VII SA/Wa 515/09
WyrokWSA w Warszawie2009-06-04
Skład orzekający: Bogusław Cieśla, Mariola Kowalska, Elżbieta Zielińska-Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może stwierdzić nieważność decyzji, która była już przedmiotem kontroli sądowej, a skarga na nią została oddalona?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może stwierdzić nieważności decyzji, która była już przedmiotem kontroli sądowej, a skarga na nią została oddalona. Wynika to z zasady związania organu administracji oceną prawną wyrażoną w prawomocnym orzeczeniu sądu, zgodnie z art. 153 PPSA. Oddalenie skargi przez sąd administracyjny zamyka drogę do stwierdzenia nieważności decyzji przez organ, chyba że nastąpiła zmiana stanu prawnego lub faktycznego.Stan faktyczny
Skarżąca V. L. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą doprowadzenie rozbudowanej części pawilonu handlowego do stanu zgodnego z projektem. Wcześniejsze skargi skarżącej na te decyzje zostały oddalone przez WSA w Bydgoszczy i NSA. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił stwierdzenia nieważności, powołując się na prawomocne orzeczenia sądowe. Skarżąca wniosła skargę do WSA w Warszawie, domagając się uchylenia decyzji GINB i podnosząc zarzut niezgodności art. 48 Prawa budowlanego z Konstytucją.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę V. L. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2009 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, , Sędzia WSA Mariola Kowalska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi V. L. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2009 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala
Decyzją z dnia [...] grudnia 2008r. znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 157 § 1 i 2 oraz 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku V. L. o stwierdzenie nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2006 r., znak: [...] utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta W. z dnia [...] lipca 2006 r., znak: [...] nakazując V. L. doprowadzenie rozbudowanej części pawilonu handlowego przy ul. [...] we W. do stanu zgodnego z zatwierdzonym projektem stanowiącym załącznik do decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia [...] grudnia1994r., znak: [...] o pozwoleniu na budowę, odmówił stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2006 r.
Uzasadniając decyzje organ podał, iż decyzją z dnia [...] lipca 2006 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Miasta W. nakazał V. L. doprowadzenie rozbudowanej części pawilonu -handlowego przy ul. [...] we W. do stanu zgodnego z zatwierdzonym projektem stanowiącym załącznik do decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia [...] grudnia 1994 r., o pozwoleniu na budowę. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2006 r.
Wyrokiem z dnia 9 stycznia 2007 r., sygn. akt II SA/Bd 1006/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę V. L. na w/w decyzję [...] WINB, a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 24 czerwca 2008 r., sygn. akt II OSK 709/07 oddalił skargę kasacyjną V. L. od w/w wyroku WSA w Bydgoszczy.
Odwołując się do doktryny i orzecznictwa sądowoadministracyjnego organ stwierdził, iż wyrok sądowy oddalający skargę na decyzję administracyjną - z uwagi na wynikającą z przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz. 1270 ze zm.),zasadę związania oceną prawną wyrażoną orzeczeniu sądu zamyka organom administracji publicznej możliwość stwierdzenia nieważności badanej przez sąd administracyjny decyzji, albowiem sąd z urzędu, w toku postępowania, ustala czy występują przesłanki wymienione w art. 156 § 1 pkt 1-7 kpa.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2009r. znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 kpa po rozpoznaniu wniosku V. L. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2008r. odmawiającą stwierdzenia nie ważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2006r.
utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] grudnia 2008r.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w decyzji z dnia [...] grudnia 2008r. i powtórzył zawartą w niej argumentację.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniosła V. L., domagając się jej uchylenia.
Zdaniem skarżącej organ powinien na podstawi art. 157 § 2 kpa wszcząć postępowanie i po jego przeprowadzeniu wydać decyzję merytoryczną.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko przedstawionej decyzji.
W piśmie z dnia 26 maja 2009r. V. L. zwróciła się do Sądu o podjęcie działań mających na celu zbadanie zgodności art. 48 Prawa budowlanego z Konstytucją Rzeczpospolitej Polskiej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje:
Skarga podlega oddaleniu, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Na wstępie należy podkreślić, iż wbrew twierdzeniom skargi Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął na wniosek skarżącej postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2006r. i po przeprowadzeniu postępowania wydał decyzję merytoryczną. Odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] sierpnia 2006r. organ wyjaśnił, iż decyzja ta była przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, który wyrokiem z dnia 9 stycznia 2007r. sygn. akt II SA/Bd 1006/06 oddalił skargę V. L., a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 24 czerwca 2008r. sygn. akt II OSK 709/07 oddalił skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy.
Prawomocne orzeczenie Sądu wiąże Sąd, który wydał orzeczenie, a także inne sądy i inne organy państwowe co oznacza, że muszą one brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu. Organ ponadto wskazał, iż zgodnie z art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz. 1270 ze zm.), ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia.
Stanowisko to należy w pełni podzielić.
Oddalenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy skargi na niezgodność z prawem decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2006r. zamyka organowi administracyjnemu drogę do stwierdzenia nieważności decyzji ze względu na związanie go oceną prawną zawartą w wyroku sądu. Pogląd taki jest powszechnie akceptowany w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 18 grudnia 1992r. ISAB 63/92, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2007r. sygn. akt II SA/Wa 131/07 nie publikowany).
W postanowieniu NSA z dnia 19 lutego 2001r. sygn. akt II SAB 278/00, Sąd podkreślił, iż próby stwierdzenia nieważności decyzji rozpoznawanej już wcześniej przez Sąd, oddalający skargę na niezgodność tej decyzji z prawem, jest w istocie w odniesieniu do przedmiotu rozstrzygnięcia sądowego niedopuszczalną ingerencją w prawomocne orzeczenie Sądu.
Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela powyższy pogląd.
Podkreślić bowiem należy, że rozstrzygnięcie sądu wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, w którym zostało wydane zaskarżone rozstrzygnięcie. Zasięgiem jego oddziaływania objęte zostaje przyszłe postępowanie administracyjne w sprawie. Związanie wynikające z tego przepisu przestaje obowiązywać jedynie w przypadku zmiany stanu prawnego lub zmiany stanu faktycznego. Okoliczności takie w niniejszej sprawie nie wystąpiły.
Odnosząc się do wniosku skarżącej zawartego w piśmie z dnia 26 maja 2009r. przypomnieć należy, że podstawą rozstrzygnięcia, kontrolowanej w trybie nadzoru decyzji, stanowi art. 51 ust 1 pkt 1 Prawo budowlane, a nie art. 48 Prawa budowlanego.
Zważywszy na powyższe Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło