VII SA/Wa 789/18
WyrokWSA w Warszawie2018-12-12
Skład orzekający: Marta Kołtun-Kulik, Mirosława Kowalska, Renata Nawrot
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny (starosta) jest właściwy do przyznania zwrotu koniecznych wydatków i wynagrodzenia za dozór pojazdu od Skarbu Państwa (reprezentowanego przez wojewodę), gdy pojazd przepadł na rzecz powiatu?Ratio decidendi
Organ egzekucyjny (starosta) nie jest właściwy do przyznania zwrotu koniecznych wydatków i wynagrodzenia za dozór pojazdu od Skarbu Państwa, gdy pojazd przepadł na rzecz powiatu. Odpowiedzialność Skarbu Państwa w tym zakresie następuje z mocy prawa (ex lege) na podstawie art. 13 ustawy zmieniającej Prawo o ruchu drogowym, a nie na podstawie decyzji administracyjnej. W przypadku sporów między przechowawcą a Skarbem Państwa właściwy jest sąd powszechny.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku Miejskiego Zakładu Oczyszczania o zwrot wydatków związanych z holowaniem, przechowywaniem i dozorem pojazdu, który przepadł na rzecz Powiatu. Starosta przyznał część należności od Skarbu Państwa – Wojewody, co zostało uchylone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Skarżąca domagała się zwrotu pełnej kwoty od Starosty, powołując się na umowę i uchwałę rady powiatu. Sąd rozpoznał skargę na postanowienie SKO.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik (spr.), , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Renata Nawrot, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi Miejskiego Zakładu Oczyszczania w [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lutego 2018 r. znak [...] w przedmiocie przyznania zwrotu poniesionych koniecznych wydatków związanych z usunięciem, wykonywaniem dozoru i wynagrodzenia za dozór pojazdu oddala skargę
Zaskarżonym postanowieniem z [...] lutego 2018 r., znak: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. ("SKO"), po rozpatrzeniu zażalenia Skarbu Państwa – Wojewody [...] na postanowienie Starosty [...] ("Starosta") z [...] lipca 2016 r., nr [...], orzekające o przyznaniu Miejskiemu Zakładowi Oczyszczania w P. sp. z o.o. z siedzibą w P. ("skarżąca") od Skarbu Państwa – Wojewody [...] kwoty 2 215,02 zł za okres od 29 lipca 2009 r. do 3 września 2010 r. oraz od Powiatu [...] kwoty 1 991,57 zł za okres od 4 września 2010 r. do 7 lipca 2011 r. (oraz koszty holowania) tytułem zwrotu poniesionych koniecznych wydatków związanych z usunięciem, wykonywaniem dozoru i wynagrodzenia za dozór pojazdu marki [...] o nr rej. [...] – uchyliło to postanowienie w części wskazującej przyznanie kwoty: "od Skarbu Państwa – Wojewody [...]" i w tej części umorzyło postępowanie (pkt 1), a w pozostałym zakresie utrzymało postanowienie organu I instancji w mocy (pkt 2).
W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy.
Postanowieniem z [...] maja 2011 r., sygn. akt [...], Sąd Rejonowy w P., Wydział I Cywilny, orzekł przepadek usuniętego z drogi 29 lipca 2009 r. ww. pojazdu na rzecz Powiatu [...]. Orzeczenie stało się prawomocne 2 czerwca 2011 r.
Przedmiotowy pojazd został odebrany przez Starostę w dniu 7 lipca 2011 r.
W dniu 14 listopada 2012 r. (data wpływu pisma do organu) skarżąca wystąpiła do Starosty [...] o przyznanie zwrotu wydatków z tytułu holowania, przechowywania i dozoru ww. pojazdu w kwocie 28 660 zł w okresie od 29 lipca 2009 r. do 7 lipca 2011 r. Opłata została naliczona zgodnie z kalkulacją załączoną do pisma obejmującą: dzierżawę terenu, podatek od nieruchomości, amortyzację miesięczną lawety, ochronę parkingu, konserwację systemu, sprzątanie, odśnieżanie, amortyzację miesięczną zamontowanej kamery, koszty obsługi parkingu, fakturowania, radcy prawnego, dochodzenia należności, koszty ogólne Spółki rozliczone proporcjonalnie do obrotów.
W dniu 27 lutego 2013 r. skarżąca ponowiła wniosek wykazując do zwrotu kwotę 18 386,59 zł (opłata naliczona zgodnie z załączoną kalkulacją nie zawierającą kosztów amortyzacji lawety).
W dniu 25 maja 2016 r. Spółka ponownie wystąpiła o zwrot wydatków w kwocie 28 660 zł, wskazując, że: holowanie - 300 zł, parkowanie - 709 dni x 40 zł (stawka za dobę) = 28 360 zł. Jednocześnie skarżąca wskazała kalkulację miesięcznych kosztów parkowania pojazdu na parkingu strzeżonym, analogicznie jak w okresie wcześniejszym.
Pismem z 8 czerwca 2016 r. Starosta [...] zawiadomił Wojewodę [...] oraz skarżącą o toczącym się przed Starostą postępowaniu w sprawie zwrotu ww. wydatków, pouczając jednocześnie o treści art. 10 § 1 k.p.a.
Postanowieniem z [...] lipca 2016 r. Starosta przyznał skarżącej od Skarbu Państwa – Wojewody [...] kwotę 2 215,02 zł za okres od 29 lipca 2009 r. do 3 września 2010 r. oraz od Powiatu [...] kwotę 1 991,57 zł za okres od 4 września 2010 r. do 7 lipca 2011 r. (oraz koszty holowania), tytułem zwrotu poniesionych koniecznych wydatków związanych z usunięciem, wykonywaniem dozoru i wynagrodzenia za dozór przedmiotowego pojazdu.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł Skarb Państwa – Wojewoda [...].
Po rozpatrzeniu ww. zażalenia, postanowieniem z [...] lutego 2018 r. SKO w części uchyliło postanowienie organu I instancji i umorzyło postępowanie, a w pozostałym zakresie – utrzymało to postanowienie w mocy.
W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że w związku z wejściem w życie, 4 września 2010 r. ustawy z dnia 22 lipca 2010r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 152, poz. 1018 i Nr 225 poz. 1466), obecnie można wyróżnić trzy sytuacje związane z ustalaniem kosztów związanych z przechowywaniem pojazdów: pojazd został usunięty z drogi w lub po dniu 4 września 2010 r.; pojazd został usunięty z drogi przed 4 września 2010 r., ale przed 4 września 2010 r. nie upłynął jeszcze sześciomiesięczny termin od dnia usunięcia, po upływie którego uznaje się pojazd za porzucony; pojazd został usunięty z drogi przed 4 września 2010 r. i przed 4 września 2010 r. upłynął już sześciomiesięczny termin od dnia usunięcia, po upływie którego uznaje się pojazd za porzucony.
Organ odwoławczy dodał, że niezależnie od tego, kiedy doszło do usunięcia pojazdu z drogi, i niezależnie od tego kiedy upłynął sześciomiesięczny termin określony w art. 130a ust. 10 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm., "p.r.d.") w brzmieniu sprzed 4 września 2010 r., po którym pojazd miał przepaść na rzecz Skarbu Państwa, przepadek każdego z takich pojazdów orzeka się na rzecz powiatu - poza pojazdami, co do których już wcześniej zakończono postępowanie w sprawie przejęcia pojazdu na rzecz Skarbu Państwa (decyzją naczelnika urzędu skarbowego).
Dalej, SKO wskazało, że w odniesieniu do kosztów związanych z usuwaniem i przechowywaniem pojazdów można wyróżnić dwa rodzaje stosunków: pomiędzy organem administracji a właścicielem parkingu oraz pomiędzy organem administracji a właścicielem pojazdu usuniętego z drogi publicznej.
W ostatnim przypadku możliwe jest, że: a) pojazd został odebrany przez właściciela, b) pojazd nie został odebrany przez właściciela, a jego właściciel jest znany lub nie. Natomiast jeśli pojazd nie został odebrany przez właściciela, to albo zakończone już zostało postępowanie w sprawie przepadku pojazdu na rzecz Skarbu Państwa (decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego), albo zakończone już zostało postępowanie w sprawie przepadku pojazdu na rzecz powiatu (orzeczeniem sądu), albo nie zostało jeszcze zakończone postępowanie w sprawie przepadku pojazdu na rzecz powiatu (brak jest orzeczenia sądu).
Następnie, organ odwoławczy przedstawił zmiany prawne dotyczące sposobu zwrotu poniesionych koniecznych wydatków związanych z usunięciem, wykonywaniem dozoru i wynagrodzenia za dozór pojazdu.
Organ odwoławczy podkreślił, przywołując uchwałę składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2010 r., sygn. akt I OPS 1/10, LEX nr 621105, że podstawę rozliczeń z przedsiębiorcą prowadzącym parking, w sytuacji gdy nie ma stosownej umowy, stanowią przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (j.t. Dz. U. z 2014 r., poz. 1619 ze zm., "u.p.e.a.") oraz rozporządzenia wydanego na podstawie art. 174 tej ustawy. W przypadku przepadku pojazdu na rzecz powiatu właściwym do wydania postanowienia jest starosta. Dopiero po orzeczeniu sądu powszechnego, właściwy starosta wykonuje orzeczenie sądu w trybie i na zasadach określonych w u.p.e.a., jako organ egzekucyjny, który przyzna, na żądanie dozorcy, zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór w trybie z art. 102 § 2 u.p.e.a.
Prowadzone na podstawie art. 102 § 2 u.p.e.a. postępowanie nie jest prowadzone z urzędu, ale prowadzone jest na wniosek – żądanie dozorcy (prowadzącego parking, na którym przechowywano pojazdy usunięte z drogi) i to organ egzekucyjny, czyli starosta (w myśl § 4 ust. 1 pkt 2 lit. b) wyżej przywołanego rozporządzenia w przypadku pojazdów przepadających na rzecz powiatu) przyznaje zwrot kosztów i wynagrodzenia. Tym samym w postanowieniu wydanym na podstawie tego przepisu nie jest dopuszczalne wskazanie przyznania kosztów i wynagrodzenia od właściciela pojazdu, czy od Skarbu Państwa (reprezentanta Skarbu Państwa). O zapłacie – zwrocie staroście poniesionych przez starostę (powiat) kosztów od właściciela lub Skarbu Państwa (reprezentanta Skarbu Państwa) – starosta orzeka na podstawie art. 130a ust. 10h p.r.d.
Organ odwoławczy wskazał, że w niniejszej sprawie skarżąca zwróciła się do Starosty [...] o przyznanie zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór pojazdu we wskazanym we wniosku okresie. Bezsporne jest, że przedmiotowy pojazd przepadł na rzecz Powiatu [...], (prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego w [...] z [...] maja 2011 r., sygn. akt [...]). W wyniku rozpatrzenia złożonego wniosku, Starosta [...] wydał co prawda postanowienie orzekające o przyznaniu skarżącej określonej kwoty tytułem zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór przedmiotowego pojazdu, jednak wskazał, że kwota ta zostaje przyznana od Skarbu Państwa – Wojewody [...]. Wobec przedstawionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji rozważań, SKO stwierdziło, że rozstrzygnięcie Starosty [...] w powyższej części było nieprawidłowe.
Z art. 102 § 2 u.p.e.a. wyraźnie wynika, że to organ egzekucyjny, czyli starosta, przyznaje zwrot kosztów i wynagrodzenia, a w postanowieniu tym nie jest dopuszczalne przyznania kosztów i wynagrodzenia od właściciela pojazdu czy od Skarbu Państwa (reprezentanta Skarbu Państwa). Przedsiębiorca nie ma bowiem żadnych narzędzi, żeby wyegzekwować tę należność od wskazanego w postanowieniu właściciela pojazdu lub Skarbu Państwa, ponieważ nie jest on wierzycielem w rozumieniu ustawy egzekucyjnej, ale tylko dozorcą. Organ odwoławczy podkreślił, że orzekanie przez starostę w przedmiocie zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór pojazdów wobec przechowującego pojazd na podstawie ww. przepisu jest niezależne od kwestii wydania przez starostę decyzji o kosztach wobec właściciela pojazdu na podstawie art. 130a ust. 10h p.r.d., a także jest niezależne od tego, czy staroście udało się wyegzekwować te koszty od adresata tej decyzji (właściciela pojazdu lub Skarbu Państwa).
Skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2018 r. wniósł Miejski Zakład Oczyszczania w P. sp. z o.o. z siedzibą w P., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika.
Skarżąca wskazała, że: "zaskarża postanowienie SKO utrzymujące w mocy postanowienie Starosty [...] z [...] lipca 2016 r. w części, tj. rozstrzygnięcia w pkt 2 – odmawiającej zwrotu poniesionych koniecznych wydatków związanych z usunięciem, wykonywaniem dozoru i wynagrodzeniem za dozór pojazdu [...] o nr rej. [...] ponad przyznaną kwotę 4 206,59 zł i utrzymujące postanowienie Starosty [...] w tym zakresie w mocy."
Zaskarżonemu postanowieniu skarżąca zarzuciła naruszenie:
1) przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 7, 77, 80 k.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i zaniechanie dokonania wyliczenia należnego skarżącej wynagrodzenia w oparciu o uchwałę nr [...] Rady Powiatu [...], które w załączniku nr 1 określało przyjęte na terenie Powiatu [...] stawki,
b) art. 6 k.p.a. w zw. z art. 87 ust. 2 Konstytucji poprzez przyjęcie pozbawionej podstaw prawnych interpretacji kosztów rzeczywistych wyłącznie korzystnych dla organu orzekającego z pomięciem kosztów, jakie zostały wykazane przez skarżącą w kalkulacji, wynikających z przyjętej przez organ jak wyżej uchwały rady powiatu, tzn. z naruszeniem obowiązującego prawa miejscowego, a zatem dającego prawo organowi do niestosowania w wybranym przez siebie zakresie tych że reguł wyliczenia opłat,
c) art. 10 k.p.a. poprzez niezapewnienie czynnego udziału stronie w sprawie poprzez brak zawiadomienia o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym w sprawie, którego brak spowodował, że strona nie miała możliwości na etapie postępowania dowodowego przekazać dokumentów źródłowych leżących u podstaw wyliczenia kosztów rzeczywistych, względem dokonanego jednostronnie i arbitralnie wyliczenia przez organ;
2) przepisów prawa materialnego, tj.:
a) art. 130a ust. 10 ustawy - Prawo o ruchu drogowym poprzez przyjęcie, że na skarżącej w trakcie realizowania czynności dozoru nad pojazdem ciążył obowiązek powiadomienia o nieodebraniu pojazdu pod rygorem utraty prawa do wynagrodzenia za dozór,
b) art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez nieoznaczenie, w jakim czasie organ jest zobowiązany do realizacji wypłaty przyznanej stronie w postanowieniu należności oraz pozbawionego podstaw prawnych "wyliczenia" kosztów rzeczywistych z naruszeniem uprzednio powołanej uchwały określającej stawki za każdą dobę przechowywania pojazdu.
W uzasadnieniu skargi podkreślono m.in., że wskazana przez organ stawka parkowania przedmiotowego pojazdu za jedną dobę, na podstawie której organ wyliczył i przyznał wynagrodzenie skarżącemu zaskarżonym postanowieniem, jest nieprawidłowa. Przyznając skarżącemu zwrot koniecznych wydatków według stawki 5,78 zł za 1 dobę parkowania organ orzekł z naruszeniem art. 130a ust. 10h p.r.d., ponieważ odmówił przyznania wynagrodzenia za przechowywanie pojazdu zgodnie ze stawką wynikającą z umowy zawartej między skarżącym a Starostą Powiatu [...]. Wskazana wartość przyjęta przez organ urąga, zdaniem skarżącego, elementarnym zasadom ekonomiki w prowadzeniu parkingu strzeżonego.
W związku z powyższym skarżąca wniosła o zmianę postanowienia poprzez przyznanie należności z tytułu zwrotu poniesionych koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za parkowanie i dozór pojazdu na parkingu strzeżonym od daty odholowania do dnia orzeczenia przepadku pojazdu także od Starosty [...] w wysokości 28 660 zł, tj. zgodnej z obowiązującą pomiędzy stronami umową oraz uchwałą Rady Powiatu [...], ewentualnie o uchylenie postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko, przedstawione w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie zaś z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57 a.
Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z [...] lutego 2018 r. uchylające postanowienie Starosty [...] z [...] lipca 2016 r. w części wskazującej przyznanie kwoty: "od Skarbu Państwa – Wojewody [...]" i w tej części umarzające postępowanie oraz w pozostałym zakresie utrzymujące w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że z analizy żądania i wniosków skargi - sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika wynika, że po pierwsze skarżąca powołuje się na postanowienie organu pierwszej instancji z daty [...] lipca 2016 r. (w niniejszej sprawie jest ono datowane na 6 lipca 2016r.), po drugie domaga się należności od Starosty [...] w wysokości 28 660 zł z tytułu zwrotu poniesionych koniecznych wydatków, zgodnej - jak twierdzi – z obowiązującą pomiędzy stronami umową oraz uchwałą Rady powiatu [...], związanych z samochodem marki [...] nr rej. [...]. Przedmiotowa zaś sprawa dotyczy samochodu marki [...] nr rej. [...].
Przyjmując jednak, że powyższe okoliczności nie mają znaczenia a spór w sprawie sprowadza się co do wysokości należnych dozorcy kosztów z tytułu wydatków związanych z usunięciem, wykonywaniem dozoru i wynagrodzenia za dozór samochodu marki [...] nr rej. [...] - w ocenie Sądu - skarga nie jest zasadna.
I tak, zgodnie z art. 13 ustawy zmieniającej p.r.d. Skarb Państwa ponosi koszty przechowywania pojazdów, które powstały po upływie terminu, o którym mowa w art. 130a ust. 10 p.r.d. w brzmieniu dotychczasowym, do dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej p.r.d., wobec pojazdów, których 6-miesięczny termin od dnia ich usunięcia upłynął w okresie od dnia 11 czerwca 2009 r. do dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej. Jak wynika z powyższej hipotezy prawnej, ustawodawca ustalił generalną zasadę, przewidującą odpowiedzialność Skarbu Państwa z tytułu przechowania pojazdów. Nie wskazał jednakże w tym przepisie ani statio fisci, ani – tym bardziej – beneficjenta takiego zapisu ustawowego. Dlatego też analiza art. 13 ustawy zmieniającej p.r.d. wymaga przytoczenia treści art. 130a ust. 10 p.r.d. z okresu przed dokonaną zmianą: "Pojazd usunięty w trybie określonym w ust. 1 lub 2 i nieodebrany przez uprawnioną osobę w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się. Pojazd ten przechodzi na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy". Zgodnie więc z art. 13 ustawy zmieniającej p.r.d. Skarb Państwa zobowiązany został ex lege do ponoszenia tych kosztów przechowania pojazdów, które powstały od dnia upływu 6-tego miesiąca od usunięcia pojazdu do dnia 3 września 2010 r.
Dokonana ustawą o zmianie p.r.d. zmiana art. 130a p.r.d., poprzez dodanie nowych ustępów 10a – 10l polegała m.in. na tym, że ustawodawca określił, kto ponosi koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania, o którym mowa w art. 130a ust. 10 p.r.d. Zgodnie z dyspozycją art. 130a ust. 10h p.r.d., koszty te ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 10d i 10i. Decyzję o zapłacie tych kosztów wydaje starosta.
Jak wynika z powyższego, starosta (prezydent miasta na prawach powiatu) został upoważniony przez ustawodawcę do wydania decyzji o ustaleniu kosztów przechowania pojazdu wyłącznie wobec właściciela pojazdu, przy czym stan władania ocenia się na dzień wydania dyspozycji do usunięcia pojazdu, a nie na dzień orzekania przez organ w tym zakresie. Art. 130a ust. 10h, a tym bardziej art. 13 ustawy zmieniającej p.r.d., w żadnej mierze nie upoważnia starosty (prezydenta miasta na prawach powiatu) do orzekania o zapłacie kosztów przez Skarb Państwa, jako, że po pierwsze cyt. przepisy nie zawierają takiego upoważnienia, a po drugie, odpowiedzialność Skarbu Państwa w zakresie oznaczonym art. 13 ustawy zmieniającej p.r.d. następuje ex lege, a nie na podstawie jakiejkolwiek decyzji administracyjnej – artykuł ten wprowadza określoną zasadę prawną; a więc żaden organ administracji publicznej nie wydaje w takim zakresie decyzji; jedynie władnym do rozstrzygania sporów pomiędzy żądającym ewentualnej zapłaty na podstawie art. 13 tej ustawy przechowawcą (dozorcą) byłby sąd powszechny, zaś tryb postępowania regulowany byłby stosownymi przepisami kodeksu postępowania cywilnego.
Ponadto, odnośnie dowolnego i nieposiadającego upoważnienia ustawowego ustalenia przez Starostę [...] statio fisci, na podkreślenie zasługuje ponadto, że wojewoda (zgodnie z art. 3 ust. pkt. 6 ustawy z dnia 23 stycznia 2009r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie – j.t. Dz.U. z 2015 r. poz. 525) jest reprezentantem Skarbu Państwa, ale wyłącznie w zakresie i na zasadach określonych w odrębnych ustawach. Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o zasadach zarządzania mieniem państwowym z dnia 16 grudnia 2016 r. (Dz.U. z 2016 r. poz. 2259) organy administracji publicznej oraz inne podmioty uprawnione na podstawie przepisów odrębnych do reprezentowania Skarbu Państwa reprezentują Skarb Państwa zgodnie z ich właściwością i w zakresie określonym w przepisach odrębnych. Z przepisu tego wynika, że nie można domniemywać obowiązków organu, jako statio fisci, w zakresie obowiązku zapłaty kosztów związanych z przechowaniem pojazdu (w tym wynagrodzenia) na rzecz przechowawcy (dozorcy).
Wobec powyższego rozstrzygnięcie organu odwoławczego (zresztą niekwestionowane) w zakresie pkt 1) jest prawidłowe.
Jak już wyżej wskazano materią kwestionowaną w niniejszej sprawie jest wysokość należnych dozorcy kosztów z tytułu wydatków związanych z usunięciem, wykonywaniem dozoru i wynagrodzenia za dozór samochodu. Zdaniem skarżącej jej wynagrodzenie przyznane od Starosty [...] powinno wynosić 28 660 zł, a wyliczone w następujący sposób: holowanie – 300 zł plus parkowanie za okres od 29 lipca 2009 r. do 7 lipca 2011 r., tj. 709 dni x 40 zł (stawka za dobę) – 28 360 zł, zgodnie ze szczegółową kalkulacją przedstawioną już przy piśmie z 12 listopada 2012 r.
Stosownie do art. 102 § 2 u.p.e.a., organ egzekucyjny przyzna, na żądanie dozorcy, zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór, chyba że dozorcą jest jedna z osób wymienionych w art. 101 § 1, to jest zobowiązany albo domownik razem z nim mieszkający. Powyższy przepis przewiduje zatem dwa odrębne rodzaje należności przysługujących dozorcy: zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru i wynagrodzenie za dozór. Pierwsza ze wskazanych w treści art. 102 § 2 u.p.e.a. rodzajów należności winna być utożsamiana z rzeczywistymi wydatkami poniesionymi przez dozorcę w związku z wykonywaniem dozoru. Z dyspozycji art. 102 § 2 u.p.e.a., w którym użyto sformułowania "na żądanie dozorcy" wynika, że dozorca nie tylko powinien wskazać konieczne wydatki poniesione na dozór konkretnego pojazdu, ale musi również przedstawić sposób obliczenia tych kwot. W sytuacji, gdy dozorca zgłaszający roszczenie z tytułu zwrotu wydatków koniecznych nie przedstawi żadnych dowodów i wyliczeń dotyczących wydatków poniesionych na dozór konkretnego pojazdu, konieczne jest ich ustalenie przez organ z urzędu w drodze możliwych do przeprowadzenia dowodów.
Na gruncie stosowania art. 102 § 2 u.p.e.a. wskazuje się, że uwzględniać należy zakres obowiązków przechowawcy (dozorcy) i okoliczności towarzyszące przechowaniu, jak: miejsce przechowania, warunki sprawowania pieczy nad zajętą ruchomością oraz wielkość składowanego przedmiotu, powierzchnię niezbędną do jego składowania w taki sposób, jaki wynika z właściwości przechowywanej rzeczy i z okoliczności (zob. uchwałę NSA z dnia 29 listopada 2010 r., sygn. akt I OPS 1/10).
Ponadto, jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 kwietnia 2015 r., sygn. akt I OPS 4/14 "Obecnie nie budzi wątpliwości, że opłata, którą ustala rada powiatu i którą zobowiązana jest ponieść osoba będąca właścicielem pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu z drogi stanowi dochód własny powiatu (art. 130a ust. 6c ustawy). Oznacza to, że wysokość opłat określonych przez radę powiatu odnosi się do właściciela pojazdu, a nie jednostki prowadzącej parking strzeżony. Z tego względu nie można przyjąć, że opłaty określone w uchwale rady powiatu stanowią także podstawę ustalania wynagrodzenia jednostki prowadzącej parking, które jest określane na podstawie art. 102 u.p.e.a. (...) Tym samym nie można podzielić poglądu (...), że do obliczenia należności jednostki prowadzącej parking strzeżony za parkowanie winny być stosowane stawki przyjęte przez radę powiatu na podstawie art. 130a ust. 6 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Takie stanowisko jest przyjmowane w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 24 września 2014 r. sygn. akt I OSK 151/13, z dnia 31 lipca 2014 r. sygn. akt I OSK 3079/12, z dnia 13 lutego 2014 r. sygn. akt I OSK 2238/12, z dnia 23 października 2013 r. sygn. akt I OSK 915/12, sygn. akt I OSK 788/12, sygn. akt I OSK 1104/12, z dnia 28 stycznia 2011 r. sygn. akt I OSK 464/10, z dnia 15 maja 2007 r. sygn. akt I OSK 1768/06 publikowanych w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych."
Kierując się powyższą argumentacją, w ocenie Sądu, organ pierwszej instancji był uprawniony do dokonania weryfikacji przedstawionej przez skarżącą kalkulacji uwzględniając jedynie poniesione wydatki konieczne, do których zaliczono dzierżawę terenu, ochronę parkingu oraz sprzątanie i odśnieżanie. W sumie 7 118,48 zł. Sąd podziela także argumentację Starosty [...] co do wyliczenia średniej liczby pojazdów na parkingu, którą obliczono sumując liczbę pojazdów w poszczególnych miesiącach, w których na parkingu był przechowywany samochód i dzieląc uzyskaną sumę przez liczbę miesięcy w których przedmiotowy pojazd przebywał na parkingu (25 miesięcy). Liczbę pojazdów na parkingu Starosta przedstawił w załączniku do postanowienia.
Odnosząc się z kolei do zarzutu naruszenia art. 10 k.p.a. - poprzez niepoinformowanie strony o prawie do zapoznania się z materiałem dowodowym - Sąd podkreśla, iż zarzut naruszenia art. 10 k.p.a. przez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków może odnieść skutek wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych (wyrok NSA z dnia 18 maja 2006 r., II OSK 831/05, ONSAiWSA 2006, nr 6, poz. 157). W niniejszej sprawie skarżąca podniosła, że brak zawiadomienia uniemożliwił jej przedłożenie dokumentów źródłowych leżących u podstaw wyliczenia kosztów. Tymczasem, szczegółowa kalkulacja, która była przedmiotem weryfikacji przez Starostę znajduje się w aktach administracyjnych sprawy (skarżący w skardze jej nie zaprzeczył).
W konsekwencji, nie podzielając zarzutów skargi, w ocenie Sądu Starosta w sposób dostateczny wyjaśnił powody, które legły u podstaw jego postanowienia w zakresie wysokości ustalenia wynagrodzenia dla dozorcy, utrzymane w mocy przez organ odwoławczy. W sposób wyczerpujący w uzasadnieniu swojego postanowienia przedstawił swoje racje oraz motywy podjętego rozstrzygnięcia. Z kolei, organ odwoławczy nie uchybił zasadom postępowania administracyjnego (także tym powołanym w złożonej skardze) w sposób uzasadniający uchylenie postanowienia.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd - na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzekł jak w sentencji.
-----------------------
8
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło