VIII SA/Wa 454/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński /sprawozdawca/, Sędziowie Sędzia WSA Artur Kot, Sędzia WSA Sławomir Fularski, Protokolant Referent stażysta Justyna Kapusta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lutego 2011 r. sprawy ze skargi K. L. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia odwołania 1) uchyla zaskarżone postanowienie; 2) stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz skarżącej K. L. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. VIII SA/Wa 454/09 UZASADNIENIE 1. K. L. pismem z [...] czerwca 2009 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W z [...] maja 2009 r. nr [...] nie uwzględniające wniosku skarżącej z dnia [...]kwietnia 2009 r. o przywrócenie terminu na wniesienie przez nią odwołania od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R z [...] stycznia 2009 r. znak [...] w przedmiocie określenia zobowiązań podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 1995 r. Co do odwołania od tej decyzji Naczelnika - Dyrektor Izby Skarbowej w W postanowieniem z [...] kwietnia 2009 r. stwierdził wniesienie go z uchybieniem terminu przewidzianego do jego wniesienia określonego w art. 223 § 2 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r. Nr 5 poz. 1119 ze zmianami – dalej: "ordynacja podatkowa"), przy czym skarżąca wniosła również skargę i na to ostatnie postanowienie, która jest przedmiotem postępowania przed tutejszym sądem w sprawie sygn. akt VIII SA/Wa 309/09. Zaskarżone skargą postanowienie zostało wydane w następujących okolicznościach ustalonych przez organ podatkowy: Decyzja Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R z [...] stycznia 2009 r. dotycząca podatku VAT za 1995 r. została doręczona skarżącej K L w trybie art. 144 Ordynacji podatkowej faktycznie w dniu [...] lutego 2009 r.. Należy przy tym podkreślić, że z powodu niedoręczenia przesyłki adresatowi w dniu [...] stycznia 2009 r. pozostawiono przesyłkę na okres 14 dni do dyspozycji adresata w urzędzie pocztowym, o czym uczyniono stosowną adnotację na dowodzie doręczenia oraz na kopercie. Organ uznał zatem, że stosownie do art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej decyzję należy uznać za doręczoną z upływem ostatniego dnia 14-dniowego okresu liczonego od dnia pierwszego pozostawienia przesyłki do dyspozycji adresata w urzędzie pocztowym, to jest z dniem [...] lutego 2009 r. Przy tak wyliczonej dacie uznania przesyłki zawierającej decyzję, Dyrektor Izby Skarbowej uznał, że stosownie do art. 223 § 2 pkt 1 ordynacji podatkowej termin do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R z [...] stycznia 2009 r. upłynął [...] lutego 2009 r. W tej sytuacji Dyrektor Izby Skarbowej w W jako organ odwoławczy na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 ordynacji podatkowej stwierdził w zaskarżonym skargą w sprawie sygn. akt VIII SA/Wa 309/09 postanowieniem uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, które to odwołanie zostało wniesione [...] marca 2009 r. Postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminowi do wniesienia odwołania zostało skarżącej doręczone [...] kwietnia 2009 r. Skarżąca w dniu [...] kwietnia 2009 r. wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R z [...] stycznia 2009 r. wskazując, że: 1) o niedotrzymaniu terminu do wniesienia odwołania dowiedziała się w dniu [...] kwietnia 2009 r. to jest z doręczonego jej przez Pocztę Polską w dniu [...] kwietnia 2009 r. postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w R o stwierdzeniu uchybienia terminowi do wniesienia odwołania, 2) nie wiedziała, że Poczta Polska przetrzymywała ponad dopuszczalną ilość 14 dni przesyłkę poleconą nadaną przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R, którą to przesyłkę poleconą odebrała [...] lutego 2009 r. to jest w ostatnim dniu wskazanym na powtórnym zawiadomieniu z [...] lutego 2009 r. o pozostawieniu przesyłki poleconej w placówce pocztowej, 3) Poczta Polska nie zostawiła pierwszego zawiadomienia o przesyłce zawierającej decyzję w dniu [...].01.2009 r., bowiem w tym czasie były wymieniane skrzynki pocztowe w budynku skarżącej, 4) niezłożenie odwołania do dnia [...] lutego 2009 r. było niezawinione przez skarżącą, gdyż za termin odbioru uważała termin wskazany przez pocztę przy drugim awizowaniu, 5) skarżąca była chora w okresie od [...] lutego 2009 r. do [...] marca 2009 r. 6) Dyrektor Izby Skarbowej w W w celu ustalenia, czy nie dotrzymanie terminu na złożenie odwołania nastąpiło z winy skarżącej, powinien podjąć odpowiednie czynności sprawdzające. 2. Dyrektor Izby Skarbowej w W postanowieniem z [...] maja 2009 r. nie uwzględnił wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Argumentował, że zgodnie z art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej za dzień doręczenia odwołania należy uznać [...] lutego 2009 r., to jest upływ 14 dni od daty pierwszego awizowania dokonanego [...] stycznia 2009 r., a faktyczne odebranie przesyłki zawierającej decyzję, po tym14 dniowym terminie, nie wywołuje żadnych skutków. Organ wskazał na takie właśnie poglądy wyrażane w orzecznictwie sądów administracyjnych: orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 października 2006 r. w sprawie sygn. akt II FSK 1227/05 i z 20 grudnia 2004 r. w sprawie sygn. akt GSK 1186/04, oraz w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 21 grudnia 2005 r. w sprawie sygn. akt III SA/Wa 1073/05. Odnosząc się do zarzutu niedoręczenie pierwszego zawiadomienia o przesyłce w dniu [...] stycznia 2009 r. organ uznał, że przeczy temu zapis na potwierdzeniu odbioru, z którego wynika, że zawiadomienie o pozostawieniu pisma w urzędzie pocztowym zostało pozostawione w oddawczej skrzynce adresata, zaś z informacji Poczty Polskiej wynika, że skrzynki starego typu w budynku skarżącej zostały zdemontowane 17 lutego 2009 r. Zdaniem organu zwolnienie lekarskie nie jest potwierdzeniem braku możliwości odbioru przesyłki w tym czasie, jak też braku możliwości terminowego złożenia odwołania, zwłaszcza że w zaświadczenia lekarskich zarówno skarżącej jak i jej męża I L zaznaczono: "wskazanie lekarskie - chory może chodzić". Dyrektor Izby Skarbowej wskazał też, że we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania nie przedstawiono żadnych argumentów, które stanowiłyby o tym, że strona dokonała szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej, jaką jest wniesienie odwołania. Nie wskazano okoliczności uprawdopodabniających brak winy, o których mowa w art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej, jak też argumentów wskazujących na to, że strona dokonała wszelkich starań, aby uchybienie terminowi nie miało miejsca. Organ powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 września 2002 r. sygn. akt I SA/Ka 1313/01. 3. W skardze na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W skarżąca zarzuca, że: a) w miejsce dowodu doręczenia pisma zawierającego przedmiotową decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego organ wprowadził inny dowód – dowód doręczenia skarżącej innego pisma o numerze [...] pochodzącego nie od Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego, lecz od [...] Urzędu Skarbowego (k. 60 -61 tom V akt administracyjnych), natomiast w aktach brak jest dowodu doręczenia przesyłki zawierającej decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R z [...] stycznia 2009 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w R i [...] Urząd Skarbowy w R to dwa różne organy, zatem potwierdzenie odbioru, na które powołuje się organ, wywodząc z niego fakty co do daty doręczenie decyzji skarżącej (na tym potwierdzeniu odbioru jako nadawca figuruje [...] Urząd Skarbowy w R) nie jest potwierdzeniem doręczenia decyzji pochodzącej od Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R, b) odbioru przesyłki wskazanej wyżej dokonał wedle adnotacji na potwierdzeniu odbioru I L, mimo znajdującego się tam podpisu K L, c) wymiana skrzynek pocztowych nastąpiła w dniach 29-30 stycznia 2009 r., dokonywała tego firma [...], która przekazała stare skrzynki Poczcie Polskiej 17 lutego 2009 r. i dlatego Poczta Polska tę ostatnią datę podała jako datę wymiany skrzynek. Zatem w dniu [...] stycznia 2009 r. nie mogło mieć miejsca pozostawienie w skrzynce zawiadomienia o przesyłce. 4. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie. Zdaniem organu fakt odebrania przesyłki w dniu [...] lutego 2009 r. (a więc po terminie 14 dni od pierwszego awizowania) nie wywołuje żadnych skutków prawnych, gdyż za skuteczne należy uznać doręczenie w dniu [...] lutego 2009 r. zgodnie z art. 159 § 2 Ordynacji podatkowej, nawet gdy po upływie określonego w tym przepisie 14-dniowego terminu pozostawania przesyłki w urzędzie pocztowym dojdzie do faktycznego wydania przesyłki adresatowi. Organ wskazał na takie właśnie poglądy wyrażane w orzecznictwie sądów administracyjnych: orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 października 2006 r. w sprawie sygn. akt II FSK 1227/05 i z 20 grudnia 2004 r. w sprawie sygn. akt GSK 1186/04 , oraz w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 21 grudnia 2005 r. w sprawie sygn. akt III SA/Wa 1073/05. Odnosząc się do zarzutu, iż skarżąca nie wiedziała o pierwszym zawiadomieniu o przesyłce (awizowaniu) z [...] stycznia 2009 r., organ wyjaśnia, że przeczy temu zapis na kopercie, z którego wynika że w zawiadomieniu o pozostawieniu pisma w urzędzie pocztowym zostało pozostawione w oddawczej skrzynce adresata, zaś z informacji Poczty Polskiej wynika, że skrzynki starego typu w budynku skarżącej zostały zdemontowane 17 lutego 2009 r. Zdaniem organu zwolnienie lekarskie nie jest potwierdzeniem braku możliwości odbioru przesyłki, zwłaszcza że w zaświadczeniach lekarskich zarówno skarżącej jak i jej męża I L zaznaczono: "wskazanie lekarskie - chory może chodzić". Organ wyjaśnił też, że znajdujące się w aktach potwierdzenie nadania przesyłki z [...] stycznia 2009 r. jest potwierdzeniem nadania przedmiotowej w sprawie decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R z [...] stycznia 2009 r. Fakt, że jako treść przesyłki wskazano "pismo" nie oznacza, że nie może ona zawierać decyzji. Wskazany na potwierdzeniu numer pisma jest wprawdzie wpisany niezbyt czytelnie, niemniej jednak odczytywany z potwierdzenia odbioru numer pisma jest tożsamy z numerem decyzji. Ponadto skarżąca nie kwestionuje, że zgodnie z tym potwierdzeniem w dniu [...] lutego 2009 r. odebrała właśnie przedmiotową decyzję, a nie jakieś inne pismo o podawanym przez nią numerze podobnym do numeru tej decyzji. 5. W dalszych swoich pismach procesowych skarżąca rozwijała dotychczasową argumentację i składała kolejne wnioski dowodowe. Skarżąca w swoich pismach złożyła następujące wnioski dowodowe: 1) z pisma Poczty Polskiej do skarżącej z [...] kwietnia 2009 r. na dowód, że przesyłka polecona o numerze nadania [...] została powtórnie zaawizowana z informacją, że termin odbioru przesyłki upływa w dniu [...] lutego 2009 r., co nastąpiło z winy pracownika poczty, 2) z zaświadczeń lekarskich na okoliczność, że skarżąca była niezdolna do pracy w dniach od [...] lutego 2009 r. do [...] marca 2009 r., zaś jej pełnomocnik – I L, w dniach od [...] stycznia 2009 r. do [...] lutego 2009 r. 3) o zobowiązanie Dyrektora Izby Skarbowej do doręczenia dowodu doręczenia decyzji naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R z [...] stycznia 2009 r. nr [...], gdyż znajdujący się na k. 61 dowód doręczenia jest dowodem doręczenia innego pisma – pisma Urzędu Skarbowego w R do skarżącej nr [...], 4) dowodu z pisma Spółdzielni Mieszkaniowej [...] z [...] kwietnia 2009 r. na okoliczność, że wymiana skrzynek pocztowych w budynku skarżącej nastąpiła w dniach 29-30 stycznia 2009 r., 5) dowodu z pisma Spółdzielni Mieszkaniowej [...] z 25 maja 2009 r. oraz pokwitowania odbioru skrzynek z 17 lutego 2009 r. wystawionego przez Pocztę Polską na okoliczność, że wymiana skrzynek pocztowych w budynku skarżącej wykonała Firma [...], która przekazała stare skrzynki pocztowe Poczcie Polskiej w dniu 17 lutego 2009 r., 6) dowodu z pisma Naczelnika [....] Urzędu Skarbowego w R z [...].06.2009 r. do skarżącej wraz z dowodem doręczenia upomnienia z [...].05.2009 r. na dowód tego, że gdy organem nadawczym jest Naczelnik Urzędu Skarbowego, to jest to wyraźnie zaznaczone na dowodzie nadania, na dowodzie tym zaznacza się też rodzaj pisma doręczanego, 7) dowodu z pisma Spółdzielni Mieszkaniowej [...] z [...] lipca 2009 r. na okoliczność terminu wymiany skrzynek pocztowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga jest uzasadniona, jednak z niektórych tylko przyczyn w niej wskazanych. Sąd dokonał analizy zaskarżonej decyzji i całości postępowania administracyjnego związanego z jej wydaniem w granicach sprawy, nie tylko w odniesieniu do wskazanych w skardze zarzutów i wniosków skargi oraz wskazanych w niej podstaw prawnych, będąc do tego zobowiązanym z mocy art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zmianami – dalej: "p.p.s.a."). W pierwszej kolejności należy wskazać, że podstawą uchylenia zaskarżonej decyzji było ustalenie, że Dyrektor Izby Skarbowej w W wydając zaskarżoną decyzję nie zbadał w ogóle, czy i jaki wpływ na zasadność wniosku o przywrócenie terminu mogła mieć okoliczność, że zawiadomienie o przedmiotowej przesyłce (zawierającej decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R z [...] stycznia 2009 r.) przy powtórnym awizowaniu w dniu [...] lutego 2009 r. zawierało nieprawidłową informacje o tym, że przesyłka może być odebrana do [...] lutego 2009 r. Organ wprawdzie dokonał analizy faktu pierwszego awizowania dokonanego w dniu [...] stycznia 2009 r., z którego to faktu wynika prawna skuteczność doręczenia przesyłki na dzień [...] lutego 2009 r. na podstawie art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej, jednak tego rodzaju analiza jest wystarczająca dla oceny terminu do wniesienia odwołania, a więc w sprawie odrębnej decyzji organu stwierdzającej uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, która to decyzja jest przedmiotem postępowania w sprawie sygn. akt VIII SA/Wa 309/09. Doręczyciel jednoznacznie przyznaje, że doszło do naruszenia przepisu art. 150 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez błędne obliczenie 14 dniowego terminu przechowywania nieodebranej korespondencji w placówce pocztowej i uznanie, że 14-dniowy termin mija dopiero w dniu [...] lutego 2009 roku. Zgodnie z art. 162 Ordynacji podatkowej w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Z treści tego przepisu wynika, że uprawdopodobnienie braku winy przez skarżącą w złożeniu w tym wypadku odwołania z uchybieniem terminu jest (w przypadku złożenia prośby o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia, przy jednoczesnym złożeniu w tym terminie odwołania) obliguje organ do przywrócenia terminu. Zatem zadaniem organu jest analiza, czy podnoszone przez skarżącą okoliczności uprawdopodabniają brak jej winy w uchybieniu terminu. Organ dokonał takiej analizy co do większości wskazywanych przez skarżącą okoliczności, jednak nie w odniesieniu co do skutków błędnego pouczenia przy powtórnym awizowaniu. Pominięcie w analizie sprawy tej okoliczności było naruszeniem zasady prawdy obiektywnej zawartej w art. 122 Ordynacji podatkowej jak i wynikającego z art. 187 ordynacji podatkowej obowiązku wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. W ocenie sądu uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i dlatego jego stwierdzenie obligowało Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit c) p.p.s.a. Organ ponownie rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu zbada okoliczność nieprawidłowości pouczenia przez Pocztę Polską o terminie odbioru decyzji naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R z [...] stycznia 2009 r. i oceni, czy ta okoliczność uzasadnia przywrócenie skarżącej terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji na podstawie art. 162 Ordynacji podatkowej. 6. Sąd nie uznał za zasadne innych zarzutów podnoszonych w skardze przez skarżącą. Organ trafnie ocenił, że niezdolność do pracy skarżącej nie uzasadniała przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, skoro skarżąca nie wykazała nawet, na ile ta niezdolność do pracy wpływała, czy mogła wpływać na niemożność sporządzenia i wysłania odwołania. Wskazywane przez skarżącą zarzuty co do tego, że: • załączony dowód doręczenia zawiera jako nadawcę nie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego, a [...] Urząd Skarbowy, • w oznaczeniu pisma wskazano "pismo" a nie decyzję, • wskazano numer pisma inny niż numer decyzji (nr [....] a nie nr [....]), nie zasługują na uwzględnienie. Różnica w numerach wynika tylko z niewłaściwego odczytania odręcznie wpisanego numeru, (gdzie "12" skarżąca odczytuje jako "11", a "RS" jako "Rg". Jest pewnym uchybieniem wskazanie jako nadawcy urzędu, a nie naczelnika tego urzędu jako organu, jednak uchybienie to nie ma wpływu na wynik sprawy, podobnie jak wskazanie jako rodzaju przesyłki "pismo" zamiast "decyzja". Przecież skarżąca nie kwestionuje, że w dniu [...] lutego 2009 r. otrzymała przedmiotową decyzje Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R, skoro na tym fakcie bazuje cała argumentacja wniosku o przywrócenie terminu, nie próbuje nawet wskazać, że na tym potwierdzeniu odbioru zostało pokwitowane odebranie innej przesyłki. Argumentacja dotycząca niezgodności z rzeczywistością ustalenia, że pierwsze awizowanie miało miejsce [...] stycznia 2009 r. dotyczy kwestii określenia terminu do złożenia odwołania, a nie samej zasadności wniosku o przywrócenie termin do wniesienia odwołania. Jest przede wszystkim przedmiotem analizy w sprawie VIII SA/Wa 309/09. należy jednak zauważyć, że choć skarżąca wskazuje na fakt wymiany skrzynek pocztowych w jej bloku w dniach 29 - 30 stycznia 2009 r., to jednak nie wskazuje dlaczego sam ten fakt miałby powodować nieprawdziwość adnotacji na kopercie i potwierdzeniu odbioru o pozostawieniu "awizo w skrzynce pocztowej". Przecież wymiana skrzynek pocztowych, gdzie w miejsce starych umieszcza się nowe sam przez się nie powoduje niemożności umieszczenia w skrzynce "awizo" czy też jego zagubienia. Podnoszony zarzut, że na potwierdzeniu odbioru jest podpis K.L. jako osoby odbierającej przesyłkę, sprzeczny z adnotacją o odebraniu przesyłki przez jej męża I. L. wskazywać może według zasad logiki na jedną z dwóch okoliczności: albo Pan I. L. podpisał się jako K.L. i został przez doręczyciela poczty prawidłowo zidentyfikowany, czemu doręczyciel dał wyraz z adnotacji na dowodzie doręczenia, albo też potwierdzenie odbioru podpisała Pani K. L., którą doręczyciel błędnie zidentyfikował jako jej męża lub też omyłkowo przy właściwej identyfikacji osoby wpisał jako odbierającego I. L., mimo że faktycznie potwierdzenie podpisała K. L. Wprawdzie niektóre z wyżej wskazanych możliwych wariantów mogłyby być przedmiotem oceny prawnokarnej, jednak niezależnie od tego, który z tych wariantów miał miejsce, nie ma to wpływu dla oceny sprawy niniejszej, gdyż fakt doręczenia przedmiotowej decyzji naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R w dniu [...] lutego 2009 r. nie jest przez nikogo, w tym przez skarżącą kwestionowany. Należy również zauważyć, że skarżąca w piśmie do doręczyciela Poczty Polskiej z dnia [...] kwietnia 2009 roku( k- 14 akt administracyjnych) wyjaśniała, że korespondencja dla niej w dniu [...] lutego 2009 roku została odebrana przez jej pełnomocnika (należy rozumieć do odbioru korespondencji) – męża I. L. Tak więc czynienie zarzutu i wskazywanie w skardze na nieścisłości w adnotacji na zwrotnym poświadczeniu odbioru nie mogą odnieść zamierzonego skutku. Biorąc powyższe pod uwagę na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c), art. 152 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. Na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. orzekł o kosztach postępowania sądowego.