VII SA/Wa 806/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Andrzej Nogal, Sędziowie: sędzia WSA Mirosław Montowski (sprawozdawca), asesor WSA Marcin Maszczyński, , Protokolant: referent Radosław Fijałkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi I.S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 lutego 2025 r. znak: DOR.7200.114.2024.BPI w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "GINB", "organ"), decyzją z dnia 25 lutego 2025 r., znak: DOR.7200.114.2024.BPI, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. - Dz.U. z 2024 r., poz. 572 ze zm., dalej jako "k.p.a."), po rozpatrzeniu wniosku I. S. o ponowne rozpatrzenie sprawy – utrzymał w mocy własną decyzję z 26 listopada 2024 r., znak: DOR.7200.114.2024.ANM, DON.7200.90.2019.ANM. Do wydania wskazanego wyżej rozstrzygnięcia GINB doszło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych wskazanych przez ten organ. Decyzją z 2 października 2018 r. nr 504/2018 Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej także: "Małopolski WINB") uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. (dalej: "PINB w W. ") z [...] sierpnia 2015 r., nr [...] , i nakazał współwłaścicielom ogrodzenia znajdującego się między działkami nr [...] w W. obręb [...] przy ul. Pięknej 7 i 9, tj. T. K. , M. K. , I. S. , Z. S. i E. S. , usunięcie w terminie do 31 grudnia 2018 r. stwierdzonych nieprawidłowości w zakresie stanu technicznego ogrodzenia usytuowanego pomiędzy ww. działkami, powodujących stan zagrożenia życia lub zdrowia ludzkiego oraz bezpieczeństwa mienia, poprzez wykonanie zgodnie ze sztuką budowlaną na jedenastu przęsłach od strony ul. P. w W. w kierunku budynku gospodarczego na działce nr [...] drewnianego szalunku podpierającego przechylające się ogrodzenie z krawędziaków 18x18 cm, za pomocą trójkątnych kozłów wykonanych na wysokości podpieranych elementów betonowych ogrodzenia i słupków, wskazując, że trójkątne kozły winny być zakotwione do gruntu klinami, usztywnione poprzecznie krawędziakiem 14 x 14 cm i zamontowane przy każdym słupku metalowym i pośrodku przęsła. Z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Małopolskiego WINB z 2 października 2018 r. nr 504/2018 wystąpiła M. K. . GINB pismem z 31 maja 2019 r. znak: DON.7200.90.2019.MGN zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w ww. sprawie, a następnie postanowieniem z 31 maja 2019 r. znak: DON.7200.90.2019.MGN, zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Małopolskiego WINB z 2 października 2018 r. nr 504/2018 z uwagi na fakt, że objęta żądaniem stwierdzenia nieważności decyzja organu wojewódzkiego została zaskarżona przez I. S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. WSA w Krakowie wyrokiem z 9 maja 2019 r., sygn. akt II SA/Kr 1556/18 oddalił skargę na ww. decyzję Małopolskiego WINB. Natomiast wyrokiem z 22 lutego 2023 r., sygn. akt II OSK 595/20, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną I. S. od ww. wyroku WSA w Krakowie. W związku z prawomocnym zakończeniem postępowania sądowego, GINB postanowieniem z 25 października 2024 r., znak: DOR.7200.114.2024.ANM DON.7200.90.2019.ANM, podjął z urzędu zawieszone uprzednio postępowanie, a następnie decyzją z 26 listopada 2024 r. znak: DOR.7200.114.2024.ANM DON.7200.90.2019.ANM umorzył (w oparciu o art. 105 § 1 k.p.a.) w całości postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Małopolskiego WINB z 2 października 2018 r. nr 504/2018. Z tą decyzją GINB z 26 listopada 2024 r. nie zgodziła się I. S. wnosząc, w ustawowym terminie, wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Po rozpatrzeniu wniosku, sprecyzowanego pismem z 23 stycznia 2025 r., GINB wspomnianą na wstępie decyzją z 25 lutego 2025 r., znak: DOR.7200.114.2024.BPI utrzymał w mocy własne orzeczenie z 26 listopada 2024 r. umarzające postepowanie w przedmiotowej sprawie. W uzasadnieniu organ wskazał, że kluczowa dla rozstrzygnięcia tej sprawy jest okoliczność, że decyzja Małopolskiego WINB z 2 października 2018 r. nr 504/2018 była już przedmiotem kontroli dokonanej przez sądy administracyjne. Wyjaśnił, że jak wynika z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935, ze zm. dalej jako: "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związanym zarzutami i wnioskami, ani powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że sąd dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nie był skrępowany sposobem sformułowania skargi, użytymi argumentami, zarzutami i żądaniami. Sąd rozpoznając skargę w pierwszej kolejności ocenia czy decyzja będąca przedmiotem kontroli nie zawiera wad kwalifikowanych uzasadniających stwierdzenie jej nieważności. Jeżeli oddala skargę to oznacza, że nie dopatrzył się takiego naruszenia prawa, a nawet zwykłego naruszenia, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy. Jednocześnie GINB zauważył, że stosownie do treści art. 134 § 2 p.p.s.a., sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Przyjął zatem, że skoro oddalono skargę na decyzję Małopolskiego WINB z 2 października 2018 r. nr 504/2018, to należy stwierdzić, że sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa skutkującego nieważnością decyzji organu wojewódzkiego. Zdaniem GINB, przyjęcie stanowiska odmiennego od powyższego byłoby niedopuszczalne i równoznaczne z kwestionowaniem prawomocnego wyroku sądu. To z kolei stanowiłoby naruszenie przepisu art. 170 p.p.s.a.. który stanowi, że orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu, o której mowa w ww. przepisie wyraża się w tym, że nie tylko sąd wydając rozstrzygnięcie, ale także inne sądy i inne organy muszą brać pod uwagę treść prawomocnego orzeczenia sądu. GINB nadmienił, że po wydaniu przez sąd administracyjny prawomocnego wyroku oddalającego skargę na decyzję administracyjną niedopuszczalne jest prowadzenie przez organy administracji postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności tejże decyzji i podważanie ustaleń dokonanych przez sąd. Żadna z okoliczności wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. nie zmienia bowiem swej wartości prawnej z upływem czasu. Jeżeli nie występowały przyczyny nieważności w chwili wydania decyzji, to nie powstaną one również po jej wydaniu, a więc wszystkie mogą być ujawnione w postępowaniu przed sądem administracyjnym. GINB powołał się w tym względzie na stanowisko wyrażone w uchwale siedmiu sędziów NSA z 7 grudnia 2009 r., sygn. akt I OPS 6/09, w której wyjaśniono, że jedynie uwarunkowany względami obiektywnymi brak wiedzy sądu o okolicznościach sprawy istotnych dla wyniku postępowania spowoduje, że poza zakresem kontroli sądowej objętej powagą rzeczy osądzonej znajdzie się to, na co powoła się wnoszący żądanie. W takim wypadku, prawomocny wyrok oddalający skargę na decyzję nie byłby przeszkodą dla przeprowadzenia postępowania, w celu merytorycznego rozpoznania żądania złożonego do organu administracji. Mając to na uwadze GINB uznał, że okoliczności, które zdaniem wnioskodawczyni miałyby uzasadniać stwierdzenie nieważności decyzji nie mogą być ponownie badane merytorycznie, ze względu na ww. wyrok WSA w Krakowie z 9 maja 2019 r., sygn. akt II SA/Kr 1556/18 oraz wyrok NSA z 22 lutego 2023 r. sygn. akt II OSK 595/20. Wnioskodawczyni jako okoliczność uzasadniającą stwierdzenie nieważności decyzji Małopolskiego WINB z 2 października 2018 r. nr 504/2018 wskazała, że sporne ogrodzenie między działkami nr [...] w W. obręb [...] przy ul. P. [...] realizowane zostało przez Jej sąsiada T. K. . Dlatego tylko T. K. powinien być zobowiązany do usunięcia nieprawidłowości w stanie technicznym przedmiotowego ogrodzenia. Odnosząc się do tych twierdzeń GINB wskazał, że dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Małopolskiego WINB z 2 października 2018 r. nr 504/2018, Sądy wydające wyroki w danej sprawie rozważyły kwestię prawidłowego określenia adresata obowiązków dotyczących naprawy spornego ogrodzenia. WSA w Krakowie w wyroku z 9 maja 2019 r., sygn. akt II SA/Kr 1556/18 zaznaczył, że adresatami decyzji winni być wszyscy właściciele bądź użytkownicy wieczyści obu sąsiadujących ze sobą działek. Natomiast NSA w wyroku z 22 lutego 2023 r., sygn. akt II OSK 595/20 odwołując się do wcześniej zapadłych wyroków zauważył, że jeżeli ogrodzenie - tak, jak w przedmiotowej sprawie - jest trwale związane z gruntem, to stanowi część składową nieruchomości gruntowej i nie może być odrębnym przedmiotem prawa własności. Co za tym idzie, jeżeli ogrodzenie takie położone jest w granicy pomiędzy dwiema nieruchomościami, stanowi część składową obu tych nieruchomości. Z kolei, jeśli obiekt budowlany ma więcej niż jednego właściciela, to nakaz usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości powinien być skierowany do wszystkich współwłaścicieli nieruchomości, przy czym nie mają tu znaczenia ani proporcje, w jakich własność przysługuje każdemu ze współwłaścicieli, ani wielkość faktycznie ponoszonych przez nich kosztów utrzymania nieruchomości. W konsekwencji, niezależnie od tego, w jakich proporcjach ogrodzenie stanowi część składowa graniczących ze sobą nieruchomości, nakaz usunięcia nieprawidłowości w jego stanie technicznym należy skierować do wszystkich właścicieli (użytkowników wieczystych) nieruchomości, na granicy których ogrodzenie jest usytuowane. Następnie NSA wskazał, że przedmiotowe ogrodzenie zanalizowane jest w granicy działek, a obowiązek utrzymania go w odpowiednim stanie technicznym należy do właścicieli obu sąsiadujących ze sobą działek. Wobec czego zasadnym było skierowanie decyzji do wszystkich współwłaścicieli graniczących ze sobą działek. Z przedstawionych powodów GINB stwierdził, że uzasadnienie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczy okoliczności, które były przedmiotem analizy sądów. Wnioskodawczyni nie wskazała żadnych nowych okoliczności, nie znanych sądom administracyjnym w dacie wydania ww. wyroków, które mogłyby wyłączyć ocenę prawną sądu i stanowić przesłankę do stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji organu wojewódzkiego. Z uwagi zatem na związanie wyrokiem WSA w Krakowie z 9 maja 2019 r., sygn. akt II SA/Kr 1556/18, oraz wyrokiem NSA z 22 lutego 2023 r., sygn. akt Il OSK 595/20, GINB uznał za zasadne umorzenie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Małopolskiego WINB z 2 października 2018 r. nr 504/2018, jako bezprzedmiotowego w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodziła się I. S. (dalej: "Skarżąca"), wnosząc skargę do tutejszego Sądu. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi administracji - Głównemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego - do ponownego merytorycznego rozpoznania, stawiając zarzut braku należytego rozpoznania sprawy i braku zebrania wszechstronnego materiału dowodowego w oparciu o art. 7 i 77 k.p.a. Skarżąca podniosła, że nie kwestionuje co do zasady konieczności dbania o wspólną granicę, w tym i istniejące na niej ogrodzenie. Jednak w jej ocenie, dotychczas żaden z organów administracji, w szczególności GINB, nie wzięły pod uwagę najistotniejszego faktu, że ogrodzenie zbudował w połowie lat 80-tych ubiegłego wieku sąsiad T. K. , a następnie jak to zauważa GINB doprowadził do powstania "nieprawidłowości w stanie technicznym przedmiotowego ogrodzenia". Skarżąca wskazuje, że sposób w jaki tego dokonał był już wielokrotnie przeze Nią opisywany - ostatnio we wniosku z 23 stycznia 2025 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy. Według Skarżącej, to sąsiad T. K. osobiście (bądź przez podwykonawców) nadsypał i rozplantował spychaczem znaczną ilość ziemi wzdłuż granicy działki, w sposób niefachowy bez stosownego zbrojenia podniósł betonowy murek. Na utwardzonej i podniesionej ziemi nasadził drzewa w tym sosnę, które korzeniami rozepchały i przekrzywiły na stronę Skarżącej niefachowo podniesiony graniczny murek. Pod ogrodzeniem doprowadził do niekontrolowanego przepływu nieczystości na działkę Skarżącej z szamba usytuowanego na swojej działce w bliskiej odległości od granicy z działką Skarżącej. Skarżąca uważa, że wszystkie te okoliczności poparte dowodami w postaci zeznań świadków i ich oświadczeń z podpisem notarialnie potwierdzonym, opinie geodetów przeprowadzane oględziny z udziałem urzędników z nadzoru budowlanego i liczne zdjęcia muszą obiektywnie wskazywać, że to tylko i wyłącznie sąsiad T. K. jest nie tylko odpowiedzialny za wadliwe zbudowanie murku i ogrodzenia, ale też i przede wszystkim jest wyłącznie odpowiedzialny za zły stan przekrzywionego na stronę działki Skarżącej murku i ogrodzenia i stale postępującą dalszą jego destrukcję. Skoro zatem sąsiad doprowadził do powstania ewidentnej szkody jak chodzi o wspólną granicę i istniejące na niej urządzenie w postaci murku i ogrodzenia, to w myśl prawa winien tą szkodę naprawić. Skarżąca wskazuje, że powyższe, mimo że co do zasady znane było organowi administracyjnemu, to nie zostało odpowiednio zinterpretowane. Jeżeli bowiem wziąć pod uwagę przytaczane okoliczności to obiektywnie sprawiedliwym rozstrzygnięciem – zdaniem Skarżącej – byłoby nałożenie obowiązku naprawy ogrodzenia na sprawcę jego wcześniejszego zniszczenia. Skarżąca przypomina, że w dotychczasowej korespondencji wskazywała na konieczność przeprowadzenia aktualnej wizji w terenie przez odpowiednich urzędników GINB wraz z biegłym rzeczoznawcą, dotyczącej przedmiotowego ogrodzenia w jego obecnej postaci z uwagi na upływ czasu. Według Skarżącej, powyższe dałoby nie tylko obraz aktualnego stanu technicznego ogrodzenia, ale też stanowiłoby potwierdzenie wskazywanych wcześniejszych działań sąsiada, które przyczyniły się do destrukcji ogrodzenia. Wniosek Skarżącej został bez żadnego uzasadnienia pominięty i przemilczany. Brak przeprowadzenia tego dowodu potwierdza brak wszechstronnego zgromadzenia materiału dowodowego i przyczynia się do nieobiektywnej jego oceny przez organ administracji państwowej, uzasadniając zarzut z art 7 i 77 k.p.a. Skarżąca deklarowała i nadal deklaruje swój udział w części pokrycia kosztów naprawy przedmiotowego ogrodzenia, na przykład zakupu siatki. Wyjaśnia, że nie będzie też czyniła żadnych przeszkód we wstępie na Jej część działki pracownikom naprawiającym ogrodzenie. Nie zgadza się jednak w całej rozciągłości na równomierne - po połowie pokrycie wszelkich kosztów naprawy tego ogrodzenia z uwagi na wielokrotnie wcześniej opisywane i wyżej jedynie sygnałowo przypominane okoliczności doprowadzenia do dewastacji ogrodzenia przez sąsiada. Uważa, że znajduje to uzasadnienie w zasadach współżycia społecznego, a biorąc pod uwagę istotne różnice w statusie majątkowym Skarżącej - ubogiej wdowy, a sąsiada - posiadającego dobrze prosperującą firmę budowlaną i znaczny majątek, odpowiada to też zasadom słuszności. Uważa, że w jakiś sposób okoliczności wyżej naprowadzone stanowiły pewien brak wiedzy, być może nie zostały należycie naświetlone Sądom rozstrzygających wyrokami skargi od wcześniejszych decyzji administracyjnych. Stąd, w przekonaniu Skarżącej, zasadny jest wniosek o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi administracji. W piśmie z dnia 9 maja 2025 r. Skarżąca szeroko opisała trudności, z jakimi musiała zmierzyć się m.in. w stosunkach międzysąsiedzkich oraz przedstawiła własny ogląd na przebieg zdarzeń, które w jej ocenie doprowadziły do złego stanu ogrodzenia. Krytycznie odniosła się także do postawy większości organów administracji i ich przedstawicieli, w postępowaniu związanym z przedmiotowym ogrodzeniem. W odpowiedzi na skargę GINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) zadanie Sądu jest ściśle określone: Sąd ma obowiązek przeprowadzić kontrolę zaskarżonego aktu administracyjnego pod względem zgodności z prawem, czyli prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. W związku z tym, Sąd ma obowiązek wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, jeśli stwierdzi, że w danej sprawie niewątpliwie doszło do naruszenia przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Nakazuje to art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd ma też obowiązek stwierdzić nieważność decyzji lub postanowienia, jeśli akt taki jest dotknięty którąkolwiek z wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a. Natomiast w przypadku niestwierdzenia wskazanych postaci naruszenia prawa przez organ administracji, skarga podlega oddaleniu. Inaczej mówiąc, jeśli zaskarżona decyzja lub postanowienie są zgodne z prawem, uchylenie ich przez sąd jest niedopuszczalne. Jednocześnie należy podkreślić, że stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną. W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sądu jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 25 lutego 2025 r., znak: DOR.7200.114.2024.BPI, utrzymująca w mocy decyzję tego organu z 26 listopada 2024 r., znak: DOR.7200.114.2024.ANM, DON.7200.90.2019.ANM o umorzeniu w całości postępowania administracyjnego o stwierdzenie nieważności decyzji Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 2 października 2018 r. nr 504/2018. Powodem umorzenia postępowania przez GINB było stwierdzenie, że jest ono bezprzedmiotowe. Przepis art. 105 § 1 k.p.a. nakazuje wydanie decyzji o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części, gdy postępowanie to z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części. Instytucję umorzenia postępowania wiąże się w piśmiennictwie z powstaniem trwałej i nieusuwalnej przeszkody w kontynuacji postępowania (A. Wiktorowska [w:] Postępowanie administracyjne, 1996, s. 160), zastojem trwałym i ostatecznym postępowania (J. Borkowski [w:] Komentarz, 1996, s. 459), co różni tę instytucję od zawieszenia postępowania, w której przeszkoda w prawidłowym prowadzeniu postępowania ma charakter przeszkody przemijającej i usuwalnej (zob. też M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, Opublikowano: LEX/el. 2025). Postępowanie staje się bezprzedmiotowe zarówno gdy przyczyna takiej bezprzedmiotowości, a więc przeszkoda do jej prowadzenia istniała już w momencie wszczęcia postępowania, ale została wykryta dopiero w toku postępowania, jak i gdy przyczyna ta pojawiła się po wszczęciu postępowania, a przed jego zakończeniem. Przyczyny, dla których sprawa będąca przedmiotem postępowania administracyjnego utraciła charakter sprawy administracyjnej lub nie miała takiego charakteru jeszcze przed wszczęciem postępowania, mogą być różnorodnej natury. W literaturze dzieli się te przyczyny na podmiotowe i przedmiotowe, te zaś na spowodowane "faktami naturalnymi" lub zdarzeniami prawnymi (J. Borkowski [w:] Komentarz, 1996, s. 462). Umorzone w niniejszej sprawie przez organ centralny postępowanie zostało zainicjowane na wniosek jednej ze stron postępowania – M. K. i jego przedmiotem było stwierdzenie nieważności decyzji Małopolskiego WINB z 2 października 2018 r. nr 504/2018, którą nakazano współwłaścicielom ogrodzenia znajdującego się między działkami nr [...] w W. obręb [...] przy ul. P. [...] , tj.: T. K. , M. K. , I. S. , Z. S. i E. S. , usunięcie w terminie do 31 grudnia 2018 r. stwierdzonych nieprawidłowości w zakresie stanu technicznego ogrodzenia usytuowanego pomiędzy ww. działkami, powodujących stan zagrożenia życia lub zdrowia ludzkiego oraz bezpieczeństwa mienia. Należy wobec tego podkreślić, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji inicjowane na żądanie wnioskodawcy składa się z dwóch etapów. Pierwszy dotyczy kwestii wszczęcia tego postępowania, drugi zaś - postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 sierpnia 2010r., sygn. akt I OSK 1366/09, dostępne na: http://orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej "CBOSA"). W pierwszej fazie badane są jedynie kwestie formalne, jak m.in. legitymacja danego podmiotu do wystąpienia z żądaniem wszczęcia postępowania, czy wskazanie przez ten podmiot przesłanki określonej w art. 156 § 1 k.p.a. Jeśli w ramach pierwszej fazy postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji lub postanowienia okaże się, że wszczęcie i prowadzenie takiego postępowania jest niedopuszczalne z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych, to organ zobowiązany jest odmówić jego wszczęcia w oparciu o przepis art. 61a k.p.a. W razie zaś, gdy okoliczności te zostaną ujawnione już po wszczęciu postępowania, postępowanie takie powinno zostać umorzone właśnie w oparciu o przywołany wcześniej przepis art. 105 § 1 k.p.a. Bezprzedmiotowość postępowania przejawia się tu bowiem w wystąpieniu istotnej przeszkody do merytorycznego rozpoznania sprawy, gdy okoliczność ta zostaje ustalona po uruchomieniu tego postępowania. W kontrolowanej sprawie GINB stwierdził, że prowadzenie postępowania nadzwyczajnego w trybie art. 156 § 1 k.p.a. względem decyzji Małopolskiego WINB z 2 października 2018 r. nr 504/2018, jest niedopuszczalne z przyczyn przedmiotowych. Przyczyną przedmiotową odmowy wszczęcia tego rodzaju postępowania, a w razie jego wszczęcia – skutkującą koniecznością jego umorzenia – może być m.in. wniesienie wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia, które było już poddane kontroli sądów administracyjnych obu instancji. Odnosząc się do tej kwestii i zarazem istoty problemu w rozpoznawanej sprawie, Sąd tutejszy zobowiązany jest ponownie wyjaśnić, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że obowiązkiem Sądu meriti jest w każdym przypadku dokonanie kontroli całościowej zaskarżonego orzeczenia organu, a nie wyłącznie w ramach zarzutów skargi (jak ma to miejsce przy rozpoznaniu skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny). Sąd kontroluje więc zaskarżone orzeczenie także pod kątem jego ewentualnej nieważności, gdyż zgodnie z art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach, wówczas stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części lub stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub w innych przepisach. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jednocześnie wymaga podkreślenia, że w judykaturze prezentowany jest pogląd, wedle którego uchwała składu siedmiu Sędziów NSA z dnia 7 grudnia 2009 r., sygn. I OPS 6/09, zachowuje swą aktualność, pomimo zmiany stanu prawnego (por. wyroki NSA z 4 lipca 2014 r., sygn. akt OSK 2996/12; z 24 lipca 2014 r. sygn.. akt I OSK 1552/13; sygn. akt z 6 marca 2015 r., sygn. akt II OSK 1896/13, CBOSA). Stanowisko zawarte w tej uchwale I OPS 6/09 sprowadza się zaś do tezy, wedle której "żądanie strony stwierdzenia nieważności decyzji, na którą skargę oddalono prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego, powinno zostać załatwione przez wydanie decyzji (obecnie postanowienia - przyp. tut. Sąd) o odmowie wszczęcia postępowania (art. 157 § 3 k.p.a.) wówczas, gdy w rezultacie wstępnego badania zawartości żądania organ administracji publicznej ustali wystąpienie - ze względu na wydany uprzednio wyrok sądu - przeszkody przedmiotowej czyniącej jego rozpoznanie niedopuszczalnym. W pozostałych wypadkach organ administracji publicznej obowiązany jest rozpoznać żądanie co do istoty, stosując art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 k.p.a.". W motywach do tej uchwały Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że "w razie oddalenia skargi prawomocnym wyrokiem, ustalenie, czy żądanie strony stwierdzenia nieważności decyzji poddanej ocenie sądu powinno zostać załatwione przez organ administracji publicznej rozstrzygnięciem podjętym na podstawie art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 k.p.a., czy też decyzją o odmowie wszczęcia postępowania (art. 157 § 3 k.p.a.), wymaga zbadania co było przedmiotem rozstrzygnięcia. Niezbędne jest zatem stwierdzenie, czy oddalenie skargi nastąpiło w wyniku rozważenia przez sąd administracyjny także okoliczności odpowiadających wskazanym w żądaniu stwierdzenia nieważności decyzji przesłankom kwalifikującym do jej wzruszenia (art. 156 § 1 k.p.a.). Jeśli tak, wydany wyrok zamknie organowi administracji drogę do uruchomienia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, gdyż wniesione żądanie wkraczałoby w zakres oceny objętej powagą rzeczy osądzonej (materii prawnej, co do której wiążąco wypowiedział się sąd formułując zwrot stosunkowy o zgodności z prawem zakwestionowanej decyzji). Możliwa jest wszakże i taka sytuacja, w której występujący z żądaniem stwierdzenia nieważności decyzji wskaże okoliczności, które nie były objęte orzeczeniem Sądu, np. fakt uprzedniego rozstrzygnięcia sprawy inną decyzją ostateczną albo zwróci uwagę na fakt oddalenia skargi z powodu braku legitymacji skarżącego. Uwarunkowany względami obiektywnymi brak wiedzy Sądu o istotnych dla wyniku postępowania okolicznościach sprawy spowoduje, że poza zakresem kontroli sądowej objętej powagą rzeczy osądzonej znajdzie się to, na co powoła się wnoszący żądanie. W takim wypadku, prawomocny wyrok oddalający skargę na decyzję nie byłby przeszkodą dla przeprowadzenia postępowania w celu merytorycznego rozpoznania złożonego do organu administracji żądania". Ponieważ, jak już wyżej podniesiono, Sąd administracyjny nie jest związany granicami skargi przeto niezależnie od jej zarzutów powinien zawsze skontrolować, czy w procesie stosowania prawa przez organy administracji publicznej nie doszło do naruszenia prawa przewidzianego w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. Punktem odniesienia tych ustaleń w czasie jest data wydania decyzji ostatecznej lub postanowienia, kończących postępowanie administracyjne objęte kontrolą sądową. W judykaturze i piśmiennictwie przeważa pogląd, iż Sąd dokonuje oceny zgodności zaskarżonej decyzji (postanowienia) z prawem na podstawie stanu faktycznego ustalonego w postępowaniu administracyjnym na dzień ich wydania oraz z uwzględnieniem stanu prawnego wówczas obowiązującego. Jeżeli przy rozpoznaniu skargi Sąd administracyjny dojdzie do przekonania, że w chwili wydania zaskarżonej decyzji (postanowienia) nie naruszyła ona prawa w rozumieniu powołanego wyżej przepisu, to wówczas skargę oddala. Wyrok oddalający skargę jest rezultatem jej nieuwzględnienia wobec niewystępowania wad prawnych, uzasadniających uchylenie decyzji bądź postanowienia albo stwierdzenie ich nieważności. Jego istotną treścią jest zatem ustalenie, że w chwili wydania zaskarżonej decyzji ostatecznej lub postanowienia nie były one prawnie wadliwe z punktu widzenia ustanowionych kryteriów kontroli legalności orzeczeń administracyjnych. Taki wyrok zamyka organom administracji publicznej możliwość korzystania z nadzwyczajnych postępowań, właściwych dla uchylenia decyzji (postanowień) ostatecznych wadliwych, ale tylko wówczas, gdy przyczyny tej wadliwości mogły być zbadane przez Sąd w toku rozpoznania skargi. Po wyroku oddalającym skargę, niedopuszczalne więc byłoby stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej (postanowienia), albowiem sąd z urzędu powinien ustalić, czy występują okoliczności uzasadniające stwierdzenie nieważności w myśl art. 156 § 1 k.p.a. Żadna z okoliczności wymienionych w tym przepisie (pkt 1-7) nie zmienia swej wartości prawnej z upływem czasu. Jeżeli nie występowały przyczyny nieważności w chwili wydania decyzji (postanowienia), to nie powstaną one również po jej wydaniu, a więc wszystkie mogą być ujawnione w postępowaniu przed sądem administracyjnym (por. wyrok NSA z dnia 9 października 2018 r. sygn. akt II OSK 2448/16, CBOSA). Mając na uwadze powyższe stanowisko, które tutejszy Sądu w pełni podziela i uznaje za własne, należy z całą mocą stwierdzić, że prawomocny wyrok sądu administracyjnego przesądzający o zgodności z prawem decyzji administracyjnej lub postanowienia stanowi, co do zasady, przeszkodę czyniącą niedopuszczalnym rozpoznanie żądania stwierdzenia nieważności takiego orzeczenia. Kluczowe znaczenie dla oceny dopuszczalności wszczęcia postępowania nadzwyczajnego w niniejszej sprawie ma więc przede wszystkim ustalenie, że wniosek jednej ze stron dotyczy stwierdzenia nieważności decyzji Małopolskiego WINB z 2 października 2018 r. nr 504/2018, które to orzeczenie zostało już poddane kontroli sądów administracyjnych. Tak też wyrokiem z dnia 9 maja 2019 r., sygn. akt II SA/Kr 1556/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę wniesioną na ww. decyzję przez I. S. . Z kolei wyrokiem z 22 lutego 2023 r., sygn. akt II OSK 595/20, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną I. S. od ww. wyroku Sądu I instancji z 9 maja 2019 r. Trzeba w tym miejscu odnotować, że jak jednoznacznie wynika z treści uzasadnienia przywołanego wyżej wyroku WSA w Krakowie z dnia 9 maja 2019 r., sygn. akt II SA/Kr 595/20, Sąd ten dokonał oceny zaskarżonej decyzji Małopolskiego WINB z 2 października 2018 r., nr 504/2018, także pod kątem ewentualnych wad kwalifikowanych określonych w art. 156 § 1 k.p.a. Tak też, Sąd I instancji dokując kontroli ww. decyzji z uwzględnieniem dyspozycji art. 134 § 1 p.p.s.a. w ostatnim akapicie swoich rozważań i dokonanej oceny prawnej wskazał, że: "zaskarżona decyzja jest prawidłowa". Także Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 22 lutego 2023 r., sygn. akt II OSK 595/20 nie dopatrzył się jakiegokolwiek naruszenia przez organ administracji przepisów postępowania, pomimo, że w skardze kasacyjnej podniesiono zarzuty naruszenia szeregu tych norm. W tym stanie rzeczy nie sposób uznać, by poza kontrolą sądów administracyjnych orzekających w sprawie pozostały okoliczności świadczące o rzekomej kwalifikowanej wadliwości przedmiotowej decyzji Małopolskiego WINB z 2 października 2018 r. nr 504/2018. W kontekście zarzutu podnoszonego we wniosku o stwierdzenie nieważności ww. decyzji, tj. wskazanej tam przesłanki rzekomej niewykonalności tej decyzji, należy podkreślić, że w przepisie art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. ustawodawca przewidział, iż organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały. W nauce i orzecznictwie sądowoadministracyjnym zgodnie przyjmuje się zatem, że o niewykonalności decyzji (postanowienia) przesądzają takie okoliczności uniemożliwiające jej wykonanie, które pojawiły się jeszcze przed wydaniem decyzji oraz są nieusuwalne przez cały czas. Niewykonalność decyzji w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. zachodzi więc wyłącznie w przypadku łącznego spełnienia dwóch przesłanek: istnienia niewykonalności decyzji w momencie jej wydania oraz trwałego charakteru tej niewykonalności (zob. np. tezę drugą wyroku NSA z dnia 8 lipca 1999 r., sygn. akt IV SA 970/97, LEX nr 47901). Skoro w niniejszej sprawie decyzja Małopolskiego WINB z 2 października 2018 r. nr 504/2018 była już przedmiotem kontroli sądów administracyjnych, które nie dopatrzyły się jakichkolwiek przesłanek wskazujących, by decyzja ta była niewykonalna w dacie jej wydania, to z całą pewnością nie można mówić o jej trwałej niewykonalności. Jedynie na marginesie tego aspektu sprawy wskazać wypada, że decyzja może być niewykonalna z przyczyn technicznych lub prawnych. Pierwsza z nich ma miejsce wówczas, gdy nie ma możliwości technicznych wykonania decyzji, druga – gdy istnieją prawne nakazy lub zakazy stwarzające nieusuwalną przeszkodę w wykonaniu praw i obowiązków wynikających z decyzji. Jak więc przyjmuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, niewykonalność decyzji lub postanowienia musi być rezultatem niesuwalnych przeszkód technicznych lub prawnych, nie zaś innych trudności technicznych, społecznych lub ekonomicznych, choćby bardzo poważnych. Podstawę tego rodzaju niewykonalności nie może wobec tego stanowić sam tylko fakt, który był zgłaszany w rozpoznawanej sprawie we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, a mianowicie, że na wykonanie nakazu orzeczonego w decyzji Małopolskiego WINB z 2 października 2018 r. nr 504/2018 nie wyraża zgody właścicielka sąsiedniej nieruchomości, którą jest obecnie Skarżąca. Brak zgody jednego z adresatów decyzji w żadnym razie nie może bowiem stanowić o niewykonalności decyzji w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. Ponownie wymaga jednak w tym miejscu podkreślenia, że możliwość wykonania decyzji wojewódzkiego organu nadzoru budowlanego w żadnym razie nie została zakwestionowana w orzeczeniach WSA w Krakowie i Naczelnego Sądu Administracyjnego, które dokonały już kontroli przedmiotowej decyzji. Nie sposób uznać zatem, ażeby poza kontrolą sądów badających już prawidłowość decyzji Małopolskiego WINB z 2 października 2018 r., nr 504/2018, pozostała okoliczność wydania tego rozstrzygnięcia z wadą kwalifikowaną, określoną w art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a., tj. że Sądy nie wzięły pod uwagę możliwości wykonania przedmiotowej decyzji. Co zaś dotyczy sygnalizowanego we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy oraz w skardze I. S. zarzutu nieprawidłowego ustalenia adresatów obowiązku nałożonego decyzją Małopolskiego WINB z 2 października 2018 r. nr 504/2018, to należy stanowczo podkreślić, że kwestia ta była w zasadzie podstawowym zagadnieniem rozpatrywanym przez sąd administracyjne w zapadłych w tej sprawie orzeczeniach. Tak też należy zauważyć, że już w wyroku WSA w Krakowie 9 maja 2019 r., sygn. akt II SA/Kr 1556/18, Sąd I instancji jako w pełni prawidłowe ocenił uczynienie adresatami nałożonych obowiązków zmierzających do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego ogrodzenia wszystkich współwłaścicieli działek nr [...] obręb [...] w W. . Sąd wojewódzki za istotne i przesądzające tę kwestię wskazał zarazem już uprzednio wydane w tej sprawie wyroki sądów administracyjnych. Także Naczelny Sąd Administracyjny w przywołanym wyroku z 22 lutego 2023 r., sygn. akt II OSK 595/20 kategorycznie przesądził trafność obciążenia obowiązkiem orzeczonym w decyzji Małopolskiego WINB z 2 października 2018 r. nr 504/2018 wszystkich współwłaścicieli ww. nieruchomości sąsiednich. NSA wskazał przy tym, że rozstrzygnięcie sporów dotyczących wzajemnych rozliczeń ciężaru kosztów remontu i napraw, a także przeprowadzenia poszczególnych prac, jest sprawą współwłaścicieli obiektu, a w razie sporu – sprawą cywilną. Za wystarczające i w pełni prawidłowe w rozpoznawanej sprawie NSA uznał już więc wskazanie w rzeczonej decyzji jej adresatów, będących zarazem współwłaścicielami poszczególnych graniczących ze sobą nieruchomości. Tym bardziej więc nie można aktualnie w sposób uprawniony podnosić zarzutu, jak czyni do de facto Skarżąca, jakoby kwestia ta nie została wzięta pod uwagę przez sądy administracyjne kontrolujące już uprzednio decyzję Małopolskiego WINB z 2 października 2018 r. nr 504/2018. Ze względu na przedstawione argumenty, tutejszy Sąd zobowiązany jest stwierdzić, że obecna próba dochodzenia stwierdzenia nieważności decyzji Małopolskiego WINB z 2 października 2018 r. nr 504/2018 w przedmiocie nakazu usunięcia nieprawidłowości w zakresie stanu technicznego ogrodzenia pomiędzy działkami nr [...] obręb [...] przy ul. P. [...] w W. , z przyczyn wskazanych zarówno we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, jak w i we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy oraz w skardze do tutejszego Sądu, jest w oczywisty sposób niedopuszczalna i stanowiłaby w odniesieniu do przedmiotu rozstrzygnięć WSA w Krakowie z dnia 9 maja 2019 r., sygn. akt II SA/Kr 1556/18 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 lutego 2023 r., sygn. akt II OSK 595/20, niedopuszczalną ingerencję w prawomocne orzeczenia tych sądów. Sądy te kontrolując już bowiem orzeczenie wojewódzkiego organu nadzoru budowlanego miały na uwadze także kwestie, które obecnie podnoszone są zarówno przez podmiot wnioskujący o wszczęcie postępowania nadzwyczajnego, jak i Skarżącą we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. Za nieuzasadnione tutejszy Sąd uznał poza tym te zarzuty skargi, w których podnoszony jest zarzut naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Zdaniem Sądu, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji GINB w adekwatny i wystarczający sposób wyjaśnił Skarżącej, dlaczego w świetle wcześniejszej kontroli decyzji Małopolskiego WINB z 2 października 2018 r. nr 504/2018, przez sądy administracyjne obu instancji, niedopuszczalne byłoby obecnie dokonywanie ponownej oceny sygnalizowanych przez nią zagadnień, uznając, że godziłoby to w zasadę powagi rzeczy osądzonej. W konsekwencji powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie doszedł do przekonania, że GINB prawidłowo zastosował przepis art. 105 § 1 k.p.a., a w rezultacie tego nie doszło również do naruszenia przepisów art. 156 § 1 i art. 157 k.p.a. W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie nie sposób dopatrzyć się także naruszenia przez organ przepisów postępowania, albowiem zaskarżone postanowienie w wyczerpujący sposób wyjaśnia motywy zapadłego rozstrzygnięcia. Z tych względów, w oparciu o art. 151 p.p.s.a., tutejszy Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.