VII SA/Wa 657/16

WyrokWSA w Warszawie2017-01-11

Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Renata Nawrot, Iwona Szymanowicz-Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo ustalił opłatę legalizacyjną za samowolnie wykonane roboty budowlane (rozbudowę budynku mieszkalnego o ogród zimowy), nie uwzględniając przepisów nowelizacji Prawa budowlanego z 2015 r. i czy powierzchnia zabudowy ogrodu zimowego uzasadniała zastosowanie procedury legalizacyjnej?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że organ administracji naruszył zasady postępowania administracyjnego, w szczególności zasadę prawdy obiektywnej i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, czy realizacja spornej inwestycji wymagała pozwolenia na budowę, czy też podlegała przepisom o robotach budowlanych niewymagających pozwolenia, a także czy zastosowano właściwe przepisy Prawa budowlanego, w tym nowelizację z 2015 r. Brak jednoznacznych ustaleń co do powierzchni zabudowy ogrodu zimowego uniemożliwił weryfikację prawidłowości zastosowanego trybu postępowania legalizacyjnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia opłaty legalizacyjnej w wysokości 50.000 zł za samowolną rozbudowę budynku mieszkalnego o ogród zimowy. Organ I instancji nałożył obowiązek uiszczenia opłaty, a organ II instancji, po uchyleniu postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia, utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji, ustalając opłatę legalizacyjną. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów dotyczących nowelizacji Prawa budowlanego z 2015 r. oraz wadliwe doręczenie postanowienia organu I instancji. Sąd uchylił postanowienie organu II instancji z uwagi na naruszenie zasad postępowania administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie i zasądził od organu na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka (spr.), , Sędzia WSA Renata Nawrot, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi J. L.-M. i A. M. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2016 r. nr: [...] w przedmiocie ustalenia opłaty legalizacyjnej za samowolnie wykonane roboty budowlane I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących J. L.-M. i A. M. kwotę 1500 zł (tysiąc pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...], na podstawie art. 49 ust. 1 i 2 w związku z art. 59f ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2013 r. poz. 1409 ze zm.) oraz art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r. poz. 267, zwana dalej k.p.a.), nałożył na J. L.-M. i A. M. obowiązek uiszczenia, w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia, opłaty legalizacyjnej w wysokości 50.000 zł za samowolną rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego znajdującego się na działkach oznaczonych numerami ewidencyjnymi [...] i [...], położonych w miejscowości J., gm. H. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyli J. L.-M. i A.j M. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] lutego 2016 r., nr 283/16, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, po rozpatrzeniu zażalenia J. L.-M. i A. M., uchylił zaskarżone postanowienie w całości i na podstawie art. 49 ust. 1 i 2 w związku z art. 59f ust. 1 ustawy Prawo budowlane ustalił dla J. L.-M. i A. M. opłatę legalizacyjną w wysokości 50.000 zł, za samowolną rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego znajdującego się na działkach oznaczonych nr ewid. [...] i [...], położonych w miejscowości J., gm. H. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że w dniu [...] stycznia 2012 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. na wniosek A. M. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego znajdującego się na działkach oznaczonych nr ewid. [...] i [...] położonych w miejscowości J., gm. H. W wyniku czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu 24 lutego 2012 r. organ powiatowy ustalił, że na ww. działkach znajduje się budynek mieszkalny jednorodzinny o nieregularnym kształcie rzutu dającym się wpisać w prostokąt o długości ramion wynoszącej 12,13 m x 24,00 m. Budynek parterowy z poddaszem użytkowym z dachem wielospadowym o zróżnicowanej wysokości kalenicy głównej i kryty dachówką ceramiczną. Od strony zachodniej budynku znajduje się ogród zimowy o nieregularnym kształcie dającym się wpisać w prostokąt o długości ramion 6,50 m x 4,68 m. Organ I instancji postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...], wstrzymał roboty budowlane przy budowie omawianej rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz nałożył na właścicieli J. L.-M. i A. M. obowiązek przedstawienia czterech egzemplarzy projektu budowlanego rozbudowanej części budynku mieszkalnego jednorodzinnego znajdującego się na działkach oznaczonych nr ewid. [...] i [...] położonego w miejscowości J., gm. H. oraz: 1) oświadczenia projektanta o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, a także zaświadczenie o wpisie każdego z projektantów do właściwej izby samorządu zawodowego z określonym w nim terminem ważności aktualnym na dzień opracowania projektu, 2) oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, 3) zaświadczenia Wójta Gminy H. o zgodności przedmiotowej rozbudowy części budynku mieszkalnego jednorodzinnego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Następnie, po wypełnieniu przez zobowiązanych ww. obowiązku organ I instancji postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...], nałożył na J. L.-M. i A. M. obowiązek uiszczenia, w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia, opłaty legalizacyjnej w wysokości 50.000 zł, za samowolną rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego znajdującego się na działkach oznaczonych nr ewid. [...] i [...] położonych w miejscowości J., gm. H. Organ odwoławczy podniósł, że w związku z uchyleniem na mocy wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 listopada 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 821/15, postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2014 r., nr [...], odmawiającego J. L.-M. i A. M. przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie organu z dnia [...] sierpnia 2014 r., obowiązany był do jego rozpatrzenia. Przechodząc do merytorycznego uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia organ II instancji wskazał, iż w jego ocenie, zaskarżone postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. jest prawidłowe, ale z uwagi na nieprawidłowy numer konta bankowego należało rozstrzygnięcie uchylić. Następnie wskazał, że organ I instancji przeprowadził w dniu 24 lutego 2012 r. czynności kontrolne na działkach oznaczonych nr ewid. [...] i [...] położonych w miejscowości J., gm. H., podczas których ustalono, że znajduje się tam budynek mieszkalny jednorodzinny o nieregularnym kształcie rzutu dającym się wpisać w prostokąt o długości ramion wynoszącej 12,13 m x 24,00 m. Budynek parterowy z poddaszem użytkowym z dachem wielospadowym o zróżnicowanej wysokości kalenicy głównej i kryty dachówką ceramiczną. Od strony zachodniej budynku znajduje się ogród zimowy o nieregularnym kształcie dającym się wpisać w prostokąt o długości ramion 6,50 m x 4,68 m. Do protokołu z dnia 24 lutego 2012 r. J. L.-M. złożyła oświadczenie, że "(...) z posiadanej przeze mnie wiedzy oraz aktu notarialnego budynek został oddany do użytkowania na podstawie zgłoszenia wydanego z up. Wójta Gminy H. z dnia [...].07.2000 r. (znak: [...]). Z posiadanej również przeze mnie wiedzy ogród zimowy został wybudowany przez poprzednich właścicieli w około 2006 - 2007 roku po oddaniu budynku do użytkowania, bez żadnej dokumentacji". Organ odwoławczy podkreślił, że w myśl art. 28 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym do dnia 27 czerwca 2015 r. "Roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31". Art. 29-31 ustawy Prawo budowlane wskazują na możliwość wykonywania robót budowlanych bez pozwolenia na budowę lub w oparciu o zgłoszenie zamiaru ich wykonywania właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej. Zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym do dnia 27 czerwca 2015 r. "Zgłoszenia właściwemu organowi wymaga budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki". Dobudowany do istniejącego budynku mieszkalnego ogród zimowy ma ok. 30,42 m2. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podzielił stanowisko organu powiatowego, że w związku z brakiem pozwolenia na budowę (powierzchnia zabudowy przekraczająca 25m2) skarżący dopuścili się do samowoli budowlanej, którą reguluje art. 48 ustawy Prawo budowlane. Wskazał przy tym, że zrealizowanie obiektu budowlanego bez wymaganej przepisami decyzji o pozwoleniu na budowę wypełnia przesłanki zastosowania art. 48 ustawy Prawo budowlane. W art. 49 ustawy Prawo budowlane stanowiącym kontynuację przepisów art. 48 ww. ustawy, została uregulowana procedura legalizacji samowoli budowlanej. Zgodnie z art. 48 ust. 2 i ust. 3 ustawy Prawo budowlane właściwy organ, stwierdzając możliwość zalegalizowania obiektu budowlanego będącego w budowie lub wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, jest zobowiązany wydać postanowienie, w którym winien wstrzymać prowadzenie robót budowlanych i którym powinien nałożyć na inwestora obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie niezbędnych do załatwienia sprawy dokumentów określonych w art. 48 ust. 3 pkt 1 i 2 powołanej ustawy. W przedmiotowej sprawie takie postanowienie zostało przez organ powiatowy wydane. Następnie w związku z przedłożeniem dokumentów przez właścicieli organ powiatowy postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...], ustalił opłatę legalizacyjną w wysokości 50.000 zł, za samowolną rozbudowę budynku mieszkalnego. W myśl art. 49 ustawy Prawo budowlane " Właściwy organ, przed wydaniem decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, bada: 1) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 2) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, 3) wykonanie projektu budowlanego przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane - oraz, w drodze postanowienia, ustala wysokość opłaty legalizacyjnej. Organ powiatowy dokonał sprawdzenia przedłożonej dokumentacji budowlanej i potwierdził jej zgodność z przepisami o planowaniu przestrzennym oraz warunkami techniczno-budowlanymi, a także jej kompletność. Organ odwoławczy zaznaczył, że nałożenie obowiązku uiszczenia opłaty legalizacyjnej jest powinnością organu i elementem koniecznym do zakończenia procedury legalizacyjnej. Ustawodawca nie przewiduje możliwości odstąpienia od jej wyliczenia i nałożenia. Nieuiszczenie wskazanej opłaty stanowi podstawę do nakazania rozbiórki samowoli budowlanej - art. 49 ust. 3 ustawy Prawo budowlane. Organ II instancji stwierdził, że organ powiatowy prawidłowo naliczył opłatę i ją uzasadnił. Stosownie do dyspozycji art. 59f ust. 1 ustawy Prawo budowlane wysokość opłaty stanowi: iloczyn stawki opłaty (500 zł) współczynnika kategorii obiektu (kat. obiektu I = 2,0) i współczynnika wielkości obiektu (1), dodatkowo przemnożone przez 50 (art. 49 ust. 2 ww. ustawy). Z tego wyliczenia wynika kwota 50.000 zł. Wniesienie przez zobowiązanych opłaty legalizacyjnej będzie stanowiło zatem podstawę do zakończenia procedury legalizacyjnej w niniejszej sprawie. Nieuiszczenie w terminie opłaty legalizacyjnej oznacza zastosowanie przepisu art. 48 ww. ustawy, czyli wydanie nakazu rozbiórki. Odnosząc się do zarzutów skarżących, organ II instancji wskazał, że zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 13 marca 2007 r., sygn. akt II OSK 1336/05 "Ani organ, ani sąd nie są upoważnione do ustalenia innej, niż określona w przepisach, wysokości opłaty legalizacyjnej, bowiem zasady ustalania wysokości tej opłaty zostały określone przez ustawodawcę w sposób nie pozostawiający żadnej swobody w określaniu tej wysokości, chociażby przez możliwość oceny poszczególnych elementów wpływających na tą wysokość". Jednocześnie zauważył, że istnieje możliwość przewidziana przepisami prawa do złożenia wniosku o umorzenie opłaty legalizacyjnej. Skargę na powyższe postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2016 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyli J. L.-M. i A. M. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucili naruszenie: - art. 6 ust. 3 ustawy o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw z dnia 20 lutego 2015 r. (dalej Ustawa o zmianie ustawy Prawo budowlane), poprzez niezastosowanie tego przepisu, w sytuacji gdy przepis stanowi, iż w zakresie opłat legalizacyjnych mają zastosowanie przepisy w brzmieniu nadanym Ustawą o zmianie ustawy Prawo budowlane w odniesieniu do spraw niezakończonych decyzją ostateczną; - art. 1 pkt 7 ppkt a) Ustawy o zmianie ustawy Prawo budowlanego, poprzez niezastosowanie tego przepisu, w sytuacji gdy zgodnie z art. 6 ust. 3 Ustawy o zmianie ustawy Prawo budowlane w przypadku spraw niezakończonych ostateczną decyzją zastosowanie mają przepisy w brzmieniu Ustawy o zmianie ustawy Prawo budowlane; - art. 1 pkt 24 ppkt b) Ustawy o zmianie ustawy Prawo budowlane, poprzez niezastosowanie tego przepisu, w sytuacji gdy zgodnie z art. 6 ust. 3 Ustawy o zmianie ustawy Prawo budowlane w przypadku spraw niezakończonych ostateczną decyzją zastosowanie mają przepisy w brzmieniu Ustawy o zmianie ustawy Prawo budowlane; - art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., poprzez zastosowanie tego przepisu i utrzymanie w mocy postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie nałożenia opłaty legalizacyjnej w sytuacji, gdy postanowienie to zostało wydane bez uwzględnienia przepisów Ustawy o zmianie Ustawy Prawo budowlane. - art. 15 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie, gdyż skarżący do tej pory nie otrzymali postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Powiatowego nakładającego opłatę legalizacyjną, podczas gdy organ II instancji [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpoznał zażalenie na postanowienie w sprawie wysokości opłaty legalizacyjnej, przez co skarżący pozbawieni zostali jednej instancji postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli kwestię wadliwego doręczenia postanowienia organu I instancji, wskazując, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 5 listopada 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 821/15, jednoznacznie uznał, iż doręczenie zastępcze postanowienia nr [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r. było bezskuteczne. Skoro zaś postanowienie to nie zostało doręczone, to obecnie po uchyleniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2014 r., nr [...], w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia, organ II instancji powinien nakazać organowi I instancji doręczenie postanowienia w przedmiocie nałożenia opłaty legalizacyjnej. Skarżący bowiem do tej pory przedmiotowego postanowienia nie otrzymali. Skarżący zostali zatem pozbawieni możliwości rozpatrzenia ich sprawy przez dwie instancje. J. L.-M. i A. M. podnieśli, iż organ administracji w zakresie opłaty legalizacyjnej winien zastosować przepisy w brzmieniu nadanym Ustawą o zmianie ustawy prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw z dnia 20 lutego 2015 r. Wskazali przy tym na brzmienie przepisów nadane ww. ustawą oraz stwierdzili, że w świetle znowelizowanych przepisów pozwolenia na budowę nie wymaga budowa oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 35 m2. Oranżeria skarżących zgodnie z ustaleniami poczynionymi w postępowaniu legalizacyjnym spełnia wskazane parametry, gdyż jej wielkość wynosi 30,42 m2. Przepis art. 49 b ust. 5 ustawy Prawo budowlane wskazuje, że wysokość opłaty w przypadku budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 2 - wynosi 5.000 zł. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014 r. poz. 1647) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., zwana dalej p.p.s.a.). Biorąc pod uwagę ww. kryteria stwierdzić należy, że skarga jest zasadna, jednakże z innych przyczyn niż w niej zostało podniesione. W ocenie Sądu, kontrola zaskarżonej decyzji wykazała, iż zapadła ona z naruszeniem podstawowych zasad postępowania administracyjnego wyrażonych w art. 7, art. 8, art. 77, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Na wstępie wskazać jednakże należy, że nie sposób jest uznać, iż w sprawie naruszona została reguła dwuinstancyjności postępowania zawarta w art. 15 k.p.a. Wyrażona w art. 15 k.p.a. istota zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego polega na dwukrotnym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu przez dwa różne organy tej samej sprawy wyznaczonej treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Z chwilą zainicjowania postępowania przed organem drugiej instancji na skutek wniesienia środka odwoławczego, powstaje obowiązek traktowania postępowania odwoławczego jako powtórzenia rozpatrywania i rozstrzygania tej samej sprawy. Rozstrzygnięcie organu drugiej instancji jest takim samym aktem stosowania prawa, jak rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, a działanie organu drugiej instancji nie ma charakteru kontrolnego, ale jest działaniem merytorycznym, równoważnym działaniu organu pierwszej instancji (T. Woś, J. Zimmermann; glosa do uchwały SN z dnia 23 września 1986 r., III AZP 11/86, opubl. w: PiP 1989, z. 8, s. 147). Organ odwoławczy ma możliwość uchylenia orzeczenia organu pierwszej instancji i w to miejsce wydania własnego orzeczenia (reformacyjnego) i to zarówno w części jak i w całości. Może również w zależności od warunków danej sprawy utrzymać w mocy zaskarżone orzeczenie uznając, po rozpoznaniu sprawy, iż stanowisko organu pierwszej instancji było prawidłowe, jednocześnie ma prawo do tego, aby własne orzeczenie, którego nieodłączną częścią jest uzasadnienie, sformułować w taki sposób, który doprowadzi do usunięcia niektórych wad uzasadnienia orzeczenia organu pierwszej instancji - przykładowo może znacznie rozszerzyć motywy, którymi kierował się rozpoznając sprawę. Organ II instancji uprawniony jest także, jeżeli uzna to za konieczne, przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe. Zgodnie bowiem z art. 136 k.p.a. organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję (postanowiowienie). Mając na uwadze powyższe rozważania, stwierdzić należy, iż okoliczność nie doręczenia stronie postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...] oraz rozpoznanie przez organ odwoławczy zażalenia skarżących od ww. postanowienia, mimo że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 5 listopada 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 821/15, stwierdził bezskuteczność doręczenia skarżącym ww. postanowienia organu powiatowego z dnia [...] sierpnia 2014 r., nie powoduje, że strona pozbawiona została jednej instancji postępowania. W niniejszej sprawie niewątpliwie organ I instancji wydał rozstrzygnięcie, strona złożyła od niego środek zaskarżenia, a organ odwoławczy rozpoznał go i ponownie rozpatrzył sprawę. Skarżący nie ponieśli ujemnych skutków zaniechania "ponownego" właściwego doręczenia postanowienia organu powiatowego. Zauważyć należy, że jak każde inne rozstrzygnięcie również i to powinno zapaść po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego z zachowaniem wszystkich reguł określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego, m.in. w zgodzie z określoną w art. 7 k.p.a. zasadą prawdy obiektywnej. Zgodnie z nią organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Organ ma zatem obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, tak aby ustalić stan faktyczny zgodny z rzeczywistością (art. 77 k.p.a.), a samo postępowanie administracyjne prowadzić tak by pogłębiać zaufanie obywateli do organów praworządnego państwa (art. 8 k.p.a.). W szczególności jest obowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całego materiału dowodowego (art. 75 § 1, art. 80 k.p.a.), a stanowisko wyrażone w decyzji uzasadnić (art. 107 § 3 k.p.a.) w sposób wymagany przez przepisy prawa. Słusznie wskazał organ odwoławczy, że w myśl art. 28 ustawy Prawo budowlane "Roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31". Art. 29-31 ustawy Prawo budowlane wskazują na możliwość wykonywania robót budowlanych bez pozwolenia na budowę lub w oparciu o zgłoszenie zamiaru ich wykonywania właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej. W ocenie Sądu, kluczowym dla rozstrzygnięcia zagadnieniem, jest ustalenie, czy realizacja spornej inwestycji wymagała uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę, czy też wykonane roboty budowlane podlegają pod dyspozycję art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. Art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, w brzmieniu do dnia 27 czerwca 2015 r. (sprzed nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw – Dz.U. z 2015 r. poz. 443), stanowił, iż pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki. Obecnie stanowi on, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych w tym garaży, altan oraz przydomowych ganków i oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki. Analiza materiału dowodowego nie pozwala na jednoznaczne stwierdzenie jaka jest rzeczywiście powierzchnia zabudowy przedmiotowego obiektu. Dokumenty zgromadzone w aktach sprawy zawierają rozbieżne informacje w tym zakresie. W protokole czynności kontrolnych z dnia 24 lutego 2012 r. wskazano, że obiekt ma wymiary 6,50 m x 4,68 m, co daje 30,42 m2, tak też wskazano w postanowieniu z dnia 16 kwietnia 2012 r. i w zaskarżonym postanowieniu. W dokumencie pod nazwą "Projekt budowlany rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego w miejscowości Józefin przy ulicy S.. Działki nr ewid. [...] i [...]. Gmina H.. Projekt architektoniczno-budowlany "pomieszczenia gospod." podano, że pomieszczenie ma powierzchnię zabudowy 28,94 m2, powierzchnia netto 27,55 m2. W projekcie budowlanym "rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego w miejscowości J. przy ulicy S.. Działki nr ewid. [...] i [...]. Gmina H. Projekt zagospodarowania – realizacja pomieszczenia gospodarczego" natomiast wskazano na wymiary 6,73 m x 4,80 m (32,30 m2). Tym samym bez wyjaśnienia tej kwestii nie jest możliwa weryfikacja zaskarżonego postanowienia pod kątem zgodności z prawem. Może się bowiem okazać, że tryb postępowania legalizacyjnego zastosowany przez organ był wadliwy. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ administracji powinien uwzględnić wskazania zawarte w uzasadnieniu, przeprowadzić postępowanie administracyjne, w którym dokona ustaleń w sposób zapewniający wszechstronne wyjaśnienie wszelkich okoliczności sprawy, z poszanowaniem zasad wynikających z art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. Wyjaśni też stronie, mając na uwadze zarzuty skarżących prezentowane w skardze, czego nie uczynił w sposób należyty w zaskarżonej decyzji, które przepisy w niniejszej sprawie mają zastosowywanie i w jakim zakresie. Sąd ma na uwadze w tym względzie przepisy art. 6 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r. poz. 443). Na marginesie należy zauważyć, że organ odwoławczy nie zastosował art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., lecz art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c) i art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło