VIII SA/Wa 379/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Nawrot (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędzia WSA Leszek Kobylski, Protokolant Referent Justyna Kapusta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2013 r. sprawy ze skargi R. B. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej 1) oddala skargę; 2) przyznaje od Skarbu Państwa i nakazuje wypłacić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata K. K. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć i 20/100) złotych stanowiącą 23% podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Postanowieniem znak [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. Wojewoda [...] (Wojewoda, organ I instancji) działając na podstawie art. 113 § 1 ust. 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm., zwana dalej k.p.a.), orzekł z urzędu o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej w decyzji Wojewody znak [...] z dnia [...] grudnia 2012 r., utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta R. (Prezydent) nr [...] z dnia [...] listopada 2012 r., orzekającej o wymeldowaniu R. B. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w R. w następujący sposób: 1. na stronie 2 w wierszu 20 i 23 licząc od dołu zamiast zdania "Następnie w dniu [...] września 2012 r. R. B. został aresztowany pod innym adresem, niż adres zameldowania, w którym przebywał przez okres czterech tygodni. Fakt ten potwierdzili: wnioskodawczyni, R. B. oraz Prokuratura Rejonowa R. [...] w R. pismem z dnia [...] września 2010 r., nr [...]." powinno być zdanie "Następnie w dniu [...] września 2010 r. R. B. został aresztowany pod innym adresem, niż adres zameldowania, w którym przebywał przez okres czterech tygodni. Fakt ten potwierdzili: wnioskodawczyni, R. B. oraz Prokuratura Rejonowa R. [...] w R. pismem z dnia [...] września 2012 r., nr [...]."; 2. na stronie 3 w wierszu 14 i 17 licząc od dołu zamiast zdania "Fakt, że R. B. w dniu [...] września 2012 r. został aresztowany pod innym adresem, niż adres zameldowania, w którym przebywał przez okres czterech tygodni potwierdzili: wnioskodawczyni, R. B. oraz Prokuratura Rejonowa R. [...] w R. pismem z dnia [...] września 2010 r., nr [...]." powinno być zdanie "Fakt, że R. B. w dniu [...] września 2010 r. został aresztowany pod innym adresem, niż adres zameldowania, w którym przebywał przez okres czterech tygodni potwierdzili: wnioskodawczyni, R. B. oraz Prokuratura Rejonowa R. [...] w R. pismem z dnia [...] września 2012 r., nr [...]."; 3. na stronie 3 w wierszu 23 licząc od dołu zamiast zdania "Natomiast R. B. w piśmie z dnia [...] maja 2011 r. wyjaśnia, że w dniu [...] sierpnia 2012 r. wyszedł z mieszkania, ale go nie opuścił." powinno być zdanie "Natomiast R. B. w piśmie z dnia [...] maja 2011 r. wyjaśnia, że w dniu [...] sierpnia 2010 r. wyszedł z mieszkania, ale go nie opuścił." Uzasadniając powyższe Wojewoda wyjaśnił, iż w treści decyzji z dnia [...] grudnia 2012 r. popełniono oczywistą omyłkę pisarską polegającą na wpisaniu błędnej daty aresztowania R. B. (skarżący, strona), oraz błędnej daty i numeru sprawy Prokuratury Rejonowej R. [...] w R., a także błędnej daty opuszczenia przedmiotowego lokalu przez skarżącego. Pomyłka ta wynika z błędu pisarskiego i nie była celowa. Po stwierdzeniu ww. omyłki, niniejszym postanowieniem, zgodnie z treścią art. 113 § 1 k.p.a. wyżej wskazane błędy pisarskie sprostowano. Zażalenie na powołane postanowienie złożył skarżący. W treści wniesionego środka zaskarżenia podał, iż zgadza się ze sprostowaniem wskazanych w postanowieniu Wojewody błędów. Jednakże nie zostało sprostowane, iż na drugi dzień chciał wejść do mieszkania, ale żona wymieniła zamek i nie wpuściła go do mieszkania. Za nieprawdziwe, przeinaczone i niezgodne z jego oryginalnymi zeznaniami uznał stwierdzenie decyzji: "Następnie w dniu [...] września 2010 r. R. B. został aresztowany pod innym adresem, niż adres zameldowania, w którym przebywał przez okres czterech tygodni. Fakt ten potwierdzili: wnioskodawczyni, R. B. oraz Prokuratura Rejonowa R. [...] w R. pismem z dnia [...] września 2012 r. nr [...]". Powołał się także na fragmenty pisma Prokuratury Rejonowej w R. z dnia [...] września 2012 r., w którym stwierdzono, "...że w dniu zatrzymania od czterech tygodni nie przebywał w dotychczasowym miejscu zamieszkania tj. przy ul. Z. [...] m. [...] w R. Okoliczność ta potwierdziła pokrzywdzona K. B....". Uznał, iż zarówno wyjaśnienia jego, jak i jego byłej żony zostały zmienione i błędnie zinterpretowane, nigdzie bowiem nie zostało potwierdzone, że w mieszkaniu znajomych, w którym go aresztowano przebywał przez cztery tygodnie. Sam fakt zmiany jego wyjaśnień, bez ustalenia stanu faktycznego sprawy dowodzi, że zostały naruszone przepisy postępowania – art. 6 – 9 k.p.a. Postanowieniem znak [...] z dnia [...] lutego 2013 r. Minister Spraw Wewnętrznych (Minister, organ odwoławczy), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 113 § 1 oraz art. 144 k.p.a., orzekł o utrzymaniu zaskarżonego postanowienia w mocy. Minister podał, iż wedle obowiązującej w tym zakresie regulacji art. 113 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez siebie decyzjach. Wszystkie wymienione wyżej wady orzeczenia charakteryzuje cecha oczywistości. Stanowi ona zarazem granicę przedmiotowej dopuszczalności sprostowania wyrażającą się tym, że sprostowanie nie może prowadzić do merytorycznej zmiany decyzji. Co ważne sprostowaniu w trybie ww. przepisu nie mogą podlegać błędy i omyłki istotne, których dopuszczono się w stosowaniu prawa, ocenie stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej oraz ustalenia konsekwencji prawnych zastosowania określonej normy prawnej. Oczywistość błędu pisarskiego, rachunkowego, czy też innego wynikać powinna bądź z natury samego błędu, bądź z porównania rozstrzygnięcia z uzasadnieniem, z treścią wniosku, czy też innymi okolicznościami. Oczywista omyłka w rozumieniu ww. przepisu to widoczne, niezgodne z zamierzonym, niewłaściwe użycie wyrazu, widocznie mylna pisownia, czy też opuszczenie jakiegoś wyrazu. Na równi z błędami pisarskimi i rachunkowymi potraktowano inne oczywiste omyłki. Stwierdził, iż omyłka popełniona przez Wojewodę w decyzji z dnia [...] grudnia 2012 r. dotyczyła błędnego wpisania daty aresztowania skarżącego oraz błędnej daty i numeru sprawy Prokuratury Rejonowej R. [...] w R. Wskazał, że z akt sprawy w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości wynika, że aresztowanie strony nastąpiło w dniu [...] września 2010 r., a pismo Prokuratury R. [...] o nr [...] datowane jest na dzień [...] września 2012 r. Zdaniem Ministra w niniejszej sprawie uznać należy, że zaistniały pełne podstawy sprostowania stwierdzonego błędu, który charakteryzuje cecha oczywistości, a który w żaden sposób nie prowadzi do merytorycznej zmiany decyzji. Odnosząc się do zarzutu zażalenia dotyczącego nie sprostowania stwierdzenia, iż przez okres czterech tygodni przebywał w miejscu, w którym został on aresztowany wskazał na swą niewłaściwość w tym zakresie, informując o przekazaniu ww. kwestii do rozpatrzenia przez Wojewodę. Skargę na powołane rozstrzygniecie do sądu administracyjnego złożył skarżący podnosząc, iż czyni to zgodnie z pouczeniem zawartym w zaskarżonym postanowieniu. Wskazał nadto, iż w Sądzie pod sygn. akt VIII SA/Wa 80/13 zarejestrowana jest sprawa (w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego – przypis Sądu). W odpowiedzi na skargę Minister podtrzymał argumentację przedstawioną w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu. Stosownie do treści art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez Sąd przepisów prawa, wskazanego w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Materialnoprawną podstawę zaskarżonego postanowienia stanowił art. 113 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony sprostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Przedmiotem sprostowania w trybie określonym w art. 113 § 1 k.p.a. mogą być wyłącznie "błędy pisarskie i rachunkowe" oraz "inne oczywiste omyłki". Zarówno w doktrynie (por. Andrzej Wróbel Komentarz Lex do art. 113 k.p.a. według stanu na 30 grudnia 2012 r.) jak i w utrwalonym orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że skoro sprostowanie nie jest ograniczone terminem i możliwe w każdym czasie, to znaczenia nabiera przesłanka "oczywistości" omyłek, które mogą być przedmiotem sprostowania. Przez błąd rachunkowy rozumie się omyłkę w wykonaniu działania rachunkowego np. w wyniku dodawania, dzielenia czy mnożenia, a przez błąd pisarski widoczne, wbrew oczywistemu zamiarowi władzy użycie wyrazu, mylną pisownię, czy też opuszczenie jakiegoś wyrazu (por. wyroki NSA z dnia 24 września 2009 r. sygn. akt II OSK 1439/08, z dnia 20 lipca 2010 r. sygn. akt I OSK 323/10, publ. cbois). Omyłka pisarska to między innymi widoczne, wbrew zamierzeniu organu, niewłaściwe użycie wyrazów, zwrotów, czy nawet daty. Inne oczywiste omyłki to omyłki stojące na równi z błędami pisarskimi lub rachunkowymi, a zatem takie omyłki, które w sposób nie budzący żadnych wątpliwości i jednoznacznie wskazują na ich oczywistość, tzn. możliwość stwierdzenia błędu bez głębszej analizy, przyczyn takiej, a nie innej treści decyzji. Istotną cechą błędu lub innej omyłki, pozwalającą na zastosowanie trybu sprostowania na podstawie art. 113 § 1 k.p.a. jest jego oczywistość. Oczywistość tę można stwierdzić porównując treść decyzji z zawartymi w aktach sprawy dokumentami (por. wyrok NSA z dnia 30 września 2008 r., sygn. akt I OSK 1502/07, LEX nr 516777). W orzecznictwie (por. wyroki NSA z dnia 30 września 2008 r. sygn. akt I OSK 1502/07 i z dnia 26 września 2008 r. sygn. akt II FSK 943/07) i doktrynie powszechnie przyjęty jest pogląd, że sprostowanie decyzji nie może prowadzić do merytorycznej zmiany lub uzupełnienia rozstrzygnięcia. Oczywistość błędu pisarskiego, rachunkowego czy innej omyłki, winna wynikać albo z natury błędu albo z samego porównania rozstrzygnięcia z uzasadnieniem, z wnioskiem czy innymi niespornymi okolicznościami czy dokumentami (por. np. wyrok WSA w Krakowie z dnia 10 grudnia 2012 r. sygn. akt II SA/Kr 1414/12 Lex 1235506). Przenosząc dotychczasowe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że Wojewoda stwierdzając oczywistość omyłek pisarskich w podjętej w dniu [...] grudnia 2012 r. decyzji prawidłowo dokonał sprostowania tej decyzji. Analiza przedłożonych przy skardze akt administracyjnych wskazuje, że istotnie w decyzji tej doszło do oczywistych omyłek pisarskich dotyczących błędnego wskazania: daty, co do roku aresztowania skarżącego ([...] września 2012 r. zamiast prawidłowej daty [...] września 2010 r.), daty rocznej pisma Prokuratury ([...] września 2010 r. zamiast [...] września 2012 r.), sygnatury sprawy prowadzonej przez Prokuraturę Rejonową R. [...] (nr [...] zamiast nr [...]), daty rocznej wyjścia skarżącego z mieszkania ([...] sierpnia 2012 r. zamiast [...] sierpnia 2010 r.). W ocenie Sądu oczywistość tych omyłek pisarskich jest bezsporna. Podnoszone przez skarżącego na etapie postępowania zażaleniowego, okoliczności dotyczące braku sprostowania stwierdzenia, iż na drugi dzień po opuszczeniu, chciał wejść do mieszkania, ale żona wymieniła zamek i nie wpuściła go, oraz że w miejscu, w którym został aresztowany przebywał od czterech tygodni, w ocenie Sądu nie podlegają sprostowaniu, nie są to bowiem okoliczności, które zakwalifikować można jako błędy pisarskie, rachunkowe lub inne oczywiste omyłki. Zarzuty podniesione w skardze nie zasługiwały na uwzględnienie. W rezultacie Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów prawa materialnego, czy procesowego przez organy, które miałyby istotny wpływ na wynik postępowania. Mając na uwadze powołane okoliczności, Sąd działając na podstawie art., 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 250 p.p.s.a. w związku z § 18 i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461).