VII SA/Wa 2167/17

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 27 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi W. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej i umorzenia postępowania administracyjnego postanawia: odmówić przyznania W. P. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W. P. po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie sygn. VII SA/Wa 2167/17. Rozpoznając złożony wniosek stwierdzono, co następuje: Zgodnie z art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślenia jednocześnie wymaga, że prawo pomocy, jako instytucja stanowiąca odstępstwo od zasady ponoszenia przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w sprawie, winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których ze złożonego wniosku wynikać będzie w sposób bezsporny, że zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Na osobie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy spoczywa powinność udowodnienia - na co wskazuje użyty w art. 246 ustawy zwrot: "wykaże" - że sytuacja finansowa uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Należy też zwrócić uwagę na treść art. 255 ustawy, który stanowi, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż brak jest podstaw do przyznania skarżącemu prawa pomocy, bowiem W. P. nie wykazał, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy. W. P. w piśmie z dnia 13 października 2017 r. zawarł wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Z tego względu przy piśmie z dnia 19 października 2017 r. przesłano wnioskodawcy urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, celem jego uzupełnienia w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Jednocześnie w piśmie tym pouczono stronę szczegółowo, w jaki sposób formularz winien być wypełniony i jakie informacje powinien zawierać. W dniu 6 listopada 2017 r. do Sądu wpłynął wniosek skarżącego złożony na urzędowym formularzu. Skarżący w rubryce dotyczącej dochodów wpisał jedynie: "strata z tytułu prowadzonej działalności", pozostawił niewypełnione niektóre rubryki formularza, w tym rubrykę dotyczącą posiadanego majątku (nr 7) oraz dotyczącą zobowiązań i stałych wydatków (nr 11). Z uwagi na tę okoliczność pismem z dnia 16 listopada 2017 r. (w wykonaniu zarządzenia referendarza sądowego z dnia 9 listopada 2017 r.) zobowiązano W. P. do uzupełnienia braków formalnych wniosku poprzez wypełnienie wszystkich rubryk formularza – w terminie 7 dni od dnia doręczenia pisma, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Zobowiązano jednocześnie skarżącego, na podstawie art. 255 ustawy, do uzupełnienia, w terminie 7 dni, danych zawartych w złożonym wniosku, poprzez: - wskazanie oraz udokumentowanie wysokości dochodów uzyskanych w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej w okresie ostatnich sześciu miesięcy, - nadesłanie odpisów zeznań podatkowych za ostatnie dwa lata kalendarzowe, - nadesłanie wyciągów z rachunku bankowego/ rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, w tym z rachunków związanych z działalnością gospodarczą, - podanie wysokości miesięcznych wydatków, - wskazanie, czy skarżący mieszka i prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z innymi osobami, np. z E. P., jeśli tak, wskazanie wysokości dochodów uzyskiwanych przez osobę/osoby pozostające ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym. W odpowiedzi na ww. wezwanie W. P. nadesłał kolejny formularz, w którym w rubryce nr 5 wskazał jedynie: "wobec obiektywnie trudnej sytuacji materialnej nie jestem w stanie ponieść kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie", natomiast pozostałe rubryki zakreślił, nie podając w nich żadnych danych. Nie nadesłał żądanych dokumentów i nie podał żadnych informacji, których dotyczyło wezwanie z dnia 16 listopada 2017 r. W takiej sytuacji stwierdzić należy, iż skarżący nie wykazał, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy. W. P. nie wskazał, z jakich środków się utrzymuje, jakie ponosi wydatki, nie przedstawił jakichkolwiek informacji na temat swojej sytuacji majątkowej i rodzinnej, nie jest zatem możliwe ustalenie jego możliwości płatniczych i sytuacji finansowej. Podkreślenia wymaga, że do uwzględnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy nie wystarczy jedynie ogólnikowe twierdzenie strony o trudnej sytuacji finansowej, o niskich dochodach, czy o dużych wydatkach. Strona ubiegająca się o przyznanie jej prawa pomocy powinna poprzez rzetelne i dokładne przedstawienie w złożonym wniosku wszelkich informacji niezbędnych do oceny jej sytuacji majątkowej, a także poprzez złożenie stosownych dokumentów wykazać, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania we własnym zakresie. Sąd/ referendarz sądowy w celu uzyskania pełniejszego obrazu sytuacji rodzinnej i finansowej strony ma możliwość wezwania wnioskodawcy, na podstawie art. 255 ustawy, do złożenia dodatkowych oświadczeń czy dokumentów źródłowych, a podmiot wnioskujący o przyznanie prawa pomocy ma obowiązek współdziałania z sądem (referendarzem) w zakresie wyjaśnienia wszystkich okoliczności dotyczących jego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Brak tej współpracy przez niedostarczenie dokumentów bądź nieskładanie wyczerpujących oświadczeń uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 31 stycznia 2013 r. I OZ 51/13 LEX nr 1273885, z 19 grudnia 2012 r. II FZ 1036/12 LEX nr 1240482, z 14 marca 2013 r. II FZ 92/13 LEX nr 1302897, z 4 lipca 2013 r. I OZ 546/13 LEX nr 1345177). W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.