VII SA/Wa 2202/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, sędzia WSA Bogusław Cieśla, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 lipca 2016 r. sprawy ze skargi I. C. na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] lipca 2015 r. znak [...] w przedmiocie odmowa przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia oddala skargę Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] Główny Inspektor Sanitarny działając na podstawie art. 12 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. z 2011 r., Nr 212, poz. 1263, ze zm.) oraz art. 126, art. 127 § 2, art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm. – dalej jako "k.p.a."), po rozpatrzeniu zażalenia I. C. (dalej jako "skarżąca") na postanowienie [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] czerwca 2015 r. znak [...] w sprawie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Z akt postępowania administracyjnego wynika, że w dniu [...] marca 2015 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w L. wydał postanowienie znak [...] będące stanowiskiem wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów I. C. na prowadzenie przez Wojewodę [...] w oparciu o przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2014 r. poz. 1619, z późn.zm.) postępowania egzekucyjnego administracyjnego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r. dotyczącego egzekucji obowiązku o charakterze nie pieniężnym tj. obowiązku poddania małoletniej (córki skarżącej) szczepieniom ochronnym. W powyższym postanowieniu Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w L. uznał za bezpodstawne zarzuty I. C. w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Zobowiązana została w postanowieniu prawidłowo pouczona o służącym jej prawie wniesienia w terminie 7 dni od dnia doręczenia jej postanowienia zażalenia na ww. postanowienie do [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego za pośrednictwem Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L. Postanowienie to zostało doręczone skarżącej w dniu 26 marca 2015 r. Zażalenie na powyższe postanowienie zostało przez skarżącą wniesione w dniu 14 kwietnia 2015 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. We wniosku o przywrócenie terminu skarżąca wskazywała na zły stan zdrowia, który jej zdaniem uniemożliwiał wniesienie przez nią zażalenia w terminie. [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny pismem z dnia 19 maja 2015 r. wezwał skarżącą do usunięcia braków we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia poprzez uprawdopodobnienie okoliczności uzasadniających niemożność złożenia zażalenia w terminie oraz datę ustania przyczyny. W piśmie z dnia 1 czerwca 2015 r. I. C. wyjaśniła, że w okresie kiedy otrzymała postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L. miała stan depresyjny, niezwłocznie po jego ustaniu w dniu 14 kwietnia 2015 r. złożyła zażalenie. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2015 r. znak [...][...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny na podstawie art. 58 i art. 59 k.p.a. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. Organ I instancji podał, że skarżąca jako fakt usprawiedliwiający niedokonanie w terminie czynności podała swój zły stan zdrowia, jednakże nie wykazała tej okoliczności w celu jej uprawdopodobnienia. Skarżąca nie podała przy tym żadnych innych okoliczności uzasadniających jej stanowisko. W ocenie organu podane przez stronę informacje nie są możliwe do weryfikacji. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła I. C. W ocenie skarżącej skoro nie ma żadnych przesłanek podważających wiarygodność skarżącej, to organ winien uwzględnić wyjaśnienia skarżącej lub przeprowadzić postępowanie dowodowe/wyjaśniające w celu usunięcia ewentualnych wątpliwości. Po rozpatrzeniu zażalenia Główny Inspektor Sanitarny postanowieniem z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ odwoławczy wskazał, że przywrócenie terminu czynności procesowej jest możliwe wyłącznie wtedy, gdy strona dopuściła się uchybienia terminu z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której strona nie mogła usunąć nawet przy zachowaniu szczególnej możliwej staranności w dbałości o swoje interesy. W ocenie organu odwoławczego rozstrzygnięcie [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego było prawidłowe, bowiem skarżąca wnosząc w dniu 14 kwietnia 2015 r. wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie znak [...] wskazywała na zły stan zdrowia, który jej zdaniem uniemożliwiał wniesienie zażalenia w terminie. We wniosku nie uzasadniała jednak szczegółowo powodów, dla których z uwagi na zły stan zdrowia nie było przez nią możliwe wniesienie zażalenia w terminie i nie wykazała braku możliwości uzyskania pomocy pełnomocnika lub osób trzecich we wniesieniu zażalenia w terminie. Nie wskazała w nim również, od kiedy jej stan zdrowia uległ pogorszeniu w stopniu uniemożliwiającym wniesienie zażalenia i kiedy uległ poprawie w stopniu umożliwiającym wniesienie zażalenia (kwestię tę wyjaśniła w kolejnym piśmie z dnia 1 czerwca 2015 r. - wskazując dzień 14 kwietnia jako dzień ustania przyczyn uniemożliwiających wniesienia zażalenia). Główny Inspektor Sanitarny podniósł, że skarżąca w szczególności nie uprawdopodobniła, że przebieg choroby - depresji poporodowej, pomimo najwyższej staranności, faktycznie całkowicie uniemożliwił wniesienie zażalenia w terminie. Organ odwoławczy nie dał wiary zapewnieniom o braku możliwości złożenia przez skarżącą zażalenia w terminie z powodu depresji poporodowej trwające od urodzenia dziecka, gdyż jak wynika z akt sprawy, w toku prowadzonego postępowania administracyjnego skarżąca sama dokonywała innych czynności procesowych m.in. w piśmie z dnia 2 lutego 2015 r. złożyła obszerne i wsparte argumentacją prawną zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Skargę na powyższe postanowienie złożyła I. C. W ocenie skarżącej przedstawiła ona we wniosku o przywrócenie terminu przyczyny, polegające na jej złym stanie zdrowia. W ocenie skarżącej skoro nie ma żadnych przesłanek podważających jej wiarygodność, to organ winien uwzględnić wyjaśnienia skarżącej lub przeprowadzić postępowanie dowodowe w celu usunięcia ewentualnych wątpliwości. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości wyrażoną dotychczas argumentację. Pełnomocnik skarżącej ustanowiony z urzędu w piśmie z dnia 8 marca 2016 r. podtrzymał stanowisko wyrażone w skardze i wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i postanowienia organu I instancji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego na rzecz pełnomocnika ustanowionego z urzędu. Precyzując stanowisko skarżącej pełnomocnik zarzucił obrazę przepisów postępowania, w szczególności art. 6, 7 i 8 k.p.a. poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich koniecznych czynności prowadzących do ustalenia, czy skarżąca rzeczywiście mogła doznać przeszkody w dochowaniu siedmiodniowego terminu do wniesienia zażalenia, w szczególności poprzez brak przeprowadzenia dowodu z przesłuchania strony na tę okoliczność, oraz art. 58 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, tj. nie przywrócenie terminu w sytuacji, gdy skarżąca uprawdopodobniła, iż terminowi uchybiła bez swojej winy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718), zwanej dalej "p.p.s.a.". Rozpoznając sprawę w świetle powołanych kryteriów, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie była legalność postanowienia Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] lipca 2015 r., mocą którego organ utrzymał w mocy postanowienie [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] czerwca 2015 r. odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L. z dnia [...] marca 2015 r. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L. z dnia [...] marca 2015 r. zostało doręczone skarżącej w dniu 26 marca 2015 r. zatem termin do wniesienia zażalenia upłynął z dniem 2 kwietnia 2015 r. Stosownie bowiem do art. 141 § 2 k.p.a. zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie - od dnia jego ogłoszenia stronie. Zażalenie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia skarżąca wniosła dopiero w dniu 14 kwietnia 2015 r. Możliwość przywrócenia terminu do dokonania określonej czynności reguluje art. 58 k.p.a. Stosownie do § 2 powołanego przepisu prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Według oświadczenia strony skarżącej, przyczyna uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia ustąpiła w dniu złożenia przez skarżąca wniosku o przywrócenie terminu tj. w dniu 14 kwietnia 2015 r. Uznać zatem należy, że wniosek został złożony w terminie. Ponadto jednocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu skarżąca złożyła zażalenie, zatem w całości wypełniła ona wymogi określone w art. 58 § 2 k.p.a. Przywrócenie terminu jest jednak możliwe tylko w sytuacji, gdy zainteresowany uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (art. 58 § 1 k.p.a.). Spełnienie tej przesłanki polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Sąd podziela utrwaloną wykładnię art. 58 § 1 k.p.a., zgodnie z którą przywrócenie terminu może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 listopada 2006 r., sygn. akt II OSK 1397/05). Ponadto przywrócenie terminu jest uzasadnione tylko w przypadku zaistnienia obiektywnych, występujących bez woli strony okoliczności, które mimo dołożenia przez stronę odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności w terminie. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy po stronie zainteresowanego przywróceniem terminu należy zaliczyć przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwala się na wyręczenie inną osobą, powódź, pożar itp. (por. wyrok NSA z dnia 28 lipca 2011 r., sygn. akt II OSK 1096/11). W niniejszej sprawie należy zgodzić się z organem administracji, że skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminowi do wniesienia zażalenia. Skarżąca wnosząc o przywrócenie terminu wskazała, że z uwagi na jej stan zdrowia nie była w stanie w terminie przygotować zażalenia. Po wezwaniu przez organ do usunięcia braków w uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, skarżąca w piśmie z dnia 1 czerwca 2015 r. podała, że w okresie kiedy otrzymała postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L., była w bardzo złym stanie zdrowia - od urodzenia ostatniego dziecka ma stany depresyjne. Skarżąca nie uzasadniła jednak szczegółowo powodów, dla których z uwagi na zły stan zdrowia nie było przez nią możliwe wniesienie zażalenia w terminie i nie wykazała braku możliwości uzyskania pomocy pełnomocnika lub osób trzecich we wniesieniu zażalenia w terminie. W ocenie Sądu do stwierdzenia braku winy w uchybieniu terminowi (przy zastosowaniu obiektywnego miernika wymaganej staranności), nie wystarcza sam fakt występowania choroby strony skarżącej. Nie wynika bowiem z niego automatycznie, że dana osoba znalazła się w sytuacji nagłej i nie mogła posłużyć się pomocą innych osób (w szczególności domownika, sąsiada lub pełnomocnika). W orzecznictwie przyjmuje się, że fakt choroby nie jest równoznaczny z niemożnością dokonania czynności procesowej przez zainteresowanego i nadania pisma przez pocztę osobiście lub przez osobę trzecią, bądź wynajęty podmiot (por. wyroki NSA z dnia 19 września 2006 r., sygn. akt II OSK 1087/05; z dnia 15 lipca 2009 r., sygn. akt II OSK 1162/08; z dnia 31 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2175/10). W ocenie Sądu aby uprawdopodobnić brak winy w uchybieniu terminu, należy w przekonujący sposób wykazać, że wskazana przez podmiot zainteresowany przywróceniem terminu przyczyna jego uchybienia istniała, aż do wniesienia prośby o przywrócenie. Jednocześnie Sąd zwraca uwagę, że z twierdzeń skarżącej wynika, że stany depresyjne ma od urodzenia ostatniego dziecka (z formularza wniosku ppf znajdującego się w aktach sprawy wynika, że najmłodsze dziecko skarżąca urodziła w dniu 28 sierpnia 2014 r.). Zatem stany depresyjne skarżącej nie są chorobą nagłą, lecz trwały już kilka miesięcy. W tym czasie skarżąca dokonywała innych czynności procesowych w prowadzonym postępowaniu m.in. wnosząc pismem z dnia 2 lutego 2015 r. zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Jednocześnie, skarżąca nie wyjaśniła, dlaczego pomimo faktu, że choruje od kilku miesięcy, nie dokonała czynności za pośrednictwem np. męża, który jak wynika ze złożonego wniosku ppf, pozostaje ze skarżącą we wspólnym gospodarstwie domowym. W świetle powyższego, organ administracji zasadnie odmówił przywrócenia skarżącej terminu do wniesienia zażalenia, bowiem strona nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia. W szczególności choroba skarżącej nie była nagła, zaś skarżąca nie wyjaśniła, z jakich przyczyn nie mogła dokonać czynności przez osobę trzecią np. męża, z którym pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym. Jednocześnie wskazać należy, że nie zasługują na aprobatę zarzuty naruszenia przez organów przepisów postępowania, bowiem organy postępowanie przeprowadziły prawidło. Ponadto wyjaśnienia wymaga, że nie jest kwestionowana podana przez skarżąca okoliczność wystąpienia choroby, jaką jest depresja poporodowa. Jednak przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności może uzasadniać tylko nagła choroba, która uniemożliwia osobiste dokonanie czynności procesowej, przy braku możliwości skorzystania z pomocy lub zastępstwa innych osób. Mając na uwadze powyższe okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na postawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.