VII SA/Wa 529/10
WyrokWSA w Warszawie2011-06-16
Skład orzekający: Leszek Kamiński, Włodzimierz Kowalczyk, Elżbieta Zielińska - Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organizacja społeczna może skutecznie żądać wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie naruszenia warunków decyzji, która nie jest ostateczna?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego na wniosek organizacji społecznej, gdy dotyczył on naruszenia warunków decyzji, która nie była ostateczna. Dopiero obowiązki wynikające z decyzji ostatecznej mogą podlegać egzekucji, a zatem wniosek o wszczęcie postępowania w sprawie naruszenia warunków nieostatecznej decyzji jest bezzasadny.Stan faktyczny
Stowarzyszenie wystąpiło z wnioskiem o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie naruszenia warunków decyzji Ministra Środowiska dotyczącej budowy kolei linowej. Minister Środowiska odmówił wszczęcia postępowania, argumentując, że decyzja, której warunków dotyczył wniosek, nie jest ostateczna. Stowarzyszenie wniosło o ponowne rozpatrzenie sprawy, a następnie zaskarżyło postanowienie Ministra do WSA. Stowarzyszenie zarzuciło organowi niezgodność z prawem i zakresem wniosku, a także naruszenie zasad KPA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Stowarzyszenia.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński, Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak ( spr.), Protokolant St. sekr. sąd. Agnieszka Foks - Skopińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] grudnia 2009 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania z urzędu skargę oddala
Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2009r., znak: [...] Minister Środowiska na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 31 § 2 i art. 31 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku Stowarzyszenia [...], o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem Ministra Środowiska z dnia [...] lipca 2009 r., znak: [...], w przedmiocie odmowy wszczęcia z urzędu postępowania w sprawie naruszenia warunków określonych decyzją Ministra Środowiska z dnia [...] maja 2006 r., znak: [...]
- utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie z dnia [...] lipca 2009 r. znak: [...].
W uzasadnieniu organ przedstawił przebieg postępowania wskazując, że pismem z dnia [...] marca 2008 r. Stowarzyszenie [...], dalej jako "Stowarzyszenie" wystąpiło do Ministra Środowiska z wnioskiem o wszczęcie postępowania administracyjnego i podjęcie wszelkich przewidzianych prawem działań w celu usunięcia stanu naruszenia prawa przez [...] Sp. z o. o., dalej jako "[...] ", polegającego na realizacji i eksploatacji inwestycji rozbudowy obiektów budowlanych i urządzeń technicznych kolei linowej [...] -[...], w [...] Parku Narodowym, niezgodnie z warunkami określonymi w decyzji Ministra Środowiska z dnia [...] maja 2006 r.,
Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2008r. znak: [...], Minister Środowiska odmówił wszczęcia z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji z dnia [...] maja 2006r.
Na ww. postanowienie Ministra Środowiska, pismem z dnia [...] czerwca 2008 r., Stowarzyszenie wniosło o ponowne rozpatrzenie sprawy .
Pismem z dnia [...] listopada 2008 r., znak: [...], Stowarzyszenie złożyło skargę na bezczynność Ministra Środowiska polegającą na braku rozstrzygnięcia w przedmiocie wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie naruszenie warunków określonych decyzją Ministra Środowiska z dnia [...] maja 2006 r.. znak: [...].
Wyrokiem z dnia 3 kwietnia 2009 r., sygn. akt IV SAB/Wa 1 / 09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał bezczynność Ministra Środowiska i zobowiązał organ do rozpoznania wniosku Stowarzyszenia z dnia [...] marca 2008 r., w terminie 30 dni do dnia doręczenia organowi prawomocnego orzeczenia wraz z aktami sprawy (wpłynęło do Ministra Środowiska [...] czerwca 2009 r.).
Postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r., znak: [...] Minister Środowiska odmówił wszczęcia z urzędu postępowania w sprawie naruszenia warunków określonych decyzją Ministra Środowiska z dnia [...] maja 2006 r. Uzasadniając swoje stanowisko organ wskazał, że ww. decyzja nie jest ostateczna i nie może wywołać skutków prawnych, w związku z czym brak jest tytułu prawnego do egzekucji jej zapisów.
W dniu [...] lipca 2009 r., Stowarzyszenie [...] wniosło o ponowne rozpatrzenie sprawy. Uzasadniając swoje stanowisko Stowarzyszenie wskazało, że Minister Środowiska nie odniósł się w zaskarżonym postanowieniu do konieczności wstrzymania funkcjonowania kolei linowej na [...].
Ponownie rozpoznając sprawę organ wyjaśnił, że stosownie do art. 31 § 1 pkt 1 Kpa organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem wszczęcia postępowania bądź dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu na prawach strony, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny. Oznacza to, że organizacja społeczna może żądać wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie dotyczącej innej osoby, jeżeli spełnione są następujące przesłanki: postępowanie administracyjne nie dotyczy praw i obowiązków organizacji społecznej, lecz praw i obowiązków innej osoby będącej stroną (stronami) postępowania; jest to uzasadnione celami statutowymi organizacji społecznej. Art. 31 Kpa ma więc zastosowanie w przypadkach, gdy wniosek o wszczęcie postępowania składany jest w imieniu "innych podmiotów", a organizacja społeczna zabiega o wszczęcie postępowania z powodów, które nie kwalifikują jej jako strony tego postępowania stosownie do art. 28 Kpa. W rozumieniu art. 31 kpa, innymi osobami, będą jedynie te osoby, które mogą być stronami postępowania.
Przedmiotem wniosku Stowarzyszenia z dnia [...] marca 2008 r., jest podjęcie działań w celu usunięcia stanu naruszenia przez [...] prawa, polegającego na realizacji i eksploatacji obiektów budowlanych i urządzeń technicznych kolei linowej [...] - [...] niezgodnie z warunkami określonymi w decyzji Ministra Środowiska z dnia [...] maja 2006r. Ponadto z uzasadnienia wniosku wprost wynika, że Stowarzyszenie domaga się wyegzekwowania zapisów decyzji, w zakresie dotyczącym przepustowości kolei linowej.
Odnosząc się do możliwości egzekucji zapisów decyzji Ministra Środowiska z dnia [...] maja 2006r. organ powołał się na swoją argumentację przedstawioną w postanowieniu z dnia [...] lipca 2009r. Wskazał, że w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 września 2007r., sygn. akt VII SA/Wa 1654/06 uchylającym ostateczną decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] czerwca 2006r., którą utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] maja 2006r zobowiązany jest do ponownego rozpoznania z wniosku [...] Sp. z o.o. o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] maja 2006r. Oznacza to, że postępowanie administracyjne po wyroku Sądu jest kontynuowane i po ponownym rozpatrzeniu będzie wydana decyzja ostateczna. Dopiero obowiązki wynikające z decyzji ostatecznej mogą podlegać egzekucji.
W związku z tymi ustaleniami Minister Środowiska uznał wniosek o wszczęcie postępowania, które de facto się toczy, za bezzasadny.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Stowarzyszenie zarzuciło zaskarżonemu postanowieniu niezgodność z prawem oraz z zakresem jego wniosku, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie kosztów postępowania. Postanowieniu zarzucono również naruszenie art. 7 i 8 k.p.a.
Stowarzyszenie podniosło , że Minister nie uwzględnił przy rozpatrywaniu sprawy jego pism z dnia [...] stycznia 2009 r., z [...] lutego 2009 r. i z [...] marca 2009 r. precyzujących przedmiot ich wniosku.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu.
Ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem zaskarżenia pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz przepisami postępowania administracyjnego.
Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest do zbadania, czy organ administracyjny orzekający w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Stosownie do art. 31 § 1 kpa. organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem :
1. wszczęcia postępowania,
2. dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny.
W niniejszej sprawie Stowarzyszenie [...] pismem z dnia [...] marca 2008r., wystąpiło do Ministra Środowiska o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie naruszenia prawa.
Z uzasadnienia wniosku wynika, że Stowarzyszenie domaga się wszczęcia postępowania administracyjnego w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 26 września 2007r., syg. Akt VII SA/Wa 1654/06, którym uchylono decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] czerwca 2006r. w przedmiocie zezwolenia na odstępstwo od zakazu rozbudowy obiektów budowlanych i urządzeń technicznych [...] - [...] w [...] Parku Narodowym.
Zdaniem wnioskodawcy uchylenie przez Sąd wskazanej decyzji oznacza, że obowiązuje decyzja Ministra Środowiska z dnia [...] maja 2006r. ( wydana jako decyzja pierwszoinstancyjna), która powinna polegać wykonaniu, gdyż kształtuje sytuację prawną podmiotów. Ponieważ stan prawny ukształtowany wskazaną decyzją nie jest przestrzegany istnieje, konieczność wszczęcia postępowania.
W związku z tak sformułowanym wnioskiem wskazać przede wszystkim należy, że istota niniejszej sprawy sprowadzała się do ustalenia czy organizacja społeczna mogła żądać skutecznie wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie naruszenia warunków określonych w decyzji Ministra Środowiska z dnia [...] maja 2006r.
Rozpoznając złożony wniosek Minister Środowiska postanowieniem z dnia [...] lipca 2009r. odmówił wszczęcia z urzędu postępowania w sprawie naruszenia warunków określonych w decyzji Ministra Środowiska z dnia [...] maja 2006r., które następnie utrzymane zostało w mocy zaskarżonym postanowieniem.
W uzasadnieniu postanowienia organ m.in. wyjaśnił, że po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 września 2007r., uchylającym ostateczną decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] czerwca 2006r. sprawa wróciła na etap postępowania odwoławczego ( wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy na podstawie art. 127 § 3 kpa.) co oznacza, że nieostateczna decyzja tegoż organu ( Ministra Środowiska) z dnia [...] maja 2006r. nie podlega wykonaniu.
Ze stanowiskiem tym należy się zgodzić.
Sąd nie podzielił zarzutów skargi dotyczących podjęcia przez Ministra Środowiska rozstrzygnięcia niezgodnego z zakresem wniosku.
Wskazać jednak należy, że uzasadnienie zaskarżonego postanowienia nie spełnia wymogów określonych w art. 107 § 3 kpa. Naruszenie w tym względzie przepisów postępowania administracyjnego pozostaje jednak bez wpływu na treść rozstrzygnięcia.
Sąd z urzędu stwierdza, że postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] czerwca 2008r., zostało uchylone przez organ postanowieniem z dnia [...] grudnia 2008r.
Z akt sprawy wynika nadto, że postanowieniem z dnia [...] września 2006r. Minister Środowiska odmówił dopuszczenia Stowarzyszenia [...] do udziału na prawach strony w postępowaniu administracyjnym w sprawie wydania zezwolenia przez Ministra Środowiska na odstępstwo od zakazu rozbudowy obiektów budowlanych i urządzeń technicznych [...] – [...] w [...] Parku Narodowym. Postanowienie to uchylone zostało wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 maja 2007r. sygn. akt VII SA/WA 2185/06.
Zważywszy na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło