VII SA/Wa 2510/16
WyrokWSA w Warszawie2017-09-27
Skład orzekający: Małgorzata Jarecka, Bogusław Cieśla, Mirosława Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej (ubytku słuchu spowodowanego hałasem) jest prawidłowa, gdy stwierdzony ubytek słuchu nie spełnia kryterium co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, pomimo potencjalnego narażenia na hałas w środowisku pracy?Ratio decidendi
Decyzja o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej jest prawidłowa, gdy stwierdzony ubytek słuchu nie spełnia wymaganego kryterium diagnostyczno-orzeczniczego (co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym), nawet jeśli istniało narażenie na hałas. Organy administracyjne są związane orzeczeniami lekarskimi jednostek orzeczniczych, które stanowią jedyny wiarygodny środek dowodowy w sprawach o choroby zawodowe, o ile nie budzą wątpliwości formalnych i merytorycznych.Stan faktyczny
Skarżący domagał się stwierdzenia choroby zawodowej w postaci trwałego ubytku słuchu spowodowanego hałasem. Organy administracji obu instancji wydały decyzje o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, opierając się na orzeczeniach lekarskich wskazujących, że stwierdzony ubytek słuchu nie spełniał wymaganego kryterium co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym. Skarżący kwestionował wyniki badań, podnosząc zarzuty dotyczące rozbieżności w pomiarach i domagając się ponownego zbadania przez niezależnych ekspertów. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jarecka, , Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Protokolant spec. Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2017 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] września 2016 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia choroby zawodowej oddala skargę
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2016r., na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ) i art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2015 r. poz. 1412), po rozpatrzeniu sprawy dotyczącej podejrzenia u [...] choroby zawodowej - obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz - stwierdził brak podstaw do rozpoznania ww. choroby zawodowej.
W uzasadnieniu organ wskazał, że przedmiotową decyzję wydał na podstawie orzeczenia lekarskiego wydanego przez [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...] nr [...] z dnia [...].03.2016r. o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, oraz orzeczenia lekarskiego wydanego przez Instytut Medycyny Pracy im. prof. [...] w [...] nr [...] , z dnia [...].06.2016r. oraz oceny narażenia zawodowego [...] zatrudnionego w;
1. Okręgowej Spółdzielni Mleczarskiej w [...] , na stanowisku pomoc palacza, w okresie 10.09.1972r.-31.05.1979r.
2. Przedsiębiorstwie Budownictwa Komunalnego w [...] , na stanowisku pomoc murarza, w okresie 7.09.1970r.-31.01.1972r.
3. [...] , na stanowisku murarz-tynkarz, w okresie 11.06.1979r.-31.03.1996r.
4. Przedsiębiorstwie Wielobranżowym "[...] w [...], na stanowisku murarz- tynkarz, od 1.04.1996r. do nadal.
[...] wykonując czynności zawodowe w ww. zakładach pracy takie jak: prace murarskie i tynkarskie, układanie glazury, terakoty, kostki brukowej, malowanie stolarki okiennej i drzwiowej, używał narzędzi elektrycznych, szlifierek, często obsługiwał betoniarkę - był narażony na działanie hałasu.
Badanie w Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] obejmowało badanie podmiotowe i przedmiotowe, przeprowadzone przez lekarza specjalistę medycyny pracy, konsultację laryngologiczną z tympanometrią i trzykrotną audiometrią, analizę dokumentacji medycznej, ocenę narażenia zawodowego.
Obliczono średnią arytmetyczną dla częstotliwości 1000, 2000 i 3000 Hz. Wyniki badań to: ucho prawe - 29,4 dB, ucho lewe - 27,7 dB. Natomiast aby stwierdzić chorobę zawodową narządu słuchu - obustronny trwały ubytek słuchu typu ślimakowego spowodowany hałasem, ubytek słuchu powinien wynosić co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym. Zmiany, które stwierdzono u badanego nie dały podstaw do rozpoznania choroby zawodowej .
[...] nie zgodził się z treścią orzeczenia lekarskiego wydanego przez [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...] i złożył wniosek o ponowne badanie lekarskie w trybie odwoławczym w Instytutcie Medycyny Pracy w [...] .
Podczas hospitalizacji w Klinice Chorób Zawodowych i Zdrowia Środowiskowego Instytutu Medycyny Pracy w [...] u pacjenta przeprowadzono konsultację laryngologiczną z oceną audiologiczną poszerzoną o badanie audiologiczne, w wyniku których rozpoznano obustronne odbiorcze uszkodzenia słuchu (czuciowo-nerwowego) o wielkości 31,7 dB dla ucha prawego i 40 dB dla ucha lewego (wyliczone jako średnia arytmetyczna z 1, 2 i 3 kHz z najlepszego audiogramu).
Średnia głębokość ubytku słuchu w uchu prawym (to jest w uchu lepiej słyszącym) wynosząca 31,7 dB nie spełnia wymaganego kryterium diagnostyczno-orzeczniczego do rozpoznania zawodowej choroby narządu słuchu, na co najmniej 45 dB w odniesieniu do ucha lepiej słyszącego.
W związku z tym wydano orzeczenie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej.
[...], złożył odwołanie wnosząc o uchylenie lub zmianę decyzji z dnia 17.08.2016 r.
W uzasadnieniu odwołania stwierdził, że w czasie jego pracy zawodowej obowiązywało rozporządzenie Rady Ministrów z 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych i dlatego należało je stosować. Kwestionował wyniki badań jednostek orzeczniczych, które wydały orzeczenia lekarskie. Wniósł o przeprowadzenie badan przez specjalistów Uniwersytetu Medycznego w [...] . Wskazał, że instytut medycyny Pracy w [...] nie kwestionował etiologii zawodowej, a jedynie niespełnienie kryterium 45 dB, w odróżnieniu do [...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] , który zaprzeczał etiologii zawodowej ubytku słuchu.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] decyzją z dnia [...] września 2016r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, art. 2351 i art. 2352 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy (tekst jednolity Dz.U. z 2014 r., poz. 1502 z późn. zm.) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 1367), po rozpatrzeniu odwołania [...] od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] 08.2016 r. o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej; obustronny trwały ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 1, 2 i 3 kHz - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że po otrzymaniu w dniu 14.04.2015 r. "Zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej" wymienionej w poz. 21 wykazu chorób zawodowych, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] sporządził karty oceny narażenia zawodowego dotyczące zatrudnienia [...].
Z ustaleń organu wynikało ze skarżący zatrudniony był od 1972 r. do 1979 r. na stanowisku pomocnik palacza w Okręgowej Spółdzielni Mleczarskiej w [...] (postępowanie przeprowadzone w dniu 12.08 .2015 r.). Od 1996 r. do chwili obecnej na stanowisku murarz - tynkarz w Przedsiębiorstwie Wielobranżowym "[...] " w [...] (postępowanie przeprowadzone w dniu 24.06.2015 r.).
Organ podjął próby dokonania oceny narażenia zawodowego w dwóch pozostałych miejscach zatrudnienia, tj. Przedsiębiorstwie Budownictwa Komunalnego w [...] (zatrudnienie w latach 1970 - 1972) oraz [...] (zatrudnienie w latach 1979 - 1996), co nie powiodło się z powodu zakończenia działalności przez te firmy.
Sporządzone karty oceny narażenia zawodowego oraz zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] przesłał wraz ze skierowaniem na badania w związku z podejrzeniem choroby zawodowej do [...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] .
[...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...][...].03.2016 r. wydał orzeczenie lekarskie nr [...], o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej - obustronny trwały ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo nerwowego spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 1, 2 i 3 kHz.
Wskutek wniosku o ponowne badanie lekarskie, [...] był hospitalizowany w Klinice Chorób Zawodowych i Zdrowia Środowiskowego w Instytucie Medycyny Pracy w [...] . Jednostka orzecznicza II stopnia w dniu [...] 06.2016 r. wydała orzeczenie lekarskie nr [...] , o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. W odniesieniu do uwag zgłoszonych przez [...] do powyższego orzeczenia, Instytut Medycyny Pracy w [...] zajął stanowisko w piśmie z dnia 27.07.2016 r.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] , wskazał, że zgodnie z art. 2351 Kodeksu Pracy, za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".
Decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej można wydać, jeżeli są spełnione dwie przesłanki: u pracownika rozpozna się chorobę wymienioną w obowiązującym wykazie chorób zawodowych oraz lekarze orzecznicy potwierdzą, że ma ona związek przyczynowy z wykonywaną pracą zawodową.
Zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika.
Stosownie do § 6 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, lekarz właściwy do orzekania w sprawie chorób zawodowych, wydaje orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego.
W analizowanym przypadku, jednostki uprawnione do wydawania powyższych orzeczeń lekarskich tj. [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...] oraz Instytut Medycyny Pracy w [...]- wydały orzeczenia o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej u [...] - obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo nerwowego spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 1, 2 i 3 kHz.
Rozpoznawanie choroby zawodowej zostało przeprowadzone w toku postępowania diagnostyczno - orzeczniczego w oparciu o badania podmiotowe i przedmiotowe wykonane w ww. jednostkach orzeczniczych. Lekarze orzecznicy, jako specjaliści medycyny pracy, posiadają wiedzę i kompetencje do oceny wpływu warunków pracy na zaistniałe schorzenie, a przy rozpoznawaniu chorób zawodowych posiłkują się ściśle określonymi kryteriami diagnostyczno- orzeczniczymi.
W przypadku [...] nie został spełniony pierwszy z podstawowych warunków, niezbędnych do rozpoznania choroby zawodowej. Stwierdzony ubytek słuchu nie spełniał wymaganego kryterium podwyższenia progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym.
W orzeczeniu lekarskim [...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] nr [...] z dnia [...].03.2016 r. stwierdzono: "Obliczono średnia arytmetyczną dla częstotliwości 1000, 2000 i 3000 Hz. Ucho prawe -29,4 dB. Ucho lewe - 27,5 dB. Obustronny trwały ubytek słuchu typu ślimakowego spowodowany hałasem powinien wynosić co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym. W/w zmiany nie dają podstaw do rozpoznania choroby zawodowej."
Taka sama konkluzja znajduje się w orzeczeniu lekarskim Nr [...] z dnia [...].06.2016 r. wydanym przez Instytut Medycyny Pracy w [...] : "u pacjenta przeprowadzono konsultację laryngologiczną z oceną audiologiczną poszerzoną o badania audiologiczne, w wyniku których u pacjenta ustalono rozpoznanie obustronnego odbiorczego uszkodzenia słuchu (czuciowo - nerwowego o wielkości 31,7 dB dla ucha prawego i 40 dB dla ucha lewego (wyliczona jako średnia arytmetyczna z 1,2,3 kHZ z najlepszego audiogramu). Średnia głębokość ubytku słuchu w uchu prawym (to jest uchu lepiej słyszącym) wynosząca 31,7 dB nie spełnia wymaganego kryterium diagnostyczno-orzeczniczego do rozpoznania zawodowej choroby narządu słuchu, określonej na co najmniej 45 dB w odniesieniu do ucha lepiej słyszącego."
Podnoszone w odwołaniu różne wartości ubytku słuchu stwierdzone w ww. orzeczeniach lekarskich, były już wcześniej sygnalizowane we wnioskach [...] z dnia 17.07.2016 r. i 19.08.2016 r. skierowanych do Instytutu Medycyny pracy w [...].
W piśmie z dnia 27.07.2016 Instytut wyjaśnił, że orzeczenie lekarskie wydaje po przeanalizowaniu całości dokumentacji medycznej, ale jeśli to możliwe, po osobistym zbadaniu pacjenta i w oparciu o własne wyniki badań audiologicznych i nie jest w stanie wypowiedzieć się, w jakich warunkach przeprowadzane były wcześniejsze badania i co może być przyczyną rozbieżności, wyjaśniając jednocześnie: "Stwierdzony u Pana ubytek słuchu został oceniony zgodnie ze stanem faktycznym, wynikającym z badań przeprowadzonych w dn. 30-31.05.2016 r. Podstawą merytoryczną do wystawionego przez nas orzeczenia lekarskiego nr [...] (...) jest przede wszystkim niespełnienie kryterium głębokości niedosłuchu (...) Średnia wartość niedosłuchu wyliczonego dla częstotliwości 1,2,3 kHz w uchu lepiej słyszącym jest większa w wyniku oceny audiologicznej przeprowadzonej w Instytucie Medycyny pracy w [...] w porównaniu z wynikami uzyskanymi w [...]WOMP w [...] , co w aspekcie postępowania diagnostyczno-orzeczniczego w kierunku choroby zawodowej byłoby dla Pana korzystne."
Lekarze medycyny pracy, przy rozpoznawaniu chorób zawodowych posługują się ściśle określonymi kryteriami diagnostyczno-orzeczniczymi. Dlatego przekonanie odwołującego się o wadliwości wydanych opinii medycznych, nie może być podstawą do ich zakwestionowania. Lekarze wydając orzeczenie lekarskie kierują się sztuką medyczną.
Organ wydający decyzję jest związany treścią orzeczenia lekarskiego, które ocenia stan zdrowia pracownika i określa, czy rozpoznane schorzenia mieszczą się w wykazie chorób zawodowych i mają związek z warunkami pracy. Oznacza to, że organy inspekcji sanitarnej nie mogą wydać decyzji stwierdzającej istnienie choroby zawodowej wbrew lub niezgodnie z orzeczeniem lekarskim, jeżeli zostało ono wydane z zachowaniem norm zamieszczonych w rozporządzeniu, nie jest sprzeczne z zebranym materiałem dowodowym, nie budzi zastrzeżeń co do dokonanego rozstrzygnięcia. Wydane w niniejszej sprawie orzeczenia lekarskie spełniają ww. kryteria.
W świetle powyższego, Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] nie widział podstaw do przeprowadzenia kolejnych badań przez specjalistów Uniwersytetu Medycznego w [...] , o co wnosił skarżący w odwołaniu.
Dodatkowo organ wskazał, że przedmiotowe postępowanie w sprawie podejrzenia choroby zawodowej zostało wszczęte po otrzymaniu zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej z dnia 14.04.2015 r., w czasie gdy obowiązywało rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r. poz. 1367). Dlatego na podstawie tego rozporządzenia dokonano rozstrzygnięcia. Zgodnie z § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 8 maja 2012 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. poz. 662), tylko do postępowań wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tego rozporządzenia, dotyczących zgłaszania podejrzenia, rozpoznania i stwierdzenia chorób zawodowych należało stosować wcześniej obowiązujące przepisy.
Organ wojewódzki wskazał także na błędy proceduralne Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...]. Zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej dokonał sam zainteresowany, który w momencie dokonania zgłoszenia był aktywny zawodowo. Zatem zgłoszenie to zostało dokonane wbrew art. 235 § 22 Kodeksu Pracy, z którego wynika że pracownik aktualnie zatrudniony, który podejrzewa, że występujące u niego objawy mogą wskazywać na chorobę zawodową, zgłasza podejrzenie choroby zawodowej za pośrednictwem lekarza sprawującego nad nim profilaktyczną opiekę zdrowotną.
Nadto gdy dwa zakłady spośród czterech, w których pracował [...], już nie istnieją (jedne z nich został zlikwidowany, a drugi znajduje się w upadłości) i nie udało się dokonać u tych pracodawców oceny narażenia zawodowego, należało skorzystać z innych form zdobycia materiału dowodowego, poprzez przesłuchanie samego zainteresowanego czy wskazanych przez niego świadków.
Powyższe nieprawidłowości nie miały jednak wpływu na wynik sprawy tj. decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wymienionej w poz. 21 wykazu chorób zawodowych.
[...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...].09.2016 r. utrzymującą w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...].08.2016 r. o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej.
W skardze domagał się uchylenia powyższych decyzji i ponownego rozpatrzenie sprawy.
W uzasadnieniu skargi [...] wyjaśnił, że przygotowanie do zawodu podjął w wieku 17 lat, już wtedy był narażony na czynniki szkodliwe. Od dłuższego czasu ubiega się o emeryturę. Firma w której pracuje chyli się ku upadkowi, a pracodawca opóźnia upadłość. Stwierdził, że w postępowaniu miały miejsce niedociągnięcia, błędy i brak spójności wyników badań organów odpowiedzialnych za ocenę uszkodzenia słuchu i jego etiologii. Zdaniem skarżącego organ bagatelizuje znaczne różnice w badaniach z [...] i [...] . Decyzja opiera się nie na braku etiologii zawodowej schorzenia, a jedynie na nieosiągnięciu wymogu, tj. 45 dB.
Wnosił o przeprowadzenie badania przez niezależnego eksperta, ze względu na bliskość progu 45 dB. Wyjaśnił, że w mleczarni był palaczem, a nie pomocnikiem oraz że w rodzinie nie ma chorób słuchu. Zarzucił, że Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w[...] , rozbieżności wyników ośrodków lekarskich skwitował iż "było to korzystne dla wnioskodawcy" i nie dostrzegł potrzeby przeprowadzenia kolejnych badań np. przez jednostkę terytorialnie nie związaną z [...] i [...] .
Zdaniem skarżącego, obecnie niemożliwe jest stwierdzenie choroby zawodowej przez uprawnione jednostki, a sam tryb postępowania w sprawach chorób zawodowych pozostawia wiele do życzenia i wymaga zmian ustawowych. Stwierdził, że zmiana z rozporządzenia z 1983 r. o chorobach zawodowych, na bardziej rygorystyczny w obecnych przepisach, odebrała mu szansę na ustalenie choroby.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] wnosił o oddalenie skargi i podtrzymał dotychczasowa argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.), w skrócie "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Przedmiotem dokonywanej kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 2351 Kodeksu Pracy, za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".
Z definicji choroby zawodowej wynika, że pierwszym podstawowym warunkiem jej stwierdzenia, jest rozpoznanie schorzenia spełniającego kryteria określone w wykazie chorób zawodowych. Brak spełnienia tego kryterium uniemożliwia rozpoznanie, a w konsekwencji stwierdzenie choroby zawodowej. Skoro jednostki orzecznicze stwierdziły, że ubytek słuchu u [...] nie spełnia kryterium określonego w wykazie chorób zawodowych, to niezależnie od tego czy skarżący był narażony na hałas przez cały okres narażenia zawodowego czy też nie, nie miało to wpływu na dokonane rozstrzygnięcie przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...].
Jednym z koniecznych warunków, które muszą być spełnione, aby można było wydać decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej jest rozpoznanie medyczne jednostki chorobowej wymienionej w wykazie chorób zawodowych oraz potwierdzenie związku przyczynowego rozpoznanej choroby ze sposobem wykonywania pracy.
W przypadku [...] nie został spełniony pierwszy z podstawowych warunków, niezbędnych do rozpoznania choroby zawodowej, ponieważ stwierdzony ubytek słuchu nie spełniał wymaganego kryterium podwyższenia progu słuchu o wielkości co najmniej 45dB w uchu lepiej słyszącym.
Znajduje to potwierdzenie w wydanych w sprawie orzeczeniach lekarskich [...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] nr [...]/2016 z dnia [...].03.2016 r. oraz w orzeczeniu lekarskim Nr [...] z dnia [...].06.2016 r. wydanym przez Instytut Medycyny Pracy w [...].
Różnice w wartościach ubytku słuchu stwierdzone w tych orzeczeniach lekarskich, były przedmiotem analizy Instytutu Medycyny Pracy w [...] . W piśmie z dnia 27.07.2016 ww. Instytut wyjaśnił, że orzeczenie lekarskie wydano po przeanalizowaniu całości dokumentacji medycznej, po osobistym zbadaniu pacjenta i w oparciu o własne wyniki badań audiologicznych i nie jest w stanie wypowiedzieć się, w jakich warunkach przeprowadzane były wcześniejsze badania i co może być przyczyną rozbieżności.
Instytut wyjaśnił jednocześnie: "Stwierdzony u Pana ubytek słuchu został oceniony zgodnie ze stanem faktycznym, wynikającym z badań przeprowadzonych w dn. 30-31.05.2016 r. Podstawą merytoryczną do wystawionego przez nas orzeczenia lekarskiego nr [...] (...) jest przede wszystkim niespełnienie kryterium głębokości niedosłuchu (...) Średnia wartość niedosłuchu wyliczonego dla częstotliwości 1,2,3 kHz w uchu lepiej słyszącym jest większa w wyniku oceny audiologicznej przeprowadzonej w Instytucie Medycyny Pracy w [...]w porównaniu z wynikami uzyskanymi w [...]WOMP w [...] , co w aspekcie postępowania diagnostyczno-orzeczniczego w kierunku choroby zawodowej byłoby dla Pana korzystne."
Należy podkreślić, że wiedzy medycznej nie posiadają ani organy administracyjne ani sądy, a zatem nie mogą samodzielnie podważać opinii specjalistów. Jeżeli orzeczenie lekarskie jest prawidłowe pod względem formalnym, zawiera wyczerpujące uzasadnienie i jest zgodne z prawem - ocenia stan zdrowia pracownika i określa, czy rozpoznane schorzenia mieszczą się w wykazie chorób zawodowych i czy mają związek z warunkami pracy, to organ administracyjny jest takim orzeczeniem związany. Oznacza to, że organy inspekcji sanitarnej nie mogą wydać decyzji stwierdzającej istnienie choroby zawodowej wbrew lub niezgodnie z orzeczeniem lekarskim, jeżeli zostało ono wydane z zachowaniem norm określonych w rozporządzeniu, nie jest sprzeczne z zebranym materiałem dowodowym.
W rozpoznawanej sprawie lekarze dysponowali materiałem dowodowym, w tym dokumentacją medyczną, przeprowadzili stosowne badania przy użyciu aparatury i obie jednostki orzecznicze I i II stopnia, zgodnie orzekły o braku podstaw do rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej.
Jak wielokrotnie podkreślano w wyrokach sądów administracyjnych, orzeczenie lekarskie jednostki właściwej do rozpoznania chorób zawodowych ma charakter opinii biegłego, a organ prowadzący postępowanie jest nim związany i nie ma prawa do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej. Związanie to wynika z tego, że orzeczenie lekarskie stanowi jedyny wiarygodny środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby: zawodowej, jeśli nie budzi wątpliwości w świetle pozostałych dowodów. Fakt, że w przypadku [...], jednostki orzecznicze ustaliły różne wartości ubytku słuchu nie może być podstawą do ich zakwestionowania w sytuacji gdy, mimo różnić - w obu przypadkach ubytek słuchu w uchu lepiej słyszącym nie kwalifikował się do stwierdzenia choroby zawodowej.
Jak wskazano w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17.02.2016 r. sygn. akt II OSK 1483/14: "zarówno państwowy inspektor sanitarny, jak i sądy administracyjne (...), nie posiadają wysokospecjalistycznej wiedzy pozwalającej na samodzielną ocenę konkretnych przypadków lub jednostek chorobowych pod kątem ich zaliczenia do określonej choroby zawodowej. Organ wydający decyzję w sprawie choroby zawodowej nie jest zatem uprawniony do merytorycznej kontroli orzeczeń lekarskich, ani też dokonywania w tym zakresie własnych ustaleń prowadzących do odmiennego rozpoznania jednostki chorobowe.
Orzeczenia lekarskie nie budzą zastrzeżeń co do dokonanego rozstrzygnięcia - wydane zostały z zachowaniem norm zamieszczonych w rozporządzeniu i nie są sprzeczne z zebranym materiałem dowodowym. Dlatego też organ sanitarny nie mógł wydać decyzji stwierdzającej istnienie choroby zawodowej w sytuacji gdy orzeczenia lekarskie jednoznacznie wskazywały na brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej.
W świetle powyższego, nie można zgodzić się z zawartym w skardze twierdzeniem, że postępowanie wskazuje na niedociągnięcia, błędy i brak spójności w ocenie uszkodzenia słuchu i jego etiologii. Wbrew twierdzeniu skarżącego, organ odniósł się do różnych wartości ubytku słuchu wyrażonych w dB wskazanych w orzeczeniach lekarskich jednostek orzeczniczych I i II stopnia. Kwestia ta została wyjaśniona przez Instytut Medycyny Pracy w [...]. Z ostatecznego orzeczenia ww. Instytutu wynika, że średnia głębokość ubytku słuchu w uchu prawym (to jest uchu lepiej słyszącym) wynosząca 31,7 dB nie spełnia wymaganego kryterium diagnostyczno- orzeczniczego do rozpoznania zawodowej choroby narządu słuchu, określonej na co najmniej 45 dB w odniesieniu do ucha lepiej słyszącego.
Skoro u pacjenta w wyniku postępowania diagnostyczno - orzeczniczego nie rozpoznano schorzenia spełniającego kryteria choroby wymienionej w poz. 21 wykazu chorób zawodowych, to ocena narażenia zawodowego nie miała wpływu na ostateczne rozstrzygnięcie. Z definicji choroby zawodowej jednoznacznie wynika, że warunkiem stwierdzenia choroby zawodowej jest jednoczesne spełnienie dwóch kryteriów: po pierwsze rozpoznanie schorzenia spełniającego kryteria z wykazu chorób zawodowych, a po drugie udokumentowane narażenie zawodowe mające wpływ na powstanie schorzenia.
W uzasadnieniu orzeczeń lekarskich znajdują się zapisy świadczące o dokonanej analizie narażenia zawodowego. W żadnych z nich nie kwestionowano narażenia zawodowego na hałas. Zgłoszona przez skarżącego rozbieżność w nazwie stanowiska (palacz zamiast pomocnik palacza), nie miała wpływu na meritum sprawy.
Należy podkreślić, że nie było podstaw do przeprowadzenia kolejnych badań przez specjalistów z Uniwersytetu Medycznego w [...], czy niezależnego eksperta (jednostkę terytorialnie nie związaną z [...] i [...]). Właściwość organów orzeczniczych wyznaczają przepisy.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi, Sąd stwierdza, że nie mają one charakteru merytorycznego, a są wyrazem poczucia krzywdy.
Zaskarżona decyzja została wydana prawidłowo. Postępowanie dowodowe było prowadzone zgodnie z obowiązującymi przepisami prawnymi regulującymi tryb postępowania w sprawach chorób zawodowych z uwzględnieniem zasad wynikających z Kodeksu postępowania administracyjnego.
Mając powyższe na uwadze, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, dlatego w oparciu o art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło