VII SA/Wa 779/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska (spr.), , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Sędzia WSA Maria Tarnowska, Protokolant Spec. Monika Pietruszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 października 2014 r. sprawy ze skargi T. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2014 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. ([...]), na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r., poz. 267), dalej kpa - stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez T. K., od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. ([...]) odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. ([...]) zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę stawu rybnego na działce nr [...]. Organ wskazał, że decyzja z dnia [...] grudnia 2013 r. została T. K. doręczona w dniu 17 grudnia 2013 r. Następnie w dniu 24 grudnia 2013 r. T. K. złożył wniosek o uzupełnienie powyższej decyzji - po rozpatrzeniu którego - postanowieniem z dnia [...] stycznia 2014 r. ([...]) Wojewoda [...] odmówił uzupełnienia, informując stronę o przysługującym prawie do wniesienia odwołania . W dniu 15 stycznia 2014 r. T. K. osobiście złożył pismo (z dnia 31 grudnia 2013 r.) pt. "odwołanie", uzupełnione pismem z dnia 22 stycznia 2014 r. Powołując się na art. 129 § 2 i 3 oraz art. 111 § 2 kpa i orzecznictwo organ wyjaśnił, że procesowym skutkiem żądania uzupełnienia decyzji jest przesunięcie terminu do wniesienia odwołania na dzień doręczenia postanowienia w sprawie uzupełnienia decyzji. W tej sprawie termin do wniesienia odwołania rozpoczął zatem bieg od doręczenia stronie postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2014 r., tj. od dnia 21 stycznia 2014 r., zgodnie z pouczeniem organu pierwszej instancji, z którego to uprawnienia T. K. nie skorzystał. Organ stwierdził, że odwołanie T. K. z dnia 31 grudnia 2013 r., złożone osobiście w dniu 15 stycznia 2014r., po dacie wpływu wniosku o uzupełnienie decyzji z dnia [...] grudnia 2013 r. było przedwczesne (art. 111 § 2 kpa). Skargę na powyższe postanowienie złożył T. K., zarzucając naruszenie art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 63 kpa. Skarżący wyjaśnił, że w dacie złożenia odwołania przebywał za granicą, a o tym, że nie zostało ono podpisane dowiedział się 20 stycznia 2014 r. od osoby, która odwołanie składała. Po powzięciu tej informacji skarżący ponownie wysłał podpisane odwołanie od decyzji drogą pocztową w dniu 23 stycznia 2014 r. Następnie skarżący zarzucił, że nie został wezwany do podpisania odwołania, ani poinformowany, że zostało ono złożone przedwcześnie. Skarżący wniósł o uznanie, że odwołanie prawidłowo wniósł z dniem 23 stycznia 2014 r., a to oznacza że zostało ono wniesione w terminie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał przedstawione stanowisko.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a. W świetle powołanych kryteriów skarga zasługiwała na uwzględnienie. Poddanym kontroli Sądu postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, w oparciu o art. 134 k.p.a., stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez T. K. przyjmując, że zostało ono złożone przedwcześnie. Na wstępie przypomnieć trzeba, że art. 134 k.p.a. znajduje zastosowanie m.in. w przypadku uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Rozstrzygnięcie na podstawie powołanego przepisu winno być wydawane po wszechstronnej analizie, bowiem w istocie stanowi ono przeszkodę do ponownego rozpoznania sprawy rozstrzygniętej przez organ pierwszej instancji przez odrębny organ - czyli zamyka drogę do realizacji zasady dwuinstancyjności, o której mowa w art. 15 ust. 1 k.p.a., a także w art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 5 listopada 2013r., sygn. akt II SA/Bd 800/13, LEX nr 1437320). Słusznie wskazał organ odwoławczy, że nie tylko spóźnione, ale i przedwczesne złożenie odwołania, tzn. złożenie przed datą, w której nastąpił wobec strony skutek doręczenia powoduje, że należy stwierdzić uchybienie terminu do złożenia odwołania. Zasadnie również organ podkreślił - powołując się na treść art. 111 § 2 k.p.a. - że w przypadku wydania postanowienia, o którym mowa w § 1b (Uzupełnienie lub odmowa uzupełnienia decyzji następuje w formie postanowienia), termin dla strony do wniesienia odwołania, powództwa lub skargi biegnie od dnia jego doręczenia lub ogłoszenia. Dodać w tym miejscu trzeba, że w orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, iż wprawdzie zasadą postępowania administracyjnego jest jego odformalizowanie, to jednak zasada ta nie może być przez organ odczytywana jako zwalniająca od przewidzianego w art. 64 k.p.a. trybu postępowania, zaś brak oryginału odwołania, skutkujący brakiem podpisu wnoszącego podanie, jest w świetle art. 63 k.p.a. brakiem formalnym podlegającym usunięciu w powyższym trybie (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 czerwca 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 1040/05, LEX nr 214085). Odwołanie bez oryginalnego podpisu strony, a więc niespełniające określonych w art. 63 § 3 k.p.a. wymogów, nie jest bowiem odwołaniem w rozumieniu art. 127 § 1 k.p.a. i art. 128 k.p.a., a jego rozpoznanie jest dotknięte wadą nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 21 lipca 2005 r., sygn. akt II SA/Wa 455/05, LEX nr 227667). Mając na uwadze powyższe rozważania zauważyć należy, że w rozpatrywanej sprawie odwołanie wniesione w dniu 15 stycznia 2014 r. - które organ odwoławczy uznał za przedwczesne - nie zostało w ogóle podpisane. Z akt sprawy nie wynika również, aby organ wzywał stronę do jego podpisania. Jeżeli odwołania bez oryginalnego podpisu wnoszącego podanie nie można traktować jako odwołania, to środka zaskarżenia złożonego w dniu 15 stycznia 2014r, organ również nie mógł uznać za odwołanie. W tym przypadku odwołaniem - bez względu na jego nazwę i wskazaną datę - było odwołanie nadane w Urzędzie Pocztowym w dniu 24 stycznia 2014r., co wymaga podkreślenia tej samej treści co uprzednie odwołanie, tym razem podpisane przez stronę. Skoro postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. odmawiające uzupełnienia decyzji zostało doręczone skarżącemu w dniu 21 stycznia 2014 r., to odwołanie nadane w dniu 24 stycznia 2014r. wpłynęło w terminie otwartym do jego złożenia. W konsekwencji w rozpatrywanej sprawie organ odwoławczy wydał rozstrzygnięcie z naruszeniem art. 134 k.p.a., co miało niewątpliwie istotny wpływ na wynik sprawy i jako takie prowadziło do jego uchylenia. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy rzeczą Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego będzie zatem przeprowadzenie postępowania z uwzględnieniem stanowiska Sądu, to jest merytoryczne rozpoznanie odwołania skarżącego. Z podanych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 152 p.p.s.a. – orzekł jak w pkt I i II wyroku.