VIII SA/Wa 406/17
WyrokWSA w Warszawie2017-08-30
Skład orzekający: Marek Wroczyński, Justyna Mazur, Iwona Owsińska – Gwiazda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił masę całkowitą pojazdu nienormatywnego na podstawie sumowania pomiarów nacisku na poszczególne osie, dokonanych za pomocą dwóch wag służących do pomiarów statycznych, i czy uzasadnia to nałożenie kary pieniężnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ administracji nie zebrał i nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, nie wykazując należytej dbałości o dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, a zebrane dowody ocenił z naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów. W szczególności, sposób ważenia całego pojazdu poprzez sumowanie pomiarów nacisku na poszczególne osie, dokonanych za pomocą dwóch wag służących do pomiarów statycznych, budzi wątpliwości. Brak instrukcji wag oraz analizy prawidłowości ważenia w skarżonej decyzji uniemożliwia kontrolę legalności uzyskanych wyników.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na P. S. za przejazd pojazdem nienormatywnym z ładunkiem szamb betonowych, który przekroczył dopuszczalne normy nacisku osi, masy całkowitej oraz długości. Skarżący kwestionował prawidłowość procedury ważenia, uznanie go za podmiot wykonujący przejazd oraz kwalifikację prawną naruszenia. Po decyzjach organów administracyjnych, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, jednak Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na nieprawidłowe ustalenie okoliczności faktycznych dotyczących masy całkowitej pojazdu.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński, Sędziowie Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędzia WSA Iwona Owsińska – Gwiazda (sprawozdawca), Protokolant Specjalista Ilona Obara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 sierpnia 2017 r. w Radomiu sprawy ze skargi P. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...]sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego P. S. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r., znak [...] , po rozpatrzeniu odwołania P. S. (dalej: "skarżący"), utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2014 r.,
nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości [...] zł.
Decyzja została wydana w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne.
W dniu 14 sierpnia 2013 r. w Inowrocławiu na drodze krajowej nr 15 przeprowadzono kontrolę trzyosiowego pojazdu marki [...] z przyczepą marki [...], którym kierował P. D., wykonując przejazd drogowy z ładunkiem w postaci szamb betonowych. Skontrolowany zespół pojazdów został zważony przy użyciu wagi [...] i na tej podstawie ustalono, że: 1) nacisk podwójnej osi napędowej wyniósł [...] t przekraczając o 26,68% dopuszczalną wartość, 2) nacisk pojedynczej osi nienapędowej wyniósł [...] t, przekraczając o 8,5% dopuszczalną wartość, 3) masa całkowita pojazdu członowego wyniosła [...] t, przekraczając o 21,75% dopuszczalną wartość, 4) długość pojazdu wynosił [...] m, przekraczając dopuszczalną wartość
o 0,21 m.
Wskutek stwierdzonych przekroczeń dopuszczalnych norm, [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego (WITD) decyzją z [...] kwietnia 2014 r. nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości [...] zł za przejazd po drodze publicznej pojazdem nienormatywnym o wymiarach zewnętrznych, masie całkowitej
i naciskach osi odpowiadających zezwoleniu kategorii VII, z ładunkiem innym niż ładunek niepodzielny (art. 140aa ust. 1 - 3 oraz art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c ustawy z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.; p.r.d.).
Skarżący złożył odwołanie od tej decyzji. Zarzucił m.in., że ważenia pojazdu dokonano niezgodnie z instrukcją wag oraz że błędnie uznano, iż skarżący był podmiotem wykonującym przejazd.
GITD decyzją z [...] sierpnia 2014 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie WITD. Organ odwoławczy uznał, że parametry wagowe stwierdzone podczas czynności kontrolnych (zwłaszcza pomiar nacisku podwójnej osi napędowej) przemawiały za nałożeniem kary pieniężnej za brak zezwolenia kategorii VII, wydawanego - stosownie do lp. 7 załącznika nr 1 do p.r.d. - na przejazd pojazdu: a) o wymiarach oraz rzeczywistej masie całkowitej większych od wymienionych w kategoriach I-VI; b)
o naciskach osi przekraczających wielkości przewidziane dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do [...] t. GITD stwierdził, że skarżący w dniu kontroli legitymował się ważnym zezwoleniem kategorii VI na przejazd pojazdu nienormatywnego, jednak zezwolenie to nie uprawniało do przewozu ładunku podzielnego, którym w niniejszej sprawie były elementy betonowe. Organ dodał, że za stwierdzone naruszenie odpowiedzialność ponosi skarżący jako podmiot wykonujący przejazd, a nie kierowca. GITD uznał, że wbrew zarzutom skarżącego procedura ważenia odbyła się prawidłowo, za pomocą zalegalizowanych przyrządów pomiarowych. Organ odwoławczy uznał również, że nie było konieczności ponownego przesłuchania kierowcy.
Skarżący w skardze do WSA na tę decyzję zarzucił m.in.: nieprawidłowe uznanie go za podmiot wykonujący przejazd, wadliwe nałożenie kary za przejazd tylko jednego pojazdu nienormatywnego, niewłaściwe wyznaczenie parametrów wagowych kontrolowanego pojazdu, nieprzeprowadzenie wnioskowanego dowodu z przesłuchania kierowcy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 20 maja 2015 r., sygn. akt VIII SA/Wa 1107/14 oddalił skargę.
Po pierwsze, WSA wskazał, że stosownie do art. 64 ust. 1 pkt 1 p.r.d. ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, zaś przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez takiego zezwolenia lub niezgodnie
z określonymi w nim warunkami jest zagrożony - stosownie do art. 140aa ust. 1 i 2 p.r.d. - nałożeniem kary pieniężnej.
Po drugie, WSA wyjaśnił, że przejazd skontrolowanym w tej sprawie pojazdem został zakwalifikowany jako wykonany bez zezwolenia kategorii VII, gdyż tylko ta kategoria zezwolenia dopuszcza przekroczenie normy dotyczącej nacisku osi podwójnych, a takie przekroczenie nacisku zostało stwierdzone w tej sprawie. Sąd zauważył przy tym, że okazane w trakcie kontroli drogowej zezwolenie kategorii VI nie uprawniało do przewozu ładunku podzielnego (elementy betonowe), który był przewożony skontrolowanym pojazdem nienormatywnym.
Po trzecie, WSA wskazał, że poza przekroczeniem dopuszczalnego nacisku na podwójnej osi napędowej i dopuszczalnej długości zespołu pojazdów, stwierdzono również przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej o więcej niż 20%. Zdaniem Sądu, w takim przypadku organy były uprawnione do nałożenia na skarżącego kary pieniężnej określonej w art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c) p.r.d.
Po czwarte, WSA nie podzielił argumentów skarżącego kwestionujących sposób użycia wag. Wskazał, że do pomiarów nacisków osi i rzeczywistej masy całkowitej zespołu pojazdów wykorzystano wagę typu [...], która w dniu kontroli miała ważne świadectwo legalizacji ponownej, a miejsce ważenia wedle protokołu pomiaru pochylenia terenu było zatwierdzone do kontroli pojazdów przez uprawnionego geodetę.
Po piąte, WSA za niezasadny uznał zarzut naruszenia art. 140aa ust. 1 p.r.d. przez nałożenie kary za przejazd tylko jednego pojazdu nienormatywnego. W tym zakresie Sąd podzielił stanowisko GITD, że przepis ten dotyczy przejazdu zarówno wielu, jak i jednego pojazdu nienormatywnego.
Po szóste, WSA uznał, że organy administracji nie naruszyły art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, ponieważ zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne, przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej, oparły swoje rozstrzygnięcia na materiale dowodowym prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny, a także prawidłowo uzasadniły wydane
w sprawie decyzje. WSA podzielił przy tym stanowisko organów administracji, że ponowne przesłuchanie kierowcy pojazdu - o co wnosił skarżący - nie miało znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.
Skargę kasacyjną od wyroku WSA złożył skarżący, zaskarżając to orzeczenie
w całości. Wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy WSA do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów opłat sądowych
i zastępstwa procesowego.
Skarżący zarzucił wyrokowi WSA:
1) naruszenie przepisów postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.
w związku z art.7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa, polegające na nieprawidłowym przyjęciu przez WSA, że organy dokonały właściwych ustaleń faktycznych w sprawie wskazując, że wagi LP 600 mogły być użyte do pomiarów masy i nacisku osi wielokrotnych kontrolowanego pojazdu; skarżący wykazał w toku postępowania, że dokonane pomiary są wątpliwe, wskazał regulacje prawne, które nie uprawniają do ustalenia za pomocą tych wag rzeczywistej masy całkowitej oraz wartości nacisku osi wielokrotnych pojazdu;
2) naruszenie przepisów postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.
w związku z art. 7, art. 15 , art. 77 § 1 i art. 80 kpa poprzez błędne przyjęcie przez WSA, że organy dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych w sprawie wskazując, że wagi LP 600 mogą wyznaczać prawidłowo nacisk osi bez połączenia ich ze sobą; skarżący wykazał w toku postępowania, że dokonane pomiary są wątpliwe, ponieważ pomiaru dokonano niezgodnie z zaleceniami producenta wag, instrukcji użytkowania urządzeń pomiarowych, wagi te nie stanowiły "pomostu" wagowego;
3) naruszenie przepisów postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 133 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 15 , art. 77 § 1 i art. 80 kpa, polegające na przyjęciu przez WSA błędnych ustaleń faktycznych, że pomiary masy i nacisku osi wielokrotnych kontrolowanego pojazdu były prawidłowe; skarżący wykazał w toku postępowania, że dokonane pomiary są niewiarygodne ze względu na to, że użyte do pomiarów wagi przeznaczone są zgodnie z instrukcją ich użytkowania do pomiarów nacisków kół oraz osi pojedynczych;
4) naruszenie przepisów postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 c p.p.s.a. w związku
z art. 7, art. 15, art. 77 § 1 i art. 80 kpa polegające na błędnym przyjęciu przez WSA, że organy dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych kwalifikując przewóz ładunku podzielnego w odniesieniu do przedstawionych dowodów przez skarżącą potwierdzających przewóz ładunku niepodzielnego i uznanie tego faktu jako spełnienie wymagań posiadania na czas przewozu ładunku zezwolenia kat VII; skarżący w toku postępowania wykazał, że niewłaściwie określono kategorię zezwolenia wobec bezspornego transportu ładunku niepodzielnego i posiadaniu na okoliczność transportu zezwolenia kategorii VI; w ocenie skarżącego ma to zasadnicze znaczenie dla sprawy; WSA nie rozpoznał podnoszonego argumentu przez skarżącego;
5) naruszenie przepisów postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.
w związku z art. 7, art. 15, art. 77 § 1 i art. 80 kpa, polegające na błędnym przyjęciu przez WSA, że organy dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych kwalifikując wyniki pomiaru jako spełnienie wymagań posiadania na czas przewozu ładunku zezwolenia kat. VII; skarżący w toku postępowania wykazał, że dokonana klasyfikacja zarzuconego naruszenia jest błędna, ponieważ zezwolenie kategorii VII dotyczy jedynie wartości pojedynczej osi napędowej, podczas gdy kontrola drogowa wykazała zdaniem organu przekroczenie podwójnej osi napędowej i przede wszystkim w tym zakresie określono należną karę;
6) naruszenie przepisów prawa materialnego - art. 2 ust 35a w zw. z art. 41 ust. 1 - 3 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 z późn. zm.) w związku z § 3 ust. 1 pkt 3 lit. a, § 5 ust. 1 pkt 2 lit. c i § 57 ust. 3 rozporządzenia Ministra infrastruktury z 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów i zakresu ich niezbędnego wyposażenia (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 951; rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 31 grudnia 2002 r.), polegające na ich niewłaściwym zastosowaniu w niniejszej sprawie; skarżący w toku postępowania wykazał, że dla wyznaczenia wartości nacisków pojedynczej osi nie napędowej lub osi wielokrotnej (podwójnej napędowej) nie jest dozwolone sięganie do regulacji rozporządzenia Ministra infrastruktury z 31 grudnia 2002 r.;
7) naruszenie przepisów postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 135 p.p.s.a. polegające na nieuwzględnieniu przez WSA z jednej strony podniesionych w toku postępowania administracyjnego przez skarżącego istotnych faktów, a z drugiej - dokonanych przez organ uchybień i w konsekwencji niewyjaśnienie, czy skarżący realizował przewóz w dniu kontroli drogowej;
8) naruszenie przepisów postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ,art. 145 § 2 , art. 135 p.p.s.a. przez nierozpoznanie przez WSA podniesionych w toku postępowania administracyjnego przez skarżącego faktów i argumentów związanych z udowodnionym przez stronę użyczeniem pojazdu i związanym z tym niewłaściwym określeniem strony postępowania,
9) naruszenie przepisów postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c art. 135 p.p.s.a. przez nierozpoznanie przez WSA podniesionych w toku postępowania administracyjnego przez skarżącego okoliczności dotyczących udziału kierowcy
w kontroli drogowej i z jednej strony przyjęcie przez organy dowodu w postaci podpisu kierowcy na dokumentach pokontrolnych (kierowca nie został zapoznany
z dokumentacją pokontrolną i w żadnym stopniu nie reprezentował interesu strony podczas kontroli drogowej), a drugiej strony, że organy błędnie oceniły udział kierowcy w kontroli drogowej.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 21 marca 2017 r., sygn. akt II GSK 2276/15 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Naczelny Sąd Administracyjny uznał za uzasadniony zarzut naruszenia przepisów postępowania w zakresie dotyczącym nieprawidłowego ustalenia okoliczności faktycznych, stanowiących podstawę uznania, że wnoszący skargę kasacyjną dopuścił się przekroczenia masy całkowitej pojazdu o [...] tony. Ustalenia te poczyniono bowiem na podstawie zsumowania pomiarów nacisku na poszczególne osie pojazdu, dokonanych za pomocą dwóch wag służących do pomiarów statycznych. Zdaniem kasatora, wagi te nie są przeznaczone do ważenia całego pojazdu. Organ odwoławczy, wypowiadając się w tej kwestii stwierdził (s. 11 uzasadnienia zaskarżonej decyzji), że do określania sposobu ważenia pojazdów służą odpowiednie instrukcje obsługi użytkowanych urządzeń oraz że przed dokonaniem ważenia kierowcy są instruowani jakie czynności mają wykonać w trakcie pomiarów. GITD zwrócił uwagę, że w trakcie kontroli w dniu 14 sierpnia 2013 r. kierowca podpisał się pod "instrukcją ważenia pojazdów". Również WSA nie podzielił argumentacji skarżącego, że wagi użyte podczas kontroli mogły być wykorzystywane do wyznaczania masy całkowitej. Zarówno GITD, jak i WSA nie powołali się jednak na konkretne fragmenty instrukcji, które wskazywałyby na dokonanie takiego pomiaru. Instrukcji wag nie ma również
w aktach sprawy, wobec tego, że nie jest ona aktem obowiązującego prawa, nie jest znana Sądowi z urzędu.
NSA nie podzielił natomiast pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej.
Ponownie rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, dalej jako: "p.p.s.a."), Sąd któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Związanie sądu administracyjnego w rozumieniu powołanego przepisu oznacza, że nie można oprzeć treści orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Ponownie rozpoznając sprawę, wojewódzki sąd administracyjny nie może też formułować nowych ocen prawnych – sprzecznych z wyrażonymi wcześniej poglądami, lecz zobowiązany jest do podporządkowana się mu w pełnym zakresie.
Powołany wyżej przepis w sposób jednoznaczny wyznacza kierunek postępowania sądu I instancji, który nie posiada już na tym etapie postępowania sądowoadministracyjnego swobody w zakresie wykładni prawa, jak również nie może odstąpić od wskazań co do dalszego postępowania, zawartych w wyroku sądu wyższej instancji. Możliwość odstąpienia od zawartej w orzeczeniu NSA wykładni prawa może nastąpić jedynie w sytuacjach wyjątkowych w szczególności, jeżeli stan faktyczny sprawy ustalony w wyniku ponownego jej rozpoznania uległ tak zasadniczej zmianie, że do nowo ustalonego stanu faktycznego należy stosować przepisy prawa odmienne od wyjaśnionych przez NSA, jak również w przypadku, gdy przy niezmienionym stanie faktycznym sprawy, po wydaniu orzeczenia przez NSA, zmienił się stan prawny (tak: H. Knysiak – Molczyk [w:] H. Knysiak – Molczyk, M. Romańska, T. Woś, Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis 2005, wyrok NSA z dnia 10 września 2008 r., sygn. akt I OSK 1290/07, opubl.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Ponadto wskazuje się, że wykładnia prawa wiążąca sąd, któremu została przekazana do ponownego rozpoznania, nie może wykraczać poza zakres kontroli
i orzekania wyznaczony zasadą związania granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że w wyroku kasacyjnym niedozwolone jest formułowanie wykładni co do niezaskarżonych części orzeczenia sądu I instancji oraz wychodzącej poza podstawy zaskarżenia sformułowane w skardze kasacyjnej (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 12 marca 2007 r., sygn. akt III SA/Gl 1672/06, opubl.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Badając zatem ponownie zaskarżoną decyzję, co do zasady, Sąd I instancji nie mógł dokonywać odmiennej oceny od wyrażonej w orzeczeniu NSA z dnia 21 marca 2017 r.
Sąd II instancji uznał za uzasadniony zarzut naruszenia przepisów postępowania w zakresie dotyczącym nieprawidłowego ustalenia okoliczności faktycznych, stanowiących podstawę uznania, że wnoszący skargę kasacyjną dopuścił się przekroczenia masy całkowitej pojazdu o [...] tony. Ustalenia te poczyniono bowiem na podstawie zsumowania pomiarów nacisku na poszczególne osie pojazdu, dokonanych za pomocą dwóch wag służących do pomiarów statycznych. Organ odwoławczy, wypowiadając się w tej kwestii stwierdził w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że do określania sposobu ważenia pojazdów służą odpowiednie instrukcje obsługi użytkowanych urządzeń oraz że przed dokonaniem ważenia kierowcy są instruowani jakie czynności mają wykonać w trakcie pomiarów. GITD zwrócił uwagę, że w trakcie kontroli w dniu 14 sierpnia 2013 r. kierowca podpisał się pod "instrukcją ważenia pojazdów". Organ nie podzielając argumentacji skarżącego, że wagi użyte podczas kontroli mogły być wykorzystywane do wyznaczania masy całkowitej nie powołał się jednak na konkretne fragmenty instrukcji, które wskazywałyby na dokonanie takiego pomiaru. Instrukcji wag nie ma również w aktach sprawy, wobec tego, że nie jest ona aktem obowiązującego prawa, nie jest znana Sądowi z urzędu.
Ponadto Sąd zwrócił uwagę na to, że przyjęta metoda ważenia całego pojazdu drogą sumowania pomiarów cząstkowych, dotyczących nacisku na poszczególne jego osie, może budzić wątpliwości w świetle ogólnie dostępnej wiedzy z zakresu fizyki, która podpowiada, że masa całkowita pewnego układu fizycznego stanowi sumę masy jego elementów (części) pod warunkiem, że te części nie oddziaływają na siebie wzajemnie (tzw. masa addytywna). Tym samym należy również uznać za uzasadnione zarzuty procesowe dotyczące naruszenia przepisów postępowania w zakresie, w jakim przyjęto, że wykonujący przewóz pojazdem nienormatywnym przekroczył dopuszczalną masę całkowitą pojazdu o 21,75%, co uzasadniało wymierzenie kary na podstawie art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c) p.r.d., w wymiarze [...] zł.
Sąd przedstawiony wyżej pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego w pełni podziela. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w świetle powołanego stanowiska NSA, należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie organ administracji nie zebrał i nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego do czego był zobowiązany na podstawie art. 7 i 77 kpa, nie wykazując należytej dbałości o dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Zebrane natomiast w sprawie dowody ocenił
z naruszeniem zasady zawartej w art. 80 kpa, t.j. swobodnej oceny dowodów.
W konsekwencji uzasadnienie wydanej decyzji nie spełnia wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a. Brak instrukcji oraz brak analizy dokonanej w tym zakresie co do prawidłowości dokonanego ważenia w skarżonej decyzji nie pozwalają sądowi na skontrolowanie prawidłowości warunków ważenia, a zarazem ocenę legalności uzyskanych w ten sposób jego wyników.
Sąd nie podziela natomiast pozostałych zarzutów skarg.
Nie jest uzasadniony zarzut błędnego przyporządkowania stwierdzonych naruszeń wymaganiom związanym z zezwoleniem na przejazd pojazdem nienormatywnym kategorii VII. Jednym z tych naruszeń było przekroczenie dopuszczalnego nacisku na oś podwójną pojazdu o 26,68%. Ze względu na to właśnie przekroczenie (parametr pojazdu), pojazd nie kwalifikuje się do zezwolenia kat. VI (wymagania dotyczące zezwolenia tej kategorii określa lp.6 załącznika nr 1 p.r.d.). Przepis art. 64d ust. 1 p.r.d. stanowi natomiast, że zezwolenie kat. VII wydaje się dla pojazdu, którego ruch, ze względu na jego wymiary, masę lub naciski osi, nie jest możliwy na podstawie zezwoleń kategorii I-VI. Przepis art. 64d ust. 2 pkt 1 p.r.d. nie dopuszcza co prawda wydawania zezwoleń kat. VII na przejazd pojazdu nienormatywnego, przewożącego ładunek podzielny, ale art. 140aa ust. 1 p.r.d. przewiduje nałożenie kary zarówno za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez wymaganego zezwolenia, jak i za przejazd takich pojazdów niezgodnie z warunkami określonymi dla odpowiedniego zezwolenia.
Sąd nie podziela również zarzutu niewłaściwego wskazania przez organy podmiotu (osoby) wykonującej skontrolowany przewóz drogowy. Okoliczności sprawy nie potwierdzają, że wnoszący skargę kasacyjną nie był podmiotem wykonującym przewóz drogowy. Na poparcie tego twierdzenia skarżący przedstawił w toku postępowania administracyjnego fakturę pro forma (mającą świadczyć o sprzedaży
w dniu 8 sierpnia 2013 r. pojazdu, który został poddany kontroli 14 sierpnia 2013 r.) oraz kopię wniosku do GITD o wycofanie z dniem 12 sierpnia 2013 r. wspomnianego pojazdu z wykazu pojazdów zgłoszonych do wydanego skarżącemu zaświadczenia na wykonywanie międzynarodowego przewozu drogowego na potrzeby własne. WITD
w decyzji z [...] kwietnia 2014 r. zasadnie ocenił, że dowody te nie są wiarygodne. Na podstawie innych dowodów ustalono bowiem, że pojazd skontrolowany 14 sierpnia 2013 r. co najmniej do początku stycznia 2014 r. był zarejestrowany na skarżącego, zaś wniosek o wycofanie tego pojazdu z wykazu pojazdów zgłoszonych do zaświadczenia na wykonywanie międzynarodowego przewozu drogowego na potrzeby własne został wysłany do GITD 27 sierpnia 2013 r., czyli po kontroli drogowej. Ponadto w trakcie kontroli kierowca pojazdu zeznał, że wykonywał przewóz na rzecz skarżącego, okazując zezwolenie na przejazd pojazdem nienormatywnym kategorii VI, wypis
z licencji i dowody rejestracyjne pojazdu i przyczepy wystawione na skarżącego.
Niezasadny jest również zarzut, że pomiaru nacisku na osie pojazdu dokonano dwoma niepołączonymi ze sobą wagami. Spełnienie tego wymagania jest warunkiem prawidłowego pomiaru, niemniej jednak kierowca pouczony o zasadach dokonywania pomiarów i obecny przy tych pomiarach nie zgłaszał w tym zakresie żadnych uwag
i zastrzeżeń, a wnoszący skargę kasacyjną nie przedstawił żadnych dowodów, które by podważały prawidłowość zastosowania dwóch wag do pomiaru nacisku na poszczególne osie pojazdu.
Mając jednak na względzie, że sąd administracyjny nie czyni własnych ustaleń
w sprawie, a jedynie ocenia zaskarżony akt pod względem jego zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, a taka kontrola jest jednak możliwa tylko
w warunkach wyczerpujących ustaleń faktycznych i prawnych dokonanych przez organ administracyjny rozstrzygający sprawę. Dlatego za niezbędne Sąd uznał uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi administracji publicznej.
Z powołanych wyżej względów zaskarżona decyzja podlega uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.
W ponownym postępowaniu organ uwzględniając stanowisko zawarte w wyroku NSA z 21 marca 2017 r. sygn. akt II GSK 2276/15 i w niniejszym wyroku Sądu będzie zobligowany do załączenia do akt sprawy dokumentów, które pozwolą na ustalenie, że sposób ważenia oraz wyniki ważenia były dokonane w sposób prawidłowy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło