VII SA/Wa 831/17
WyrokWSA w Warszawie2018-01-29
Skład orzekający: Tomasz Stawecki, Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wspólnota mieszkaniowa jako zarządca budynku może być adresatem decyzji nakazującej usunięcie nieprawidłowości technicznych (rys, pęknięć) w ścianach lokali mieszkalnych, które nie stanowią części wspólnych nieruchomości, a których powstanie jest wynikiem naturalnego procesu osiadania budynku?Ratio decidendi
Wspólnota mieszkaniowa jako zarządca nieruchomości wspólnej może być adresatem decyzji nakazującej usunięcie nieprawidłowości technicznych w budynku, nawet jeśli dotyczą one ścian w obrębie poszczególnych lokali, o ile ściany te stanowią część wspólną nieruchomości lub ich stan techniczny wpływa na konstrukcję całego obiektu. Obowiązek ten wynika z przepisów Prawa budowlanego dotyczących utrzymania obiektów budowlanych i nakładany jest na właściciela lub zarządcę. Sąd uznał również, że odmowa wyłączenia pracownika organu od udziału w postępowaniu nie miała istotnego wpływu na wynik sprawy.Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa złożyła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą usunięcie nieprawidłowości dotyczących stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego. Nieprawidłowości te dotyczyły rys i pęknięć w ścianach lokali nr [...] i [...]. Skarżąca kwestionowała możliwość nałożenia takiego obowiązku na wspólnotę, twierdząc, że nie jest właścicielem tych lokali, a rysy stanowią problem estetyczny. Zarzucała również naruszenie przepisów o wyłączeniu pracownika organu od udziału w postępowaniu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Wspólnoty Mieszkaniowej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Stawecki ( spr.), Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz, Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Protokolant spec. Joanna Piątek-Macugowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości oddala skargę
1. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w W., zwany dalej też "[...]WINB", decyzją nr [...], znak: [...], z [...] lutego 2017 r., po rozpatrzeniu odwołania Wspólnoty Mieszkaniowej [...] z siedzibą w W., zwanej dalej "skarżącą", utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...], zwanego dalej "PINB" nr [...] znak: [...], z [...] grudnia 2016 r., w sprawie usunięcia nieprawidłowości dotyczących stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego.
Zaskarżona decyzja została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
2. W związku z informacjami o usterkach technicznych w ścianach budynku należącego do skarżącej, w dniu 10 grudnia 2014 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] wszczął z urzędu postępowanie w sprawie stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego położonego w W. przy ul. O. i będącego w zarządzie skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej. W toku postępowania, postanowieniem z [...] stycznia 2015 r. organ nałożył na skarżącą obowiązek przedstawienia ekspertyzy technicznej ww. budynku określającej przyczynę powstawania rys (pęknięć i zarysowań) w ścianach ww. budynku. Skarżąca dostarczyła do organu powiatowego żądaną dokumentację.
Na podstawie złożonej przez skarżącą ekspertyzy technicznej budynku, opracowanej w marcu 2015 r. przez mgr. inż. M. P. posiadającego uprawnienia budowlane w specjalności konstrukcyjno-budowlanej nr [...] (zwanej dalej "Ekspertyzą techniczną"), organ powiatowy decyzją z [...] maja 2015 r. nakazał dokonanie naprawy rys w ścianach korytarza na parterze przy lokalach nr [...],[...],[...] oraz w ścianach wewnętrznych w lokalu nr [...]. Wskazana Ekspertyza Techniczna została też uzupełniona poprzez dodanie Erraty z 25 lutego 2016 r.
Powyższa decyzja PINB została wyeliminowana z obrotu prawnego przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. poprzez stwierdzenie w decyzji nr [...] z [...] maja 2016 r. nieważności decyzji PINB na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 23, z późn. zm.), zwanej dalej "k.p.a." Organ odwoławczy wskazał, że zasadnym było nałożenie obowiązku dokonania odpowiednich napraw w lokalu nr [...], natomiast nieuzasadnione było nałożenie takiego obowiązku w stosunku do lokalu nr [...], wobec którego nie było żadnych zastrzeżeń. Błędne wskazanie lokali, w których wystąpiły uszkodzenia ścian wymaga uznania za podstawę stwierdzenia rażącego naruszenia prawa przez organ pierwszej instancji.
Kierując się wytycznymi [...]WINB, powiatowy organ nadzoru budowlanego ponownie, w dniach 24 sierpnia 2016 r. i 9 listopada 2016 r., dokonał oględzin w przedmiotowym budynku, w tym w szczególności w lokalach nr [...] i [...].
W trakcie oględzin stwierdzono, że na korytarzu w rejonie lokali mieszkalnych oznaczonych nr [...] i [...] oraz na korytarzu nad lokalami nr [...] i [...] nie występują już uszkodzenia ścian, gdyż dokonano ich naprawy. W odniesieniu do wskazanych lokali PINB stwierdził uszkodzenia ścian zarówno w lokalu nr [...], jak i w lokalu nr [...]. Zdaniem PINB, dostrzeżone uszkodzenia nie stanowią zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia.
3. Na podstawie zgromadzonego materiału, PINB wydał decyzję nr [...] z [...] grudnia 2016 r. nakazującą usunięcie nieprawidłowości dotyczących stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego będącego w zarządzie skarżącej. Organ wskazał przy tym typy rys na ścianach lokali nr [...] i [...], które wymagają naprawy (rysy o rozwartości powyżej 3 mm, a także rozwartości poniżej 3 mm oraz w miejscach odspojeń od sufitów). W decyzji wskazano także sposoby i termin wykonania napraw. Decyzja organu została wydana na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 290, z późn. zm.), zwanej dalej "pr.bud", oraz art. 104 k.p.a.
Organ pierwszej instancji stwierdził, że Ekspertyza Techniczna i errata do niej przedłożona w imieniu skarżącej jest materiałem dowodowym wystarczającym do merytorycznego rozpatrzenia przedmiotowej sprawy, ponieważ została sporządzona przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane, a także nie pozostawia wątpliwości co do rodzajów uszkodzeń ścian budynku.
PINB podkreślił również prawne uzasadnienie decyzji: nakaz usunięcia nieprawidłowości może być kierowany do właściciela lub zarządcy obiektu, jeśli obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym (art. 61 pkt 1 w zw. z art. 5 ust. 2 pr.bud. oraz art. 66 ust. 1 pkt 3 pr.bud.). Nałożenie obowiązku wykonania napraw na skarżącą wspólnotę mieszkaniową stanowi również konsekwencję art. 6 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 1892, z późn. zm.).
4. Od decyzji PINB skarżąca złożyła odwołanie twierdząc, że organ pierwszej instancji naruszył:
– art. 61 w zw. z art. 66 ust. 1 pkt 3 pr.bud, poprzez wydanie nakazu usunięcia nieprawidłowości dotyczących stanu technicznego lokali mieszkalnych nr [...] i [...] w budynku skarżącej, nałożonego na wspólnotę mieszkaniową, w sytuacji gdy podmiot ten nie jest właścicielem wskazanych lokali;
– art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. przez odmowę wyłączenia pracownika, starszego specjalisty M. G., od udziału w postępowaniu dotyczącym stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. O. w W., mimo że wymieniony pracownik podejmował różne czynności przy wydawaniu decyzji PINB z [...] maja 2015 r., uchylonej w postępowaniu odwoławczym.
Zdaniem skarżącej art. 66 pr.bud. odnosi się do obiektów budowlanych, a nie lokali znajdujących się w tych obiektach. Nakazy określone w ww. przepisie mogą natomiast dotyczyć usunięcia nieprawidłowości dotyczących jedynie samego obiektu, a nie znajdujących się w nim lokali. Nie można utożsamiać pojęcia obiektu budowlanego (art. 3 pkt 1 pr.bud.) z pojęciem lokalu mieszkalnego.
Skarżąca uznała też, że rysy i pęknięcia w lokalach nie świadczą o nieodpowiednim stanie technicznym przedmiotowych lokali zagrażającym bezpieczeństwu mieszkańców. Jej zdaniem stanowią one wyłącznie problem estetyczny, którego rozwiązanie nie powinno być przerzucane na skarżącą.
W odniesieniu do zarzutu naruszenia obowiązku wyłączenia pracownika skarżąca wskazała, że skoro pracownik organu przeprowadzał szereg czynności, które legły u podstaw decyzji PINB, uchylonej następnie przez [...]WINB decyzją z [...] maja 2016 r., należy uznać, że ponowny udział wskazanego pracownika w postępowaniu oraz odmowa jego wyłączenia stanowi naruszenie art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a.
5. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. decyzją nr [...] z [...] lutego 2017 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Jako podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia wskazano art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 pr.bud.
[...]WINB stwierdził, że PINB dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego w przedmiotowej sprawie. Organ odwoławczy podkreślił, że z mocy prawa ogół właścicieli których lokale wchodzą w skład określonej nieruchomości, tworzy wspólnotę mieszkaniową, w związku z czym organ pierwszej instancji słusznie określił adresata decyzji.
Organ odwoławczy zgodził się co do argumentacji skarżącej, że obowiązek usunięcia nieprawidłowości wynikający z art. 66 pr.bud. może dotyczyć jedynie obiektu budowlanego w całości. Organ drugiej instancji zaznaczył jednak, że w określonym stanie faktycznym nieprawidłowości występujące w obrębie części obiektu budowlanego stanowiącej lokal mogą dotyczyć stanu technicznego obiektu jako całości. Nie ulegało bowiem zdaniem [...]WINB wątpliwości, że wskazana w Ekspertyzie Technicznej utrata stateczności przedmiotowych ścian stanowiących elementy konstrukcyjne budynku może stwarzać zagrożenie dla konstrukcji całej budowli, a nie jedynie poszczególnych lokali.
Organ wojewódzki zaznaczył również, że organ pierwszej instancji nie miał innego wyjścia jak wydać stosowny nakaz w oparciu o art. 66 pr.bud., gdyż nieodpowiedni stan techniczny ścian obiektu został potwierdzony w dokumentacji technicznej sporządzonej na zlecenie skarżącej. Decyzje zaś tego typu mają charakter związany i nie podlegają jakiejkolwiek uznaniowości.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez odmowę wyłączenia pracownika od udziału w przedmiotowym postępowaniu, [...]WINB zaznaczył, że wbrew twierdzeniom skarżącej brak było podstaw do takiej wykładni przepisu, która rozciągałaby jego zastosowanie na sytuacje, gdy organ rozpoznaje sprawę ponownie na skutek wyeliminowania z obrotu prawnego wydanego rozstrzygnięcia.
6. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem organu drugiej instancji, Wspólnota Mieszkaniowa złożyła 24 lutego 2017 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję [...]WINB. Skarżąca wniosła w niej o uchylenie decyzji organów obu instancji, zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania sądowoadministracyjnego według norm przepisanych oraz o wstrzymanie wykonania decyzji z [...] grudnia 2016 r.
Skarżąca zarzuciła decyzji organu wojewódzkiego naruszenie:
– art. 61 w zw. z art. 66 ust. 1 pkt 3 pr.bud. poprzez wydanie nakazu usunięcia nieprawidłowości dotyczących stanu technicznego lokali mieszkalnych nr [...] i [...] w budynku przy ul. O. nałożonego na skarżącą w sytuacji, w której podmiot ten nie jest właścicielem tych lokali;
– art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 142 w zw. z art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. przez zaakceptowanie udziału w postępowaniu dotyczącym stanu technicznego budynku skarżącej pracownika podlegającego wyłączeniu.
Powołując się na doktrynę i orzecznictwo sądów administracyjnych skarżąca podkreśliła, że przepisy art. 66 pr.bud. jako odnoszące się do stanu obiektu budowlanego, nie zaś poszczególnych lokali bądź pomieszczeń znajdujących się w obiekcie budowlanym, nie mogą być materialnoprawną podstawą do nałożenia na skarżącą obowiązków związanych ze stanem technicznym poszczególnych lokali, stanowiących przedmiot odrębnej własności.
Zdaniem skarżącej stwierdzone rysy i pęknięcia są następstwem normalnego procesu osiadania i stabilizowania się nowo wybudowanego budynku. W związku z tym nie świadczą o nieodpowiednim stanie technicznym przedmiotowych lokali mieszkalnych, lecz stanowią wyłącznie problem estetyczny, którego rozwiązanie stanowi prywatny interes ich właścicieli i nie powinno być przerzucane na skarżącą.
Skarżąca zwróciła również uwagę, że nowelizacja art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. która weszła w życie 11 kwietnia 2011 r., ma zastosowanie także do pozainstancyjnej kontroli decyzji dokonywanej w nadzwyczajnych trybach postępowania administracyjnego. Z tego też powodu fakt, że pracownik urzędu brał udział w wydaniu decyzji, która została później uchylona, uniemożliwia mu zgodne z prawem uczestniczenie w wydaniu decyzji w postępowaniu toczącym się na skutek przekazania sprawy do ponownego rozstrzygnięcia, po uchyleniu poprzedniej decyzji przez organ drugiej instancji.
Uzasadniając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji PINB z [...] grudnia 2016 r. skarżąca zaznaczyła, że brak wstrzymania wykonania decyzji naraża ją na niebezpieczeństwo poniesienia znacznej szkody, stanowiącej równowartość robót budowlanych nakazanych przez nadzór budowlany.
7. Odpowiadając 10 kwietnia 2017 r. na skargę Wspólnoty Mieszkaniowej organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Organ stwierdził, że przesłanki, którymi kierował się przy podejmowaniu zaskarżonej decyzji zostały wskazane w jej uzasadnieniu, a argumenty przedstawione przez skarżącą nie dają podstaw do uznania skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
8. Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188), dokonanie kontroli zaskarżonego i poprzedzającego go aktu pod względem zgodności z prawem - prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni.
Przepis art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (D. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", stanowi, że uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonego orzeczenia (decyzji bądź postanowienia) następuje wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
W niniejszej sprawie, po przeprowadzeniu analizy zgromadzonego materiału oraz rozważeniu stanowisk stron i podniesionych przez nie argumentów, Sąd stwierdza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji odpowiadają przepisom prawa.
9. Rozpatrując skargę Wspólnoty Mieszkaniowej O. należało zbadać i następnie odnieść się do dwóch kwestii: (a) materialnoprawnej, tj. zasadności nałożenia na skarżącą obowiązku usunięcia nieprawidłowości technicznych (rys, pęknięć, odspojeń) stwierdzonych w różnych miejscach budynku przy ul. O., a także: (b) procesowej, tj. prawidłowości odmowy wyłączenia, przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, pracownika organu, który brał udział w przygotowaniu decyzji, wyeliminowanej następnie z obrotu prawnego przez organ odwoławczy.
W odniesieniu do kwestii prawidłowości zastosowania przepisów prawa budowlanego do uszkodzeń stwierdzonych w budynku będącym w zarządzie skarżącej wspólnoty mieszkaniowej, Sąd w pełni podziela stanowisko organu wyrażone w zaskarżonej decyzji. W tym zakresie decyzja jest prawidłowa, zarówno w wymiarze podmiotowym, jak i przedmiotowym.
Organy nadzoru budowlanego właściwe w sprawie zasadnie wskazały skarżącą wspólnotę mieszkaniową jako adresata obowiązku dokonania napraw rys (pęknięć, odspojeń) w ścianach w lokalach nr [...] i [...] w przedmiotowym budynku. Przepisy rozdziału 6 obowiązującej ustawy Prawo budowlane w sposób nie budzący zasadniczych wątpliwości wskazują obowiązki odnoszące się do utrzymania obiektów budowlanych. Obowiązki te nakładane są na "właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego" (art. 61 pr.bud.). Tę samą formułę powtórzono również w art. 61 ust. 1 i 2, art. 63, 64 i 65 pr.bud. Określenie adresata we wskazanych przepisach ustawy nie jest zatem przypadkowe. Jednocześnie, takie ujęcie adresata obowiązku ma na celu m.in. wykluczenie zarówno inwestora (jeśli nie jest on właścicielem obiektu), jak i wykonawcy (wykonawców, podwykonawców) obiektu. Zwykle podmioty te nie dysponują już prawem do dysponowania nieruchomością, w tym również istniejącym obiektem, na celem budowlane. Nie mogłyby zatem wykonać obowiązków nałożonych na nie przez art. 61 i następne ustawy Prawo budowlane.
W orzecznictwie sądów administracyjnych i w praktyce organów nadzoru budowlanego wątpliwości nie budzi również wskazane wyżej wyrażenie "właściciel lub zarządca obiektu budowlanego". Obowiązki utrzymania obiektu zgodnie z art. 5 ust 2 pr.bud. nakładane są co do zasady na właściciela, chyba że z mocy ustawy lub w wyniku czynności prawnej zarząd nieruchomością (obiektem budowlanym) jest sprawowany przez inny podmiot. Z takim przypadkiem mamy do czynienia w rozpatrywanej sprawie. Zarząd przedmiotowym budynkiem (ściśle: nieruchomością wspólną) sprawuje skarżąca wspólnota mieszkaniowa. Czyni to na podstawie przepisów ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 1892). Nie ma przy tym wątpliwości, że wspólnota mieszkaniowa, którą tworzy ogół właścicieli, których lokale wchodzą w skład określonej nieruchomości (art. 6 ustawy o własności lokali), sprawuje zarząd wyłącznie nieruchomością wspólną (art. 8 ust. 2, 12 ust. 2, 13 ust. 2 i zwłaszcza 18 ustawy o własności lokali; porównaj też często cytowany wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 lipca 2013 r., sygn. akt II OSK 583/12). Indywidualny właściciel lokalu mieszkalnego mógłby być stroną postępowania administracyjnego wszczętego przez organy nadzoru budowlanego tylko wówczas, gdyby jego uprawnienie lub upoważnienie do działania, albo jego obowiązek zachowania się w określony sposób wynikały z określonego przepisu prawa materialnego (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 maja 2010 r., sygn. akt II OSK 917/09). Jeśli zatem organ nadzoru budowlanego stwierdza, na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 pr.bud. nieprawidłowy stan techniczny obiektu, musi rozstrzygnąć, czy ujawnione nieprawidłowości dotyczą części wspólnych nieruchomości, czy też tych części obiektu budowlanego, które pozostają wyłącznie we władaniu właściciela lokalu mieszkalnego.
W przypadku nieprawidłowości polegających na pęknięciach i zarysowaniach ścian budynku należało przyjąć, że ściany te, nawet jeśli stanowiące sposób wyodrębnienia lokali [...] i [...], tworzą część wspólną nieruchomości. Stwierdzono, że są to ściany od strony korytarza, a nie wewnętrzne ściany działowe w poszczególnych lokalach. Co więcej sama skarżąca wskazuje, że ujawnione nieprawidłowości nie powstały w wyniku prac podjętych przez właścicieli poszczególnych lokali, zwłaszcza działań podejmowanych bez wiedzy i zgody skarżącej, lecz w wyniku procesu naturalnego (w sensie technicznym) osiadania i stabilizowania się budynku. Nie było więc podstaw, aby obarczyć właścicieli lokali [...] lub [...] odpowiedzialnością za powstałe uszkodzenia budynku (porównaj np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 stycznia 2018 r., sygn. akt II OSK 861/16, w którym uznano, że obowiązek naprawy tarasu spoczywa na właścicielu lokalu, a nie na wspólnocie mieszkaniowej, gdyż przyczyną nieprawidłowego stanu technicznego budynku były prace podjęte przez właściciela lokalu).
10. Również od strony przedmiotowej zaskarżona decyzja wydana po rozpatrzeniu odwołania skarżącej od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] jest prawidłowa. Zdaniem Sądu art. 66 ust. 1 pkt 3 pr.bud. został w rozpatrywanej sprawie zastosowany prawidłowo.
Istniejące pęknięcia ścian szczegółowo opisane w Ekspertyzie Technicznej z pewnością uzasadniają uznanie, że budynek mieszkalny wielorodzinny przy ul. O. jest w nieodpowiednim stanie technicznym. Pęknięcia o szerokości od 3 do 6 mm nie mogą być lekceważone (patrz zwłaszcza rysunki nr 2 i nr 4 dołączone do Ekspertyzy Technicznej). Wbrew ocenie powtarzanej przez skarżącą, wskazane uszkodzenia ścian nie stanowią wyłącznie problemu estetycznego, którego rozwiązanie stanowiłoby prywatny interes właścicieli poszczególnych lokali. Z tych względów nałożenie na skarżącą jako zarządcę budynku obowiązku usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości było w pełni zgodne z prawem.
Należy przy tym wziąć pod uwagę, że art. 66 ust. 1 pkt 3 pr.bud. jest przepisem nakładającym na organ nadzoru budowlanego obowiązek reakcji, gdy stwierdzi ziszczenie się którejkolwiek z okoliczności wymienionej w ust. 1 pkt 1-4. Co więcej, przepis ten ma charakter imperatywny: "W przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany: ... właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku". Ustawa prawo budowlane nie pozostawia organom administracji budowlanej luzu większego decyzyjnego, ani dyskrecjonalnej władzy. Nawet wyrażenie "nieodpowiedni stan techniczny" jest zobiektywizowane: decydują względy techniczne potwierdzone ekspertyzą biegłego posiadającego wymagane przez prawo uprawnienia (vide np.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 20 września 2017 r., sygn. akt II SA/Wr 403/17).
Wbrew sugestiom skarżącej nie jest również wymagane stwierdzenie, że przesłanka wskazana w art. 66 ust. 1 pkt 3 pr.bud. ("nieodpowiedni stan techniczny") musi być powiązana z przesłanką wymieniona w art. 66 ust. 1 pkt 2 pr.bud. ("zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska"). Wykładnia systemowa całego art. 66 pr.bud., zwłaszcza powtarzanie spójnika "albo", wyraźnie wskazują na niezależność przesłanego działania organu nadzoru budowlanego.
Nie może wreszcie budzić wątpliwości okoliczność, że działanie organu powinno mieć miejsce, gdy stwierdzi on, iż "nieodpowiedni stan techniczny" powstał w wyniku używania obiektu budowlanego, a nie na przykład wadliwego wykonywania robót budowlanych. Przesądza o tym wykładnia systemowa rozdziału 6 (art. 61-72) ustawy prawo budowlane (argumentum a rubrica, vide też powoływany wcześniej wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 stycznia 2018 r., sygn. akt II OSK 861/16). O zaistnieniu takiej przesłanki przesądziła Ekspertyza Techniczna, a potwierdza to sama skarżąca: rysy i pęknięcia ścian są następstwem normalnego procesu osiadania i stabilizowania się nowo wybudowanego budynku.
Z powyższych powodów Sąd uznał zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji za zgodne z przepisami o charakterze materialnoprawnym.
11. Sąd rozważył również podniesiony w skardze zarzut naruszenia przez organ odwoławczy art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 142 w zw. z art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. przez zaakceptowanie udziału w postępowaniu dotyczącym stanu technicznego budynku skarżącej pracownika podlegającego wyłączeniu. W świetle materiału zgromadzonego w sprawie Sąd stwierdza, że taki zarzut nie uzasadnia uchylenia zaskarżonej decyzji.
Po pierwsze, w orzecznictwie sądów administracyjnych dostatecznie często przyjmuje się, że art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. ma charakter wyjątku od reguły kompetencyjnej, że o wykonywaniu określonych czynności w postępowaniu administracyjnym decyduje sam organ administracji. Dlatego właściwa jest wykładnia ścisła lub zwężająca tego przepisu, a nie wykładnia rozszerzająca.
Z tego względu fakt, że pracownik PINB: starszy specjalista M. G., przygotowywała dokumenty i dokonywała różnych czynności przy wydawaniu decyzji PINB z [...] maja 2015 r., uchylonej w postępowaniu odwoławczym, a następnie pełniła podobną rolę przy wydaniu decyzji PINB z [...] grudnia 2016 r. (decyzji organu pierwszej instancji w przedmiotowym postępowaniu), nie prowadzi do stwierdzenia naruszenia art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. Należy zwrócić uwagę, że wskazaną decyzję PINB z [...] grudnia 2016 r. podpisała osoba pełniąca funkcję Kierownika III Oddziału Terenowego Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] i działająca z upoważnienia organu. Tymczasem, w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że podstawą wyłączenia pracownika od udziału w sprawie powinien być fakt wykonywania funkcji organu (!) przez upoważnionego pracownika, a nie fakt podejmowania czynności o charakterze technicznym lub organizacyjnym przez "szeregowego" pracownika organu (vide np.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 3 sierpnia 2016 r., sygn. akt VI SA/Wa 3260/15, z powołaniem się na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 maja 2010 r. o sygn. akt I OPS 13/09).
Z tego względu organ pierwszej instancji mógł uznać, że nie zachodzi przesłanka wyłączenia pracownika od udziału w postępowaniu dotyczącym stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. O.
Po drugie natomiast, nawet gdyby przyjąć że stanowisko przyjęte przez PINB było niezgodne, choćby funkcjonalnie z art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a., Sąd nie uznał zarzutu podniesionego przez skarżącą za uzasadniony. Organ odwoławczy oparł swoje rozstrzygnięcie przede wszystkim na ocenie prawidłowości zastosowania w sprawie przepisów o charakterze materialnoprawnym. Stwierdzając prawidłowość działania organu pierwszej instancji w tym zakresie, organ odwoławczy uznał, że udział określonej osoby w czynnościach składających się na postępowanie zakończone decyzją PINB z [...] maja 2015 r. nie miał istotnego wpływu na treść tej decyzji, ani na decyzję organu drugiej instancji o jej uchyleniu. Z tych względów organ odwoławczy w niniejszej sprawie utrzymał w mocy decyzję PINB z [...] grudnia 2016 r.
Sąd uznaje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji za prawidłowe. Zdaniem Sądu nie ma podstaw do stwierdzenia naruszenia przez [...]WINB art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 142 w zw. z art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. Sąd podkreśla przy tym, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 c) p.p.s.a. sąd administracyjny ma obowiązek uwzględnić skargę na decyzję administracyjną i równocześnie ma obowiązek uchylić tę decyzję, jeżeli stwierdzi, że miało miejsce naruszenie przepisów postępowania które nie daje podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego, ale jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Kryterium rozstrzygającym jest w takim przypadku nie tyle stwierdzenie, że doszło do naruszenia przepisów postępowania, lecz, że to naruszenie mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W rozpatrywanej sprawie takiego wpływu braku wyłączenia pracownika PINB na rozstrzygnięcie w przedmiocie nałożenia na skarżącą obowiązku usunięcia określonych nieprawidłowości technicznych w budynku przy ul O. w W., Sąd nie stwierdził.
12. Mając na względzie powyższe ustalenia, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło