VII SA/Wa 690/17
PostanowienieWSA w Warszawie2017-06-12
Skład orzekający: Ewa Kowalska - Hupko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać oddalony, jeśli strona skarżąca nie uzupełniła wymaganych dokumentów i oświadczeń pomimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega oddaleniu, jeżeli strona skarżąca, pomimo wezwania sądu do uzupełnienia braków wniosku i przedłożenia stosownych dokumentów, nie wykaże swojej trudnej sytuacji materialnej. Brak współpracy strony z sądem w zakresie wyjaśnienia jej stanu majątkowego uzasadnia oddalenie wniosku.Stan faktyczny
Skarżąca E. N. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej decyzji Głównego Inspektora Sanitarnego. Sąd wezwał skarżącą do uzupełnienia wniosku i przedłożenia dokumentów potwierdzających jej sytuację finansową, w tym dowodów na wysokość emerytury, wyciągów z rachunku bankowego oraz informacji o dochodach żony i świadczeniach na dziecko. Skarżąca nie udzieliła odpowiedzi na wezwanie.Rozstrzygnięcie
Odmówiono E. N. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi E. N. na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] stycznia 2017 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia wymagalności należności pozostałej do spłaty kary pieniężnej i odmowy jej umorzenia postanawia: odmówić E. N. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
E. N. złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie sygn. VII SA/Wa 690/17. Pismem z dnia 5 maja 2017 r. zobowiązano skarżącego do uzupełnienia, w terminie 7 dni, danych zawartych w złożonym wniosku. Pismo z dnia 5 maja 2017 r. zostało doręczone skarżącemu w dniu 11 maja 2017 r.
Rozpoznając złożony wniosek stwierdzono, co następuje:
Zgodnie z art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Podkreślenia jednocześnie wymaga, że prawo pomocy, jako instytucja stanowiąca odstępstwo od zasady ponoszenia przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w sprawie, winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których ze złożonego wniosku wynikać będzie w sposób bezsporny, że zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Na osobie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy spoczywa powinność udowodnienia - na co wskazuje użyty w art. 246 ustawy zwrot: "wykaże" - że sytuacja finansowa uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Należy też zwrócić uwagę na treść art. 255 ustawy, który stanowi, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.
Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż brak jest podstaw do przyznania skarżącemu prawa pomocy, bowiem w oparciu o udzielone przez wnioskodawcę informacje nie jest możliwe ustalenie jego rzeczywistej sytuacji finansowej i możliwości płatniczych.
W treści wniosku E. N. wskazał, że posiada dom o pow. 83 m2, a także gospodarstwo rolne o pow. 2,15 ha, obciążone hipoteką, które nie przynosi większych dochodów. Skarżący podniósł, że ma na utrzymaniu niepracującą żonę, 18-letniego syna i dziecko w rodzinie zastępczej w wieku 13 lat. Oświadczył, że rodzina utrzymuje się z otrzymywanej przez niego emerytury "mundurowej" w wysokości około 2100 zł. Wśród wydatków wymienił m.in.: ratę kredytu - 800 zł, opłaty za media – 300 zł, ratę pożyczki – 400 zł.
Pismem z dnia 5 maja 2017 r. – na podstawie art. 255 ustawy - zobowiązano skarżącego do uzupełnienia, w terminie 7 dni, danych zawartych w złożonym wniosku, poprzez:
- udokumentowanie wysokości otrzymywanej przez skarżącego emerytury,
- nadesłanie wyciągów z rachunku bankowego / rachunków bankowych skarżącego i jego żony z okresu ostatnich sześciu miesięcy,
- wskazanie, czy żona skarżącego uzyskuje jakiekolwiek dochody, np. z tytułu wynagrodzenia za pracę, z działalności gospodarczej, z tytułu umów o dzieło, zlecenia itp.; jeżeli tak, w jakiej wysokości,
- wskazanie, czy skarżący lub jego żona otrzymuje świadczenie na pokrycie kosztów utrzymania dziecka w rodzinie zastępczej, jeśli tak, w jakiej wysokości.
Z uwagi na to, że z akt administracyjnych niniejszej sprawy wynika, że E. N. prowadzi Gospodarstwo [...], ww. pismem wezwano skarżącego ponadto do wskazania oraz udokumentowania wysokości dochodów uzyskanych z tego tytułu w okresie ostatnich sześciu miesięcy.
E. N. nie udzielił żadnej odpowiedzi na pismo z 5 maja 2017 r., doręczone skarżącemu w dniu 11 maja 2017 r. Wobec braku odpowiedzi stwierdzić należy, iż skarżący nie wykazał, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy.
Strona powinna bowiem poprzez rzetelne i dokładne przedstawienie w złożonym wniosku wszelkich informacji niezbędnych do oceny jej sytuacji majątkowej, a także poprzez złożenie stosownych dokumentów wykazać, że jej sytuacja materialna uniemożliwia lub utrudnia w istotny sposób dostęp do sądu. Sąd/ referendarz sądowy w celu uzyskania pełniejszego obrazu sytuacji rodzinnej i finansowej strony ma możliwość wezwania wnioskodawcy, na podstawie art. 255 ustawy, do złożenia dodatkowych oświadczeń czy dokumentów źródłowych, a podmiot wnioskujący o przyznanie prawa pomocy ma obowiązek współdziałania z sądem (referendarzem) w zakresie wyjaśnienia wszystkich okoliczności dotyczących jego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Brak tej współpracy przez niedostarczenie dokumentów bądź nieskładanie wyczerpujących oświadczeń musi mieć z kolei wpływ na dokonywaną ocenę wniosku o przyznanie prawa pomocy. Niedopełnienie przez stronę w całości lub w części obowiązku złożenia dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia wymaganych dokumentów uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 31 stycznia 2013 r. I OZ 51/13 LEX nr 1273885, z 19 grudnia 2012 r. II FZ 1036/12 LEX nr 1240482, z 14 marca 2013 r. II FZ 92/13 LEX nr 1302897, z 4 lipca 2013 r. I OZ 546/13 LEX nr 1345177).
W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło