VII SAB/Wa 33/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska – Rzepecka, Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Protokolant Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2010 r. sprawy ze skargi S.C. i T.C. w przedmiocie bezczynności Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] skargę oddala. Sygn. VII SAB/Wa 33/10 UZASADNIENIE S. i T. C. w dniu 8 lutego 2010r. wnieśli skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] polegającą na braku rozstrzygnięcia sprawy samowoli budowlanej dwóch budynków mieszkalnych znajdujących się na sąsiedniej działce, stanowiącej własność B. i J. B., położonej w K. nr [...] gmina W. Domagali się także stwierdzenia bezczynności Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] polegającej na braku rozpoznania sprawy związanej z uchyleniem przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2005 r. - decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] listopada 2004r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego oraz udzieleniu pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. W uzasadnieniu wskazali, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] czerwca 2005 r. uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] listopada 2004 r. zatwierdzającą projekt budowlany samowoli budowlanej i udzielającej pozwolenia na wznowienie robót budowlanych i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, jednak sprawa do dnia wniesienia skargi nie została rozpoznana. W skardze na bezczynność podnieśli również, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 23 kwietnia 2007r. sygn. akt. VII SA/Wa 2273/06 oddalił skargę J. i B. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] września 2006r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w zakresie realizacji zadaszenia balkonu. W uzasadnieniu tego orzeczenia Sąd wskazał, że przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w [...] toczy się postępowanie administracyjne w sprawie samowoli budowlanej dwóch budynków mieszkalnych stanowiących własność B. i J. B., czego wyrazem było wydane na podstawie art. 56 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane, postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] października 2005r. Sprawa jednak nie została do tej pory zakończona. Skarżący wskazali, że jako strona mają prawo do rozpoznania tych wniosków i uzyskania rozstrzygnięcia w rozsądnym terminie. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] w odpowiedzi na skargę wskazał na dotychczasowy bieg postępowania i wyjaśnił, że w dniu 29.06.2004r. wpłynął wniosek T. C. związany z zarzutem samowolnego wykonania na sąsiedniej nieruchomości przedłużenia dachu na budynku. Na skutek tego zawiadomienia wszczęto postępowanie administracyjne, a po ustaleniu, iż na działce sąsiedniej, inwestor samowolnie realizuje zadaszenie balkonu poprzez przedłużenie istniejącej połaci dachowej, postanowieniem z dnia [...].08.2004r. na podstawie art. 50 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994r. nakazano inwestorowi – J.B. wstrzymanie prowadzonych robót budowlanych. Następnie decyzją z dnia [...].08.2004r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt. 2, ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane nakazano inwestorowi przedłożenie dokumentów - w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem. Po wykonaniu przez zobowiązanego nałożonego tą decyzją obowiązku przedłożenia dokumentów, decyzją z dnia [...].11.2004r. na podstawie art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego zatwierdzono projekt budowlany na dokończenie robót budowlanych związanych z zadaszeniem balkonu, jednocześnie udzielając inwestorowi pozwolenia na wznowienie robót budowlanych w tym zakresie. Decyzja ta, w związku z odwołaniem wniesionym przez S. i T. C., decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].06.2005r. została uchylona w całości i przekazana organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], decyzją z dnia [...]08.2005r. na podstawie art. 51 ust. 1 ustawy Prawo budowlane stwierdził wykonanie obowiązku nałożonego decyzją z dnia 16.08.2004r., polegającego na przedłożeniu żądanych dokumentów. A następnie na podstawie art. 51 ust.1 pkt. ustawy Prawo budowlane, decyzją z dnia [...].08.2005r. nakazał J. B. wykonanie w określonym terminie czynności w niej wskazanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z przepisami. S. i T. C. wnieśli odwołanie od decyzji z dnia [...].08.2005r. stwierdzającej wykonanie przez inwestora nałożonych obowiązków. Następnie w dniu 12.08.2005r. odwołujący się zawiadomili inspektorat o samowoli budowlanej wykonanej na działce J. B. polegającej na realizowaniu budynku mieszkalnego jednorodzinnego bez pozwolenia na budowę. W dniu 16.08.2005r. skarżący złożyli kolejne pismo, które dotyczyło legalności budowy całego obiektu. Decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].08.2004r. nakazująca J. B. przedłożenie dokumentów, została wyeliminowana z obiegu prawnego decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] Nr [...] z dnia [...].06.2006r., poprzez stwierdzenie jej nieważności. Decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...].08.2005r. stwierdzająca wykonanie obowiązku przedłożenia odpowiedniej dokumentacji, decyzją [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...].09.2006r. została uchylona w całości, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia. Decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].08.2005r. nakazująca wykonanie określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanego zadaszenia nad balkonem, decyzją organu II instancji Nr [...] z dnia [...].09.2006r. została uchylona w całości a postępowanie administracyjne prowadzone odrębnie w przedmiocie realizacji zadaszenia balkonu zostało umorzone. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] na wniosek skarżących z dnia 12.08.2005r. dotyczący samowoli budowlanej polegającej na realizowaniu budynku mieszkalnego jednorodzinnego bez pozwolenia na budowę wszczął odrębne postępowanie administracyjne, które w związku z rozstrzygnięciami organu odwoławczego jak również wyrokiem WSA w Warszawie objęło postępowanie dotyczące zadaszenia. Rozpatrując sprawę organ ustalił, iż inwestorzy B., decyzją z dnia [...].07.1974r wydaną przez Naczelnika Gminy [...] otrzymali pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego i budynku gospodarczego w m. K. gm. W. Realizując powyższe zamierzenie dokonali istotnego odstąpienia od warunków udzielonego pozwolenia na budowę. Odstępstwa polegały, na zmianie lokalizacji przedmiotowego budynku mieszkalnego w stosunku do zatwierdzonego projektu oraz zmianach w realizacji projektu, które objęły wygląd elewacji. Zebrany materiał dowodowy wskazywał, że wybudowanie budynku mieszkalnego nastąpiło pod rządami ustawy Prawo budowlane z 1974r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, postanowieniem z dnia [...].10.2005r. na podstawie art. 56 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane, w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane zobowiązał B. i J. B., do przedłożenia we wskazanym w postanowieniu terminie określonych dokumentów. Następnie postanowieniem z dnia [...].08.2006. na podstawie art. 97 § 1 pkt. 4 i art. 101 kpa zawiesił postępowanie - w sprawie budynku mieszkalnego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] w związku z zażaleniem wniesionego przez T.C., postanowieniem Nr [...] z dnia [...].06.2006r. uchylił postanowienie (zawieszające postępowanie) organu stopnia powiatowego. Postanowieniem Nr [...] z dnia [...].01.2008r. wyznaczył Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w [...] dodatkowy 2 - miesieczny termin do załatwienia sprawy. W rezultacie powyższego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...].02.2008r. udzielił B. i J. B. pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego o pow. użytkowej 249,03 m2, objętego niniejszym postępowaniem. Po rozpatrzeniu odwołania S. i T. C., [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją Nr [...] z dnia 20.05.208r. uchylił decyzję i przekazał sprawę pozwolenia na użytkowanie do ponownego rozpatrzenia wskazując jednocześnie, iż organ stopnia powiatowego winien wszcząć postępowanie naprawcze w trybie art.50 i 51 Prawa budowlanego, bowiem w niniejszym przypadku zastosowanie ma ustawa Prawo budowlane z 7 lipca 1994r. a nie jak organ przyjął z 24 października 1974r. Decyzją Nr [...] z dnia [...].01.2009r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art. 51 ust.1 pkt. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane, nałożył na B. i J. B., obowiązek sporządzenia i przedstawienia w terminie do dnia 27.03.2009r., 4 egz. projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego usytuowanego na działkach nr ew:. [...] i [...], położonych w K., gm. W., uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz konieczności wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Inwestorzy obowiązek spełnili, dostarczając w dniu 18.03.2009r. żądane dokumenty Jednak, decyzja ta na skutek odwołania S. i T. C., decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...].03.2009r. Nr [...] została uchylona w całości a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, Ze skargą na to rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wystąpili J.i B. B. W konkluzji, powiatowy organ nadzoru budowlanego wskazał, że podejmował czynności niezbędne do wyjaśnienia sprawy zgodnie z posiadanymi kompetencjami. Odnosząc się do zarzutu bezczynności w zakresie braku rozpatrzenia wniosku z dnia 29.06.2004r. organ wyjaśnił, że wniosek ten odnosił się do zadaszenia wykonanego nad istniejącym balkonem budynku mieszkalnego należącego do małżonków B., w trakcie prowadzonego postępowania skarżący wnioskiem z dnia 12.08.2005r. poinformowali organ, iż także budynek mieszkalny sąsiadów powstał w ich ocenie w warunkach samowoli budowlanej. Postępowanie zainicjowane przez skarżących - pierwotnie dotyczące zadaszenia nad balkonem, objęte zostało postępowaniem co do całego budynku mieszkalnego, w którym to zadaszenie wykonano, bowiem ustalono, iż inwestorzy uzyskali pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego, lecz w trakcie jego realizacji odstąpili istotnie od zatwierdzonego projektu budowlanego i warunków pozwolenia na budowę. Aktualnie w związku ze skargą J. i B. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] Nr [...] z dnia [...].03.2009r. sprawa została przekazana do WSA w Warszawie. Organ wskazał, że obecnie w jego posiadaniu są jedynie kopie akt przedmiotowej sprawy, bowiem akta oryginalne przekazane zostały do organu nadrzędnego i do dnia wniesienia skargi nie zostały zwrócone. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje : Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wskazać należy, że sprawa obiektów znajdujących się na działce, stanowiącej własność B. i J. B., położonej w K. gmina W. była przedmiotem prowadzonych zarówno przed organem I jak II instancji, postępowań administracyjnych. W toku wielu lat postępowania zapadały różne decyzje. Podkreślić jednak należy, iż z przedmiotowej skargi na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego wynika, iż skarżący domagają się w istocie kompleksowego rozpoznania sprawy i jej szybkiego zakończenia. Mimo to stwierdzić trzeba, iż z istoty postępowania prowadzonego w ramach nadzoru budowlanego, zwłaszcza w trybie art. 50 i 51 Prawa budowlanego wynika, iż procedura naprawcza jest długotrwała i wymaga często wielu rozstrzygnięć organu. Zauważyć również należy, iż postanowieniem z dnia [...] stycznia 2008r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 123 § 1 i art. 37 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, wyznaczył Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w [...] dodatkowy, 2 -miesięczny termin, załatwienia sprawy odnoszącej się do budowy budynku mieszkalnego położonego w m. S., gm. W. realizowanej przez B. i J. B. Organ nadzoru budowlanego stopnia podstawowego zobowiązany był podjąć niezbędne czynności administracyjne mające na celu kompleksowo rozpatrzenie sprawy budynku. Po tym terminie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...].02.2008r. udzielił B. i J. B. pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego, objętego niniejszym postępowaniem. Następnie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją Nr [...] z dnia [...].05.208r. uchylił tę decyzję i przekazał sprawę pozwolenia na użytkowanie do ponownego rozpatrzenia wskazując jednocześnie, iż organ stopnia powiatowego winien wszcząć postępowanie naprawcze w trybie art. 50 i 51 Prawa budowlanego, bowiem w niniejszym przypadku zastosowanie ma ustawa Prawo budowlane z 7 lipca 1994r. a nie jak organ przyjął z 24 października 1974r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] kolejną decyzją z dnia [...].01.2009r. na podstawie art. 51 ust.1 pkt. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane, nałożył na B. i J. B., obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz konieczność wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Inwestorzy obowiązek spełnili, dostarczając w dniu [...].03.2009r. żądane dokumenty Jednak, decyzja ta na skutek odwołania S. i T. C., decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...].03.2009r. Nr [...] została uchylona w całości, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, Ze skargą na to rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wystąpili inwestorzy – J. i B. B. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 15 września 2009r. w sprawie o sygn. VII SA/Wa 830/09 – po rozpoznaniu skargi J. i B. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr [...] z dnia [...].03.2009r. - uchylił zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w kwestionowanej decyzji z dnia [...] marca 2009r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Organ odwoławczy uznał bowiem, że organ I instancji winien rozważyć możliwość zastosowania art. 51 ust 1 pkt 1 Prawa budowlanego poprzez nakazanie rozbiórki części obiektu do określonej w § 12 rozporządzenia wykonawczego z 12 kwietnia 2002r. odległości. Natomiast żądanie przedstawienia projektu budowlanego zamiennego w sytuacji gdy oczywisty jest brak możliwości jego późniejszego zatwierdzenia stanowi nadmierną uciążliwość skierowaną wobec inwestora. Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 138 § 2 kpa. Powołując § 12 rozporządzenia z 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, organ odwoławczy odniósł się jedynie do jego części pomijając w swej ocenie pozostałą treść tego paragrafu dotyczącego okoliczności pozwalających na sytuowanie budynku w bliższej niż 3 i 4m odległości lub też w granicy z sąsiednią działką i nie przeanalizował czy biorąc pod uwagę te zapisy możliwe jest doprowadzenie przedmiotowego budynku do stanu zgodnego z prawem. Organ odwoławczy sugerując organowi I instancji wydanie rozstrzygnięcia w oparciu o przepis art. 51 ust 1 pkt 1 Prawa budowlanego w stosunku do części budynku nie przeanalizował czy część budynku mieszkalnego któryby miała być rozebrana aby spowodować zachowanie 3 metrowej odległości od działki sąsiedniej jest na tyle samodzielna jak i niezależna od pozostałej części budynku, że może być rozebrana bez istotnej ingerencji w tą pozostałą część, a więc czy wydana zgodnie z sugestią decyzja byłaby wykonalna. Zdaniem Sądu organ II instancji nie wziął pod uwagę, iż przedmiotowy budynek mieszkalny został zbudowany na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę z [...] lipca 1974r. z odstępstwami od zatwierdzonego projektu zagospodarowania terenu. Sąd wskazał również, iż sugerowane przez organ odwoławczy postępowanie naprawcze polegające na nakazaniu skarżącemu rozbiórkę części budynku stawiałoby go w sytuacji znacznie gorszej niż sprawcę samowoli budowlanej co zdaniem składu orzekającego nie da się pogodzić z zasadą praworządności. W takim stanie faktycznym oraz w zaprezentowanej sekwencji rozstrzygnięć nie można stwierdzić bezczynności Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który wydawał decyzje i mimo, że były one często uchylane to nie skutkuje to bezczynnością organu powiatowego. Ponadto aktualnie sprawa została przekazana ww. wyrokiem Sądu do ponownego rozpoznania organowi II instancji, a organ I instancji nie dysponuje aktami. Dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 270 ze zm. ) orzekł jak w sentencji wyroku.