VII SAB/Wa 152/09
PostanowienieWSA w Warszawie2010-01-19
Skład orzekający: Elżbieta Zielińska – Śpiewak, Izabela Ostrowska, Małgorzata Miron
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu w postępowaniu egzekucyjnym, wniesiona do sądu administracyjnego bez wcześniejszego wyczerpania drogi zażalenia do organu wyższego stopnia, jest dopuszczalna?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność wierzyciela w postępowaniu egzekucyjnym, wniesiona do sądu administracyjnego bez wcześniejszego wyczerpania drogi zażalenia do organu wyższego stopnia, jest niedopuszczalna. W przypadku, gdy postępowanie egzekucyjne zostało zakończone lub stało się bezprzedmiotowe przed wydaniem orzeczenia przez sąd, postępowanie sądowe powinno zostać umorzone.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ż. w zakresie prowadzenia postępowania egzekucyjnego decyzji nakazującej rozbiórkę samowolnie zrealizowanej dobudowy. Skarżąca zarzucała organowi niekompetencję i działanie na rzecz inwestorów. Organ w odpowiedzi na skargę wskazał na wcześniejsze postępowania sądowoadministracyjne dotyczące bezczynności, które zakończyły się odrzuceniem skargi, oraz na podjęte działania egzekucyjne. W trakcie postępowania sądowego organ nałożył na inwestorów obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego.Rozstrzygnięcie
I. Odrzucono skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ż. w zakresie prowadzenia postępowania egzekucyjnego decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2007 r. Nr [...]. II. W pozostałym zakresie umorzono postępowanie sądowe.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska – Śpiewak (spr.), , Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędzia WSA Małgorzata Miron, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi M. B. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ż. postanawia: I. odrzucić skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ż. w zakresie prowadzenia postępowania egzekucyjnego decyzji [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2007 r. Nr [...] II. w pozostałym zakresie umorzyć postępowanie sądowe.
Skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ż. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła M. B..
Wskazała, iż w dniu 18 października 2005r. zwróciła się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ż. o wszczęcie postępowania administracyjnego, dotyczącego legalności budowy obiektu budowlanego, położonego w Ż. przy ul. B.e oraz samowolnej zmiany sposobu jego użytkowania.
W dniu 30 listopada 2005r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął postępowanie w sprawie budowy obiektu, natomiast nie podjął żadnych czynności dotyczących zmiany sposobu użytkowania tego obiektu.
W związku z kolejnymi pismami stron i przeprowadzonymi wizjami Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpoczął nowe postępowania administracyjne dotyczące:
- samowolnej rozbudowy przedmiotowego obiektu budowlanego,
- samowolnej zmiany sposobu użytkowania,
- samowolnie wykonanej instalacji grzewczej.
W ocenie skarżącej sposób przeprowadzenia postępowania administracyjnego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego świadczy o niekompetencji organów i działaniu, mającym na celu wydłużenie okresu prowadzonego postępowania, co dało właścicielom przedmiotowego obiektu czas do pozostawania bezkarnym i prowadzenia do chwili obecnej uciążliwej działalności.
Skarżąca wskazała także, że została wydana decyzja z dnia [...] maja 2007r. nakazująca rozbiórkę samowolnie wykonanej dobudowy. Decyzja ta była przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 22 listopada 2007r., Sygn. akt VII SA/Wa 1189/07 oddalił wniesioną skargę.
W dalszych wywodach podniosła, iż obiekt zagraża bezpieczeństwu ludzi i mienia, albowiem w granicy jej działki znajduje się ściana łatwopalna oraz kotłownia bez jakichkolwiek zabezpieczeń, zaś część tego obiektu przeznaczono na piekarnię zmieniając tym samym samowolnie sposób użytkowania.
W ocenie skarżącej Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nie respektuje wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i decyzji organów nadzoru budowlanego, tym samym chroni interes prawny inwestorów.
W odpowiedzi na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ż. wniósł o ojej oddalenie.
Wyjaśnił, iż działania organu były przedmiotem prowadzonych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postępowań sądowoadministracyjnych. Postępowania te dotyczyły zarówno skarg na bezczynność (postępowanie zakończone zostało odrzuceniem skargi postanowieniem z dnia 12 marca 2007r. Sygn. akt VII SA/WA 290/07) jak również postępowań w prowadzonych w ramach nadzoru budowlanego.
Wskazał, iż dniu 18 października 2005r. wpłynął wniosek skarżącej w przedmiocie sprawdzenia legalności zabudowy na działce położonej przy ul. J. B. [...] w Ż. Obiekt objęty wnioskiem został wzniesiony w granicy z posesją zainteresowanej, która nie brała udziału w postępowaniu poprzedzającym uzyskanie pozwolenia na budowę.
Następnie w związku z niewykonaniem obowiązków decyzją z dnia [...] maja 2007r. orzeczono rozbiórkę samowolnie zrealizowanej dobudowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 22 listopada 2007r. sygn. akt VII SA/Wa 1189/07 oddalił skargę inwestorów na niniejszą decyzję. W dniu [..] kwietnia 2009r., organ wystawił tytuł wykonawczy, a następnie postanowieniem Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009r. wymierzył grzywnę w celu przymuszenia.
Odnośnie samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowanego wyjaśnił, że zostało ono umorzone decyzją z dnia [...] listopada 2007r.
Jednocześnie w trakcie tego postępowania inwestor w dniu 11 lipca 2007r. złożył w Starostwie Powiatowym w Ż. zgłoszenie dotyczące zmiany sposobu użytkowania części budynku gospodarczego z częścią mieszkalną, na pomieszczenie przeznaczone do produkcji wafli suchych, w stosunku do którego nie wniesiono sprzeciwu. Sprawa była również przedmiotem prowadzonego postępowania przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. w trybie skargowym, ze skargi na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ż. A. i K. W. oraz odwoławczym z odwołania M. B. i A. W. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2007r. umarzającej postępowanie administracyjne w sprawie. Organ stopnia wojewódzkiego zaskarżoną decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ż. utrzymał w mocy (decyzją Nr [...] z dnia [...] grudnia 2008r). Decyzja ta zaskarżona została przez M. B. i przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Także postępowanie w sprawie zamontowanej instalacji grzewczej w budynku, zostało umorzone, bowiem ustalono, że urządzenie grzewcze wraz z instalacją wewnętrzną są zgodne z przepisami.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Skarga w niniejszej sprawie dotyczy bezczynności Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ż. w wyegzekwowaniu obowiązku wynikającego z decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2007r. nr [...], którą organ na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił decyzję Powiatowego Inspektora nadzoru Budowlanego w Ż. z dnia [...] stycznia 2007r. i na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego i nakazał doprowadzenie budynku gospodarczego z częścią mieszkalną usytuowanego przy granicy działki, położonej przy ul. B. w Ż. do stanu zgodnego z zatwierdzonym projektem budowlanym poprzez rozbiórkę samowolnie zrealizowanej dobudowy do budynku.
Zgodnie z art. 6 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005r. nr 229, poz. 1954 ze zm.) w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych. Natomiast stosownie do § 1a powołanego artykułu: na bezczynność wierzyciela w podejmowaniu czynności, o których mowa w § 1, służy skarga podmiotowi, którego interes prawny lub faktyczny został naruszony w wyniku niewykonania obowiązku oraz organowi zainteresowanemu wykonaniem obowiązku. Postanowienie w sprawie skargi wydaje organ wyższego stopnia. Na postanowienie oddalające skargę przysługuje zażalenie.
Przepis ten zatem wprowadza szczególny tryb kwestionowania bezczynności w postępowaniu egzekucyjnym. Podmiot, którego interes prawny lub faktyczny został naruszony wnosi skargę na bezczynność do organu wyższego stopnia, który, odmiennie niż w art. 36 i 37 kpa, ma obowiązek ustosunkować się w formie postanowienia do skargi na bezczynność. W przypadku jej oddalenia wnioskodawcy przysługuje prawo wniesienia zażalenia. Po jego rozpoznaniu przez organ wyższego rzędu - w oparciu o art. § 2 pkt. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) wnioskodawcy przysługuje prawo wniesienia skargi do sądu administracyjnego. W niniejszej sprawie ten ostatni etap został pominięty.
Oznacza to, że skarga została złożona bez wyczerpania środków zaskarżenia, o których mowa w art. 52 p.p.s.a., co musiało skutkować odrzuceniem skargi jako niedopuszczalnej w oparciu o art. 58 §1 pkt. 6 ww. ustawy.
Zgodnie z punktem II sentencji postanowienia Sąd umorzył postępowanie sądowe w pozostałym zakresie.
Wskazać należy, iż zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Postępowanie sądowoadministracyjne staje się bezprzedmiotowe, jeżeli w jego toku wystąpią zdarzenia, w następstwie których przestanie istnieć sprawa sądowoadministracyjna.
Bezczynność organu powstaje po upływie terminu wydania aktu indywidualnego lub czynności, a istotą żądania dochodzonego w skardze na bezczynność jest zobowiązanie organu przez sąd administracyjny do załatwienia sprawy w wyznaczonym terminie.
Gdy żądanie to zostało uwzględnione przez organ po wniesieniu skargi, to postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie o bezczynność staje się bezprzedmiotowe i sąd obowiązany jest wydać postanowienie o umorzeniu postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Stanowisko takie potwierdza uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008 Sygn. akt I OPS 6/08, w której wskazano, iż "stosownie do art. 149 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Z przepisu tego wynika a contrario, że wydanie przez organ decyzji lub innego aktu wyłącza możliwość uwzględnienia skargi nawet wówczas, gdy ta decyzja lub akt podjęte zostały z naruszeniem terminu przewidzianego do ich wydania - por. wyr. NSA z 16 marca 2000 r., I SAB 201/99 (niepubl.). Jest zatem rzeczą oczywistą, że jeżeli do daty orzekania przez sąd organ administracji publicznej, którego dotyczyła skarga na bezczynność, wyda akt lub podejmie czynność, których domagała się strona, to - mimo pozostawania w zwłoce - przestaje on tkwić w bezczynności. Postępowanie sadowoadministracyjne w sprawie jego bezczynności staje się więc bezprzedmiotowe również i z tego powodu, i dlatego podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3. Nie ma w takiej sytuacji podstaw do oddalenia skargi, ponieważ powodem oddalenia skargi jest jej bezzasadność."
W niniejszej sprawie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ż. decyzją z dnia [...] stycznia 2010r., nr [...], na podstawie art. 51 ust 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994t Prawo budowlane (Dz.U. 200rr., nr 156,poz. 1118 ze zm.) nałożył na A. i A. R. obowiązek sporządzenia i przedstawienia w terminie do dnia 15 kwietnia 2010r 4 egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego budynku gospodarczego z częścią mieszkalną, usytuowanego na działce nr [...] w Ż. przy ul. J..
W ocenie Sądu w świetle powołanego wyżej przepisu prawa i wskazanych okoliczności w niniejszej sprawie zachodzą podstawy uzasadniające umorzenie postępowania sądowego z uwagi na jego bezprzedmiotowość.
W związku z tym w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3 ww. ustawy orzeczono jak w pkt II sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło