VIII SA/Wa 1008/14
WyrokWSA w Warszawie2015-04-02
Skład orzekający: Iwona Szymanowicz - Nowak, Sławomir Fularski, Artur Kot
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Rektor Uniwersytetu jest organem właściwym do stwierdzenia nieważności postępowania w sprawie nadania tytułu zawodowego licencjata na podstawie art. 193 Prawa o szkolnictwie wyższym, a jeśli tak, czy może to uczynić na podstawie art. 156 § 1 pkt 7 KPA?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Rektor Uniwersytetu może być organem właściwym do stwierdzenia nieważności postępowania w sprawie nadania tytułu zawodowego na podstawie art. 193 Prawa o szkolnictwie wyższym, jeśli statut uczelni tak stanowi, lub w przypadku braku takiej regulacji, sam Rektor jest właściwy, analogicznie do jego kompetencji do stwierdzenia nieważności decyzji o nadaniu tytułu. Jednakże, organ nie wykazał w sposób przekonujący, że zachodzi przesłanka z art. 156 § 1 pkt 7 KPA, która stanowiłaby podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji nadającej tytuł zawodowy, a jedynie wyrok karny nie jest wystarczający do uznania decyzji za nieważną z mocy prawa. Ponadto, organ nie wyjaśnił zastosowania przepisów Prawa o szkolnictwie wyższym do zdarzenia z 2003 r., co stanowi naruszenie przepisów postępowania.Stan faktyczny
Rektor Uniwersytetu wydał decyzję stwierdzającą, że wydanie decyzji nadającej tytuł zawodowy licencjata W. T. nastąpiło z naruszeniem prawa, jednak z uwagi na upływ 10 lat od jej ogłoszenia, nie mógł stwierdzić jej nieważności. Podstawą wszczęcia postępowania był prawomocny wyrok sądu karnego stwierdzający popełnienie przez studenta przestępstwa polegającego na przypisaniu sobie autorstwa cudzej pracy dyplomowej. Prokurator zaskarżył decyzję Rektora, zarzucając niezasadne zastosowanie przepisów KPA zamiast Prawa o szkolnictwie wyższym i błędne uznanie, że Rektor jest właściwy do stwierdzenia nieważności postępowania. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję i stwierdził, że nie podlega ona wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Szymanowicz - Nowak, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski (sprawozdawca), Sędzia WSA Artur Kot, Protokolant Specjalista Ilona Obara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi Prokuratora Prokuratury Okręgowej w R. na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] w R. z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji nadającej tytuł zawodowy licencjata z naruszeniem prawa 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Decyzją z dnia [...] maja 2014 r., sygn. akt: [...]
Rektor Uniwersytetu [...] im. K. P. w R. (dalej: "organ", "Rektor Uniwersytetu") na podstawie art. 193 w związku z art. 207 ust. 1 i 3 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym z dnia 27 lipca 2005 r. (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 572; dalej: "p.s.w.") oraz art. 156 § 1 pkt 7 i § 2, art. 157 § 2, art. 158 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.; dalej: "k.p.a.") stwierdził, że wydanie prawomocnej decyzji Komisji Egzaminacyjnej Wydziału [...] Politechniki R. im. K. P. w dniu [...] czerwca 2003 r. nadającej tytuł zawodowy licencjata W. T. - nr albumu studenta [...], na podstawie której, wydano dyplom licencjata Wydziału [...] Politechniki R. im. K. P. nr [...] z dnia [...] czerwca 2003 r. nastąpiło
z naruszeniem prawa, a stwierdzenie nieważności decyzji nie może nastąpić z uwagi na upływ 10 lat od jej ogłoszenia.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że podstawę wszczęcia postępowania stanowił prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w R. [...] Wydział Karny z dnia [...] maja 2013 r., mocą którego uznano ww. studenta za winnego popełnienia przestępstwa z art. [...] k.k., poprzez podstępne wprowadzenie w błąd członków komisji egzaminacyjnej Wydziału [...] Politechniki R. w ten sposób, że podczas egzaminu dyplomowego posłużył się on jako swoją, pracą zatytułowaną "[...]" z wyjątkiem obliczeń indeksu patologicznego IP grupy A, przygotowała i wykonała inna osoba, wyłudzając w ten sposób poświadczenie nieprawdy w postaci przyznania tytułu zawodowego licencjata.
Organ stwierdził, że w przedmiotowej sprawie, wobec brzmienia art. 193 p.s.w., spełniona została przesłanka do wszczęcia z urzędu postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Komisji Egzaminacyjnej Wydziału [...] Politechniki R. z dnia [...] czerwca 2003 r. nadającej ww. osobie tytuł zawodowy licencjata, na mocy której wydano dnia [...] czerwca 2003 r. dyplom [...] - przewidziana w art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a.
Następnie organ podniósł, że jest związany ustaleniami sądu karnego.
Z okoliczności sprawy wynika, że W.T. przypisał sobie autorstwo cudzego utworu i jako własną przedstawił pracę dyplomową - stanowiącą podstawę nadania tytułu zawodowego - wykonaną przez inną osobę, przez co spełniona została dyspozycja przewidziana w art. 193 p.s.w., którą należy uznać za tożsamą z przesłanką wymienioną w art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a., stanowiącą podstawę stwierdzenia nieważności decyzji. W tej sytuacji stwierdzić należy, że decyzja wydana została z naruszeniem prawa lecz z powodu upływu 10 lat od daty jej ogłoszenia nie może stwierdzić jej nieważności. Nadto wskazano, że organem właściwym do wydania niniejszej decyzji - na podstawie art. 207 ust. 3 p.s.w. jest rektor uczelni.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie od powyższej decyzji Rektora Uniwersytetu wniósł Prokurator Prokuratury Okręgowej w R. (dalej także: "Prokurator"). Wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji zarzucił jej naruszenie art. 193 p.s.w. oraz art. 156 § 1 pkt 7 i § 2, art. 157 § 2 i art. 158 § 2 k.p.a. polegające na niezasadnym przyjęciu, że art. 193 p.s.w. upoważnia organ uczelni do stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie nadania tytułu zawodowego licencjata, podczas gdy przepis ten, w sytuacji gdy w pracy stanowiącej podstawę nadania tytułu zawodowego osoba ubiegająca się o ten tytuł przypisała sobie autorstwo istotnego fragmentu lub innych elementów cudzego utworu, obliguje organ do stwierdzenia nieważności postępowania w sprawie nadania tytułu zawodowego, co
w konsekwencji prowadziło do niezasadnego przyjęcia, że w sprawie znajduje zastosowanie przepis art. 157 § 1 pkt 7 k.p.a. i art. 156 § 2 k.p.a., podczas gdy wskazane unormowania k.p.a. dotyczą wyłącznie postępowania, którego przedmiotem jest stwierdzenie nieważności decyzji, a nie przewidzianego w art. 193 p.s.w. postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności postępowania w sprawie nadania tytułu zawodowego licencjata.
W uzasadnieniu skargi Prokurator wskazał, że p.s.w., która to ustawa weszła
w życie w dniu 1 września 2005 r., w art. 193 stanowi, że organ właściwy, w drodze decyzji, stwierdza nieważność postępowania w sprawie nadania tytułu zawodowego, jeżeli w pracy stanowiącej podstawę nadania tytułu zawodowego osoba ubiegająca się o ten tytuł przypisała sobie autorstwo istotnego fragmentu lub innych elementów cudzego utworu lub ustalenia naukowego. Ta sama ustawa p.s.w. w art. 251 pkt 9 wprowadziła do ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach i tytule naukowym oraz
o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. z 2003 r. Nr 65 poz. 595) art. 29a
w brzmieniu: "1. Rada właściwej jednostki organizacyjnej lub odpowiednio Centralna Komisja, w drodze decyzji, stwierdza nieważność postępowania w sprawie nadania tytułu lub stopnia, jeżeli w pracy stanowiącej podstawę nadania tytułu lub stopnia osoba ubiegająca się o tytuł lub stopień przypisała sobie autorstwo istotnego fragmentu lub innych elementów cudzego utworu lub ustalenia naukowego. 2. Decyzje, o których mowa w ust. 1, nie wyłączają odpowiedzialności dyscyplinarnej, karnej
i cywilnoprawnej."
Prokurator wskazał, że stwierdzenie nieważności następuje ze skutkiem wstecznym (ex tunc). O ile decyzja w sprawie nadania tytułu zawodowego licencjata jest jednorazowym aktem władczym organu uczelni, to postępowanie w sprawie nadania tytułu zawodowego jest zespołem czynności przed organami uczelni związanych choćby z przygotowaniem i przedłożeniem pracy licencjackiej. Jeżeli przyjąć, że stwierdzenie nieważności w oparciu o przepis art. 193 p.s.w. ogranicza się jedynie do decyzji w sprawie nadania tytułu zawodowego, to w mocy pozostają pozostałe czynności postępowania, a taki rezultat stosowania prawa pozostawałby
w sprzeczności z ratio legis. W formule normatywnej wskazanego przepisu przewidziano zatem stwierdzenie nieważności nie tylko samej decyzji nadającej tytułu zawodowy, ale całego postępowania w sprawie nadania tytułu zawodowego.
Nadto Prokurator podniósł, że posłużenie się podczas egzaminu dyplomowego jako własną, pracą przygotowaną przez inną osobę odpowiada hipotezie art. 193 p.s.w., a przepis ten obliguje organ do stwierdzenia nieważności postępowania w sprawie nadania tytułu zawodowego licencjata. Zdaniem Prokuratora brak było podstaw do zastosowania art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a., o ile bowiem ten ostatni przepis dotyczy wyłącznie nieważności decyzji administracyjnej, to art. 193 p.s.w. przewiduje całkowicie odmienną instytucję stwierdzenia nieważności postępowania. W konsekwencji brak było też podstaw do zastosowania przez organ uczelni art. 156 § 2 k.p.a., gdyż przepis ten stoi na przeszkodzie wyłącznie stwierdzeniu nieważności decyzji administracyjnej, a nie postępowania w sprawie nadania tytułu zawodowego.
W konkluzji skargi Prokurator podniósł, że jego zdaniem przepisy przejściowe p.s.w. (art. 257 ust. 2 i 3, art. 266 ust. 1) nie stoją na przeszkodzie stwierdzeniu nieważności postępowania w sprawie nadania tytułu zawodowego, jako że wszczęte
w tym przedmiocie postępowanie jest postępowaniem nowym o odrębnym przedmiocie rozstrzygnięcia.
W odpowiedzi na skargę pełnomocnik organu wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że k.p.a. nie przewiduje instytucji stwierdzenia nieważności postępowania, natomiast decyzję nadającą tytuł zawodowy wydaje komisja egzaminacyjna powołana przez dziekana, wobec której nie występuje organ wyższego stopnia, co nie pozwala zastosować art. 157 § 1 k.p.a. Tymczasem art. 207 ust. 3 p.s.w. wskazuje rektora, jako organ właściwy, ale wyłącznie do wznowienia postępowania w sprawie nadania tytułu zawodowego i wydania dyplomu oraz stwierdzenia nieważności decyzji o nadaniu tytułu zawodowego i wydania dyplomu. Za nieuprawiony uznał pogląd, że nie ma przeszkód prawnych, aby organem stwierdzającym nieważność postępowania mógł być rektor. Nie ma podstaw do zastosowania przez analogię cytowanego wyżej artykułu, który - jako przepis szczególny - nie podlega interpretacji rozszerzającej. Gdyby zamiarem racjonalnego ustawodawcy było, aby organem właściwym do stwierdzenia nieważności postępowania, o którym mowa w art. 193 p.s.w. był rektor, przypisałby tę czynność rektorowi w art. 207 ust. 3 tej ustawy lub zamiast sformułowania właściwy organ, wskazałby rektora. Zarówno p.s.w., jak i k.p.a. nie wskazują organu, który byłby uprawniony do stwierdzenia nieważności postępowania w sprawie nadania tytułu zawodowego. W konstrukcji art. 193 i art. 207 ust. 3 p.s.w. zabrakło precyzji
i konsekwencji ustawodawcy i w tej sytuacji należy odejść od wykładni językowej. Dlatego też organ zastosował wykładnię celowościową. Przesłankę do stwierdzenia nieważności decyzji z mocy prawa przewiduje art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a. i dlatego na tej podstawie organ przeprowadził postępowanie, uznając taki tryb działania za najbardziej racjonalny.
Na rozprawie przed Sądem w dniu 2 kwietnia 2015 r. Prokurator popierając skargę oświadczył, że odstępuje od poglądu wyrażonego w skardze, że
w okolicznościach sprawy nie jest wystarczające stwierdzenie nieważności postępowania, bowiem konieczne jest jeszcze stwierdzenie nieważności decyzji nadającej tytuł licencjata, o ile taka zapadła.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2012 r., poz. 270 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.
Rozpoznając skargę, w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana
z naruszeniem przepisów prawa uzasadniającym jej uchylenie.
Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Rektora Uniwersytetu z dnia [...] maja
2014 r., stwierdzająca, że wydanie prawomocnej decyzji komisji egzaminacyjnej w dniu [...] czerwca 2003 r. nadającej tytuł zawodowy licencjata W. T., na podstawie której wydano dyplom licencjata z dnia [...] czerwca 2003 r., nastąpiło z naruszeniem prawa, a stwierdzenie nieważności decyzji nie może nastąpić z uwagi na upływ 10 lat od jej ogłoszenia.
Jako podstawę prawną decyzji Rektor Uniwersytetu wskazał w zaskarżonej decyzji między innymi art. 193 w związku z art. 207 ust. 3 p.s.w. oraz art. 156 § 1 pkt 7 i § 2, art. 157 § 2, art. 158 § 2 k.p.a.
Art. 193 p.s.w. stanowi, że organ właściwy, w drodze decyzji, stwierdza nieważność postępowania w sprawie nadania tytułu zawodowego, jeżeli w pracy stanowiącej podstawę nadania tytułu zawodowego osoba ubiegająca się o ten tytuł przypisała sobie autorstwo istotnego fragmentu lub innych elementów cudzego utworu lub ustalenia naukowego. Instytucja stwierdzenia nieważności postępowania, wobec wynikającego z art. 193 p.s.w. nakazu wydawania decyzji w takim przedmiocie,
w przypadku zaistnienia wskazanych w tym przepisie przesłanek wskazuje, że tego rodzaju rozstrzygnięcie w ww. okolicznościach jest obligatoryjne.
Powyższy przepis nie konkretyzuje jaki organ jest zobowiązany do wydania decyzji w przedmiocie stwierdzenia nieważności postępowania, używa bowiem terminu "organ właściwy". Posłużenie się tym terminem w ocenie Sądu nawiązuje do treści art. 60 p.s.w., wskazującego w ust. 1 i 6 na (odpowiednio) organy kolegialne uczelni publicznej, to jest senat i rady podstawowych jednostek organizacyjnych oraz organy jednoosobowe uczelni, jakimi są rektor i kierownicy podstawowych jednostek organizacyjnych, przy czym kierownikiem wydziału jest dziekan. Jak wynika z przepisów p.s.w. kompetencje tych organów określają nie tylko przepisy ustawy, ale także statut (art. 62 ust. 1 – dot. senatu, art. 68 ust. 1 i 2 – dot. rady podstawowej jednostki organizacyjnej, art. 66 – dot. rektora, art. 70 ust. 1 – dot. kierownika podstawowej jednostki organizacyjnej). Jednocześnie zapisy art. 60 ust. 1 i 6 wskazują, że organy kolegialne i jednoosobowe uczelni są organami w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 3 w zw.
z art. 1 pkt 2 k.p.a. w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w trybie k.p.a. (por. komentarz autorstwa Pawła Orzeszko do art. 60 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym – LEX, ze wskazaniem LEX pochodzenia z publikacji: Prawo o szkolnictwie wyższym. Komentarz., Walerian Sanetra (red.), Marek Wierzbowski (red.), Monika Kubiak, Barbara Kudrycka, Andrzej Kurkiewicz, Mariusz Lenard, Michał Miąskiewicz, Paweł Orzeszko, Joanna Róg, Ewa Sieczek, Patrycja Joanna Suwaj, Anna Szymańska, Elżbieta Ura, Paweł Wajda, Aleksandra Wiktorowska, Grzegorz Winiarz, WKP 2013; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 marca 2010 r. w sprawie sygn. Akt I OSK 1735/09 (dostępny w Internecie)).
W tych okolicznościach, wobec braku precyzyjnego wskazania w ustawie organu kompetentnego do wydania decyzji o stwierdzeniu nieważności postępowania i użycie w art. 193 p.s.w. terminu "organ właściwy", ze wskazaniem jedynie, że rozstrzygnięcie ma mieć formę decyzji, wydaje się być uprawnione stwierdzenie, iż wskazanie organu właściwego do stwierdzenia nieważności postępowania może mieć miejsce w statucie uczelni w ramach określenia w taki sposób kompetencji danego organu. Tym samym
o ile takie będą regulacje statutu organem właściwym może być zarówno kierownik podstawowej jednostki organizacyjnej, jak i rektor. Pogląd, z którego wynika, że decyzja o stwierdzeniu nieważności postępowania w sprawie nadania tytułu zawodowego jest decyzją administracyjną, od której przysługuje odwołanie w terminie czternastu dni od daty jej doręczenia osobie, której dotyczy do rektora, jeżeli decyzję podejmuje kierownik podstawowej jednostki organizacyjnej, lub o ponowne rozpatrzenie sprawy, jeżeli była to decyzja rektora, a następnie skarga do sądu administracyjnego właściwego dla siedziby organu, który ją podjął znalazł miejsce w komentarzu do art. 193 p.s.w. autorstwa Huberta Izdebskiego, Jana Zielińskiego (Komentarz do art. 193 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym – LEX, z przywołaniem publikacji LEX 2013 pt. Prawo
o szkolnictwie wyższym. Komentarz.; autorstwa ww.). Jednocześnie w ocenie Sądu
w przypadku braku stosownej regulacji w statucie uczelni, uprawniony jest pogląd, że organem właściwym do wydania decyzji o stwierdzeniu nieważności postępowania jest rektor, który zgodnie z art. 207 ust. 3 p.s.w. jest organem właściwym do wznowienia postępowania w sprawie nadania tytułu zawodowego i wydania dyplomu oraz do stwierdzenia nieważności decyzji o nadaniu tytułu zawodowego i wydaniu dyplomu. Jeżeli bowiem rektor jest właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji o nadaniu tytułu zawodowego, to jest także właściwy do stwierdzenia nieważności postępowania
w sprawie nadania tego tytułu, poprzedzającego wydanie decyzji w tym przedmiocie. (por. komentarz autorstwa Pawła Orzeszko do art. 193 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym – LEX, ze wskazaniem LEX pochodzenia z publikacji: Prawo o szkolnictwie wyższym. Komentarz., Walerian Sanetra (red.), Marek Wierzbowski (red.), Monika Kubiak, Barbara Kudrycka, Andrzej Kurkiewicz, Mariusz Lenard, Michał Miąskiewicz, Paweł Orzeszko, Joanna Róg, Ewa Sieczek, Patrycja Joanna Suwaj, Anna Szymańska, Elżbieta Ura, Paweł Wajda, Aleksandra Wiktorowska, Grzegorz Winiarz; WKP 2013).
Wskazać jednocześnie wypada, że okoliczności obligujące organ właściwy do stwierdzenia nieważności postępowania w sprawie nadania tytułu zawodowego z art. 193 p.s.w. mogą zostać ujawnione przed wydaniem decyzji o nadaniu tytułu zawodowego. Wówczas będzie mieć miejsce obowiązek orzekania jedynie
o nieważności postępowania. Konieczne jest bowiem wyeliminowanie dopuszczalności posługiwania się także w innym postępowaniu o nadanie tytułu zawodowego pracą stanowiącą podstawę nadania tytułu zawodowego, jeżeli w pracy tej osoba ubiegająca się o tytuł, o którym mowa przypisała sobie autorstwo istotnego fragmentu lub innych elementów cudzego utworu lub ustalenia naukowego. Jednocześnie w przypadku wydania decyzji o nadaniu tytułu zawodowego nie jest wystarczające ograniczenie się do stwierdzenia nieważności jedynie postępowania poprzedzającego wydanie tej decyzji, albowiem powodowałoby to pozostawienie jej w obrocie prawnym, mimo uznania postępowania za nieważne.
Art. 193 p.s.w. stanowi szczególną regulację traktującą o nieważności postępowania, która to instytucja nie jest znana k.p.a. Tym samym przepisy k.p.a.
w odniesieniu do tej instytucji nie mają zastosowania. Odmiennie należy odnieść się do nieważności decyzji o nadaniu tytułu zawodowego i wydaniu dyplomu uczelni,
o których mowa w art. 207 ust. 3 w zw. z ust. 1 p.s.w. Zgodnie z brzmieniem art. 207 ust. 1 p.s.w. do decyzji, o których mowa w art. 169 ust. 10 i 11 oraz art. 196 ust. 3, decyzji podjętych przez organy uczelni, kierownika studiów doktoranckich lub dyrektora jednostki naukowej w indywidualnych sprawach studentów i doktorantów, a także
w sprawach nadzoru nad działalnością uczelnianych organizacji studenckich oraz samorządu studenckiego i doktoranckiego, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy
z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz przepisy
o zaskarżaniu decyzji do sądu administracyjnego. Wobec wymienienia w treści ww. przepisu decyzji podjętych przez organy uczelni oraz zapisu zawartego w ust. 3 art. 207 p.s.w., wskazującym, że organem uczelni właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji o nadaniu tytułu zawodowego jest rektor uczelni, w sytuacji uregulowania tej kwestii w art. 156 i nast. k.p.a., przepisy te znajdują odpowiednie zastosowanie
w odniesieniu do decyzji rektora uczelni stwierdzającej nieważność decyzji o nadaniu tytułu zawodowego i wydaniu dyplomu.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy w ocenie Sądu decyzja stwierdzająca wydanie decyzji o nadaniu tytułu zawodowego licencjata
z naruszeniem prawa, wydana bez rozstrzygnięcia o postępowaniu poprzedzającym wydanie tej decyzji, mimo powołania się w uzasadnieniu decyzji na okoliczności wskazane w art. 193 p.s.w. i przywołania tego przepisu jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia, narusza art. 193 p.s.w.
W tych okolicznościach zarzuty Prokuratora, działającego zgodnie
z kompetencjami przyznanymi przez art. 8 § 1 i art. 52 § 1 p.p.s.a. w ochronie praworządności należy uznać za zasadne, chociaż nie w pełni Sąd podzielił argumentację skargi. Zgodzić się bowiem należy z tym, że art. 193 p.s.w. obliguje organ do stwierdzenia nieważności postępowania w przypadku zaistnienia okoliczności w tym przepisie przewidzianych oraz, że w odniesieniu do stwierdzenia nieważności postępowania nie mają zastosowania przesłanki nieważności z art. 156 § 1 k.p.a. Brak jest podstaw do uznania, że stwierdzenie nieważności postępowania na podstawie art. 193 p.s.w., obejmuje także stwierdzenie nieważności decyzji o nadaniu tytułu zawodowego i wydaniu dyplomu. W tej mierze w celu wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji, o której mowa konieczne jest wydanie decyzji o stwierdzeniu jej nieważności, zgodnie z kompetencją przewidzianą w art. 207 ust. 3 p.s.w.
Nie można podzielić stanowiska organu wyrażonego w odpowiedzi na skargę,
z którego wynika, że brak precyzyjnego wskazania w ustawie organu właściwego do stwierdzenia nieważności postępowania na podstawie art. 193 p.s.w. i nie wprowadzenie szczegółowego trybu postępowania sprawia, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Faktem jest, że brak precyzji we wprowadzonej w tej mierze regulacji utrudnia stosowanie prawa i skłania, jak to czyni organ, do dopatrywania się luki prawnej. Nie ulega jednak wątpliwości, że tego rodzaju trudności nie mogą prowadzić do uczynienia przepisu martwym. Przeciwnie, należy w takiej sytuacji poszukiwać odpowiednich reguł wykładni, aby przepis był stosowany zgodnie z wolą ustawodawcy.
Pomijając powyższe rozważania, w ocenie Sądu istotnym przede wszystkim
w niniejszej sprawie jest jednak, że organ nie wykazał w swoich decyzjach
w wystarczający i przekonywujący sposób, iż zachodzi w ogóle przesłanka z art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a. stanowiąca podstawę stwierdzenia nieważności decyzji, a w przypadku upływu dziesięciu lat od jej ogłoszenia, stanowiąca podstawę do stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa (art. 158 § 2 w związku z art. 156 § 2 k.p.a.).
Zgodnie bowiem z art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a., organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa. Organ uzasadniając swoje stanowisko powołał się jedynie na treść art. 193 p.s.w. nie wykazując w wystarczający sposób, z czego wynika nieważność z mocy prawa decyzji nadającej tytuł zawodowy licencjata. Zdaniem Sądu, sam fakt wydania prawomocnego wyroku sądu karnego uznającego W. T. za winnego popełnienia przestępstwa z art. [...] k.k., polegającego na podstępnym wprowadzeniu w błąd komisji egzaminacyjnej i wyłudzeniu poświadczenia nieprawdy w postaci przyznania tytułu zawodowego licencjata, mógł co prawda stanowić wystarczającą podstawę, ale jedynie do wznowienia postępowania w sprawie nadania tytułu zawodowego licencjata. Niewątpliwie bowiem decyzja nadająca tytuł zawodowy licencjata została wydana w wyniku przestępstwa, przez co spełniona została przesłanka z art. 145 § 1 pkt 2 k.p.a. Sam ten fakt nie jest zaś, tak jak uczynił to organ w zaskarżonej decyzji, wystarczający do uznania, że decyzja nadająca tytuł zawodowy licencjata, na podstawie której wydano dyplom licencjata, zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa.
Zauważyć również wypada, że organ w zaskarżonej decyzji nie wyjaśnił też
w żaden sposób dlaczego zastosował w niniejszej sprawie przepisy nowej ustawy, tj. p.s.w., skoro zdarzenie prawne polegające na nadaniu tytułu zawodowego licencjata miało miejsce w dniu [...] czerwca 2003 r., czyli w okresie obowiązywania poprzedniej ustawy z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 65, poz. 385,
z późn. zm.). Powyższa kwestia jest o tyle istotna w niniejszej sprawie, że przepisy p.s.w. nie zawierają przepisów intertemporalnych regulujących kwestie prawa właściwego dla oceny możliwości stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie nadania tytułu zawodowego w przypadku przypisania sobie autorstwa cudzego utworu.
W ocenie Sądu, nie wyjaśniając powyższych kwestii w wydanej przez siebie decyzji, organ dopuścił się więc naruszenia art. 11 (zasada przekonywania)
w związku z art. 107 § 3 k.p.a. (uzasadnienie decyzji) w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy. Tym samym, już choćby z ww. powodów zasadnym jest uchylenie zaskarżonej decyzji organu. W sprawie doszło bowiem do naruszenia przepisów postępowania i to w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ obowiązany będzie uwzględnić powyższe rozważania i rozstrzygnąć sprawę zgodnie z przedstawioną przez Sąd wykładnią i obowiązującymi przepisami prawa, które znajdą zastosowanie.
Z tych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1 wyroku.
Orzeczenie z punktu 2 wyroku znajduje oparcie w treści art. 152 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło