VIII SA/Wa 1063/16
PostanowienieWSA w Warszawie2017-03-22
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, która posiada aktywa trwałe o znacznej wartości i wykazuje zysk, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym, mimo zajęcia jej rachunków bankowych przez urząd skarbowy?Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego nie może zostać zwolniona od kosztów sądowych, jeśli mimo zajęcia rachunków bankowych posiada aktywa trwałe o wartości znacznie przewyższającej wysokość wymaganego wpisu oraz wykazuje zysk. Ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania spoczywa na podmiocie wnioskującym o przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
Spółka z o.o. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, argumentując trudną sytuacją finansową spowodowaną zajęciem kont bankowych przez urząd skarbowy i planowaną sprzedażą gospodarstwa. Spółka przedstawiła dane dotyczące swojego majątku, dochodów i blokad na rachunkach bankowych. Sąd, analizując złożone dokumenty i znane mu fakty z innych postępowań, uznał, że spółka posiada wystarczające środki na pokrycie kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu wniosku [...] sp. z o.o. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi [...] sp. z o.o. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie płatności rolnośrodowiskowych na 2012 rok postanawia odmówić przyznania prawa pomocy
[...] Sp. z o.o. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu podała, że aktualnie poza obsługą korespondencji nie prowadzi żadnej innej działalności, prowadzone są działania mające na celu sprzedaż gospodarstwa w całości lub w części. Koszty korespondencji ponosi jej prezes z własnych środków. Konta bankowe spółki zostały zajęte przez urząd skarbowy. W części wniosku obejmującej majątek i dochody spółka wskazała, że jej kapitał zakładowy ma wartość ujemną (-[...] zł), wartość środków trwałych według bilansu za ostatni rok wynosi [...] zł, a za ostatni rok obrotowy wypracowała zysk w kwocie [...] zł. Stan środków na rachunku bankowym wynosi [...]. Do wniosku spółka załączyła CIT-8 za 2015 r., listę blokad środków na rachunku bankowym, prowadzonym przez Bank [...] w B., obejmującej kwoty [...] zł, [...] zł i [...] zł (blokada dokonana odpowiednio 30 sierpnia 2016 r., 31 stycznia i 3 marca 2017 r.); saldo na tej liście blokad (według stanu na dzień 6 marca 2017 r.) wynosiło [...] zł.
Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. (dalej p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie prawnej, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z treści powyższego przepisu wynika, iż ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania spoczywa na podmiocie wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. W związku z tym musi on przedstawić Sądowi argumentację, która potwierdzałaby jego niezdolność do wygospodarowania środków na pokrycie tych kosztów. Jeżeli zatem strona nie dopełniła w całości lub w części obowiązku przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego i dochodów, to fakt ten uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy (patrz: J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Wyd. II, Warszawa 2006 s. 527).
W ocenie referendarza sądowego, skarżąca nie znajduje się w sytuacji finansowej uzasadniającej zastosowanie instytucji prawa pomocy. Ze złożonych dokumentów wynika, że skarżąca posiada aktywa trwałe o wartości [...] zł a zysk według bilansu za ostatni rok obrotowy wyniósł [...] zł. Poza tym na rachunek skarżącej wpływają środki finansowe np. w dniu 13 grudnia 2016 r. z tytułu czynszu dzierżawnego – [...] zł, zaś z treści złożonego oświadczenia wynika, że spółka oczekuje na przełomie marzec/kwiecień wpływu zwrotu podatku akcyzowego.
Niezależnie od tego referendarzowi z urzędu znany jest fakt (sprawa o sygn. akt III SA/Wa 2831/16), że w dniu 9 sierpnia 2016 r. K. P. dokonał na rzecz spółki dwóch wpłat w łącznej wysokości [...] zł tytułem zaliczek oraz, że w 2015 r. spółka
otrzymała dotację w wysokości [...] zł na modernizację gospodarstwa rolnego (sprawa o sygn. akt V SAB/Wa 57/15).
Istotną okolicznością jest również to, że spółka cały czas pozostaje w obrocie gospodarczym jako przedsiębiorca, a zamiar sprzedaży gospodarstwa nie powinien stać na przeszkodzi w podejmowaniu działań zmierzających do uzyskiwania przychodów z gospodarstwa. Podkreślić także należy, że na obecnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego skarżąca obowiązana jest do uiszczenia jedynie opłaty kancelaryjnej w wysokości [...] zł, podczas gdy wartość jej majątku trwałego znacznie przewyższa [...] zł. W sytuacji, kiedy w orzecznictwie dotyczącym porównywania wysokości ciążących na stronie kosztów sądowych z posiadanym majątkiem podnosi się, iż osoba prawna nie zasługuje na zwolnienie od kosztów sądowych gdy dysponuje majątkiem, którego wartość wielokrotnie przewyższa wysokość wymaganego wpisu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 marca 2012 r., sygn. akt II GZ 89/12, www.orzeczenia.nsa.gov.pl), brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło