VII SA/Wa 3000/15
WyrokWSA w Warszawie2017-02-07
Skład orzekający: Tomasz Stawecki, Włodzimierz Kowalczyk, Elżbieta Zielińska - Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił stwierdzenia nieważności decyzji, uznając, że wnioskodawca nie posiadał przymiotu strony w postępowaniu, w którym wydano pierwotną decyzję o pozwoleniu na budowę, ze względu na brak występowania jego nieruchomości w obszarze oddziaływania inwestycji?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organu, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ma charakter nadzwyczajny i służy ocenie legalności samej decyzji, a nie merytorycznemu rozpoznaniu sprawy. Organ prawidłowo ocenił, że skarżący nie posiadał przymiotu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, ponieważ jego nieruchomość nie znajdowała się w obszarze oddziaływania inwestycji, co wykluczało możliwość stwierdzenia nieważności decyzji z powodu naruszenia jego praw.Stan faktyczny
Skarżący MJ i JL domagali się stwierdzenia nieważności decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności wcześniejszej decyzji GINB. Pierwotnie postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę zostało umorzone przez Wojewodę, ponieważ wnioskodawcy nie byli stronami postępowania. GINB odmówił stwierdzenia nieważności własnej decyzji, uznając, że obszar oddziaływania inwestycji nie obejmuje działek skarżących. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę skarżących.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Stawecki (spr.), , Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Protokolant sekr. sąd. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2017 r. sprawy ze skargi MJ na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2015 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, zwany także "GINB", decyzją z dnia [...] października 2015 r., znak: [...], po rozpatrzeniu wniosku MJ (dalej "skarżący") o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] sierpnia 2015 r., znak: [...], w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności również własnej decyzji z dnia [...] maja 2015 r.
Jako podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji wskazano art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm.), dalej "k.p.a.".
Zaskarżona decyzja została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
Decyzją z dnia [...] września 2014 r., Nr [...], znak: [...], Prezydent Miasta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił Przedsiębiorstwu [...] pozwolenia na budowę dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych z usługami nieuciążliwymi w poziomie parteru od strony ul. [...], z garażami w podpiwniczeniu, zagospodarowaniem terenu, chodnikiem od ul. [...], instalacją gazową wewnętrzną, doziemną instalacją kanalizacji sanitarnej, deszczowej i elektrycznej oświetleniowej, na części działek nr ew. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], położonych przy ul. [...] w [...].
Na wniosek MJ, WC i JL (dalej "skarżąca") Wojewoda [...] wszczął postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...], a następnie po rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r., znak:
[...], umorzył postępowanie w sprawie.
Skarżący: MJ i JL, a także WC wnieśli odwołanie od decyzji Wojewody [...], w następstwie którego Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] maja 2015 r., znak: [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzją Wojewody [...].
Wnioskiem z dnia [...] czerwca 2015 r., przekazanym do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oboje skarżący oraz WC złożyli wniosek o stwierdzenie nieważności ww. decyzji GINB z dnia [...] maja 2015 r., wywodząc swój interes prawny z faktu posiadania przez nich prawa własności działek, które w ich ocenie znajdowały się w obszarze oddziaływania spornej inwestycji.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił stwierdzenia nieważności własnej decyzji z dnia [...] maja 2015 r. uznając, że wskazana decyzja nie jest obarczona wadą przewidzianą w art. 156 § 1 k.p.a., a obszar oddziaływania inwestycji nie obejmuje swym zakresem działek wnioskodawców. Oznaczało to, że Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. zasadnie umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2014 r., jako wszczęte przez podmioty niebędące stroną postępowania, a Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] maja 2015 r. zasadnie utrzymał to rozstrzygnięcie w mocy.
Pismem z dnia [...] września 2015 r. skarżący złożyli wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Z tego względu Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2015 r., po rozpatrzeniu ww. wniosku, utrzymał w mocy własną wcześniejszą decyzję z dnia [...] sierpnia 2015 r. Kluczowe znaczenie ma fakt, że w prowadzonym przez niego postępowaniu przedmiotem oceny pod kątem przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji jest decyzja GINB z dnia [...] maja 2015 r., a nie decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2014 r.
Organ wyjaśnił też i podkreślił, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji stanowi wyjątek od przyjętej przez ustawodawcę w art. 16 § 1 k.p.a. zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych. Stwierdzenie nieważności decyzji, będące jednym z trybów godzących w tę zasadę, jest instytucją szczególną, stąd też spełnienie przesłanki powodującej stwierdzenie nieważności decyzji musi być oczywiste, a do stwierdzenia nieważności decyzji może dojść wyłącznie w przypadku stwierdzenia istnienia którejkolwiek z przesłanek zawartych w art. 156 § 1 k.p.a. W toku postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji organ administracji nie orzeka co do istoty sprawy rozstrzygniętej kontrolowaną decyzją, ale orzeka jako organ kasacyjny. Postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ma na celu wyjaśnienie jej kwalifikowanej niezgodności z prawem, a nie ponowne rozpoznawanie zakończonej sprawy. W konsekwencji, zakres prowadzonego w ramach trybu nadzorczego postępowania dowodowego nie odpowiada temu, które jest prowadzone w trybie zwykłym.
Organ wyjaśnił także, iż aby stwierdzić nieważność kontrolowanego rozstrzygnięcia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego należało wykazać, że jest ono obarczone co najmniej jedną z kwalifikowanych wad prawnych, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowoadministracyjnym naruszenie prawa ma charakter rażący, gdy jest ono oczywiste, a rażąco naruszony może być wyłącznie przepis jednoznaczny, niepowodujący wątpliwości interpretacyjnych. Ponadto, za rażące można uznać tylko takie naruszenie prawa, które powoduje, że wydane rozstrzygnięcie wywołuje skutki społeczno-ekonomiczne niemożliwe do zaakceptowania w praworządnym państwie.
Aby rozumieć, dlaczego Wojewoda [...] umorzył postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] o pozwoleniu na budowę należy też pamiętać, że zgodnie z art. 157 § 2 k.p.a., postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu, a stosownie do art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. W przypadku, gdy w trakcie postępowania organ stwierdzi, że podmiot w nim występujący nie ma przymiotu strony, powinien umorzyć postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.
Organ wskazał ponadto na art. 28 k.p.a., zgodnie z którym stroną postępowania jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Pojęcie interesu prawnego, na którym oparta jest legitymacja procesowa strony w postępowaniu administracyjnym, należy ustalić według norm prawa materialnego, natomiast "mieć interes prawny" oznacza tyle, co ustalić powszechnie obowiązujący przepis prawa, na podstawie którego można skutecznie żądać czynności organu. Przywołując liczne orzecznictwo sądów administracyjnych organ podkreślił, że koniecznymi cechami interesu prawnego jest to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny i obiektywnie sprawdzalny, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami stosowania przepisu prawa materialnego. Od tak rozumianego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, czyli sytuację, w której dany podmiot jest co prawda bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, jednak nie może tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa Dopiero taki przepisy stanowiłyby podstawę skierowanego żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji.
W postępowaniu w sprawie dotyczącej decyzji o pozwoleniu na budowę, interes prawny ustala się na podstawie przepisu art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm., dalej w skrócie: "pr.bud."). Przepis ten jako przepis szczególny względem przywołanego wyżej art. 28 k.p.a., ogranicza pojęcie strony w sprawach dotyczących pozwolenia na budowę do następujących podmiotów: inwestora oraz właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Z kolei przez obszar oddziaływania obiektu budowlanego należy rozumieć, stosownie do art. 3 pkt 20 pr.bud., teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. W każdym przypadku obszar oddziaływania obiektu musi być określany na podstawie powszechnie obowiązujących przepisów materialnych prawa administracyjnego. Samo subiektywne odczucie określonego podmiotu, że inwestycja oddziałuje na jego nieruchomość nie jest wystarczające do uznania, że nieruchomość ta jest usytuowana w obszarze oddziaływania danego przedsięwzięcia. W ocenie organu, sam fakt, że dany podmiot jest właścicielem, zarządcą lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości sąsiadującej z nieruchomością inwestycyjną nie jest wystarczającą podstawą do uznania, iż podmiotowi takiemu przysługuje status strony postępowania dotyczącego decyzji o pozwoleniu na budowę. Co więcej, ocena interesu prawnego nie może być też dokonywana w oparciu o indywidualną wrażliwość zainteresowanego.
Jak wynika z akt sprawy wnioskodawcy – skarżący oraz WC – nie brali udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2014 r. WC wywodził swój interes prawny z tytułu posiadania przez niego prawa własności działki nr ew. [...] położonej w [...] przy ul. [...], co potwierdza księga wieczysta Nr [...], MJ z tytułu posiadania przez niego prawa własności działki nr ew. [...] położonej w [...] przy ul. [...], zaś JL – z tytułu posiadania przez nią prawa własności działki nr ew. [...] położonej w [...] przy ul. [...].
Z projektu zagospodarowania terenu oraz znajdujących się w aktach sprawy map i planów wynika, że sporna inwestycja, tj. dwa budynki mieszkalne wielorodzinne z garażami w podpiwniczeniu i usługami nieuciążliwymi w poziomie parteru, zaprojektowana na działkach nr ew. [...], [...], [...], [...], [...] oraz nr ew. [...], [...], [...], [...] położonych przy ul. [...] w [...], nie graniczyła z działkami o nr ew. [...], [...] i [...]. Działka o nr ew. [...] była oddzielona od nieruchomości inwestycyjnych działkami o nr ew. [...] i [...], działka o nr ew. [...] była oddzielona od nieruchomości inwestycyjnych działkami o numerze ewid. [...], [...] i [...], zaś działka o nr ew. [...] była oddzielona od nieruchomości inwestycyjnych działkami o nr ew. [...], [...], [...] i [...]. Najbliżej położony sporny budynek mieszkalny wielorodzinny (nr I) o wysokości 11,30 m został usytuowany od granicy działki o nr ew. [...] w odległości ok. 8 m, nr ew. [...] – ok. 14 m i nr ew. [...] – ok. 18,5 m.
W związku z powyższym, w ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, obszar oddziaływania projektowanej inwestycji, w rozumieniu art. 3 pkt 20 pr.bud., nie obejmował swym zakresem działek o nr ew. [...], [...], [...]. Położenie tych działek względem nieruchomości inwestycyjnych wykluczało uznanie, że sporna inwestycja niesie ze sobą jakiekolwiek ograniczenia w możliwości zagospodarowania działek należących do wnioskodawców, które to ograniczenia wynikałyby z obowiązujących przepisów prawa. W szczególności projektowana inwestycja nie niosła ze sobą ograniczeń związanych z przesłanianiem obiektów (zarówno istniejących, jak i potencjalnych) na działkach o nr ew. [...], [...], [...].
Organ wskazał także, iż kwestie naświetlenia i przesłaniania budynków normuje wyczerpująco § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690 ze zm., dalej: "rozporządzenie"). Przepis ten stanowi, że odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń, co uznaje się za spełnione, jeżeli:
1) między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż: (a) wysokość przesłaniania, dla obiektów przesłaniających o wysokości do 35 m, (b) 35 m, dla obiektów przesłaniających o wysokości ponad 35 m, a także
2) zostały zachowane wymagania, o których w § 57 i 60 powołanego rozporządzenia.
Biorąc pod uwagę treść przywołanego unormowania należało stwierdzić, że wysokość projektowanego obiektu (11,3 m), oraz wskazana wyżej odległość dzieląca go od nieruchomości skarżących (tzn. od granicy działki o nr ew. [...] – ok. 8 m, nr ew. [...] – ok. 14 m i nr ew. [...] – ok. 18,5 m), sprawiają, że działki o ww. numerach z całą pewnością nie znajdowały się w obszarze oddziaływania spornej inwestycji, wyznaczonym na podstawie przepisu § 13 Rozporządzenia. Skarżący oraz WC mogli bowiem bez przeszkód wybudować na należących do nich nieruchomościach budynek z otworami okiennymi skierowanymi w stronę działek o nr ew. [...], [...], [...] w najmniejszej odległości dopuszczalnej przez przepisy prawa (4 m). Odległość dzieląca taki budynek od projektowanego budynku mieszkalnego wielorodzinnego (nr I) wynosiłaby odpowiednio: ok. 12 m, ok. 18 m i ok. 22,5 m. Byłaby więc większa aniżeli wysokość przesłaniania, o której mowa w cytowanym wyżej § 13 ust. 1 pkt a) powołanego rozporządzenia.
Nieruchomości należące do wnioskodawców nie znajdowały się w obszarze oddziaływania inwestycji wyznaczonym m.in. na podstawie § 12 (odległość budynków na działce budowlanej od granicy z sąsiednią działką budowlaną), § 19 (odległość wydzielonych miejsc postojowych dla samochodów osobowych od okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi), § 23 (odległość miejsc na pojemniki i kontenery na odpady stałe od budynków z pomieszczeniami przeznaczonymi na stały pobyt ludzi), jak również § 57 (nasłonecznienie pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi) oraz § 60 ust. 1 (m.in. nasłonecznienie pokoi mieszkalnych w godzinach 7:00 – 17:00) Rozporządzenia. Planowane przedsięwzięcie nie wpływałoby na warunki ochrony przeciwpożarowej (§ 271 i nast. rozporządzenia) usytuowanych na nich obiektów (zarówno istniejących, jak i potencjalnych), jak również nie pozbawiałoby powyższych nieruchomości dostępu do szeroko rozumianych mediów (woda, prąd, telekomunikacja), ponadto nie pozbawia działek o numerach ew. [...], [...], [...] dostępu do drogi publicznej.
W związku z tym, organ stwierdził, że zasadne było umorzenie przez Wojewodę [...] postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2014 r. jako wszczętego na wniosek podmiotów niebędących stroną. Tym samym Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w kwestionowanej decyzji z dnia [...] maja 2015 r. nie naruszył rażąco art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 pr.bud., a w konsekwencji art. 105 § 1 k.p.a.
W ocenie organu, kontrolowana decyzja z dnia [...] maja 2015 r. nie narusza rażąco prawa, a ponadto, nie jest ona obarczona żadną z pozostałych wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a.
Na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2015 r. skargę oznaczoną datą [...] listopada 2015 r., uzupełnioną następnie pismem skarżącego z dnia [...] stycznia 2017 r., do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyli MJ oraz JL, wnosząc o jej uchylenie, a także o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2014 r.
W uzasadnieniu skargi podnieśli m.in., że organ nie uzasadnił wyczerpująco swojej decyzji w zakresie oceny przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji, niewyjaśniając ponownie jej kwalifikowanej niezgodności z prawem. Skarżący stwierdzili, że uzasadnienie faktyczne decyzji w postępowaniu nieważnościowym powinno być oparte na analizie merytorycznej całego żądania stron postępowania z przytoczeniem podstawy prawnej decyzji. Nie zgodzili się zatem z twierdzeniem organu, że w skarżonym postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji organ nie orzekał co do istoty sprawy, a więc nie oceniał decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2014 r., tylko oceniał decyzję GINB z dnia [...] maja 2015 r. Zdaniem skarżących jest to niezgodne z art. 107 § 3 k.p.a. Skarżący odnieśli się także do kwestii posiadania przymiotu strony przez wszystkie podmioty postępowania dotyczącego udzielenia pozwolenia na budowę spornej inwestycji.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego – w odpowiedzi na skargę – wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko, przedstawione w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie Sąd orzekający w niniejszej sprawie podkreśla, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.) zadaniem Sądu jest dokonanie kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego pod względem zgodności z prawem, czyli prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni.
Nie ulega zatem wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przeciwnie, jeśli nie zostanie stwierdzone naruszenie prawa przez organ, który wydał zaskarżoną decyzję, decyzja pozostaje w obrocie prawnym a skarga podlega oddaleniu.
Jednocześnie stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną.
W niniejszej sprawie, po przeprowadzeniu analizy zgromadzonego materiału oraz rozważeniu stanowisk stron, Sąd stwierdził, że skarga MJ oraz JL na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2015 r. jest bezzasadna, a ww. decyzja jest zgodna z prawem. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, jako organ ponownie rozpatrujący sprawę, w sposób właściwy wydał zaskarżoną decyzję, badając wszystkie istotne okoliczności sprawy, a następnie wydał rozstrzygnięcie utrzymujące w mocy zaskarżoną decyzję.
Sąd podzielił stanowisko organu dotyczące wyjątkowego charakteru postępowania nadzwyczajnego, jakim jest postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 sierpnia 2016 r., sygn. akt II GSK 364/15, LEX nr 2 142 280, w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej nie dokonuje się – tak jak w postępowaniu zwykłym – oceny przysługujących stronie uprawnień lub ciążących na niej zobowiązań, lecz ocenia się legalność decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym. Ocena dokonywana przez organ administracji publicznej dotyczy więc wyłącznie zbadania, czy kwestionowana wnioskiem nieważnościowym decyzja została dotknięta jedną z wad, określonych w art. 156 § 1 k.p.a. Przedmiotem tego postępowania nie jest zatem ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy, która została już rozstrzygnięta kontrolowaną decyzją, a tylko legalność samego rozstrzygnięcia.
W związku z powyższym, niemożliwa była ocena przez organ zarzutów podnoszonych przez skarżących i dotyczących meritum decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2014 r. Słusznie też wskazał organ w swojej decyzji, że przedmiotem postępowania nieważnościowego w niniejszej sprawie była tylko decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2015 r., utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r., nie zaś sama decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2014 r. albo decyzja Wojewody [...] z dnia z dnia [...] kwietnia 2015 r.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego słusznie ocenił, że przeprowadzone wcześniej i zakończone jego własną decyzją z dnia [...] maja 2015 r. postępowanie rozstrzygające o tym, czy zasadnie Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. umorzył postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, nie zawierało żadnej z wad kwalifikowanych, określonych w art. 156 § 1 k.p.a. Rzeczywiście, według zgodnej opinii nauki prawa i orzecznictwa sądów administracyjnych, nie każde uchybienie względem prawa będzie miało charakter "rażącego naruszenia prawa". Z taką szczególną wadą będziemy mieli do czynienia w przypadku naruszenia przepisu prawnego, którego treść bez żadnych wątpliwości interpretacyjnych może być ustalona w bezpośrednim rozumieniu (tj. na podstawie zwykłej analizy języka aktu prawnego), albo gdy skutków społeczno-gospodarczych naruszenia prawa nie sposób zaakceptować z punktu widzenia konstytucyjnej zasady praworządności (vide: J. Borkowski, Komentarz do art. 156 Nb 34 i 35, w: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, 13. wyd., Warszawa 2014, s. 664-665).
Organ prawidłowo ocenił brak uprawnienia skarżących do występowania w postępowaniu nieważnościowym w roli strony zarówno w świetle art. 28 k.p.a., jak też stanowiącym w odniesieniu do niego lex specialis – art. 28 ust. 2 pr.bud.
Podobnie, słuszna była, przyjęta przez organ, definicja pojęcia obszaru oddziaływania w niniejszej sprawie istotna dla rozstrzygnięcia, czy skarżący występujący w obecnej sprawie posiadali przymiot strony w postepowaniu prowadzonym przez Wojewodę [...], a następnie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego jako organu drugiej instancji w postępowaniu odnoszącym się do decyzji Prezydenta Miasta [...].
Organ zasadnie stwierdził również, że zaskarżona decyzja nie jest obarczona żadną z pozostałych wad, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a.
Niezależnie od analizy zasad i zakresu postępowania sądowego w niniejszej sprawie, a także od merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji, Sąd rozpatrujący skargę z dnia [...] listopada 2015 r. na decyzję GINB z dnia [...] października 2015 r. uznaje za stosowne wskazać, że decyzje organów administracji odnoszące do inwestycji realizowanej przez Przedsiębiorstwu [...] i zlokalizowanej w [...] przy ul. [...] były już wcześniej kontrolowane przez sądy administracyjne. W szczególności, sądy kontrolowały poprzednie pozwolenie na budowę udzielone ww. inwestorowi w marcu 2011 r. i będące przedmiotem decyzji Wojewody [...]. Rozstrzygał o tym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wydając w dniu 30 maja 2012 r. wyrok w sprawie o sygn. akt II SA/Bk 134/12 oraz wyrok z dnia 9 maja 2013 r., sygn. akt II SA/Bk 989/12. Oba te wyroki zostały utrzymane przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokami odpowiednio: z dnia 19 listopada 2013 r., sygn. akt II OSK 2180/12 oraz z dnia 7 maja 2014 r., sygn. akt II OSK 1854/13. Oba te wyroki nie przesądzają bezpośrednio o obecnym rozstrzygnięciu, gdyż dotyczyły pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji przy ul. [...] w [...] wydanego w marcu 2011 r. (etap I) oraz sierpniu 2012 r. (etap II). Pozwolenia te zostały ostatecznie wyeliminowane z obrotu, jednak wskazywana powyżej decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2014 r. została ostatecznie wydana właśnie z uwzględnieniem wytycznych zawartych w powołanych wyżej orzeczeniach sądów administracyjnych.
Kolejnym sposobem skontrolowania legalności decyzji administracyjnych dotyczących ww. inwestycji było postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie i zakończone wyrokiem z dnia 19 maja 2016 r. w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 1590/15. (dostępne też w Internecie pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/8CAA49C824). W wyroku tym Sąd w sprawie ze skargi MJ na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2015 r. w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] oddalił skargę. Decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2015 r. kontrolowana w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym pod kątem przesłanek nieważności decyzji była już wcześniej badana w postępowaniu toczącym się w zwykłym trybie. Sąd wydający powołany wyrok z dnia 19 maja 2016 r. nie stwierdził naruszenia prawa przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego przy wydawaniu decyzji z dnia [...] maja 2015 r. i oddalił skargę MJ. Jeśli zatem decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2015 r. była zgodna z prawem, to właściwie nie ma najmniejszych podstaw, aby stwierdzić jej nieważność. Konsekwentnie nie ma żadnych podstaw, aby uznać, że decyzja tego samego organu z dnia [...] sierpnia 2015 r. kontrolowana następnie i utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2015 r. była w jakikolwiek sposób wadliwa.
Biorąc pod uwagę przedstawioną przez organ analizę przepisów prawa, mających zastosowanie w niniejszej sprawie, zasady rozumowania prawniczego i okoliczności faktyczne istotne w sprawie, Sąd w pełni podzielił stanowisko organu, który wydał zaskarżoną decyzję. Organ prawidłowo przeprowadził postępowanie, mając na względzie specyfikę postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej. Wobec tego, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a skarga całkowicie niezasadna.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie – na podstawie art. 151 powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło