VII SA/Wa 28/09
PostanowienieWSA w Warszawie2010-02-17
Skład orzekający: Leszek Kamiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pełnomocnikowi z urzędu, który został odwołany w trakcie postępowania, przysługuje zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, jeśli jego następca otrzymał już takie wynagrodzenie?Ratio decidendi
Pełnomocnikowi z urzędu, który został odwołany w trakcie postępowania, nie przysługuje zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, jeśli prawo pomocy w tym zakresie zostało już zrealizowane przez jego następcę, któremu zasądzono wynagrodzenie. Pomoc prawna z urzędu jest świadczeniem publicznym, które nie może być nadużywane.Stan faktyczny
Skarżący B. R. uzyskał prawo pomocy, w tym ustanowienie pełnomocnika z urzędu w osobie adwokata R. M. Następnie Okręgowa Rada Adwokacka zmieniła pełnomocnika na adwokata M. S. Wyrokiem z dnia 16 listopada 2009 r. zasądzono wynagrodzenie za pomoc prawną z urzędu na rzecz adwokata M. S. Adwokat R. M. złożył następnie wniosek o przyznanie mu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Sąd odmówił przyznania tych kosztów.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata R. M. zwrotu kosztów z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący - Sędzia WSA Leszek Kamiński po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. R. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2008 r., Nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych postanawia: odmówić przyznania ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata R. M. z Kancelarii Adwokackiej przy ul. [...] w K., zwrotu kosztów z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Jak wynika z akt sprawy, postanowieniem z dnia 30 kwietnia 2009 r.
Referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy poprzez zwolnienie
od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Pismem z dnia 24 czerwca 2009 r. Okręgowa Izba Adwokacka w Warszawie powiadomiła Sąd o wyznaczeniu
adw. R. M. pełnomocnikiem z urzędu B. R.
Działając w imieniu skarżącego ww. adwokat złożył w dniu [...] sierpnia 2009 r., osobiście na Biurze Podawczym Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie, pismo procesowe w imieniu reprezentowanej strony.
Następnie pismem z dnia 13 sierpnia 2009 r., które wpłynęło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 17 sierpnia 2009 r. Okręgowa Rada Adwokacka w Warszawie poinformowała Sąd, że zmieniła pełnomocnika z urzędu wyznaczonego dla B. R., wyznaczając w miejsce adw. R. M., adw. M. S.
W dniu 19 sierpnia 2009 r. odbyła się rozprawa, na którą stawił się
adw. R. M. oświadczając, iż w jego miejsce został wyznaczony nowy pełnomocnik.
Dalsze czynności w sprawie były podejmowane przez adw. M. S.
Wyrokiem z dnia 16 listopada 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przyznał ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adw. M. S. tytułem nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 305 zł, w tym: tytułem zastępstwa procesowego kwotę 250 zł, tytułem 22 % podatku od towarów i usług kwotę 55 zł.
W dniu [...] stycznia 2010 r. wpłynęło do Sądu pismo adw. R. M. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w postępowaniu przed sądem administracyjnym według stawki minimalnej powiększonej o podatek VAT.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zapis ustawy o prawie pomocy przewiduje ustanowienie pełnomocnika
i przyznanie mu wynagrodzenia, przy czym pełnomocnika ustanawia się do konkretnej sprawy. Zgodnie z zapisem art. 253 p.p.s.a. Sąd zwrócił się do Okręgowej Rady Adwokackiej i na tej podstawie wyznaczony został pełnomocnikiem adw. R. M. Sąd natomiast nie zwracał się do Okręgowej Rady Adwokackiej o zmianę tego pełnomocnika.
Do chwili zmiany, wyznaczony pełnomocnik z urzędu, adw. R. M., podjął drobne czynności, stanowiące wykonanie wydanego w tej sprawie postanowienia w zakresie pomocy prawnej świadczonej z urzędu. Okręgowa Rada Adwokacka zmieniła następnie pełnomocnika z urzędu (nie podając przyczyn tej zmiany) i to jemu został zasądzony zwrot kosztów nieopłaconej pomocy świadczonej z urzędu. W takiej sytuacji nie można się skutecznie domagać przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, bowiem przyznane prawo pomocy w tym zakresie zostało już skonsumowane (porównaj postanowienie NSA z 22 kwietnia 2005 r., II OZ 262/05, niepubl.).
Adw. R. M. w piśmie z dnia [...] stycznia 2010 r. podkreśla, iż w ramach swoich obowiązków zapoznał się z aktami sprawy, sporządził pismo procesowe,
a nadto stawił się na rozprawie w dniu 19 sierpnia 2009 r. i z tego wywodzi podstawę
do wnoszenia o zwrot kosztów pomocy prawnej.
Sytuacja taka jest w ocenie sądu niedopuszczalna zważywszy, że pełnomocnicy z urzędu opłacani są ze środków publicznych świadczonych przez wszystkich podatników. Dobrodziejstwem z ustawy jest możliwość uzyskania pomocy prawnej
z urzędu, jednakże pomoc ta opłacana przez całe społeczeństwo nie może być nadużywana. Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie
II OZ 1287/07.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku drugiego pełnomocnika z urzędu
o przyznanie kosztów pomocy prawnej i orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło