VII SA/Wa 459/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska – Rzepecka, Protokolant Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2010 r. sprawy ze skargi R. B. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]5 grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. VII SA/Wa 459/10 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. Wojewoda [...] na podstawie art. 158 § 1 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. Nr 98 z 2000 r, poz. 1071) po przeprowadzeniu, wszczętego na wniosek R. B., postępowania administracyjnego w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia [...] sierpnia 2005 r, którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono H. i A. K. pozwolenia na budowę budynku inwentarskiego na działce nr [...] w miejscowości W gm. I. -odmówił stwierdzenia nieważności w/w decyzji. W uzasadnieniu organ podał, iż zatwierdzony kontrolowaną decyzją o pozwoleniu na budowę projekt budowlany obory nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Z zapisu planu wynika, iż dla terenu oznaczonego symbolem N1, na którym znajduje się działka nr [...], określono kąt nachylenia połaci dachowych budynków gospodarczych w przedziale 30°-45° (wysoki dach). Zaprojektowany budynek posiada nachylenie połaci dachowej 30°, a więc jest to dach wysoki, zgodny z ustaleniami planu. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł R. B., po rozpatrzeniu którego Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2007 r., na podstawie art. 138§1 pkt 2 kpa uchylił zaskarżoną decyzję w całości i stwierdził nieważność decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2005 roku. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż nie podziela ustaleń i oceny dokonanej przez organ I instancji. Z akt postępowania wynika, iż budynek obory zaprojektowany został w odległości mniejszej niż 1,5 m od granicy z działką nr [...] co powoduje naruszenie §12 ust 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75 poz. 690 z późn. zm.). Organ wskazał, że przepis w/w rozporządzenia dopuszcza możliwości sytuowania budynku odległości od 1,5 m do 3 m od granicy, jeżeli na sąsiedniej działce istnieje usytuowany w takiej odległości budynek ze ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych albo wydano decyzję o pozwoleniu na budowę tak usytuowanego budynku (§12 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury). W niniejszej sprawie usytuowanie obory w odległości mniejszej niż 1,5 m nie wynika z ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego Gm. I., jak również na sąsiedniej działce nie znajduje się budynek zlokalizowany w porównywalnej odległości od granicy. Oznacza to, że decyzja Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2005 r., którą zatwierdzono projekt budowlany przedmiotowego budynku rażąco narusza §12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W wyniku złożonej skargi przez H. i A. K. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 27 lutego 2008r. Sygn akt VII SA/Wa 2030/07 uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2007 r. nie zgadzając się ze stanowiskiem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego iż decyzja Starosty wydana została z rażącym naruszeniem §12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie naruszenia warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Sąd stwierdził, iż w aktach sprawy przedstawionych Sądowi brak jest dokumentów, które w_sposób jednoznaczny określałyby odległości budynku obory od granicy z działką nr [...]. Jedyny dokument - mapa przedstawiająca plan zagospodarowania działki nr [...], na której zrealizowano inwestycję, sporządzona w skali 1:500, nie zawiera żadnych danych pozwalających na ustalenie odległości budynku obory od granicy. Zważywszy, iż przesłanką stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2005r., było rażące naruszenie prawa - §12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, organ zobowiązany był do wykazania, w sposób nie budzący wątpliwości, iż przesłanka z art. 156§1 pkt 2 kpa w odniesieniu do kontrolowanej decyzji zaistniała. Zdaniem Sądu, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w zaskarżonej decyzji nie wykazał, że decyzja z [...] sierpnia 2005r. rażąco narusza prawo. W uzasadnieniu ograniczył się do lakonicznego stwierdzenia, iż "projektowany budynek zlokalizowany jest 1,5 m od granicy z działką nr [...]". Ze sformułowania tego nie wynika nawet czy kontrolowaną decyzją zatwierdzono projekt budowlany lokalizujący budynek w odległości naruszającej §12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, czy też do naruszenia przepisów doszło w trakcie realizacji obiektu, co w niniejszym postępowaniu nie podlegałoby w ogóle ocenie. Niezależnie od powyższego wskazać należy, iż na rozprawie skarżąca oświadczyła, że w związku ze sporem dotyczącym przebiegu granicy między działkami nr [...] i nr [...] dokonano ponownego geodezyjnego wytyczenia granicy. Po ponownym rozpatrzeniu odwołania R. B., właściciela sąsiedniej nieruchomości od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2007r, odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2005r., Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2009r. uchylił decyzję Wojewody w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Wojewoda [...] ponownie rozpatrując sprawę decyzją z dnia [...] czerwca 2009r., ponownie odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2005r., W uzasadnieniu Wojewoda stwierdził, że na podstawie zatwierdzonego decyzją Nr [...] o pozwoleniu na budowę projektu budowlanego ustalił odległość ściany obory bez otworów okiennych i drzwiowych w miejscu najbardziej zbliżonym do granicy z działką nr [...] która wynosi l,5m. Następnie zauważył, że zgodnie z przepisem § 12 ust.3 w/w rozporządzenia, dopuszcza się sytuowanie ściany budynku bez otworów okiennych lub drzwiowych w odl. l,5m od granicy z sąsiednią działką jeżeli nie jest możliwe zachowanie odległości 3m, ze względu na rozmiary działki. W przedmiotowej sprawie zachodzi taka sytuacja. W miejscu usytuowania projektowanej obory działka jest wąska. Obora ma szerokość 8,5m a po przeciwnej stronie podwórza znajduje się już istniejący budynek gospodarczy. Wrota obory również usytuowane są od strony podwórza, więc niezbędna jest przestrzeń aby wyprowadzić bydło z obory i dostarczyć paszę. Uznając nawet, iż przepis § 12 w/w rozporządzenia został naruszony, w opinii organu, nie został naruszony rażąco. Zgodnie z aktualizowaną przez uprawnionego geodetę w 2005r mapą geodezyjną ( dostarczoną również przez Panią K. oraz przesłaną przez Pana B.), na której został wykonany projekt zagospodarowania działki nr [...], przedmiotowa obora została posadowiona na istniejących fundamentach w ciągu zabudowań gospodarczych. Na działce sąsiedniej nr [...] od strony działki nr [...] również usytuowane są budynki gospodarcze. W tej sytuacji, organ nie stwierdził aby przedmiotowa decyzja Starosty [...] Nr [...] była dotknięta wadą rażącego naruszenia prawa lub inną wadą wymienioną w art. 156 § 1 Kpa, nie wystąpiła zatem przesłanka do stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] Nr [...] z dnia [...].08.2005r. Decyzją z dnia [...] grudnia 2009r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2009r., odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2005r., Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazując na zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych stwierdził, że o rażącym naruszeniu prawa decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz skutki społeczne, wywołane decyzją. Traktowanie naruszenia prawa jako "rażące" może mieć miejsce wyjątkowo, a mianowicie, gdy jego waga jest znaczenie większa niż stabilność ostatecznej decyzji (por. wyroki NSA: z dnia 17 lipca 2008r, sygn. akt II OSK 888/07; z dnia 21 sierpnia 2001 r., sygn. akt II SA 1726/00), zaś skutki powodują że takie rozstrzygnięcie nie może być zaakceptowane jako wydane przez organ praworządnego państwa (por. wyrok NSA z dnia 30 listopada 1999 r., sygn. akt V SA 876/99). Ponadto podkreślenia wymaga fakt, że w sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, którego treść bez żadnych wątpliwości interpretacyjnych może być ustalona w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga wykładni prawa (por. wyrok NSA z dnia 13 czerwca 2007r, sygn. akt I OSK 996/06; WSA w Warszawie z dnia 25 października 2006r., sygn. aktVISA/Wa 1610/06). Paragraf 12 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002r., Nr 75, poz. 690 z późn. zm.- wg stanu na dzień wydania badanej decyzji z dnia 11 sierpnia 2005r.), dopuszcza sytuowanie ściany budynku bez otworów okiennych lub drzwiowych w odległości l,5m od granicy z sąsiednią działką jeżeli nie jest możliwe zachowanie odległości 3m, ze względu na rozmiary działki. Z analizy akt sprawy wynika, że przedmiotowa obora posadowiona została na istniejących fundamentach w ciągu zabudowań gospodarczych. Odległość ściany obory pozbawionej otworów okiennych i drzwiowych w miejscu najbardziej zbliżonym do granicy z działką sąsiadującą wynosi l,5m (projekt zagospodarowania terenu). Tym samym, zdaniem organu odwoławczego, brak jest podstaw do przyjęcia, że decyzja Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2005r., Nr [...]; obarczona jest wadą o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniósł R. B., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. Wyjaśnił, iż usytuowanie budynku inwentarskiego przy granicy działki w odległości 1,5m nie daje mu możliwości zabudowy jego działki z uwagi na przepisy przeciwpożarowe § 271 ust. 1 / rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowania/, z którego wynika, ze odległość miedzy budynkami powinna wynosić 8m, zamyka mu drogę do wybudowania budynku mieszkalnego na mojej działce, gdyż wtedy odległość od budynku inwentarskiego będzie wynosiła najwyżej 4m. Ponadto, zdaniem skarżącego, stwierdzenie, że usytuowano budynek ze względu na małą szerokość działki jest niezgodne ze stanem faktycznym. Szerokość działki wynosi 60m i można było bez problemu odsunąć się od mojej granicy w sposób prawidłowy, zgodny z przepisami § 12 przywołanego rozporządzenia, które w 2009r. określa szerokość działki wąskiej, czyli mniejszej niż 16 m. Nie wzięto pod uwagę moich argumentów i przedstawionej mapy do celów projektowych, wykonanej przez uprawnionego geodetę Panią J. S. z 1996r., na której nie ma żadnych fundamentów, lecz rosną w tym miejscu drzewa. W uzupełnieniu skargi R. B. oświadczył na rozprawie, że sporny obiekt, w najwęższym miejscu znajduje się w odległości 97cm. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądowa kontrola legalności decyzji administracyjnych polega na badaniu ich zgodności z prawem (art. 1 §2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz.U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) niezależnie od zarzutów podniesionych w skardze (art. 134 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Skarga jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145§1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.). Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia [...] sierpnia 2005 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej H. i A. K. pozwolenia na budowę budynku inwentarskiego na działce nr [...] w miejscowości W gm. I., było już przedmiotem kontroli sądowej w wyniku złożonej skargi przez inwestorów H. i A. K. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 27 lutego 2008r. Sygn akt VII SA/Wa 2030/07 uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2007 r.. Sąd stwierdził, iż w aktach sprawy przedstawionych Sądowi brak było dokumentów, które w sposób jednoznaczny określałyby odległości budynku obory od granicy z działką nr [...] a stwierdzenie, że decyzja Starosty wydana została z rażącym naruszeniem §12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie naruszenia warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie było przedwczesne. Jedyny dokument - mapa przedstawiająca plan zagospodarowania działki nr [...], na której zrealizowano inwestycję, sporządzona w skali 1:500, nie zawierał żadnych danych pozwalających na ustalenie odległości budynku obory od granicy. Zważywszy, iż przesłanką stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2005r., było rażące naruszenie prawa - §12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zdaniem Sądu, organ zobowiązany był do wykazania, w sposób nie budzący wątpliwości, iż przesłanka z art. 156§1 pkt 2 kpa w odniesieniu do kontrolowanej decyzji zaistniała. Zdaniem Sądu, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w zaskarżonej decyzji nie wykazał, że decyzja z [...] sierpnia 2005r. rażąco narusza prawo. W uzasadnieniu ograniczył się do lakonicznego stwierdzenia, iż "projektowany budynek zlokalizowany jest 1,5 m od granicy z działką nr [...]". Sąd wskazał również, iż na rozprawie strona skarżąca oświadczyła, że w związku ze sporem dotyczącym przebiegu granicy między działkami nr [...] i nr [...] dokonano ponownego geodezyjnego wytyczenia granicy. Ponownie rozpoznając sprawę, sąd administracyjny oceniał, czy organy administracji prawidłowo uwzględniły wytyczne zawarte w poprzednim wyroku oraz ocenił nowe okoliczności, które zaistniały już po wydaniu wyroku. Organ administracji winien zastosować się do konkretnych zaleceń oraz wytycznych jakie zawarł w prawomocnym wyroku z dnia 27 lutego 2008r. Sąd Administracyjny, gdyż te wskazania i zalecenia są wiążące dla organów administracji. W ocenie sądu, zarówno Wojewoda [...], który podtrzymał swoje pierwotne stanowisko o braku przesłanek do stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2005r., jak i Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego , który bezkrytycznie podtrzymał stanowisko Wojewody nie zastosowały się do zaleceń Sądu. W niniejszej sprawie kluczowe znaczenie miało jednoznaczne ustalenie czy decyzja Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2005 r., wydana została z rażącym naruszeniem §12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie naruszenia warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie a konkretnie czy projektowany budynek zlokalizowany jest w odległości mniejszej niż 1,5 m od granicy z działką [...]. Sąd stwierdził w uzasadnieniu do wyroku z dnia 27 lutego 2008r. , że w aktach sprawy przedstawionych Sądowi brak jest dokumentów, które w_sposób jednoznaczny określałyby odległości budynku obory od granicy z działką nr [...]. To stwierdzenie Sądu jest nadal aktualne bowiem poza stwierdzeniem organu I instancji, że na podstawie zatwierdzonego decyzją Nr [...] o pozwoleniu na budowę projektu budowlanego, organ ustalił odległość ściany obory bez otworów okiennych i drzwiowych w miejscu najbardziej zbliżonym do granicy z działką nr [...] na l,5m Sąd nie dostrzegł innego dowodu lub dokumentu powstałego już po wyroku Sądu który by potwierdzał tezę organu I instancji. Podkreślić przy tym należy, że projekt techniczny nie określa tej odległości jednoznacznie. Zatem organ powinien przeprowadzić postępowanie dowodowe w ten sposób by ta jednoznaczność zaistniała co nie wynika z materiału dowodowego zebranego przez organ już po wyroku Sądu. Co więcej strona skarżąca załączyła do skargi protokół z czynności wznowienia znaków granicznych z dnia 13 lipca 2009r. z którego wynika, że odległość budynku inwentarskiego od granicy działki jest różna a w najbliższym miejscu wynosi nawet 97 cm. Zaniechanie dokonania ustaleń faktycznych w powyższym zakresie stanowi naruszenie zasad ogólnych postępowania administracyjnego określonych w art. 7 k.p.a., czyli zasady praworządności oraz zasady prawdy obiektywnej, które znajdują rozwinięcie w art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. To organ administracji publicznej prowadzić ma postępowanie, gromadzić dowody w taki sposób, aby prawidłowo ustalić stan faktyczny sprawy i aby prowadziło to do zastosowania prawidłowych norm prawa materialnego. Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 kpa, co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 80 kpa. W postępowaniu odwoławczym nie wyjaśniono wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności, które skarżący podniósł w toku postępowania przed organem I instancji jak i w odwołaniu od decyzji tego organu. Ponadto uzasadnienia decyzji organów obu instancji nie spełniają wymogów określonych w art. 107 § 3 kpa. Zdaniem Sądu niniejsza sprawa nadal nie została zatem wyjaśniona w stopniu niezbędnym do jej ostatecznego rozstrzygnięcia, zaś naruszenie ww. przepisów postępowania miało istotne znaczenie dla wyniku niniejszej sprawy. Dopiero prawidłowo przeprowadzone postępowanie dowodowe, pozwala na ocenę, czy w sprawie zostały właściwie zastosowane odpowiednie przepisy prawa materialnego. Zważywszy na powyższe uchybienia uznając, iż nastąpiło naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt Ic ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 1 53, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji. ; L