VII SA/Wa 914/17

PostanowienieWSA w Warszawie2017-07-14

Skład orzekający: Ewa Kowalska - Hupko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać oddalony z powodu braku uzupełnienia przez stronę informacji i dokumentów wezwanych przez sąd?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać oddalony, jeżeli strona nie wykaże swojej trudnej sytuacji materialnej, w szczególności poprzez brak współdziałania z sądem w zakresie uzupełnienia wymaganych informacji i dokumentów. Prawo pomocy jest instytucją stanowiącą odstępstwo od zasady ponoszenia kosztów przez stronę i powinno być stosowane tylko w przypadkach, gdy zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście niemożliwe.
Stan faktyczny
Skarżący E. C. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, skarżący nie przedstawił wymaganych informacji i dokumentów dotyczących jego sytuacji finansowej i rodzinnej. W związku z brakiem współdziałania, sąd odmówił przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania E. C. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi E. C. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia: odmówić przyznania E. C. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. E. C. po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Pismem z dnia 13 czerwca 2017 r. zobowiązano skarżącego do uzupełnienia, w terminie 7 dni, danych zawartych w złożonym wniosku. Pismo z dnia 13 czerwca 2017 r. zostało doręczone skarżącemu w dniu 19 czerwca 2017 r. Rozpoznając złożony wniosek stwierdzono, co następuje: Stosownie do art. 245 i art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego wówczas, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślenia jednocześnie wymaga, że prawo pomocy, jako instytucja stanowiąca odstępstwo od zasady ponoszenia przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w sprawie, winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których ze złożonego wniosku wynikać będzie w sposób bezsporny, że zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Na osobie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy spoczywa powinność udowodnienia - na co wskazuje użyty w art. 246 ustawy zwrot: "wykaże" - że sytuacja finansowa uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Należy też zwrócić uwagę na treść art. 255 ustawy, który stanowi, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż brak jest podstaw do przyznania skarżącemu prawa pomocy, bowiem w oparciu o udzielone przez wnioskodawcę informacje nie jest możliwe ustalenie jego rzeczywistej sytuacji finansowej i możliwości płatniczych. W treści wniosku E. C. oświadczył, że nie posiada żadnych nieruchomości, utrzymuje się z emerytury w wysokości 1150 zł. Skarżący wskazał, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną, która pozostaje na jego utrzymaniu. Wśród wydatków wymienił m.in.: opłaty za prąd – 150 zł, za telefon – 50 zł, wydatki na leki – 300-450 zł. Pismem z dnia 13 czerwca 2017 r. – na podstawie art. 255 ustawy - zobowiązano skarżącego do uzupełnienia, w terminie 7 dni, danych zawartych w złożonym wniosku, poprzez: - wskazanie, gdzie skarżący wraz z żoną zamieszkuje (dom/mieszkanie ze wskazaniem właściciela tej nieruchomości oraz jej powierzchni), - wskazanie, czy skarżący wraz z żoną mieszka i prowadzi gospodarstwo domowe z innymi osobami, jeśli tak, wskazanie wysokości dochodów uzyskiwanych przez te osoby/osobę, - nadesłanie wyciągów z rachunku bankowego z okresu ostatnich trzech miesięcy, - wskazanie, czy żona skarżącego uzyskuje dochody z jakiegokolwiek tytułu, jeżeli tak, w jakiej wysokości, - nadesłanie – w przypadku, gdy żona skarżącego jest osobą bezrobotną – stosownego zaświadczenia z urzędu pracy o posiadaniu statusu osoby bezrobotnej, - wskazanie, czy skarżący korzysta z finansowej pomocy rodziny, innych osób lub ze świadczeń z pomocy społecznej (jeżeli tak, jakiej wysokości jest to pomoc bądź świadczenia). Z uwagi na informacje dostępne w internecie ww. pismem wezwano ponadto E. C. do wskazania, czy żona skarżącego jest inkasentem podatków bądź opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, jeśli tak, wskazanie, jakiej wysokości wynagrodzenie uzyskuje z tego tytułu. E. C. nie udzielił żadnej odpowiedzi na pismo z 13 czerwca 2017 r., doręczone skarżącemu w dniu 19 czerwca 2017 r. Wobec braku odpowiedzi stwierdzić należy, iż skarżący nie wykazał, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy. Strona powinna bowiem poprzez rzetelne i dokładne przedstawienie w złożonym wniosku wszelkich informacji niezbędnych do oceny jej sytuacji majątkowej, a także poprzez złożenie stosownych dokumentów wykazać, że jej sytuacja materialna uniemożliwia lub utrudnia w istotny sposób dostęp do sądu. Sąd/ referendarz sądowy w celu uzyskania pełniejszego obrazu sytuacji rodzinnej i finansowej strony ma możliwość wezwania wnioskodawcy, na podstawie art. 255 ustawy, do złożenia dodatkowych oświadczeń czy dokumentów źródłowych, a podmiot wnioskujący o przyznanie prawa pomocy ma obowiązek współdziałania z sądem (referendarzem) w zakresie wyjaśnienia wszystkich okoliczności dotyczących jego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Brak tej współpracy przez niedostarczenie dokumentów bądź nieskładanie wyczerpujących oświadczeń uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 31 stycznia 2013 r. I OZ 51/13 LEX nr 1273885, z 19 grudnia 2012 r. II FZ 1036/12 LEX nr 1240482, z 14 marca 2013 r. II FZ 92/13 LEX nr 1302897, z 4 lipca 2013 r. I OZ 546/13 LEX nr 1345177). W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło