VIII SA/Wa 278/13
WyrokWSA w Warszawie2013-06-19
Skład orzekający: Sławomir Fularski, Iwona Owsińska-Gwiazda, Artur Kot
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo określiły przychód spółki z tytułu odpłatnego zbycia pojazdów, zaniżając jego wartość poniżej ceny rynkowej, opierając się na opinii biegłego, mimo zarzutów strony skarżącej dotyczących wadliwości tej opinii i braku uwzględnienia stanu technicznego pojazdów?Ratio decidendi
Organy podatkowe prawidłowo zastosowały przepisy dotyczące określenia przychodu w drodze oszacowania, gdy ceny zbycia znacznie odbiegały od wartości rynkowej bez uzasadnionej przyczyny. Opinia biegłego, mimo pewnych uchybień, stanowiła istotny dowód, a strona skarżąca nie wykazała, aby jej zarzuty miały wpływ na wynik sprawy lub nie skorzystała z możliwości przeprowadzenia przeciwdowodu. Sąd uznał, że spółka nie uzasadniła wiarygodnie powodów zaniżenia cen sprzedaży.Stan faktyczny
Spółka z o.o. zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego określającą zobowiązanie podatkowe w CIT za 2008 r. Organy ustaliły, że spółka zbyła pojazdy poniżej cen rynkowych bez uzasadnionej przyczyny, zaniżając przychody. Spółka zarzuciła organom wadliwe oszacowanie wartości rynkowej pojazdów, oparcie się na niepełnej opinii biegłego oraz naruszenie przepisów postępowania podatkowego. Sąd oddalił skargę, uznając działania organów za prawidłowe.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Sędzia WSA Artur Kot /sprawozdawca/, Protokolant Referent Małgorzata Domagalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi [...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2008 rok oddala skargę.
1.1. Decyzją z [...] stycznia 2013 r., po rozpatrzeniu odwołania [...] Sp. z o. o. z siedzibą w R. (dalej: "skarżąca" lub "Spółka") Dyrektor Izby Skarbowej w W.(dalej: "Dyrektor IS" lub "organ odwoławczy") utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. (dalej: "Naczelnik US" lub "organ I instancji") z [...] sierpnia 2012 r. Przedmiotem decyzji było określenie Spółce zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych za 2008 r. oraz odsetek od nieuregulowanych w terminie zaliczek za wszystkie miesiące 2008 r. (I – XII). Jako podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia Dyrektor IS wskazał między innymi przepisy art. 14 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm.; dalej: "u.p.d.o.p."), a także art. 23 § 1 pkt 2, § 4 i § 5 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.; dalej: "Op"). W uzasadnieniu powołał nadto art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: "u.p.p.s.a.").
1.2. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy przedstawił przebieg postępowania w sprawie i powołał się na ustalenia faktyczne dokonane przez organ
I instancji po ponownym przeprowadzeniu postępowania podatkowego. Z ustaleń tych wynika, że Spółka w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie świadczenia usług transportowych, spedycyjnych i najmu, dokonała odpłatnego zbycia [...] pojazdów mechanicznych i naczepy poniżej cen rynkowych, zdaniem organów bez uzasadnionej przyczyny. Zaniżyła zatem przychody z tego tytułu o kwotę netto [...] zł oraz deklarowany podatek należny (CIT – 8). W toku postępowania Naczelnik US stwierdził nierzetelność ksiąg podatkowych prowadzonych przez Spółkę w części dotyczącej przychodów. Nie uznał ich w tej części za dowód w sprawie. Stwierdził, że przyjęta w umowie sprzedaży wartość pojazdów znacznie odbiega od ich wartości rynkowej. Z tej przyczyny Naczelnik US zwiększył przychód Spółki, przyjmując wartość rynkową pojazdów ustaloną na podstawie opinii biegłego za cenę ich sprzedaży. Rozstrzygając sprawę organy powołały się na wydany w niniejszej sprawie, prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej: "Sąd") z 15 marca 2012 r. (VIII SA/Wa 1130/11). Związane oceną prawną wyrażoną w tym wyroku oraz wskazaniami co do dalszego sposobu prowadzenia postępowania podatkowego, dokonały ponownej oceny opinii biegłego w zestawieniu z innymi dowodami zebranymi w sprawie, odnosząc się przy tym do zarzutów skarżącej dotyczących tejże opinii. Przedstawiły nadto rozważania na tle przepisów art. 14 u.p.d.o.p. Stwierdziły, że wystąpiły przesłanki do określenia Spółce przychodu w drodze oszacowania, gdyż Spółka zbyła [...] pojazdów mechanicznych (w tym naczepę) za ceny znacznie odbiegające od wartości rynkowych (różnica między ceną rynkową i ceną ujawnioną w treści faktury wynosiła od 50,30% do 78%), a w [...] przypadkach poniżej cen zakupu (zob. s. 4 – 8 zaskarżonej decyzji oraz s. 6 decyzji Naczelnika US). Transakcje nabycia i sprzedaży pojazdów w [...] przypadkach nastąpiły w odstępie kilkunastu dni. Organy podatkowe nie dały przy tym wiary wyjaśnieniom skarżącej i jej kontrahentów (zob. s. 9 oraz s. 15 – 17 zaskarżonej decyzji) co do tego, że ceny sprzedaży odzwierciedlają wartość rynkową pojazdów na dzień ich zbycia, a zaniżenie cen było efektem wyeksploatowania i znacznych uszkodzeń. Spółce znany był bowiem stan techniczny pojazdów przed zawarciem umowy zakupu. Na potwierdzenie swojego stanowiska, w celach porównawczych, organy ustaliły wartość rynkową pojazdów
w miesiącu ich zbycia na podstawie danych wynikających z publikacji Info – Ekspert. Uznały, że ustalona przez Spółkę cena sprzedaży wszystkich [...] pojazdów w sposób widoczny (wyraźny) odbiegała od ich ceny rynkowej, tj. w każdym przypadku różnica pomiędzy wartością rynkową a przyjętą ceną transakcyjną przekraczała 33%. Organy powołały się także na opinię biegłego powołanego przez organ podatkowy, dotyczącą szacunkowej wartości rynkowej pojazdów oraz jego wyjaśnienia złożone w odpowiedzi na wezwanie organu, związane z wytycznymi Sądu (zob. s. 10 zaskarżonej decyzji). Uwzględniły opinię biegłego jako dowód w sprawie. Stwierdziły, że opinia uwzględnia korekty związane z przebiegiem pojazdów i ich stanem technicznym. Zdaniem organów podatkowych, Spółka znacznie zaniżyła ceny sprzedaży [...] pojazdów w stosunku do ich wartości rynkowej. Różnice te nie znajdują przy tym uzasadnionej przyczyny, a opinia biegłego została przyjęta jako istotny dowód przy szacowaniu przychodów Spółki
ze sprzedaży tych pojazdów, pomimo wskazanych przez skarżącą błędów wynikających z jej treści. Pozostałe zarzuty odwołania Dyrektor IS uznał jednocześnie za chybione (zob. s. 17 – 20 zaskarżonej decyzji). Naczelnik US zastosował się do wytycznych Sądu wyrażonych w prawomocnym wyroku z 15 marca 2012 r. (VIII SA/Wa 1130/11). Zauważył, że Spółka nie wyjaśniła w sposób wiarygodny powodów zbycia pojazdów nawet za połowę ceny ich nabycia ([...] zł różnicy pomiędzy ceną zakupu naczepy oraz jej sprzedaży). Uznał, że w sprawie wystąpiły wszystkie przesłanki przewidziane w art. 14 u.p.d.o.p. Naczelnik US trafnie zakwestionował cenę sprzedaży [...] pojazdów oraz ustalił ich wartość w drodze oszacowania. Należało zatem uwzględnić jako dowód w sprawie opinię biegłego. Dodał, że brak było podstaw do dokonywania przez biegłego oględzin sprzedanych przez Spółkę pojazdów 2 lub 3 lata po ich zbyciu.
2.1. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodziła się skarżąca. Pismem z [...] lutego 2013 r. wniosła zatem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ostateczną w administracyjnym toku instancji decyzję Dyrektora IS. Występując
o uchylenie zarówno zaskarżonej, jak i poprzedzającej ją decyzji, autor skargi powtórzył zasadnicze elementy argumentacji prezentowanej w postępowaniu podatkowym. Zaskarżonym decyzjom postawił zarzuty naruszenia przepisów:
- art. 14 ust. 2 i 3 u.p.d.o.p., polegające na określeniu wartości ze sprzedaży samochodów "na podstawie opinii biegłego", nie zaś "z uwzględnieniem opinii biegłego" z pominięciem w szczególności stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca odpłatnego zbycia;
- art. 122 i 180 Op poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i wydanie decyzji na podstawie niepełnego, wybiórczego postępowania dowodowego;
- art. 187 § 1 i art. 191 Op poprzez naruszenie obowiązku zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego i wydanie decyzji wyłącznie w oparciu o dane zawarte w miesięcznikach INFO – EKSPERT oraz wycenę biegłego, w sytuacji, gdy została ona sporządzona na podstawie niepełnych danych dotyczących uszkodzeń pojazdów i stanu technicznego, w szczególności bez przeprowadzenia oględzin,
co stanowi o braku należytej wnikliwości i staranności w zbieraniu materiału dowodowego i jego ocenie.
Uzasadniając skargę jej autor powtórzył zasadnicze elementy dotychczasowej argumentacji, prezentowanej w trakcie postępowania podatkowego, a wcześniej w toku postępowania sądowego zakończonego wyrokiem tutejszego Sądu z 15 marca 2012 r. (VIII SA/Wa 1130/11). Zdaniem autora skargi, organy wadliwie oszacowały wartość rynkową przedmiotowych pojazdów, pomijając stanowisko i zalecenia Sądu wyrażone w wyroku uchylającym poprzednie decyzje (VIII SA/Wa 1130/11). Bezpodstawnie odmówiły wiary skarżącej co do tego, że sprzedaż [...] pojazdów zakupionych w transakcji pakietowej taboru samochodowego za kwoty niższe od ceny zakupu była racjonalna ekonomicznie, z uwagi na sytuację rynkową transportu samochodowego oraz sytuację płatniczą skarżącej. Pomimo tego, że cena sprzedaży została ustalona w kwotach mniejszych od cen katalogowych o 50% – 70%. Wpływu na wynik sprawy nie wywiera zaś informacja otrzymana od sprzedawcy taboru samochodowego, że skarżąca zbadała przed zakupem stan techniczny pojazdów. Warunkiem transakcji pakietowej było bowiem nabycie wszystkich [...] pojazdów, z których [...] skarżąca sprzedała w celu odblokowania środków finansowych. Pozostałe pojazdy, w lepszym stanie technicznym, zaliczyła do swoich środków trwałych. Sprzedaż pojazdów za kwoty niższe od ich wartości katalogowej miała na celu wyeliminowanie ryzyka ponoszenia kosztów utrzymywania samochodów w czasie, gdy pogorszeniu ulegała sytuacja rynkowa. Sprzedaż naczepy i uszkodzonego samochodu marki [...], za kwoty ustalone przez strony tych transakcji, także znajdowała uzasadnienie ekonomiczne. Spółka otrzymała bowiem odszkodowanie, a fakt zarejestrowania samochodu przez nabywcę następnego dnia po zakupie, nie przesądza o jego dobrym stanie technicznym. Autor skargi podkreślił, że nabywcy pojazdów potwierdzili fakt ich zakupu za cenę ujawnioną w treści faktur VAT. Za wadliwą uznał opinię biegłego, która stanowiła dla organów podstawę rozstrzygnięcia. Opinia ta została bowiem sporządzona bez oględzin pojazdów. Korekty nie zostały zaś należycie wyjaśnione. Organy podatkowe ponoszą nadto konsekwencje poprzednich uchybień. Oględzin pojazdów należało bowiem dokonać w pierwszej fazie postępowania podatkowego.
2.2. Odpowiadając na skargę Dyrektor IS podtrzymał swoją dotychczasową argumentację i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
3.1. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, Sąd miał na uwadze związanie Sądu i organów podatkowych orzekających w niniejszej sprawie, oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania, wyrażonymi w prawomocnym wyroku z 15 marca 2012 r. (VIII SA/Wa 1130/11), zgodnie z art. 153 u.p.p.s.a. Oceniając zaskarżoną decyzję także w tym zakresie należy stwierdzić, że decyzja ta nie narusza zarówno przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ
na wynik sprawy, jak też przepisów prawa materialnego w sposób mający wpływ
na wynik sprawy. Rozstrzygając sprawę, Sąd uwzględnił art. 134 § 1 – 2 u.p.p.s.a.
3.2. Ramy prawne. Zgodnie z treścią art. 14 u.p.d.o.p. przychodem z odpłatnego zbycia rzeczy lub praw majątkowych, z zastrzeżeniem ust. 4 i 5 (przepisy te w sprawie nie znajdują zastosowania) jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie. Jeżeli jednak cena bez uzasadnionej przyczyny znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy w wysokości wartości rynkowej (ust. 1). Wartość rynkową określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku,
z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca odpłatnego zbycia (ust. 2). Jeżeli wartość wyrażona w cenie określonej w umowie znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, organ podatkowy wezwie strony umowy do zmiany tej wartości lub wskazania przyczyn uzasadniających podanie ceny znacznie odbiegającej od wartości rynkowej. W razie nieudzielenia odpowiedzi, niedokonania zmiany wartości lub niewskazania przyczyn, które uzasadniają podanie ceny znacznie odbiegającej od wartości rynkowej, organ podatkowy określi wartość
z uwzględnieniem opinii biegłego lub biegłych. Jeżeli wartość określona w ten sposób odbiega co najmniej o 33% od wartości wyrażonej w cenie, koszty opinii biegłego
lub biegłych ponosi zbywający (ust. 3).
3.3. W rozpoznawanej sprawie spór dotyczy oceny ustaleń faktycznych dokonanych przez organy podatkowe i prawidłowości zastosowania przez organy przepisów art. 14 ust. 1 – 3 u.p.d.o.p. oraz art. 23 § 1 pkt 2, § 4 i § 5 Op. Zdaniem Dyrektora IS, Spółka sprzedała [...] pojazdów za ceny bez uzasadnionej przyczyny znacznie odbiegające (niższe) od ich wartości rynkowej (różnica między ceną rynkową a ceną wykazaną w treści faktury wynosiła od 50,30% do 78%), a w [...] przypadkach nawet znacznie niższe od ich cen zakupu. Istotnym dowodem w sprawie jest opinia biegłego, która stanowiła podstawę ustaleń dotyczących oszacowanej ceny sprzedaży tych pojazdów. Ponownie rozpoznając sprawę, organy uwzględniły zarówno ocenę prawną, jak i wytyczne, które zostały wyrażone przez Sąd w prawomocnym wyroku z 15 marca 2012 r. (VIII SA/Wa 1130/11; wyrok dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, adres: www.cbois.nsa.gov.pl, dalej: "CBOSA"), uchylającym obie wcześniejsze decyzje wymiarowe. Spółka nie wykazała zaś, że wystąpiły podstawy do zbycia pojazdów za ceny znacznie odbiegające od ich wartości rynkowej.
Zdaniem autora skargi, organy wadliwie ustaliły stan faktyczny sprawy. W sposób dowolny oceniły zebrane dowody, w tym wyjaśnienia skarżącej i jej kontrahentów. Decyzje zostały wydane na podstawie wadliwej opinii biegłego, którą należało ocenić jako jeden z dowodów w sprawie. Opinia ta nie powinna stanowić podstawy ustaleń faktycznych (rozstrzygnięcia). Skarżąca w toku postępowania podatkowego wyjaśniła zaś należycie, z jakich względów sprzedała [...] pojazdów poniżej ich cen rynkowych (katalogowych). Uzasadniła ekonomiczną zasadność sprzedaży pojazdów za ceny ujawnione w treści faktur VAT (obawy związane z pogorszeniem sytuacji na rynku transportowym, unikanie kosztów utrzymania zbędnych i zużytych lub uszkodzonych pojazdów, poprawa płynności finansowej Spółki). Nie wystąpiły tym samym przesłanki do zastosowania przepisów art. 14 ust. 3 u.p.d.o.p. oraz art. 21 § 1 pkt 2, § 4 i § 5 Op.
4.1. Zdaniem Sądu, organy prawidłowo przyjęły, że w realiach rozpoznawanej sprawy wystąpiły przesłanki do zastosowania powołanych przepisów art. 14 u.p.d.o.p. Spółka zaniżyła bowiem przychody o [...] zł (netto) ze sprzedaży [...] pojazdów za ceny znacznie odbiegające od ich wartości rynkowej (zaniżenie cen sprzedaży pojazdów wynosiło od 50,30% do 78% w stosunku do ich wartości rynkowej ustalonej na podstawie katalogów Info – Expert), a w [...] przypadkach za ceny znacznie niższe
od ceny zakupu. Spółka nie uzasadniła nadto w sposób wiarygodny powodów, które legły u podstaw sprzedaży pojazdów za ceny znacznie odbiegające od ich wartości rynkowej (ceny zakupu). Organy podatkowe, ponownie rozpoznając sprawę, zastosowały się do poglądów prawnych i wytycznych wyrażonych w prawomocnym wyroku tutejszego Sądu z 15 marca 2012 r. (VIII SA/Wa 1130/11; CBOSA). Zasadnie określiły skarżącej wysokość przychodów w drodze oszacowania, uwzględniając jako kluczowy dowód opinię biegłego sporządzoną na zlecenie organu I instancji. Zdaniem Sądu, opinia ta jest korzystna dla Spółki, pomimo zauważonych przez strony uchybień wynikających z jej treści. Uchybienia te zostały należycie wyjaśnione i nie mają istotnego wpływu na jej ocenę. Opinia podlegała ocenie wraz z innymi dowodami zebranymi w sprawie, zgodnie z art. 191 Op. Zdaniem Sądu, uzasadnienie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji odpowiada treści art. 210 § 4 Op. Z treści opinii biegłego wynika, że zastosował on zarówno korekty za zwiększony wobec średniego przebieg pojazdów i dokonał oceny dowodów zebranych w trakcie postępowania podatkowego. Także dowodów przedstawionych przez skarżącą. W każdym przypadku zmniejszył wartość pojazdów o tzw. korekty różne. Wartość pojazdów ustalona przez biegłego jest nadto w każdym z [...] analizowanym przypadków niższa od cen rynkowych wynikających z publikacji Info – Expert. W [...] przypadkach biegły ustalił zaś wartość rynkową pojazdów na kwotę niższą od cen ich zakupu przez skarżącą. Pomimo tego, że w [...] przypadkach pomiędzy czynnościami zakupu pojazdu i sprzedaży danego pojazdu upłynęło zaledwie kilka lub kilkanaście dni. W dwóch przypadkach okres ten wynosił poniżej [...] miesięcy (naczepa) oraz kilka dni powyżej [...] miesięcy ([...]). Te dwa pojazdy skarżąca traktowała jako towary handlowe. Nie wyjaśniła w sposób wiarygodny ekonomicznego sensu poniesienia znacznej straty ze sprzedaży naczepy (w kwocie przekraczającej [...] zł). Nabywca samochodu [...] ubezpieczył zaś ten pojazd następnego dnia po dokonaniu zakupu, wskazując jako jego wartość kwotę [...] zł netto (czyli [...] zł brutto), gdy w treści faktury wystawionej dla niego przez skarżącą podana została jako cena sprzedaży kwota [...] zł netto ([...] zł brutto).
4.2. Podkreślenia wymaga, że skarżąca kwestionując dowód z opinii biegłego, nie skorzystała z możliwości przeprowadzenia w trakcie postępowania podatkowego przeciwdowodu w postaci opinii biegłego powołanego we własnym zakresie. Nie wyjaśniła w sposób wiarygodny, z jakich względów zdecydowała się sprzedać [...] z [...] zakupionych samochodów w terminie kilkunastu dni od dnia zakupu za ceny niższe nie tylko od cen rynkowych ([...]), ale także od cen ich zakupu ([...]). Argumentacja skarżącej dotycząca pogarszającej się sytuacji rynkowej i obaw co do płynności finansowej nie może zostać uznana za wiarygodną, skoro Spółka zdecydowała się zainwestować znaczną kwotę ([...] zł) w czasie, gdy posiadała wiedzę o kryzysie gospodarczym. Zaakceptowała nadto ceny kupowanych pojazdów po zapoznaniu się z ich stanem technicznym. Spółka nie wykazała, że zaakceptowanie realnej straty ze sprzedaży [...] samochodów było trafne z ekonomicznego punktu widzenia, w świetle korzyści związanych z zakupem pozostałych pojazdów. Spółka nie wyjaśniła nadto, z jakich względów kupowała poszczególne pojazdy w transakcji pakietowej za ceny różne od ich rzeczywistej wartości rynkowej. Skoro strony transakcji pakietowej precyzyjnie określiły ceny sprzedaży poszczególnych pojazdów, a skarżąca nie wyjaśniła, z jakich względów ceny sprzedaży odbiegały od rzeczywistości, to uznać należy, że organy zasadnie odmówiły jej wyjaśnieniom wiarygodności. Tym bardziej, że racjonalny przedsiębiorca, który obawia się kryzysu gospodarczego i zachwiania swojej płynności finansowej, zazwyczaj ogranicza inwestycje. Skarżąca zainwestowała zaś [...] zł w zakup [...] pojazdów, z których [...] wkrótce sprzedała znacznie poniżej ich wartości rynkowej wynikającej z danych publikowanych przez Info – Expert, a w [...] przypadkach nawet poniżej cen zakupu. Naczepę zakupiła za [...] zł (brutto), a cenę sprzedaży niespełna pół roku później ustaliła na [...] zł (brutto). Stratę z tej transakcji (ponad [...]zł) tłumaczyła załamaniem rynku transportowego, choć wkrótce postanowiła zainwestować w środki transportu [...] zł. Cena sprzedaży netto samochodu [...] wynikająca z faktury wystawionej przez skarżącą z tytułu sprzedaży tego samochodu ([...] zł netto) stanowiła zaś zaledwie 40% wartości tego samochodu podanej przez nabywcę w umowie ubezpieczeniowej ([...] zł netto), zawartej następnego dnia po dokonaniu zakupu samochodu. Konsekwencją zaniżenia przez skarżącą przychodów ze sprzedaży pojazdów była konieczność wydania decyzji określającej Spółce wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. ([...] zł) oraz odsetek od nieuregulowanych w terminie płatności zaliczek na ten podatek (łącznie [...] zł).
5. Za chybione Sąd uznał zarzuty skargi. Ponownie rozpoznając sprawę organy nie naruszyły bowiem wskazanych w skardze przepisów postępowania, tj. art. 122, art. 180, art. 187 § 1 i art. 191 Op. Wyjaśniły wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktyczne. Trafnie odmówiły wiarygodności wyjaśnieniom skarżącej dotyczącym powodów zaniżenia cen sprzedaży pojazdów. Wbrew zarzutom skargi, wystąpiły podstawy do uwzględnienia dowodu z opinii biegłego, w wyniku prawidłowego zastosowania przepisów art. 14 ust. 1 – 3 u.p.d.o.p. Brak było podstaw do dokonania oględzin pojazdów w 2011 r., skoro pojazdy te nie stanowiły już własności skarżącej, zaś ich stan techniczny z powodu upływu czasu i dalszej eksploatacji był inny od stanu technicznego w dniu ich nabycia i sprzedaży. Brak jest podstaw do wniosku, że istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy miałoby dokonanie przez biegłego oględzin pojazdów 2 lub 3 lata po ich sprzedaży przez skarżącą. Skoro skarżąca nie uzasadniła w sposób wiarygodny powodów zaniżenia cen sprzedaży pojazdów, to z oczywistych względów organy podatkowe zasadnie uznały korzystną dla Spółki opinię biegłego za kluczowy dla rozstrzygnięcia sprawy dowód. Dokonały oceny opinii, po otrzymaniu wyjaśnień od biegłego dotyczących występujących w sprawie wątpliwości. Biegły sporządzał zaś opinię także na podstawie dowodów przedstawionych przez skarżącą i jej wyjaśnień.
Organy podatkowe prawidłowo oceniły także wyjaśnienia skarżącej i nabywców pojazdów. Uzasadnienia zaskarżonej i poprzedzającej ja decyzji zawierają stosowne rozważania na temat wartości rynkowej poszczególnych pojazdów w dniu ich sprzedaży przez Spółkę w zestawieniu z ustaleniami dotyczącymi sposobu korzystania z pojazdów przez ich nabywców. Wyjaśnienia skarżącej dotyczące sprzedaży pojazdów poniżej ceny ich zakupu z uwagi na kryzys gospodarczy oraz obawy co do płynności finansowej należy uznać za oczywiście niewiarygodne. Racjonalnie działający przedsiębiorca nie inwestuje bowiem znacznych środków w zakup środków transportu w celu poniesienia straty po ich sprzedaży. Skoro nabywca [...] następnego dnia po dokonaniu zakupu tego pojazdu od Spółki zawarł umowę ubezpieczeniową z której treści wynika, że wartość pojazdu została określona na kwotę [...]zł netto (czyli [...] zł brutto), to wartość tego pojazdu oszacowaną na dzień sprzedaży przez biegłego na kwotę [...] zł brutto należy uznać za korzystną dla Spółki. Za znacznie zaniżoną należy tym samym uznać cenę sprzedaży tego pojazdu wynikającą z treści wystawionej przez skarżącą faktury ([...] zł brutto, [...] zł netto). Za znacznie zaniżoną należy także uznać cenę sprzedaży naczepy [...] wynikającą z faktury wystawionej przez skarżącą ([...] brutto), skoro naczepa ta została zakupiona przez skarżącą jako towar handlowy za kwotę [...] zł brutto, a jej wartość na dzień sprzedaży, która to czynność została dokonana niespełna [...] miesięcy od zakupu, biegły określił na kwotę [...] zł brutto. Powtórzyć należy, że wartość pojazdów ustalona przez biegłego jest w każdym z [...] analizowanym przypadków niższa od ich najniższych cen rynkowych, wynikających z publikacji Info – Expert. W [...] przypadkach biegły ustalił zaś wartość rynkową sprzedawanych przez skarżącą pojazdów na kwotę niższą od cen ich zakupu.
6. Reasumując, w ocenie Sądu brak jest podstaw, o których mowa w przepisach art. 145 u.p.p.s.a., do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Wbrew zarzutom stawianym przez autora skargi, wystąpiły bowiem podstawy do zastosowania w sprawie przepisów art. 14 ust. 1 – 3 u.p.d.o.p. oraz art. 21 § 1 pkt 2, § 4 i § 5 Op. Organy nie naruszyły zaś art. 153 u.p.p.s.a., gdyż w toku ponownie przeprowadzonego postępowania podatkowego uwzględniły ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w uzasadnieniu prawomocnego wyroku WSA w Warszawie (VIII SA/Wa 1130/11; CBOSA), wydanego w niniejszej sprawie 15 marca 2012 r. Sąd uchylając poprzednie decyzje wymiarowe wydane w niniejszej sprawie, wskazał uchybienia organów dotyczące sposobu prowadzenia postępowania podatkowego. Uchybienia te zostały usunięte w toku ponownie przeprowadzonego postępowania podatkowego. Organy podatkowe wykazały, że wystąpiły wszystkie przesłanki przewidziane w przepisach art. 14 ust. 1 – 3 u.p.d.o.p. Należało zatem dokonać oszacowania przychodów Spółki ze sprzedaży [...] pojazdów, z uwzględnieniem korzystnej dla niej opinii biegłego. Skarżąca nie wykorzystała zaś możliwości przeprowadzenia dowodów, których ocena mogłaby stanowić podstawę do wydania dla niej jeszcze korzystniejszej decyzji. Argumentacja skarżącej nie zasługuje na wiarę, o czym mowa wyżej. Opinię biegłego Sąd uznał za korzystną dla Spółki. Dowód ten zasadnie został potraktowany przez organy podatkowe za istotny dla rozstrzygnięcia sprawy. Ocena zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego dokonana przez organy jest zgodna z art. 191 Op. Uzasadnienie zaskarżonych decyzji odpowiada zaś dyspozycjom art. 210 § 4 Op. Organy określiły skarżącej w prawidłowej wysokości zobowiązanie podatkowe oraz odsetki od nieuregulowanych w terminie płatności zaliczek.
Mając na uwadze powyższe, działając na podstawie art. 151 u.p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło