VII SA/Wa 928/16
PostanowienieWSA w Warszawie2016-09-07
Skład orzekający: Katarzyna Pakuła-Getka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli strona nie udzieliła wyczerpujących odpowiedzi na wezwanie organu do uzupełnienia wniosku i nie przedłożyła wymaganych dokumentów?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym nie może zostać uwzględniony, jeśli strona, pomimo wezwania, nie udzieliła wyczerpujących odpowiedzi na pytania dotyczące jej sytuacji finansowej i majątkowej oraz nie przedłożyła wymaganych dokumentów. Brak pełnych i jednoznacznych wyjaśnień uniemożliwia rzetelną analizę możliwości płatniczych strony i ustalenie, czy wypełnione zostały przesłanki z art. 246 § 1 PPSA.Stan faktyczny
R. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika. Wnioskodawca podał, że jest osobą bezdomną, nie uzyskującą dochodów i zadłużoną na ponad 350.000 złotych. Sąd wezwał go do uzupełnienia wniosku o dodatkowe wyjaśnienia i dokumenty dotyczące jego sytuacji finansowej i majątkowej. Wnioskodawca złożył odpowiedź, jednak sąd uznał ją za niewystarczającą, a dodatkowo powołał się na informacje z Krajowego Rejestru Sądowego i CBOSA, wskazujące, że R. P. pełni funkcję prezesa zarządu w spółce z o.o. i był udziałowcem innej spółki.Rozstrzygnięcie
Odmówiono R. P. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła- Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 września 2016r. po rozpoznaniu wniosku R. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi R. P. i M. P. na postanowienie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] stycznia 2016r., znak: [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu postanawia: odmówić R. P. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu.
W dniu 27 czerwca 2016r. do Sądu wpłynął wniosek PPF o przyznanie prawa pomocy R. P. w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych
i ustanowienie radcy prawnego, adwokata, doradcy podatkowego.
W formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF) wnioskodawca podał, że jest osobą bezdomną, nie uzyskującą żadnych dochodów. Utrzymuje się
z jadłodalni [...], jest zadłużony na kwotę ponad 350.000 złotych i wpisany do Krajowego Rejestru Dłużników Niewypłacalnych.
W związku z niewystarczającymi danymi do rozpoznania złożonego wniosku pismem z dnia 18 lipca 2016r. w wykonaniu zarządzenia z dnia 15 lipca 2016r. wezwano wnioskodawcę do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie:
- przez kogo i w jakim zakresie jest utrzymywany, tj. kto mu zapewnia żywność, mieszkanie, odzież itp.,
- stanu cywilnego wnioskodawcy,
- czy jest osobą bezrobotną, jeśli tak, czy ma przyznany zasiłek dla osób bezrobotnych, należało podać od kiedy i w jakiej wysokości,
- czy podejmuje próby znalezienia stałej pracy, jeśli tak, należało wskazać ile prób podjął i z jakim skutkiem,
- czy podejmuje prace dodatkowe, dorywcze, sezonowe, umowy zlecenia, a jeśli tak, jakie uzyskuje z tego tytułu dochody, należało podać ich wysokość,
- czy uzyskuje jakąkolwiek pomoc od rodziny lub instytucji społecznych lub państwowych, jeśli tak należało wskazać od kogo w jakiej wysokości lub formie,
- czy posiada nieruchomości (dom, mieszkanie, nieruchomości rolne), jeśli tak wskazać jakie i ich powierzchnię,
- czy posiada pojazdy mechaniczne, jeśli tak należy podać ich markę, rok produkcji, wartość rynkową oraz koszty związane z utrzymaniem (paliwo, naprawy, ubezpieczenie), należało wyjaśnić kto je ponosi,
- u kogo jest zadłużony (bank, osoba fizyczna) i z jakiego tytułu posiada zadłużenie,
oraz nadesłania:
- kopii decyzji o przyznaniu zasiłków, jeśli takie otrzymuje,
- aktualnego zaświadczenia z właściwego Urzędu Pracy, potwierdzające, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku,
- wyciągów z konta bankowego lub kont bankowych z dwóch ostatnich miesięcy, jeśli je posiada, bądź złożenia oświadczenia, że go nie posiada.
Powyższe należało wykonać w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia pisma, pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty.
W dniu 5 sierpnia 2016r. do Sądu wpłynęła odpowiedź wnioskodawcy na powyższe.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r. poz. 718 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest możliwe, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Podkreślić należy, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a). Zatem prawo pomocy jako instytucja stanowiąca odstępstwo od tej generalnej reguły winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których ze złożonego wniosku wynikać będzie w sposób bezsporny, że zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału
w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe.
Należy przy tym wskazać, że to na stronie składającej wniosek ciąży obowiązek wykazania przesłanek określonych w art. 246 p.p.s.a, w interesie strony leży udzielenie wszelkich informacji niezbędnych do rozpoznania wniosku.
W sytuacji, gdy oświadczenie strony zawarte w złożonym wniosku jest niewystarczające dla oceny jej sytuacji majątkowej, finansowej i rodzinnej lub budzi wątpliwości, a strona (pomimo wynikającego z art. 255 p.p.s.a obowiązku) nie udziela w ogóle bądź nie udziela dokładnej i pełnej odpowiedzi na skierowane do niej wezwanie, nie jest możliwe przyznanie stronie prawa pomocy, jedynie w oparciu o jej twierdzenia o trudnej sytuacji finansowej. Niedopełnienie przez stronę w całości lub w części obowiązku złożenia dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia wymaganych dokumentów uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 31 stycznia 2013r. I OZ 51/13 LEX nr 1273885, z dnia 19 grudnia 2012 r. II FZ 1036/12 LEX nr 1240482, z dnia 14 marca 2013r. II FZ 92/13 LEX nr 1302897, z dnia 4 lipca 2013r.I OZ 546/13 LEX nr 1345177).
W ocenie orzekającego dane zawarte w formularzu wniosku PPF były niepełne i niewystarczające do rzeczywistej oceny sytuacji finansowej i majątkowej wnioskodawcy. Z tego też względu pismem z dnia 18 lipca 2016r. wezwano wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy o stosowne oświadczenia i dokumenty.
Wnioskodawca wprawdzie nadesłał w dniu 5 sierpnia 2016r. odpowiedź na powyższe wezwanie, jednakże nie wykazał w sposób wystarczający zaistnienia przesłanek przyznania prawa pomocy.
W piśmie z dnia 28 lipca 2016r. (data wpływu do Sądu 5 sierpnia 2016r.) wnioskodawca podniósł, że jego sytuacja jeszcze bardziej się pogorszyła i nie jest
w stanie uiścić jakichkolwiek opłat czy kosztów. Podał, że jest osobą bezdomną,
a adres w [...] jest adresem dla korespondencji. Wnioskodawca wskazał, że jego zadłużenie wzrosło i bank domaga się zwrotu pożyczki w kwocie ponad 100.000 złotych. Oświadczył, że nic nie ma, a jego sytuacja jest skomplikowana. Utrzymuje się obecnie z jadłodalni [...], nie ma środków na życie i leczenie.
Analizując informacje zawarte w powyższym piśmie uznano, iż wnioskodawca nie wyjaśnił w nim wystarczająco i bez żadnych wątpliwości swojej sytuacji finansowej i majątkowej. Przede wszystkich nie udzielił odpowiedzi na postawione
w wezwaniu pytania. Nie wyjaśnił dostatecznie przez kogo i w jakim zakresie jest utrzymywany, kto zapewnia mu żywność i mieszkanie. Nie podał, czy jest osobą bezrobotną, czy ma przyznany zasiłek, czy podejmuje próby znalezienia pracy stałej bądź czy podejmuje prace dodatkowe, dorywcze, sezonowe, umowy zlecenia, jeśli tak to jakie uzyskuje z tego tytułu dochody. Nie wyjaśnił również czy uzyskuje jakąkolwiek pomoc od rodziny lub instytucji społecznych lub państwowych, czy posiada nieruchomości, jeśli tak to jakie. Wnioskodawca nie wyjaśnił również z jakiego tytułu posiada znaczne zadłużenie. Ponadto nie przedłożył żadnych dokumentów, do złożenia których został zobowiązany.
W świetle powyższego należy uznać, że wnioskodawca nie przedstawił
w sposób wyczerpujący i jednoznaczny swojej sytuacji finansowej i majątkowej. Wyjaśnienia zawarte przez wnioskodawcę w piśmie z dnia 28 lipca 2016r., że jest osobą bezdomną i utrzymuje się z jadłodajni [...] i że jego sytuacja jest bardzo skomplikowana są zbyt ogólnikowe i niewystarczające do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Dodatkowo należy wskazać, że za odmową przyznania prawa pomocy przemawiają informacje wynikające z ogólnie dostępnych danych na witrynach internetowych oraz z bazy CBOSA. Jak wynika, bowiem z informacji z Krajowego Rejestru Sądowego R. P. pełni funkcję prezesa zarządu w administrator - Zarządca Sp. z o.o. w [...]. Do maja 2012r. był też udziałowcem tej spółki
a udziały o łącznej wartości 100.000 złotych zbył na rzecz brata M. P. (Monit Sądowy i Gospodarczy z dnia [...] czerwca 2012r., nr [...], poz. [...]).
Z informacji znanych z urzędu wynika, że do sądów administracyjnych wpływają skargi jeszcze dwóch spółek prawa handlowego, które reprezentowane są przez R. P. ([...] Spółka z o.o., Przedsiębiorstwo [...] sp. z o.o.).
W świetle powyższego oświadczenie majątkowe skarżącego budzi wątpliwości, co do zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy.
Reasumując stwierdzono, że wnioskodawca nie wykazał, iż zachodzą okoliczności do uwzględnienia jego wniosku o przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Przedstawione dane w formularzu w zestawieniu z brakiem udzielenia dokładnych i pełnych odpowiedzi na postawione w wezwaniu z dnia
18 lipca 2016r. pytania oraz brakiem przedłożenia stosownych dokumentów, uniemożliwiają dokonanie rzetelnej analizy sytuacji majątkowej wnioskodawcy i jego możliwości płatniczych, a w konsekwencji ustalenie czy jego sytuacja w której się znalazł wypełnia przesłanki z art. 246 § 1 p.p.s.a.
Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło