VII SA/Wa 2736/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędziowie sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Protokolant st. ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2016r. sprawy ze skargi (...) na decyzję (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) września 2015 r. nr (...) w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego oddala skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2015 r, Nr [...] po zapoznaniu się z odwołaniem K. S., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2015 r. zatwierdzającą projekt budowlany zamienny sporządzony w październiku 2014r przez mgr .inż. arch. J. G. oraz mgr. inż. R. S. stanowiący integralną część decyzji - dla inwestycji polegającej na rozbudowie i przebudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, w zabudowie szeregowej przy ul. [...] w [...], na działce nr ew. [...] w obrębie [...] oraz nakładającej obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Do wydania decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. W trakcie czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu 27 sierpnia 2010 r. stwierdzono odstępstwa w stosunku do zatwierdzonego decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] pozwolenia na budowę, które polegały na zmianie częściowej konstrukcji obudowy klatki schodowej oraz przebudowie schodów z galerią ogrodową. Przy schodach stanowiących komunikację z garażu usytuowanego w poziomie piwnic na ogród rozbudowano wyjście – podpiwniczenie bez przykrycia płytą z wyprowadzonym murem betonowym o wysokości 20 cm nad zabezpieczającymi balustradami z trzech stron i ścianą budynku. Roboty rejestrowane były w dzienniku budowy nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009r. W związku z powyższymi ustaleniami organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] wstrzymał prowadzenie robót budowlanych oraz nałożył na inwestorów E. i M. W. obowiązek przedłożenia inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych wraz z oceną techniczną określającą prawidłowość ich wykonania oraz zgodność z przepisami Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W wyniku rozpatrzenia zażalenia inwestorów E. i M. W. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...].10.2010r, Nr [...] uchylił powyższe postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy i kolejnych oględzinach organ pierwszej instancji potwierdził stwierdzone odstępstwa. Uznał jednak, że zmiany dokonane zostały w oparciu o rysunki dostarczone przez autora projektu i ujęte w inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych. Wskazał, że inwestor przedłożył stosowne dokumenty, tj. inwentaryzację wykonanych robót budowlanych wraz z oceną techniczną określającą prawidłowość ich wykonania. Z przedstawionej dokumentacji wynika natomiast, że prace budowlane zostały wykonane w oparciu o opracowanie projektowe dostarczone w ramach nadzoru autorskiego. Ponadto autor projektu oświadczył, iż zgodnie z art. 36 a Prawa budowlanego " różnice w stosunku do projektu pierwotnego nie wprowadziły zmian w planie zagospodarowania terenu oraz zmian charakterystycznych parametrów budynku". W związku z powyższymi ustaleniami Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2011r, Nr [...] wydaną na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. umorzył przedmiotowe postępowanie administracyjne. W wyniku rozpoznania odwołania K. S. ( właściciela sąsiedniego segmentu ) [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2011r, Nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę K. S. i wyrokiem z dnia 12 października 2011 r. w sprawie o sygn. akt: VII SA/Wa 1315/11 uchylił decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2011 r. Nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Natomiast Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 25 września 2013 r, sygn. akt: II OSK 242/12 oddalił skargę kasacyjną wniesioną przez inwestora M. W. od w/w wyroku sądu administracyjnego pierwszej instancji. Ponownie rozpatrując sprawę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] przyjął, że stwierdzone w trakcie oględzin odstępstwa polegające na przebudowie wyjścia na ogród, przebudowie istniejących schodów z piwnicy oraz poszerzeniu wyjścia z poziomu zmieniły sposób zagospodarowania działki przewidziany w projekcie, co wyczerpuje dyspozycję art. 36 a ust 5 pkt 1 Prawa budowlanego. W związku ze stwierdzeniem istotnych odstępstw organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r., wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane nałożył na aktualnego właściciela budynku P. J. obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego dla przedmiotowej inwestycji, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych wraz z opiniami i uzgodnieniami właściwych jednostek. W wyniku postępowania odwoławczego [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru decyzją z dnia [...] maja 2014 r, Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Następnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...] lipca 2015r, Nr [...] zatwierdził projekt budowlany zamienny opracowany w październiku 2014 r., dla inwestycji polegającej na rozbudowie i przebudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, w zabudowie szeregowej przy ul. [...] w [...], na działce nr ew. [...] w obrębie [...] oraz nałożył obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie. W ocenie organu pierwszej instancji przedłożony projekt zamienny został sporządzony przez osoby posiadające wymagane uprawnienia, jest kompletny i został zaopiniowany przez [...] Konserwatora Zabytków, który stwierdził, że " zmiana geometrii schodów wejściowych od strony ogrodu ww. budynku mieszkalnego nie ma wpływu na chronione wartości (...) strefy ochrony konserwatorskiej". Ponadto [...] Konserwator Zabytków podkreślił, że " decyzją Nr [...] z dnia [...].07.2008r pozwolił na przebudowę i remont ww. budynku oraz decyzją nr [...] z dnia [...].06.2012r pozwolił na rozbudowę części piwnicznej ww. budynku, od strony ogrodu". Odnośnie zgłaszanych przez właściciela nieruchomości sąsiedniej K. S. kwestii dotyczących prawidłowego odprowadzania wód opadowych organ pierwszej instancji wyjaśnił, iż w projekcie przewidziano ich odprowadzenie poprzez ukształtowanie spadków na podeście przy wejściu do piwnicy od strony ogrodu oraz zastosowano odpływ do kratki ściekowej połączonej z kanalizacją. Od powyższej decyzji odwołanie wniósł K. S., wskazując, że w projekcie zamiennym nie została uwzględniona szczelna komora betonowa wypełniona ziemią i gromadząca wodę bez żadnego odpływu. Nielegalne wykonanie komory naruszyło stosunki wodne na działce inwestora jak również prawdopodobnie naruszyło izolację bezpośrednio przylegającego budynku K. S., co skutkuje zalewaniem piwnic w budynkach na obu działkach. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymując w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2015 wyjaśnił, że podczas realizacji robót budowlanych objętych decyzją o pozwoleniu na budowę, inwestor dopuścił się odstępstw od dokumentacji projektowej, polegających na przebudowie wyjścia na ogród, przebudowie istniejących schodów z piwnicy oraz poszerzeniu wyjścia z poziomu piwnicy. Odstępstwa te dotyczyły m.in. zmian w zakresie zagospodarowania działki, dlatego zostały prawidłowo zakwalifikowane jako odstępstwa istotne wyczerpujące dyspozycję art. 36a ust. 5 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. W związku z powyższym organ powiatowy prawidłowo nałożył na obecnego właściciela obiektu P. J. będącego następcą prawnym inwestorów obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy wyjaśnił, że ani ustalenia własne organu powiatowego dokonywane podczas przeprowadzonych oględzin, ani ustalenia sądu administracyjnego pierwszej instancji ani inwentaryzacja wykonanych robót wraz z oceną techniczną, czy też przedłożony projekt budowlany zamienny nie stwierdzają istnienia wskazywanej w odwołaniu komory. Podkreślił również, że w wyniku zmiany art. 35 ustawy z dnia 7 lipca 1994r – Prawo budowlane, która weszła w życie z dniem 11 lipca 2003r za projekt odpowiada projektant oraz osoba sprawdzająca, którzy dołączają oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Natomiast uprawnienia kontrolne organu, który prowadzi postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego zostały wskazane w art. 35 ust 1 Prawa budowlanego. Dokonując weryfikacji projektu zamiennego stosownie do art. 35 ust 1 Prawa budowlanego organ odwoławczy uznał, że projekt zamienny nie narusza zapisów decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] maja 2008r, Nr [...] o warunkach zabudowy ani obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jest kompletny oraz zgodny z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Wskazał, że zmiana zagospodarowania działki nie naruszyła przepisów planistycznych dotyczących powierzchni biologicznie czynnej, która nie może wynosić mniej niż 40%. Z kolei z projektu budowlanego zamiennego wynika, że wskaźnik ten jest na poziomie 47,2%. Zarówno ostateczna decyzja o warunkach zabudowy jak i późniejszy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zezwalają na dokonywanie przebudowy i rozbudowy istniejących obiektów budowlanych. Wprowadzone samowolnie zmiany nie wpływały zaś na sposób odprowadzania wód opadowych z obiektu, który to sposób jest niezmieniony. Organ odwoławczy powołał się również na pismo [...] Konserwatora Zabytków z dnia [...] stycznia 2015r z treści którego wynika, że nieruchomość inwestycyjna znajduje się na terenie zespołu architektoniczno-budowlanego wraz z zielenią [...]- [...] wpisanego do rejestru zabytków. Organ konserwatorski wskazał, iż po zapoznaniu się z przekazaną dokumentacją projektową zamienną oraz po przeprowadzeniu analizy terenu zabudowy stwierdza, że zmiana geometrii schodów wejściowych od strony ogrodu nie ma wpływu na chronione wartości strefy ochrony konserwatorskiej. Organ konserwatorski powołał się również na wcześniejszą swoją decyzję z dnia [...] lipca 2008r pozwalającą na przebudowę i remont ww. budynku oraz decyzję z dnia [...] czerwca 2012r pozwalającą na rozbudowę części piwnicznej od strony ogrodu. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł K. S. (dalej jako "skarżący"), wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania. Skarżący podniósł, że zaskarżona decyzja narusza prawo, gdyż oparta jest wyłącznie na "inwentaryzacji" oraz projekcie budowlanym zamiennym, natomiast pomija podane przez niego argumenty wskazujące na wady prawne powyżej wymienionych dokumentów. Skarżący powołał się na ustalenia zawarte w protokole oględzin z dnia 27.08.2010r z których wynika, że stwierdzono " odstępstwa polegające na rozbudowaniu podpiwniczenia bez przykrycia płytą z wyprowadzonym murem betonowym z trzech stron i ścianą budynku". Wyjaśnił, że komorą betonową nazywa to podpiwniczenie bez przykrycia płytą z wyprowadzonym murem betonowym z trzech stron i ścianą budynku z racji charakterystycznego kształtu oraz wobec braku możliwości odpływu wody opadowej. Podniósł, że przywołana przez organ odwoławczy decyzja [...] Konserwatora Zabytków z dnia [...] czerwca 2012r, Nr [...] dotyczyła zupełnie innego projektu budowlanego z roku 2011, a nie projektu budowlanego zamiennego z 2014 r. będącego przedmiotem zaskarżonej decyzji. Ponadto organ konserwatorski decyzją z dnia [...] lipca 2008r nie wyraził zgody na jakąkolwiek rozbudowę w kierunku ogrodu, gdzie została wybudowana "komora". Podsumowując skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 107 k.p.a., z powodu nie wskazania przyczyn odmowy wiarygodności i mocy dowodowej przedstawionym przez skarżącego dowodom w szczególności tym " które wykazują przemilczenie stanu faktycznego dyskwalifikujące dokumentację przedstawioną przez inwestora, a skutkującego postępującym zawilgoceniem ścian oraz zalewaniem piwnic w budynkach na obu działkach". W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał wcześniej prezentowane stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Uwzględnienie skargi przez sąd następuje jedynie w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Rozpoznając sprawę w tak ustalonym zakresie kompetencji sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja prawa nie narusza dlatego skarga podlegała oddaleniu. W sprawie bezspornym jest, że inwestor w sposób istotny odstąpił od projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] o pozwoleniu na budowę. Inwestor nie dopełnił bowiem wymogów z art. 36 a Prawa budowlanego, który to przepis dopuszcza odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] po stwierdzeniu istotnego odstępstwa od pozwolenia na budowę w sposób prawidłowy zastosował art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane nakładając na aktualnego właściciela budynku P. J. obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego dla przedmiotowej inwestycji, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych wraz z opiniami i uzgodnieniami właściwych jednostek. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru z dnia [...] maja 2014r, Nr [...]. Decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane jest decyzją wiążącą dla organów w dalszym postępowaniu administracyjnym dotyczącym przedmiotowej inwestycji budowlanej oraz wywołuje określone skutki prawne. Oznacza to, że po upływie terminu lub na wniosek inwestora Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] zgodnie z art. 51 ust 4 Prawa budowlanego sprawdza wykonanie obowiązku , o którym mowa w art. 51 ust 1 pkt 3 Prawa budowlanego i wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na wznowienie robót budowlanych albo – jeżeli budowa zastała zakończona – o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego. W rozpoznawanej sprawie inwestor przedstawił projekt budowlany zamienny, który został zweryfikowany w świetle art. 35 ust 1 Prawa budowlanego pod względem dokonanych istotnych odstępstw od pierwotnego projektu budowlanego. Projekt budowlany zamienny jest bowiem projektem budowlanym pierwotnym z naniesionymi istotnymi odstępstwami. Zgodzić należy się z organami nadzoru budowlanego, iż projekt budowlany zamienny nie narusza zapisów decyzji Prezydenta . z dnia [...] maja 2008r, Nr [...] o warunkach zabudowy ani obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przyjętego uchwałą Rady Miasta [...] nr [...] z dnia [...].10.2011r. Zarówno ostateczna decyzja o warunkach zabudowy jak i późniejszy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zezwalają na dokonywanie przebudowy i rozbudowy istniejących obiektów budowlanych. Zmiana zagospodarowania działki nie naruszyła przepisów planistycznych dotyczących powierzchni biologicznie czynnej, która nie może wynosić mniej niż 40%, a z projektu budowlanego zamiennego wynika, że wskaźnik ten wynosi 47,2%. Z akt sprawy wynika, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] pismem z dnia 5 stycznia 2015r przekazał jeden egzemplarz projektu budowlanego zamiennego [...] Konserwatorowi Zabytków do zaopiniowania ( k-375 akt ) W odpowiedzi [...] Konserwator Zabytków pismem z dnia 12 stycznia 2015r ( k- 379 akt ) poinformował, że " po zapoznaniu się z przesłaną dokumentacją projektową zamienną oraz po przeprowadzeniu analizy terenu zabudowy stwierdza, że zmiana geometrii schodów wejściowych od strony ogrodu ww. budynku mieszkalnego nie ma wpływu na chronione wartości strefy ochrony konserwatorskiej". W piśmie tym organ konserwatorski powołał się również na wcześniejszą swoją decyzję z dnia [...] lipca 2008r pozwalającą na przebudowę i remont ww. budynku oraz decyzję z dnia [...] czerwca 2012r pozwalającą na rozbudowę części piwnicznej od strony ogrodu. W świetle wyjaśnień [...] Konserwatora Zabytków niezasadne pozostają zarzuty skarżącego dotyczące braku wyrażenia przez organ konserwatorski zgody na jakąkolwiek rozbudowę w kierunku ogrodu. Organ nadzoru budowlanego ustosunkował się do zgłaszanych przez skarżącego kwestii dotyczących prawidłowego odprowadzania wód opadowych wyjaśniając, że w projekcie przewidziano ich odprowadzanie poprzez ukształtowanie spadków na podeście przy wejściu do piwnicy od strony ogrodu oraz zastosowano odpływ do kratki ściekowej połączonej z kanalizacją. Jednocześnie podkreślić należy, iż ustawą z dnia 27 marca 2003r o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw ( Dz.U. nr 80, poz 718 ) uchylono ust 2 art. 35 w którym dopuszczono możliwość badania przez organ zgodności projektu architektoniczno-budowlanego z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi i obowiązującymi Polskimi Normami w zakresie określonym w art. 5. Taka zmiana świadczy o tym, że w obecnym stanie prawnym organ sprawdza tylko zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Natomiast za projekt architektoniczno-budowlany i zawarte w nim rozwiązania odpowiada projektant, który dołącza oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej. W projekcie budowlanym zamiennym sporządzonym w październiku 2014r przez mgr .inż. arch. J. G. oraz mgr. inż. R. S. znajdują się takie oświadczenia z dnia 20 października 2014r. Przedłożony projekt zamienny został sporządzony przez osoby posiadające wymagane uprawnienia, jest kompletny i został zaopiniowany przez [...] Konserwatora Zabytków. Zarzuty dotyczące wadliwości projektu budowlanego zamiennego nie podlegają rozpatrzeniu w niniejszym postępowaniu bowiem za poprawność projektu odpowiada projektant. Skarżący dopiero w skardze wyjaśnił, iż " komorą betonową" nazywa stwierdzone podczas oględzin w dniu 27 sierpnia 2010r odstępstwo polegające na rozbudowaniu podpiwniczenia bez przykrycia płytą z wyprowadzonym murem betonowym z trzech stron i ścianą budynku. Wcześniej tego odstępstwa nie nazywał komorą betonową dlatego też organ odwoławczy wyjaśnił, że dotychczasowy materiał dowodowy nie wskazuje na istnienie komory betonowej. Jednakże ustalenia wynikające z protokołu oględzin z dnia 27 sierpnia 2010r dotyczące rozbudowania podpiwniczenia bez przykrycia płytą z wyprowadzonym murem betonowym z trzech stron i ścianą budynku zostały zawarte w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2015 r. zatwierdzającej projekt budowlany zamienny ( karta - 403 akt ). Odstępstwo to zostało także wskazane w projekcie budowlanym zamiennym (rysunek A-03 rzut parteru ). Prawidłowe rozstrzygnięcie organów i bezzasadność zgłoszonych zarzutów skargi powodują jej oddalenie stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz 1270 ze zm).