VII SA/Wa 78/12

WyrokWSA w Warszawie2012-05-25

Skład orzekający: Daria Gawlak-Nowakowska, Mirosława Kowalska, Ewa Machlejd

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest obowiązany do wydania stronie kserokopii dokumentów z akt sprawy na żądanie, jeśli strona ma już możliwość sporządzenia fotokopii tych akt?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma obowiązek umożliwić stronie przeglądanie akt sprawy oraz sporządzanie z nich notatek, kopii lub odpisów, jednak nie jest zobowiązany do wykonania kserokopii dokumentów na żądanie strony, zwłaszcza jeśli strona ma już dostęp do akt i możliwość sporządzenia fotokopii. Wydanie kserokopii wymaga wykazania ważnego interesu, a brak takiego interesu uzasadnia odmowę wydania kserokopii. W konsekwencji, odmowa wydania kserokopii nie narusza prawa, jeśli strona ma dostęp do akt i może sporządzić własne kopie.
Stan faktyczny
R.J. zwróciła się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o wydanie kserokopii projektu budowlanego oraz innych dokumentów, w tym zaświadczenia lekarskiego. Organ I instancji odmówił wydania kserokopii, powołując się na prawo autorskie i ochronę danych osobowych. Organ II instancji utrzymał postanowienie w mocy, wskazując na brak wykazania ważnego interesu. Skarżąca wniosła skargę do WSA w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego i niewłaściwe uzasadnienie odmowy.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę R.J. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2011 r. oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Gawlak- Nowakowska, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Sędzia WSA Ewa Machlejd, Protokolant st. ref. Karolina Kaca, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 maja 2012 r. sprawy ze skargi R. J. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania dokumentacji i wydania kopii dokumentacji skargę oddala. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] października 2011 r. nr [...][...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz.1071 z późn. zm. - k.p.a.) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623) - po rozpatrzeniu zażalenia R.i K.J.na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiat Grodzki w O.z dnia [...] września 2011r., znak: [...]w przedmiocie odmowy wydania żądanej dokumentacji - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie miało następujący przebieg. Pismem z dnia 14 kwietnia 2011r. R.i K.J.zwrócili się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiat Grodzki w O.m.in. z wnioskiem o wydanie z akt postępowania administracyjnego kserokopii projektu budowlanego budynku mieszkalnego zlokalizowanego przy ul. [...]w O.oraz kserokopii notatki urzędowej z dnia 30 marca 2011r., zaświadczenia lekarskiego z dnia 24 marca 2011r., o stanie zdrowia A.K.i protokołu oględzin robót budowlanych z dnia 24 marca 2011r. Postanowieniem z dnia [...] września 2011r., znak [...]organ I instancji odmówił wnioskodawcom wydania żądanej dokumentacji. W uzasadnieniu stwierdził, że projekt budowlany, może być wyłącznie przedmiotem zapoznania się z nim, zaś nie może być powielany. Organ powołał się na prawo autorskie. Także żądanie wydania zaświadczenia lekarskiego co do stanu zdrowia A.K.uznał za niedopuszczalne, tu wskazał na ustawę o ochronie danych osobowych. Po rozpatrzeniu zażalenia R.i K.J.zapadło postanowienie zaskarżone w niniejszej sprawie. Organ II instancji przywołał brzmienie przepisu art. 73 k.p.a. Stwierdził, że podziela argumentację organu pierwszej instancji. W nawiązaniu do sprecyzowanego w zażaleniu żądania wydania kopii uwierzytelnionej co do projektu budowlanego, stwierdził, że wnioskodawcy żądając wydania kopii dokumentacji nie wykazali ważnego interesu, o którym mowa w cyt. wyżej przepisie art. 73 § 2 k.p.a. Ponadto, organ podkreślił, że z treści samego zażalenia i akt sprawy wynika, że organ pierwszej instancji udostępnił stronom materiał dowodowy w celu sporządzenia fotokopii, nie ma zaś przepisów, które wymagałyby wydanie kserokopii, jak dochodzą tego konsekwentnie wnoszący zażalenie. Skargę, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie wniosła R.J., dochodząc uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji. Skarżąca zarzuciła naruszenie: - przepisów postępowania administracyjnego mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. zastosowanie w przedmiotowym postępowaniu art. 73 § 2 k.p.a. do wniosku strony o wydanie m.in. kserokopii dokumentacji projektowej oraz zaświadczenia lekarskiego z dnia 14 kwietnia 2011 r. w sytuacji, gdy z analizy dokumentacji - przykładowo wniosku R.J.z dnia 14 kwietnia 2011 r., zażalenia z dnia 5 maja 2011 r., wniosku R.J.z dnia 2 września 2011 r. czy zażalenia z dnia 15 września 2011 r. oraz zażalenia z dnia 23 września 2011 r., jak również stanu faktycznego sprawy wynika, że wnioski dotyczyły udostępnienia akt celem dokonania kserokopii dokumentacji projektowej oraz zaświadczenia lekarskiego dla A.K., a tym samym nie zastosowaniu § 1 art. 73 k.p.a. oraz błędnym wywodzeniu przez organ zarówno I jak i II instancji obowiązku wykazania ważnego interesu, - przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 73 k.p.a. w zw. z art. 7 oraz art. 8 i art. 9 oraz 10 k.p.a. poprzez nie wydanie w żadnej formie materialnej (kserokopii) dokumentacji projektowej, uniemożliwiając skarżącej czynny udział w toczącym się postępowaniu w zakresie możliwości sporządzenia we własnym zakresie opinii biegłego; - przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 8 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych stwierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonania kontroli zaskarżonych postanowień, w szczególności: a) zastosowania ustawy o prawie autorskim w zakresie odmowy udostępnienia kserokopii projektu budowlanego oraz powoływanie nie na ten akt przy odmowie; b) zastosowania art. 27 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych w zakresie odmowy udostępnienia w formie kserokopii zaświadczenia lekarskiego dla A.K.z 24 marca 2011 r.; c) zastosowania art. 44h ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych przy odmowie udostępnienia w formie kserokopii dokumentu z dnia [...] marca 2011 r. o znaku [...]wydanego przez Urząd Miasta O. Ponadto zarzucono naruszenie art. 73 § 2 k.p.a. poprzez nie rozpoznanie ważnego interesu prawnego strony we wniosku zawartym w zażaleniu R.J.z dnia 15 września 2011 r. na postanowienie z dnia [...] września 2011 r. uzasadniającego wydanie uwierzytelnionych kserokopii dokumentacji projektowej, mimo że bezpośrednio pod sformułowanym wnioskiem znajdował się wskazany uzasadniony ważny interes strony wydania takich kserokopii, tj. konieczność sporządzenia opinii biegłego na podstawie dokumentacji projektowej. W odpowiedzi na skargę [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu oraz wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1269), dokonanie kontroli zaskarżonego i poprzedzającego je postanowienia pod względem zgodności z prawem - prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Wskazać należy, że skarga - jak opisana wyżej - tj. z tożsamą argumentacją została złożona także w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 79/12. Żądanie łącznego rozpoznania sprawy niniejszej i ww. nie zostało uwzględnione. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd stwierdza, że uzasadnienie zaskarżonego postanowienia nie spełnia wymogów wynikających z przepisu art. 107 k.p.a. Zaakceptowana, za organem pierwszej instancji, teza o zakazie kopiowania niektórych dokumentów - projektu budowlanego i zaświadczenia o stanie zdrowia świadka mogła i powinna znaleźć szersze uzasadnienie. Mimo to, Sąd w świetle argumentacji przedstawionej dalej, uznał za zasadne pozostawienie zaskarżonego postanowienia w obrocie prawnym. Organ drugiej instancji rozpoznaje sprawę w jej całokształcie i według stanu sprawy na datę orzekania (art. 127 k.p.a.). Postanowienie organu II instancji zapadło w dniu [...] października 2011r., zatem po tym jak w dniu 16 września 2011r. pełnomocnik skarżącej potwierdził sporządzenie fotokopii całych akt administracyjnych. Okoliczność sporządzenia fotokopii pełnomocnik potwierdził także na rozprawie przed Sądem. Dodatkowo stwierdził, że wykonanie fotokopii nie zmienia jego stanowiska – nie wydano bowiem nadal dokumentów dokładnie w formie kserokopii . W ocenie Sądu w dacie orzeczenia przez organ drugiej instancji, uprawnione było odmówienie wydania skarżącej żądanych kserokopii, podkreślmy konkretnie takiej formy kopii żądanych dokumentów. Wskazać należy, że dyspozycja przepisu art. 73 k.p.a. ustanawia ogólną zasadę jawności akt postępowania. Przepis ten przewiduje jednak dwa odrębne stany i związane z nim obowiązki organu administracji publicznej oraz uprawnienia strony. Zgodnie z § 1 tego artykułu organ administracji publicznej obowiązany jest umożliwić stronie w każdym stadium postępowania przeglądanie akt sprawy oraz sporządzanie z nich notatek, kopii lub odpisów. Przepis § 2 art. 73 k.p.a. ustanawia natomiast uprawnienie strony do żądania uwierzytelnienia sporządzonych przez siebie odpisów z akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile to jest uzasadnione ważnym interesem strony. W tym miejscu podkreślenia wymaga to, że skarżąca żądanie uwierzytelnienia kserokopii projektu budowlanego podniosła dopiero w zażaleniu na postanowienie organu pierwszej instancji. Pierwotny wniosek z dnia 14 kwietnia 2011r., a ten wszczynał niniejsze postępowanie, nie żądał uwierzytelnienia kserokopii. W ocenie Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy, nie zasługiwał na uwzględnienie wniosek o wydanie kopii projektu budowlanego i zaświadczenia lekarskiego w formie kserokopii, czyli literalnie kopii wykonanej na urządzeniu wręcz firmy [...]. Skarżąca nie mogła skutecznie dochodzić wydania kserokopii projektu budowlanego i zaświadczenia lekarskiego przede wszystkim dlatego, że wydano jej już fotokopie całych akt administracyjnych. Skoro wydano fotokopie, to nie było potrzeby wydania także kserokopii. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym na gruncie przepisu art. 73 k.p.a. prezentowane są dwa stanowiska: pierwsze mówiące o obowiązku organu pełnej, nazwijmy to "obsługi technicznej", żądającego kopii dokumentów i takie, że z prawem strony do otrzymania (nieuwierzytelnionych) kserokopii z akt postępowania nie jest skorelowany obowiązek wykonania przez organ administracji publicznej takich kserokopii. Sąd orzekający w sprawie opowiada się za tym drugim poglądem, w szczególności, gdy nie chodzi o wydanie kopii uwierzytelnionej. Obowiązek określony w art. 73 § 1 k.p.a. nie sięga tak daleko, by organ obowiązany był wykonywać odpisy dokumentów z akt za stronę, w tym wypadku za pomocą kserokopiarki będącej na wyposażeniu urzędu (a zatem urządzenia służbowego, które nie jest przeznaczone do użytku publicznego). Na brak takiego obowiązku, po stronie organu wskazuje szereg orzeczeń sądowych (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2005r. sygn. akt GSK 898/04, Lex nr 190721 i z dnia 29 marca 2001r. sygn. akt II SA 2580/00, Wokanda 2002/1/26, a także Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 lipca 2006r. sygn. akt II SA/Wa 776/06, Lex nr 258357, z dnia 20 kwietnia 2006r. sygn. akt II SA/Wa 29/06, Lex nr 220893 i z dnia 16 marca 2005r. sygn. akt IV SA 4541/02, Lex nr 189011). Przepis art. 73 § 1 k.p.a. stanowi gwarancję szeroko rozumianej zasady jawności działania administracji publicznej, a także zasad ogólnych postępowania m. in. art. 9 i 10 k.p.a.( por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 2010 r., sygn. akt II OSK 2043/09) . W ocenie Sądu prawa te, wobec skarżącej zostały w pełni zachowane. Strona korzystając z przysługujących jej uprawnień nie może jednak domagać się w sposób wiążący dla organu udostępnienia jej akt sprawy poprzez sporządzenie kserokopii dokumentów lub w innej wskazanej formie. To organ decyduje bowiem, w jakiej formie ma możliwość wywiązania się z obowiązku udostępnienia stronie akt sprawy. Trzeba bowiem odróżnić nakazaną prawem czynność organu udostępnienia stronie akt sprawy (art. 73 k.p.a.) od czynności udostępnienia akt sprawy we wskazanej przez stronę formie. Podkreślmy jeszcze raz, w dacie orzekania przez organ drugiej instancji skarżąca dysponowała już wykonaną fotokopią całych akt administracyjnych. Skoro umożliwiono skarżącej (przed wydaniem orzeczenia przez organ II instancji) sporządzenie fotokopii całych akt sprawy, to już nie zachodziły podstawy do uwzględnienia jej wniosku o wydanie kserokopii. Obie formy powielania wypełniają równorzędnie prawo skarżącej do dostępu do akt sprawy w rozumieniu art. 73 § 1 k.p.a. Jak wywiedziono wcześniej, przepis ten nie rozróżnia formy kopiowania. Kierując się powyższą argumentacją, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło