VII SA/Wa 241/07

WyrokWSA w Warszawie2007-04-24

Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Jolanta Augustyniak – Pęczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy budowa wolnostojącego nośnika reklamowego o wysokości ok. 10m i powierzchni 6m x 3m, trwale związanego z gruntem, wymaga pozwolenia na budowę, czy jedynie zgłoszenia, a jeśli zgłoszenia, to czy organ może wnieść sprzeciw z powodu niezgodności z planem zagospodarowania przestrzennego?
Ratio decidendi
Instalowanie tablic i urządzeń reklamowych, w tym wolnostojących nośników, nie wymaga pozwolenia na budowę, a jedynie zgłoszenia, zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego. Organ administracji nie może wnieść sprzeciwu w oparciu o art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego, jeśli roboty budowlane kwalifikują się do zgłoszenia. Niemniej jednak, organ odwoławczy powinien był rozważyć możliwość uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i wydania orzeczenia reformatoryjnego lub przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia, a także prawidłowo ustalić zgodność inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy sprzeciw Starosty wobec zgłoszenia budowy nośnika reklamowego. Starosta uznał, że budowa nośnika wymaga pozwolenia na budowę. Wojewoda początkowo stwierdził, że roboty wymagają jedynie zgłoszenia, ale utrzymał sprzeciw ze względu na niezgodność z planem zagospodarowania przestrzennego. Inwestor zarzucił naruszenie przepisów kpa i Prawa budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, , Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Asesor WSA Jolanta Augustyniak – Pęczkowska (spr.), , Protokolant Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi N. [...] S.A. w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2006 r. znak [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu w sprawie zgłoszenia zamiaru budowy nośnika reklamowego. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego N. [...] S.A. w W. kwotę 740 zł (siedemset czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Starosta [...] decyzją z dnia [...] września 2006r. ( nr [...]) – na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. Prawo budowlane ( Dz.U. z 2003r., Nr 207, poz. 2016 ze zm. ) oraz na podstawie art. 104 kpa, po rozpatrzeniu zgłoszenia inwestora z dnia [...] września 2006r., wniósł sprzeciw w sprawie zgłoszenia przez firmę N. [...] S.A. budowy nośnika reklamowego o wysokości ok. 10m dla tablicy reklamowej o wymiarach 6m x 3m na działce nr ew. 36 przy ul. [...] we wsi [...], gmina [...]. W uzasadnieniu powyższej decyzji organ podał, że rodzaj zgłoszonych prac związanych z budową przedmiotowego obiektu, wymaga pozwolenia na budowę zgodnie z art. 28 ustawy Prawo budowlane, bowiem inwestor zgłosił prace polegające na wniesieniu konstrukcji nośnej na którą składa się stopa fundamentowa, słup, konstrukcja wyporcza mocująca tablicę do słupa. Projektowana budowla, jako autonomiczna konstrukcja przestrzenna o wysokości ok. 10m oraz powierzchni ekspozycyjnej 6m x 2,5m musi stawiać czoło parciu wiatrów oraz innych warunków atmosferycznych, zatem musi być połączona trwale z gruntem tj. fundament urządzenia, w postaci prostokątnej płyty żelbetowej musi być posadowiony na odpowiednio przygotowanym gruncie – 1,5 m poniżej poziomu terenu. Powyższe ustalenia uzasadniały, w ocenie organu, wniesienie sprzeciwu w trybie art. 30 ust. 6 pkt 1 ww. ustawy, bowiem z obowiązku pozwolenia na budowę zwolnione są tylko, zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane, roboty polegające na instalowaniu, remoncie tablic i urządzeń reklamowych (...). Użycie przez ustawodawcę w powyższym artykule terminu "instalowanie" a nie "budowa" oznacza, że chodzi tylko o instalowanie (montaż) tablic lub urządzeń reklamowych na istniejących już obiektach. Natomiast budowa samej konstrukcji nośnej wymaga pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 3 pkt 3 ww. ustawy, wolnostojące, trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe, zostały zaliczone do budowli, są zatem obiektami budowlanymi. Rodzaj zgłoszonych prac ze względu na ich skalę i charakter uznano za budowę, gdyż obejmują one wykonanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, nie tylko instalację czy montaż Po rozpatrzeniu odwołania firmy N. [...] S.A., Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2006r. – na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 30 ust 6 pkt 2 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. postanowił utrzymać w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] września 2006r.. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy nie podzielił argumentacji prawnej organu I instancji i stwierdził, że wykonanie zgłoszonych przez inwestora robót budowlanych, określonych w art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane wymaga tylko zgłoszenia. Ustawodawca bowiem, nie uzależnił wyjątku wyszczególnionego w tym artykule, ani od wielkości tablic i urządzeń reklamowych, ani też od tego, czy są to tablice lub urządzenia wkopane w ziemię, a więc trwale związane z gruntem, które zgodnie z art. 3 pkt 3 można uznać za budowle, czy też są to tablice lub urządzenia reklamowe ustawione na konstrukcji naziemnej. Organ odwoławczy podkreślił, że zgodnie z art. 30 ust. 7, mając na uwadze skalę i wielkość robót budowlanych, organ może nałożyć na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę. Jednak w ocenie Wojewody [...], decyzję zgłaszającą sprzeciw należało utrzymać w mocy ze względu niezgodność zgłoszonych robót z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego gminy [...], zatwierdzonym uchwałą Nr [...] ( Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...] z 2006r., poz. [...] ), co uzasadnia zastosowanie art. 30 ust. 6 pkt 2 ww. ustawy Prawo budowlane. Jak wskazał organ wojewódzki w § 26 pkt 6 lit. b tegoż planu, określono zasady rozmieszczania reklam i znaków informacyjno – plastycznych wskazując, że maksymalna wysokość wolno stojącego nośnika reklamy (łącznie z planszą reklamową), nie może przekraczać wysokości 4 m, liczonej od istniejącego terenu. Ponadto, w literze c powyższego paragrafu wskazano, że maksymalna powierzchnia reklamy umieszczonej na wolnostojącym nośniku, nie może przekraczać powierzchni 10 m 2 dla pozostałych terenów objętych planem. Natomiast z załączonego przy zgłoszeniu projektu wynika, że wysokość przedmiotowego nośnika, liczona od powierzchni terenu do spodu planszy wynosi 5m, a do krawędzi ramy górnej 8m. Ponadto, inwestor w zgłoszeniu nie określił terminu realizacji zamierzenia do czego zobowiązuje art. 30 ust 2 Prawa budowlanego. W skardze na powyższą decyzję inwestor wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] z dnia [...] września 2006r. podnosząc, że zaskarżona decyzja zapadła z rażącym naruszeniem art. 107 § 1 i 3 kpa oraz art. 35 § 3 kpa. Skarżąca Spółka wskazała, że uzasadnienie decyzji organu odwoławczego jest lakoniczne i nie wskazuje w oparciu o jakie dowody organ powziął przekonanie, że zgłoszona inwestycja narusza przepis art. 30 ust. 6 pkt 2. Według skarżącej organ nie udowodnił, że przedmiotowy nośnik reklamowy jest położony na terenach wskazanych w § 26 ww. planu. Zgodnie z dyrektywami zawartymi w art. 107 § 3 kpa organ obowiązany jest przedstawić dowody na poparcie swoich twierdzeń. W ocenie skarżącej, brak przedstawienia takich dowodów, powoduje, że zaskarżona decyzja dotknięta jest wadą prawną i winna zostać uznana za nieważną. Ponadto decyzja wydana w postępowaniu odwoławczym, narusza rażąco art. 6 kpa, gdyż uznanie zarzutów, podnoszonych przez skarżącą w odwołaniu, winno skutkować wydaniem rozstrzygnięcia uchylającego decyzję Starosty [...]. Natomiast, skoro organ powziął przekonanie, iż wątpliwości budzi wielkość nośników reklamowych, powinien uchylić zaskarżoną decyzję, ponieważ w powyższej sytuacji, nie był uprawniony do zajęcia stanowiska i wydania decyzji utrzymującej w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. W ocenie skarżącej Spółki zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem terminu wskazanego w art. 35 § 3 kpa, bowiem została wydana w dniu [...] grudnia 2006r., a doręczona [...] grudnia 2006r. W odpowiedzi na skargę organ wojewódzki wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153. poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozstrzyganej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia wystąpiły, zatem skarga zasługiwała na uwzględnienie, jednak nie ze wszystkich przyczyn w niej wskazanych. Jak wynika z akt niniejszej sprawy, organy dokonując wykładni przepisów Prawa budowlanego doszły do skrajnie odmiennych stanowisk. Według Starosty [...] dla robót planowanych przez inwestora wymagane było pozwolenie na budowę, co uzasadniało wniesienie sprzeciwu na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 ww. ustawy. Natomiast według Wojewody [...] roboty te – zgodnie z treścią art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane - wymagały jedynie zgłoszenia, a organ, uznając iż skala i wielkość robót wymaga pozwolenia na budowę, mógł nałożyć ten obowiązek na mocy art. 30 ust 7 ww. ustawy. Podkreślić należy, że pogodzenie tych skrajnie różnych stanowisk, zobowiązywało organ II instancji do uchylenia decyzji organu I instancji w całości i wydania orzeczenia reformatoryjnego, bądź przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia Staroście [...]. W obrocie prawnym nie mogły bowiem pozostawać decyzje o zupełnie odmiennych stanowiskach. Powyższe oznacza, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 1kpa. Ponadto, w ocenie Sądu, organ II instancji, wskazując na niezgodność planowanej inwestycji z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego gminy [...], zatwierdzonym uchwałą Nr [...] ( Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...] z 2006r., poz. [...] ), z naruszeniem art. 7, 77 kpa nie wyjaśnił w sposób nie budzący wątpliwości, czy działka na której ma być wzniesione przedmiotowe urządzenie reklamowe, a którą wskazano w obydwu decyzjach jako działkę nr ew. [...], odpowiada w rzeczywistości działce nr ew. [...] z obrębu [...]. Postawą do poczynienia takich wyjaśnień nie mogła być - jak to wskazano w załączonym wyrysie z, miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z dnia 01 lutego 2007r. – rozmowa telefoniczna z organami administracji architektoniczno – budowlanej I i II stopnia. Wskazać trzeba, że decyzja organu I instancji również nie mogła pozostać w obrocie prawnym, z tego względu – i tu Sąd podziela stanowisko organu II instancji – że zgłoszone roboty budowlane nie wymagały pozwolenia na budowę, a jedynie zgłoszenia, zgodnie z treścią art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane. Utrwalony jest bowiem, w orzecznictwie i doktrynie pogląd, że wykonywanie wszelkich robót budowlanych, polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, a więc również nośników takich tablic, nie wymaga pozwolenia na budowę, niezależnie od ich wielkości i sposobu posadowienia Przy czym do zakresu pojęcia "urządzenie reklamowe" zalicza się wszystkie elementy, składające się na to urządzenie. Należy więc do nich zarówno konstrukcja, płaszczyzna jak i miejsce na którym ma być umieszczony przedmiot reklamy. Instalacja zaś urządzenia reklamowego polega na umieszczeniu tego urządzenia w określonym miejscu, w tym również wkopaniu w ziemię, czyli trwałym połączeniu z gruntem (vide wyrok WSA z dnia 09 sierpnia 2005r., sygn. akt VII SA/Wa 1722/04, wyrok WSA z dnia 08 września 2005r. VII SA/Wa 14/05). W związku z powyższym, podstawa wniesienia sprzeciwu przez organ I instancji nie mógł być art. 30 ust. 6 pkt 1 ww ustawy Prawo budowlane Z tych wszystkich względów należało uznać, że zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem art. 138 §1 pkt 1 kpa oraz 7 i 77 kpa, natomiast decyzją organu I instancji naruszono art. 30 ust. 6 pkt 1 w związku z art. 29 ust.2 pkt 6 ww. ustawy Prawo budowlane. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, rzeczą organów będzie przeprowadzenie postępowania, w celu powtórnego merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, z uwzględnieniem przytoczonej przez Sąd argumentacji. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w pkt I i II sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło