VII SO/Wa 25/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi D. K. na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] sierpnia 2014 r., znak: [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej postanawia: odmówić przyznania D. K. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął na formularzu PPF wniosek D. K. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Z treści złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż D. K. prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem i dwiema córkami będącymi w wieku 8 lat i 8 miesięcy. Posiadają z mężem rozdzielność majątkową W formularzu strona podała, że jej rodzina utrzymuje się z dochodów z prowadzonej przez wnioskodawczynię działalności gospodarczej w wysokości około 6 000 zł. Posiadany majątek obejmuje mieszkanie o pow. 87 m2, nieruchomość gruntową o pow. 1 500 m2. Wnioskodawczyni posiada również we współwłasności samochód osobowy o wartości około 35 000 zł. Ma zaciągnięty kredyt w wysokości 400 000 zł. Obecnie przebywa na urlopie macierzyńskim. W dodatkowym piśmie wskazała, że mąż jest na utrzymaniu wnioskodawczyni i nie dokłada się do kosztów utrzymania rodziny. Kredyt został zaciągnięty na zakup mieszkania. Miesięczna rata wynosi 2 000 zł. Miesięczne koszty utrzymania to energia 250 zł., zarząd nieruchomością wspólną 285 zł., woda 175 zł., CO 155 zł., utrzymanie dźwigu 37 zł., hala garażowa 34 zł., utrzymanie terenów poza wspólnotowych 21 zł., wywóz nieczystości 39 zł., fundusz remontowy 47 zł., czynsz wraz z energią 1 100 zł., pozostałe wydatki (żywność, odzież, środki czystości itp.) około 2 000 zł. Dodała, że użytkowany samochód jest leasingowany i jest własnością banku. Poza obciążeniem kredytowym wnioskodawczyni nie posiada innych obciążeń. Do wniosku dołączono wypis Aktu Notarialnego Repertorium [...] dotyczący umowy majątkowej małżeńskiej, dokument PIT 36L z którego wynika, ze wnioskodawczyni osiągnęła dochód w 2013 r. w wysokości około 99 000 zł., wyciąg z rachunku bankowego za lipiec, sierpień i wrzesień 2014 r. z którego wynika, ze wnioskodawczyni na dzień pobierania wyciągu posiadała na bieżącym koncie kwotę 77018 zł. Postanowieniem z dnia 19 listopada 2014 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie odmówił przyznania D. K. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Od powyższego postanowienia skarżąca wniosła sprzeciw, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że na rachunku bieżącym posiada około 77 000 zł, podczas gdy kwota ta w większości została uzyskana ze sprzedaży samochodu firmowego i została zainwestowana w dalszy rozwój prowadzonej przez nią działalności. Wskazała, że kondycja finansowa prowadzonej przez nią działalności gospodarczej znacznie się pogorszyła i jest bardzo zła, co potwierdza załączony wyciąg bankowy z ostatnich dwóch miesięcy. Wskazała, że bilans firmy w br. (za okres od stycznia do października) wyniósł minus 100 529,96 zł, na dowód czego skarżąca przedstawiła dokument "Obliczenie dochodu wg wzoru księgi". Podniosła, że koszty stałe miesięczne (umowy leasingowe, wynajem biura itp.) działalności firmy są na tyle wysokie, że obecny stan konta zapewnia ich zapłatę na około dwóch najbliższych miesięcy oraz że obecne prognozy sprzedaży nie przewidują poprawy kondycji finansowej firmy i w ciągu ostatnich dwóch miesięcy nastąpiła redukcja zatrudnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie. Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm., zwanej dalej ppsa) przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 ppsa) lub częściowym (art. 245 § 3 ppsa), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ppsa, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zgodnie z art. 260 ppsa, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. W orzecznictwie sądowym prezentowane jest stanowisko, że przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym powinno mieć charakter wyjątkowy i być stosowane w stosunku do osób żyjących w ubóstwie (przykładowo do takich osób można zaliczyć bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub osoby ze względu na okoliczności życiowe pozbawione całkowicie środków do życia). Zasadą jest, że każdy wnoszący sprawę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko faktyczny brak możliwości finansowych może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Przesłankę zwolnienia strony od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych może zatem stanowić sytuacja finansowa, która obiektywnie nie daje możliwości zgromadzenia odpowiednich środków. Strona uzyskująca stały dochód miesięczny co do zasady nie pozostaje w wyjątkowo trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby zwolnienie jej od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w całości. Przyznanie prawa pomocy nie może być bowiem nadużywane w sytuacji, gdy strona posiada stałe dochody. W przedmiotowej sprawie, oceniając sytuację finansową wnioskodawczyni należy stwierdzić, iż brak jest podstaw do przyznania jej prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca nie należy do osób nie posiadających środków na zapewnienie sobie i rodzinie warunków socjalnych, a z wyciągów za okres od 1 października 2014 r. do 29 listopada 2014 r. wynika, że skarżąca ma na koncie firmowym kwotę 80 519,65 zł, zatem kwotę kilkakrotnie przewyższającą wymagany wpis. Okoliczność, że powyższa kwota pochodzi w przeważającej mierze ze sprzedaży samochodu nie zmienia faktu, że należy ją traktować jako dochód. Biorąc pod uwagę, że powyższa kwota jest przeznaczona na rozwój działalności gospodarczej, a skarżona decyzja została wydana właśnie w związku z prowadzeniem ww. działalności, w ocenie Sądu nie ma przeszkód, aby skarżąca przeznaczyła część ww. kwoty na opłacenie wpisu w sprawie VII SA/Wa 2458/14. Ponadto, okoliczność, że działalność gospodarcza przynosi stratę, co wynika z bilansu, nie może stanowić podstawy do przyznania skarżącej prawa pomocy, albowiem jest to jedynie wynik bilansowy nadwyżek kosztów nad przychodami, nie oznacza natomiast braku środków finansowych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2008 r., II FZ 260/08, Lex nr 479125). Biorąc pod uwagę sytuację majątkową D. K. uznać należy, iż nie jest uzasadnione przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Stwierdzono, że brak jest podstaw do przyjęcia, że wnioskodawczyni jest osobą na tyle ubogą, że jej rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają wywiązanie się z obowiązku partycypowania w kosztach postępowania sądowoadministracyjnego, które na obecnym etapie (w sprawie VII SA/Wa 2458/14) wynoszą 1 500 zł wpisu od skargi, a na kolejnych etapach koszty jakie mogą się pojawić to opłata za uzasadnienie wyroku (jeśli nie będzie on sporządzany z urzędu) – 100 zł oraz 750 zł ewentualnego wpisu od skargi kasacyjnej. Wnioskodawczyni posiada stały dochód, około 6 000 zł., który w 2013 r. wyniósł łącznie około 99 000 zł, plus jak już wskazano – na rachunku firmowym kwotę 80519,65 zł. Posiada także dom i nieruchomość gruntową o pow. 1 500 m 2. Wszystkie powyższe okoliczności wskazują, że pomimo stosunkowo wysokiego wpisu sądowego w wysokości 1 500 zł wnioskodawczyni jest w stanie go uiścić bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i rodziny. Możliwości płatnicze wnioskodawczyni wystarczają na samodzielne poniesienie kosztów sądowych. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 260 ppsa, Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.