawnienia.
W aneksie do raportu z badania termowizyjnego izolacji termicznej budynku z dnia [...].10.2013 r. wskazano, że w budynku zaobserwowano znacznie podwyższoną wilgotność ścian osłonowych przyziemia pod garażami. Stwierdzono również, że rozkład wilgotności oraz rozkład temperatur na wewnętrznych stronach ścian przyziemia pod garażami wskazują na związek z niewłaściwym odprowadzeniem wód opadowych, które powodują nawilgocenie ścian przyziemia.
Ponadto z treści świadectwa charakterystyki energetycznej budynku wykonanego przez K. K. z dnia [...].07.2011 r. wynika, iż budynek charakteryzuje się wysokim współczynnikiem przenikania ciepła dla przegród zewnętrznych, który wynosi 0,58 W/m2K, co jest niezgodne z obowiązującymi przepisami, w szczególności z wymaganiami izolacyjności cieplnej zawartymi w załączniku nr 2 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1422), zgodnie z którym dopuszczalna norma wynosi 0,30 W/m2K.
Dodatkowo jak wynika z pkt 9 Protokołu stanu konstrukcyjno - budowlanego z dnia [...].10.2014 r. (kontrola 5 letnia): "dokonano sprawdzenia wykonania zaleceń z poprzednich kontroli - zaleceń z poprzedniej kontroli nie wykonano".
Zgodnie z art. 61 Prawa budowlanego za utrzymanie obiektu we właściwym stanie technicznym odpowiada w pierwszej kolejności jego właściciel. Jednak jak wynika z postanowienia NSA z dnia 5.06.2008 r., sygn. akt II OSK 728/08 "Członkom spółdzielni mieszkaniowej nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu administracyjnym niezależnie od tego, czy przysługuje im lokatorskie czy własnościowe prawo do lokalu. (...) Stroną jest spółdzielnia mieszkaniowa ".
Dlatego też, odnosząc się do kwestii podniesionych przez stronę skarżącą w odwołaniu, organ stwierdził, że nie może przychylić się do zarzutu skarżącej dotyczącego błędnego ustalenia adresata decyzji. W odwołaniu Spółdzielnia Budowlano Mieszkaniowa [...] wskazała, iż nie jest jedynym właścicielem budynku w związku z czym pozostali współwłaściciele również powinni być adresatami skarżonej decyzji.
Organ wskazał, że z treści § 6 odpisu aktu notarialnego z dnia [...].08.2010 r., Rep A nr [...] oraz § 5 odpisu aktu notarialnego z dnia 18.12.2013 r., Rep. A nr [...] wynika, iż "zarząd wspólną nieruchomością wykonywać będzie Spółdzielnia Budowlano Mieszkaniowa [...] z siedzibą w [...]". Należy również zaznaczyć, że WSA w Warszawie w wyroku z dnia 19.11.2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 302/15, który zapadł w przedmiotowej sprawie, wskazał, iż obowiązki dotyczące części wspólnych przedmiotowego budynku mogą zostać nałożone na Spółdzielnię jako właściciela i zarządcę budynku.
Ponieważ wskazany w decyzji zakres robót odnosi się wyłącznie do części wspólnych budynku organ powiatowy słusznie nałożył na Spółdzielnię Budowlano Mieszkaniową [...] obowiązek wykonania wyżej określonych robót budowlanych.
W związku z wytycznymi sądu, z decyzji usunięty został obowiązek ocieplenia ścian zewnętrznych budynku, który nie stanowił likwidacji nieprawidłowości powstałych podczas użytkowania obiektu lecz prowadził do ulepszenia budynku, co jest niedopuszczalne w trybie art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] sierpnia 2016 r., nr [...], złożyła Spółdzielnia Budowlano Mieszkaniowa "[...]" w [...] wnosząc o jej uchylenie w całości oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji strona skarżąca zarzuciła :
1. Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: art. 6, art. 7; art. 9; art. 10 § 1, art. 28, art. 77 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego - dalej jako "k.p.a.", poprzez brak wyczerpującego i wszechstronnego wyjaśnienia sprawy przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej jako: "organ"), tj. okoliczności faktycznych i prawnych sprawy poprzez bezpodstawne przyjęcie, że przedmiotowy budynek, co do którego nakazano Skarżącemu wykonanie określonych prac jest w nieodpowiednim stanie technicznym, ustalenia przyczyn tego stanu oraz pominięcie w prowadzonym postępowaniu osób będących współwłaścicielami wraz ze Skarżącym przedmiotowego budynku, poprzez niedopuszczenie ich do sprawy w charakterze strony, co spowodowało wydanie zaskarżonej Decyzji, jak też Decyzji organu I instancji z pominięciem pozostałych współwłaścicieli i w konsekwencji nałożenie obowiązków określonych decyzjami organu I i II instancji wyłącznie na Skarżącego.
2. Naruszenie prawa materialnego, tj.: art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, art. 195 i art. 196 kodeksu cywilnego poprzez błędną interpretację art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego i niezastosowanie art. 195 i art. 196 kodeksu cywilnego i przez to wydanie decyzji naruszającej wskazane powyżej przepisy.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dna 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 p.p.s.a. uchyla ją lub stwierdza jej nieważność.
Badając legalność zaskarżonej decyzji -stosownie do dyspozycji powołanych przepisów- Sąd stwierdził, że skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżone decyzje nie naruszają prawa.
Sąd w niniejszym postępowaniu badał decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] sierpnia 2016 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] Nr [...] z [...] maja 2016 r., nakazującą Spółdzielni Budowlano Mieszkaniowej "[...]" usunięcie - w terminie 18 miesięcy od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji - stwierdzonych nieprawidłowości w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w [...] poprzez wykonanie robót budowlanych polegających na:
- zaizolowaniu pionów c.o. i c.w.u.;
- uzupełnieniu izolacji rurociągów w kotłowni oraz przejść przez przegrody;
- wykonaniu izolacji przeciwwilgociowej oraz cieplnej przyziemia budynku pod garażami do głębokości ławy fundamentowej;
- wymianie obróbek blacharskich balkonów i podokienników;
- naprawie tynków na czołach balkonów południowych;
- naprawie obróbek blacharskich podjazdu do garażu;
- uszczelnieniu połączeń rur spustowych PCV z rurami żeliwnymi;
- wymianie wyszczerbionej kostki brukowej podestu wejścia do klatki schodowej,
Materialnoprawną podstawę decyzji administracyjnych zapadłych w niniejszej sprawie stanowił przepis art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 290 ze zm.). W świetle powołanego przepisu, organ nadzoru budowlanego w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym jest upoważniony do nakazania, w drodze decyzji, usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Przy czym usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w trybie art. 66 ust. 1 pkt 3 może dotyczyć tylko tych nieprawidłowości, które powstały podczas użytkowania obiektu, a więc związanych z jego użytkowaniem ewentualnie doprowadzeniem do ponadnormatywnego zużycia technicznego poprzez brak remontów, konserwacji, spowodowanych zaniedbaniami właściciela lub zarządcy budynku. Przepis art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowalnego ma zastosowanie do przypadków szczególnego zaniedbania obowiązków ze strony właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego w odniesieniu do stanu technicznego obiektu, i ma na celu utrzymanie substancji budowlanej w należytym stanie technicznym. Do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych w obiekcie budowlanym nieprawidłowości wystarczające jest stwierdzenie nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu, natomiast rodzaj podejmowanych przez organ nakazów zależny jest od ustalonych potrzeb. Wydany na podstawie art. 66 Prawa budowlanego nakaz usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości nie może budzić wątpliwości interpretacyjnych, tym bardziej, iż decyzje podejmowane na podstawie tego przepisu mają charakter związany. Oznacza to, że jeżeli wystąpi choćby jedna z przesłanek określonych w art. 66 ust. 1 pkt 1-3 ustawy Prawa budowlanego organ nadzoru budowlanego jest nie tylko uprawniony, lecz zobowiązany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości.
Na uwagę zasługuje fakt, że sprawa niniejsza była już przedmiotem oceny tutejszego Sądu, który wyrokiem z 19 listopada 2015 r. w sprawie VII SA/Wa 302/15 uchylił decyzje organów II i I instancji wydanych w tym samym przedmiocie.
Oceniając legalność zaskarżonej decyzji uwzględnić zatem należy także treść art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, ze zm., dalej: p.p.s.a.), zgodnie z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ, którego działania lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Związanie sądu oceną prawną oznacza, że orzeczenie sądu wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, a jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w sprawie. Ocena prawna wynika nie tylko z sentencji orzeczenia, ale również z jego uzasadnienia (wyrok NSA z dnia 27 sierpnia 2004 r. FSK 349/2004). Wskazać również trzeba, że art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, wobec czego ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie może pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu, gdyż ocena ta wiąże go w sprawie. Związanie wynikające z tego przepisu przestaje obowiązywać jedynie w przypadku zmiany stanu prawnego lub zmiany stanu faktycznego (wyrok NSA z dnia 23 października 1998 r. I SA 1663/96), co w niniejszym przypadku nie miało miejsca.
Powołany przepis w sposób jednoznaczny wyznacza kierunek postępowania sądu pierwszej instancji, który nie posiada już, na tym etapie postępowania sądowoadministracyjnego swobody w zakresie wykładni prawa. Zasada ta obowiązuje także organ orzekający, który będąc związany wykładnią prawa w sprawie nie może odstąpić ani od oceny prawnej, ani też od wskazań co do dalszego postępowania.
Podsumowując, obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego, ciąży na organie administracyjnym i na sądzie ponownie rozpatrującym tą samą sprawę, gdyż zgodnie z art. 170 p.p.s.a., ocena prawna wyrażona w prawomocnym orzeczeniu wiąże sąd, który je wydał, a także strony i inne sądy oraz organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy należy zauważyć, iż w niniejszej sprawie zarówno orzekające w sprawie organy, jak i orzekający aktualnie w sprawie Sąd związane są wykładnią zawartą w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 listopada 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 302/15.
Ocena Sądu w wymienionym wyroku z 19 listopada 2015 r. skupiła się przede wszystkim na nieprawidłowym ustaleniu przez organ podmiotu zobowiązanego do wykonania nałożonych obowiązków. Jak wskazał Sąd we wspomnianym wyroku: "podkreślić należy, iż adresatem decyzji wydanej na podstawie art. 66 ust. 1 ustawy, może być wyłącznie podmiot wskazany w art. 61 ustawy, czyli właściciel lub zarządca budynku, albowiem te podmioty są zobowiązane do użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem (art. 5 ust. 2 tej ustawy). Nałożenie na właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego obowiązków, o jakich stanowi art. 66 ust. 1 ustawy Prawa budowlanego jest konsekwencją niezastosowania się do ciążących na nich obowiązków, mających na celu utrzymanie obiektu we właściwym stanie technicznym i estetycznym wynikających z art. 61 ust. 1 powołanej ustawy. Zakres tych obowiązków wskazuje art. 5 ust. 2 ustawy, według którego obiekt budowlany należy użytkować w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, w szczególności w zakresie związanym z wymaganiami, o których mowa w ust. 1 pkt 1-7 tego artykułu. Odpowiedzialność wskazanych podmiotów za właściwe użytkowanie obiektu wiąże się więc ze sposobem zarządzania obiektem. Dodać w tym miejscu należy, iż w przypadku współwłasności żadnemu ze współwłaścicieli nie przysługuje odrębne, a zarazem wyłączne prawo podmiotowe do wydzielonej fizycznie części wspólnej rzeczy. Oznacza to zatem, iż nałożone przez organ obowiązki obciążają wszystkich współwłaścicieli nieruchomości. Nakładając obowiązek wynikający z art. 66 ustawy na współwłaścicieli, organ nie może kierować się np. wielkością udziałów we współwłasności. Rozstrzygnięcie to nie może być również uzależnione od ustalenia, który ze współwłaścicieli obiektu budowlanego przyczynił się w większym lub mniejszym stopniu do określonego stanu technicznego obiektu. Ustalenie tych okoliczności nie leży w kompetencji organów administracji publicznej, w związku z czym nie może mieć wpływu na orzeczenie wydane w trybie art. 66 ustawy."
A zatem, uwzględniając wytyczne Sądu zawarte w powołanym wyroku, organy prawidłowo ustaliły, że obowiązki w niniejszej sprawie można nałożyć jedynie na Spółdzielnię Budowlano Mieszkaniową "[...]".
W ocenie Sądu stanowisko to jest prawidłowe.
W aktach sprawy znajdują się :
- protokół kontroli z dnia [...].08.2013 r.,
- Raport z badania termowizyjnego izolacji termicznej budynku sporządzonym przez T. S. i K. K.
- Aneks do ww. Raportu oraz protokół kontroli przeglądu budynku z dnia [...].12.2015 r.
- świadectwo charakterystyki energetycznej budynku wykonane przez K. K. z dnia [...].07.2011 r.
- protokół stanu konstrukcyjno - budowlanego z dnia [...].10.2014 r.
Opisany materiał dowodowy ocenia stan budynku jako nieodpowiedni i wskazuje na szereg nieprawidłowości technicznych, w tym: "ściany zewnętrzne z ubytkami tynku zewnętrznego, widoczne miejscowe złuszczenia, odspojenia tynku, purchle i rysy, miejscowe odbarwienia - zacieki w rejonie mocowania daszków nad wejściami. Płyty balkonowe z widocznymi miejscowymi śladami po zaciekach, widoczne odparzenia tynku u czoła płyt balkonowych, ślady zacieków w rejonie mocowania balustrad, obróbek blacharskich. Ślady po zaciekach. W pomieszczeniu klatki schodowej, wewnętrzne korytarze - widoczne ślady po zaciekach - komunikacja wewnętrzna w rejonie pomieszczenia piwnic na wysokości ok. 0,20 cm powyżej posadzki. W pomieszczeniu klatki schodowej, wewnętrznych korytarzach widoczne miejscowe ślady po zaciekach w pomieszczeniu tzw. wiatrołapu". W budynku zaobserwowano znacznie podwyższoną wilgotność ścian osłonowych przyziemia pod garażami. Stwierdzono również, że rozkład wilgotności oraz rozkład temperatur na wewnętrznych stronach ścian przyziemia pod garażami wskazują na związek z niewłaściwym odprowadzeniem wód opadowych, które powodują nawilgocenie ścian przyziemia. Ponadto, budynek charakteryzuje się wysokim współczynnikiem przenikania ciepła dla przegród zewnętrznych, którego współczynnik, który wynosi 0,58 W/m2K - jest niezgodny z obowiązującymi przepisami, w szczególności z wymaganiami izolacyjności cieplnej zawartymi w załączniku nr 2 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1422), zgodnie z którym dopuszczalna norma wynosi 0,30 W/m2K. Dodatkowo z przeprowadzonych kolejnych kontroli wynika, że zaleceń z poprzedniej kontroli nie wykonano.
Z wymienionej dokumentacji bezspornie wynika, że budynek przy ul. [...] w [...] wymaga wykonania szeregu prac budowlanych koniecznych z uwagi na stan techniczny obiektu, i mając na celu utrzymanie substancji budowlanej w należytym stanie technicznym.
Brak jest również podstaw do kwestionowania treści zgromadzonej dokumentacji, w tym raportów i opinii sporządzonych przez osoby o odpowiednim przygotowaniu zawodowym i posiadające stosowne uprawnienia.
Spór w niniejszej sprawie będący zarzutem skargi sprowadza się przede wszystkim do ustalenia czy budynek jest w nieodpowiednim stanie technicznych oraz czy obowiązki nałożono na właściwy podmiot.
Otóż, nieodpowiedni stan techniczny budynku jest w ocenie Sądu stwierdzony bezspornie w zgromadzonej dokumentacji.
Odnośnie zaś nałożenia obowiązku na Spółdzielnię, wskazać należy, że zarówno w wyroku z 19 listopada 2015 r., którym aktualnie orzekający Sąd jest związany, i w którym zawarto stosowną ocenę ewentualnego podmiotu zobowiązanego, jak i w orzecznictwie sądowo-administracyjnym wskazuje się, że "spółdzielnia mieszkaniowa sprawuje z mocy ustawy zarząd nad nieruchomościami wspólnymi. [...] Analiza przepisów ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych oraz ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali i ich wzajemnych relacji w kontekście 66 Prawa budowlanego ma kluczowe znaczenie z punktu widzenia art. 61 Prawa budowlanego, który to przepis jako adresatów obowiązku utrzymania substancji budowlanej obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym odpowiadającym jego funkcjom wymienia "właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego". Skoro zatem skarżąca Spółdzielnia Mieszkaniowa jest z mocy prawa zarządcą obiektu budowlanego, a nakazane roboty budowlane dotyczą eksploatacji i utrzymania nieruchomości wspólnej, do której spółdzielnia może podejmować decyzje, to jest ona podmiotem, o którym mowa w art. 61 Prawa budowlanego, zobowiązanym do wykonania obowiązków nałożonych na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 tej ustawy. Tym samym Spółdzielnia Mieszkaniowa prawidłowo została uznana za stronę postępowania w przedmiocie nieodpowiedniego stanu technicznego budynku oraz prawidłowo stała się adresatem zaskarżonych i kontrolowanych w niniejszym postępowaniu decyzji, w której określono sposób przywrócenia odpowiedniego stanu technicznego tego obiektu". "[...] powierzenie zarządu nieruchomością wspólną spółdzielni mieszkaniowej jest ograniczeniem prawa własności pozostałych współwłaścicieli nieruchomości wspólnej, ale, jak stwierdził Trybunał Konstytucyjny, jest to dopuszczalne z uwagi na konieczność ochrony wolności i praw innych osób. Skomplikowany układ stosunków właścicieli wyodrębnionych lokali i stosunków własnościowych spółdzielni, w tym także jej członków niebędących właścicielami zamieszkiwanych nieruchomości, wymagał stosownego wyważenia interesów wskazanych podmiotów (str. 30 uzasadnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 lutego 2015 r., K 60/13). Wyważenie tych interesów przemawia za tym, że działania spółdzielni wykonującej zarząd nieruchomością wspólną, na gruncie Prawa budowlanego, nie mogą wykraczać poza eksploatację i utrzymanie nieruchomości wspólnej, bez względu na to, czy działania te określi się jako czynności zwykłego zarządu, czy czynności przekraczające zakres zwykłego zarządu. Istota sprawy tkwi zaś w tym, jakie czynności dotyczące robót budowlanych służą eksploatacji i utrzymaniu nieruchomości wspólnej" (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2015 r. sygn. akt II OPS 2/15 – orzeczenie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem internetowych: orzeczenia.nsa.gov.pl)." (por. wyrok NSA z 3 grudnia 2015 r. II OSK 848/14, publ: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Biorąc pod uwagę powołany cytat i zawarte w nim wyjaśnienia - za niezasadny tym samym należy również uznać zarzut skargi odnośnie naruszenia art. 195 i 195 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którymi "Własność tej samej rzeczy może przysługiwać niepodzielnie kilku osobom (współwłasność). (art. 195 k.c.) Współwłasność jest albo współwłasnością w częściach ułamkowych, albo współwłasnością łączną. Współwłasność łączną regulują przepisy dotyczące stosunków, z których ona wynika. Do współwłasności w częściach ułamkowych stosuje się przepisy niniejszego działu. (art. 19 k.c.).
Uwzględniając powyższe rozważania zgodzić się należy z organami orzekającymi w sprawie niniejszej odnośnie konieczności przeprowadzenia prac budowlano – remontowych, jak również odnośnie nałożenia wymienionych obowiązków na Spółdzielnię.
Zgromadzone w sprawie materiały i dokumenty nie budzą wątpliwości Sądu co do prawidłowości i rzetelności ich zebrania, ani odnośnie uprawnień posiadanych przez osoby je sporządzające. Nie został więc naruszony żaden przepis kodeksu postępowania administracyjnego. Argumentacja skargi w żaden sposób nie podważa sposobu wyjaśniania okoliczności towarzyszących zebraniu materiału dowodowego.
Sad orzekający w sprawie niniejszej stwierdził, że organ w sposób wyczerpujący przeprowadził postępowanie wyjaśniające, zgromadził materiał dowodowy, przedstawione ustalenia faktyczne oparł na spójnej i logicznej argumentacji – a zatem niezasadne są zarzuty skargi odnośnie naruszenia przepisów postępowania administracyjnego ja również przepisów Prawa budowlanego.
W związku z powyższym Sąd skargę oddalił na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło