VII SA/Wa 2291/10
WyrokWSA w Warszawie2011-03-22
Skład orzekający: Krystyna Tomaszewska, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Paweł Groński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pismo organu administracji informujące o utracie mocy prawnej wydanego wcześniej zaświadczenia stanowi decyzję administracyjną, od której przysługuje odwołanie?Ratio decidendi
Pismo organu administracji informujące o utracie mocy prawnej wydanego wcześniej zaświadczenia nie stanowi decyzji administracyjnej, lecz jest czynnością materialno-techniczną. W związku z tym, organ odwoławczy prawidłowo stwierdził niedopuszczalność odwołania od takiego pisma na podstawie art. 134 k.p.a.Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa K. zwróciła się o anulowanie zaświadczenia stwierdzającego samodzielność lokalu wydanego na rzecz A. Sp. z o.o. Naczelnik Wydziału Architektury i Budownictwa poinformował, że zaświadczenie straciło moc prawną na mocy wyroku Sądu Okręgowego stwierdzającego nieważność czynności prawnych. A. Sp. z o.o. złożyła odwołanie od tego pisma. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło niedopuszczalność odwołania, uznając pismo naczelnika za informację, a nie decyzję administracyjną. A. Sp. z o.o. wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. i błędne ustalenie stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Paweł Groński, Protokolant specjalista Mariusz Gąsiński-Goc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2011 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] znak [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania skargę oddala
Wnioskiem z dnia [...] Wspólnota Mieszkaniowa K. zwróciła się do Wydziału Architektury i Budownictwa [...] o anulowanie zaświadczenia nr [...] z dnia [...] stwierdzającego samodzielność lokalu znajdującego się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] na działce nr ew. [...] z obr. [...]w W. wydanego na rzecz A. Sp. z o.o.
W odpowiedzi na powyższy wniosek, pismem z dnia [...] (znak:[...]), naczelnik Wydziału Architektury i Budownictwa [...] poinformował Wspólnotę, iż na mocy prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w W. Wydział [...] Cywilny sygn. akt [...] z dnia [...] stwierdzającego nieważność czynności prawnych w postaci ustanowienia odrębnej własności pomieszczeń gospodarczych nr [...], [...],[...] i [...] oraz sprzedaży przez A.S.A. na rzecz A. Sp. z o.o., zaświadczenie powyższe straciło moc prawną.
Pismem z dnia [...] A. Sp. z o.o. złożyła odwołanie od ww. pisma.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] znak : [...] działając na podstawie art. 144 w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. w zw. z art. 17 pkt 1 k.p.a., art. 39 ust. 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591, z późn. zm.) oraz art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r., Nr 79, poz. 856, z późn. zm.), po zapoznaniu się z odwołaniem A. Sp. z o. o. od "decyzji" naczelnika Wydziału Architektury i Budownictwa [...] znak : [...] z dnia [...] w sprawie stwierdzenia nieważności zaświadczenia nr [...] z dnia [...] na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdziło niedopuszczalność powyższego odwołania.
W uzasadnieniu organ wskazał, że powyższe pismo naczelnika Wydziału Architektury i Budownictwa [...] znak : [...] z dnia [...] nie stanowi decyzji administracyjnej, lecz jedynie informację udzieloną wnioskodawcy, tj. Wspólnocie Mieszkaniowej K., o utracie aktualności zaświadczenia z dnia [...], w związku z wydaniem przez Sąd Okręgowy w W. Wydział [...] Cywilny sygn. akt [...] wyroku z dnia [...]. Organ podniósł, iż wbrew stanowisku skarżącej spółki, pisma tego żadną miarą nie można uznać za władcze i jedynie jednostronne rozstrzygnięcie o prawach lub obowiązkach jednostki, zawierające minimum elementów przewidzianych przez przepisy prawa procesowego (vide przede 17 li; wszystkim art. 107 § 1 i 3 k.p.a.), wystarczających do zaliczenia go do decyzji istniejących w obrocie prawnym. Powyższe pismo nie kształtuje nowych stosunków prawnych, bowiem ukształtowanie stosunków prawnych nastąpiło w niniejszej sprawie na mocy wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia [...] stwierdzającego nieważność czynności prawnych w postaci ustanowienia odrębnej własności pomieszczeń gospodarczych nr [...],[...] i [...]. W takiej sytuacji należałoby uznać, że faktycznie - jak wskazano w piśmie z dnia [...] - wydane wcześniej zaświadczenie straciło aktualność, a spółce przysługuje w takim przypadku prawo do wystąpienia o wydanie nowego zaświadczenia, uwzględniającego aktualny stan prawny.
Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła A. Sp. z o.o. z siedzibą w W.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 112, art. 127 kpa. poprzez przyjęcie, że skarżącemu nie przysługuje prawo do złożenia odwołania na skutek założenia, że stwierdzenie nieważności zaświadczenia nr [...] nie jest decyzją administracyjną, czym ponadto naruszono art. 107 § 1 , art. 156 § 1 i 2, art. 217 § 1 i 2 kpa. Ponadto skarżąca zarzuciła naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 kpa. poprzez błędna ustalenie stanu faktycznego sprawy. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości jak i o uchylenie aktu stwierdzającego nieważność zaświadczenia z dnia [...] jako naruszających prawo.
Zdaniem skarżącej pismo stwierdzające nieważność zaświadczenia nr [...] z dnia [...] jest decyzją administracyjną, a co za tym idzie skarżącej spółce przysługuje prawo wniesienia odwołania na zasadzie art. 127 § 1 k.p.a. Skarżąca podniosła, iż stwierdzenie nieważności zaświadczenia nr [...] z dnia [...] wydane w dniu [...] znak:[...] przez Naczelnika Wydziału Architektury i Budownictwa jest bez wątpienia aktem administracyjnym zewnętrznym, indywidualnym, który rozstrzyga za pomocą władczego działania, o określonych prawach skarżącego.
W ocenie skarżącej rozstrzygniecie Naczelnika Wydziału Architektury i Budownictwa [...] jest nieprawidłowe, gdyż po pierwsze samo zaświadczenie stwierdzające samodzielność lokalu nie ma nic wspólnego z własnością lokalu nr [...], pismo rozstrzyga o prawach skarżącej nie wskazując jej jednak jako adresata, a ponadto nie było żadnej podstawy prawnej do wydawania powyższego pisma, które by ten fakt potwierdzało.
Ponadto skarżąca zarzuciła naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego spawy. Lokale nr [...] o pow. 70,15 m ², nr [...] o pow. 36,07m ², nr [...] pow. 11,60 m ² zostały wyodrębnione na podstawie zaświadczenia z dnia [...] znak: [...] wydanego przez Burmistrza Gminy [...], w którym stwierdzono, że lokale te stanowią samodzielne lokale, przy czym w zaświadczeniu nr [...] z dnia [...] stwierdzono, że m.in. pomieszczenia [...] i [...] nie stanowią samodzielnych lokali w rozumieniu ustawy o własności lokali. Zaświadczenie to nie dotyczyło lokalu nr [...] z uwagi na jego planowany podział. W wyniku podziału lokalu nr [...] na wniosek spółki A. wydane zostało zaświadczenie nr [...] z dnia [...] dla wydzielonego lokalu, a co za tym idzie jest to inny lokal i nie dotyczy go orzeczenie Sądu Okręgowego z [...]. Z tego względu, organ powinien wydać zaświadczenie, że lokal nr [...] - pomieszczenie gospodarcze o pow. 70,15 m ² nie jest samodzielnym lokalem w rozumieniu ustawy o własności lokali.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje argumenty wyrażone w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje ;
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania. Podkreślenia przy tym wymaga, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zw. dalej p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W ocenie Sądu, skarga w niniejszej sprawie jest niezasadna, albowiem zaskarżone postanowienie prawa nie narusza.
Zaskarżonym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło niedopuszczalność odwołania A. Spółka z o.o. od pisma naczelnika Wydziału Architektury i Budownictwa [...] z dnia [...] (znak: [...]) w sprawie zaświadczenia nr [...] z dnia [...] stwierdzającego samodzielność lokalu znajdującego się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] na działce nr ew. [...] z obr. [...] w W.
Przepis art. 134 § 1 k.p.a. będący podstawą prawną zaskarżonego postanowienia stanowi, że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.
Dla oceny zasadności złożonej w niniejszej sprawie skargi podstawowe znaczenie ma ustalenie, czy wskazane wyżej pismo Naczelnika Wydziału Architektury i Budownictwa [...] z dnia [...] (znak: [...]) informujące Spółkę z o.o. o utracie mocy prawnej ww. zaświadczenie ze względu na prawomocny wyrok Sądu Okręgowego w W. Wydział [...] Cywilny sygn. akt [...] z dnia [...], stwierdzający nieważność czynności prawnych w postaci ustanowienia odrębnej własności pomieszczeń gospodarczych nr [...],[...],[...], i [...] oraz sprzedaży przez A. S.A. na rzecz A. Sp. z o.o. przedmiotowych pomieszczeń stanowi decyzję administracyjną, czy też takiej decyzji nie stanowi.
Od rozstrzygnięcia tej kwestii uzależniona jest bowiem ocena zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia. W ocenie Sądu, wbrew twierdzeniom skarżącej Spółki nie można przyjąć, że pismo to stanowi decyzję administracyjną.
Przedmiotem postępowania administracyjnego ogólnego są sprawy indywidualne rozstrzygane decyzją administracyjną, jak o tym stanowi art. 1 pkt 1 k.p.a. Indywidualny charakter sprawy oznacza, że dotyczy ona imiennie określonego podmiotu oraz konkretnych jego praw i obowiązków. Z faktu, że sprawa ma charakter indywidualny nie wynika jeszcze, że może być ona rozstrzygnięta decyzją administracyjną, może się wszakże kwalifikować do rozpatrzenia w trybie skargowym lub wnioskowym (dział VIII k.p.a.), a także w trybie Kodeksu postępowania cywilnego. Organ administracyjny jest zatem zobowiązany do ustalenia nie tylko cechy danej sprawy jako sprawy indywidualnej, lecz także, czy sprawa ta należy do właściwości organów administracji publicznej i czy jest rozstrzygana w drodze decyzji administracyjnej. Tylko w tym przypadku, gdy z przepisów prawa materialnego wynika umocowanie organu administracyjnego do prowadzenia postępowania administracyjnego o charakterze jurysdykcyjnym, władny on będzie rozstrzygnąć ją wydając decyzję administracyjną (por. J. Borkowski (w:) B. Adamiak. J Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2009, str. 11-12).
Należy również podkreślić, iż dla istnienia administracyjnego postępowania jurysdykcyjnego i jego zakończenia rozstrzygnięciem organu, konieczne jest istnienie podmiotu postępowania i jego przedmiotu. Konieczne jest zatem, by w postępowaniu brała udział strona legitymująca się interesem prawnym w rozumieniu art. 28 k.p.a. i aby istniała sprawa administracyjna, która znajdzie rozstrzygnięcie w akcie (np. decyzji administracyjnej) kończącym konkretne postępowanie (por. H. Knysiak-Molczyk, Uprawnienia strony w postępowaniu administracyjnym, Kraków 2004, s. 50). Konieczne jest też istnienie organu właściwego rzeczowo do załatwienia sprawy.
W orzecznictwie sądowym utrwalone jest stanowisko, że pisma zawierające rozstrzygnięcia w sprawie załatwianej w drodze decyzji są decyzjami, pomimo nieposiadania w pełni formy przewidzianej w art. 107 § 1 k.p.a., jeśli tylko zawierają minimum elementów niezbędnych dla zakwalifikowania ich jako decyzji. Do takich elementów należy zaliczyć: oznaczenie organu administracji państwowej wydającego akt, wskazanie adresata aktu, rozstrzygnięcie o istocie sprawy oraz podpis osoby reprezentującej organ administracji (por. przykładowo wyrok NSA z dnia 20 lipca 1981 r., SA 1163/81, OSP 1982, nr 9, poz. 169).
Stanowisko to ma pełne zastosowanie w indywidualnych sprawach rozstrzyganych przez organy administracji lub przez inne podmioty w drodze decyzji administracyjnych, a nie ma zastosowania w sprawach, które takiego charakteru nie mają. Brak jest jednak podstaw do uznania za decyzję administracyjną pisma organu administracji, które zostało skierowane do adresata tego pisma w innych sprawach, w których organ ten nie jest uprawniony do wydania decyzji.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzono, że taka sytuacja zachodzi w rozpoznawanej sprawie.
W ocenie Sądu brak jest przepisu prawa materialnego, który dawałby podstawę prawną Naczelnikowi Wydziału Architektury i Budownictwa [...] do wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie utraty mocy prawnej zaświadczenia stwierdzającego samodzielność lokalu znajdującego się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym.
Zarzut skarżącego, iż wydane zaświadczenie stanowiło decyzję, nie zasługuje na uwzględnienie. Kwestionowane przez skarżącego zaświadczenie nr [...] z dnia [...] stwierdzające samodzielność lokalu znajdującego się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym zostało wydane przez Naczelnika Wydziału Architektury i Budownictwa [...] na podstawie art. 2 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (t. Dz. U. Nr 80 poz. 903 z 2000 r. z późn. zm.). Przepis ten stanowił, że stwierdzenie, iż lokal mieszkalny spełnia wymagania samodzielnego lokalu mieszkalnego, przewidziane w art. 2 ust. 2 tej ustawy, następuje w formie zaświadczenia organu właściwego w sprawach nadzoru architektoniczno-budowlanego.
Wydawanie zaświadczeń uregulowane jest przepisami art. 217-200 k.p.a. Stosownie do art. 217 § 2 pkt 1 k.p.a. zaświadczenie wydaje się, jeżeli urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa. W myśl art. 217 § 1 kp.a. organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie podmiotu ubiegającego się o zaświadczenie. Z przepisów tych wynika, że wydanie zaświadczenia nie następuje w formie decyzji administracyjnej lecz czynności materialno-technicznej, polegającej na urzędowym potwierdzeniu stanu faktycznego lub prawnego, a formę postanowienia zgodnie z art. 219 k.p.a. przyjmuje jedynie odmowa wydania zaświadczenia.
Z przepisów tych nie wynika w żaden sposób, by organ informując o utracie mocy prawnej wydanego przez siebie zaświadczenia nr [...] z dnia [...] o samodzielności lokalu usługowego zobowiązany był do wydania w tym zakresie decyzji administracyjnej.
Skoro wskazane wyżej pismo z dnia [...] znak: [...] Naczelnika Wydziału Architektury i Budownictwa [...] nie stanowiło decyzji administracyjnej, o jakiej mowa w art. 104 k.p.a., to prawidłowo Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło niedopuszczalność odwołania od tego pisma na podstawie art. 134 k.p.a. Odwołanie służy bowiem od decyzji administracyjnej wydanej przez organ pierwszej instancji, a nie od pisma tego organu skierowanego do strony wnoszącej "odwołanie" (por. B. Adamiak (w:) Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz..., s. 479).
W związku z tym niezasadne są również podniesione w skardze zarzuty naruszenia zasad postępowania określonych w przepisach art. 7, 77, 107 § 3 k.p.a.
W ocenie Sądu, Kolegium prawidłowo rozstrzygnęło niniejszą sprawę orzekając o niedopuszczalności wniesienia środka odwoławczego przez skarżącą Spółkę, nie naruszając powyższych przepisów.
Mając powyższe na względzie Sąd uznał zaskarżone postanowienie za zgodne z prawem i skargę, jako niezasadną, oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło