VIII SA/Wa 713/17
WyrokWSA w Warszawie2018-04-05
Skład orzekający: Iwona Owsińska – Gwiazda, Leszek Kobylski, Renata Nawrot
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na hodowli tuczników, pomimo zarzutów skarżącego dotyczących naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym kwestii ustalenia stron postępowania, oceny oddziaływania na środowisko oraz zgodności z planem miejscowym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo przeprowadziły postępowanie i wydały decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, ponieważ nie stwierdzono istnienia żadnej z ustawowych przesłanek odmowy wydania takiej decyzji. Organy prawidłowo oceniły raport oddziaływania na środowisko, uwzględniły opinie wyspecjalizowanych organów, a także zapewniły udział społeczeństwa w postępowaniu. Zarzuty skarżącego dotyczące naruszeń prawa materialnego i procesowego, w tym kwestii ustalenia stron, oceny oddziaływania na środowisko oraz zgodności z planem miejscowym, zostały uznane za niezasadne.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi T. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na hodowli tuczników. Postępowanie administracyjne było długotrwałe i wielokrotnie uchylane przez SKO z powodu wad proceduralnych. Skarżący zarzucał organom naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym nieprawidłowe ustalenie stron, niewłaściwą ocenę oddziaływania na środowisko oraz niezgodność z planem miejscowym. SKO uznało, że organ I instancji prawidłowo ustalił środowiskowe uwarunkowania, a zarzuty skarżącego są niezasadne.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska – Gwiazda, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski (sprawozdawca), Sędzia WSA Renata Nawrot, Protokolant Specjalista Ilona Obara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2018 r. w Radomiu sprawy ze skargi T. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] lipca 2017 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. (dalej jako: "SKO", "organ odwoławczy"), wydaną na podstawie art. 138 §1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1257; dalej jako: "k.p.a."), po rozpoznaniu odwołania T. S. (dalej także jako: "skarżący") od decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...] czerwca 2017 r. znak: [...] ustalającej środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia pn. "Hodowla tuczników w ilości 960 szt. (jeden cykl hodowlany) w projektowanym budynku tuczarni w miejscowości E., gmina S., realizowanego na działce nr ew. [...], obręb S." – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Przedmiotowa decyzja została wydana w następującym stanie sprawy:
Wnioskiem z dnia 06.03.2013 r. (uzupełnionym w dniu 15.03.2013 r.) A.
i A. P. wystąpili do Wójta Gminy S. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia pn. "Hodowla tuczników w ilości 960 szt. /jeden cykl hodowlany/ w projektowanym budynku tuczarni w miejscowości E., gmina S., realizowanego na działce nr ew. [...], obręb S.". Do wniosku Inwestor dołączył wymagane prawem dokumenty tj.: kartę informacyjną o planowanym przedsięwzięciu, kopię mapy ewidencyjnej obejmującej teren, na którym będzie realizowane przedsięwzięcie, wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz wypis z rejestru gruntów działek, na które przedsięwzięcie będzie oddziaływać.
Planowane przedsięwzięcie będzie realizowane we wsi E. na działce oznaczonej numerem ew. [...], obręb geodezyjny E., gmina S. W trakcie prowadzonego postępowania działka nr [...] uległa podziałowi, w wyniku którego planowane przedsięwzięcie realizowane będzie na działce oznaczonej nr [...]. Planowane przedsięwzięcie polegać będzie na budowie nowego obiektu chlewni - tuczarni dla [...] DJP, posadowieniu kontenera na padlinę, dwóch silosów paszowych o ładowności 25Mg każdy, oraz tymczasowego kontenera socjalnego na terenie działki o nr ew. [...] w miejscowości E. gm. S. Trzoda chlewna utrzymywana będzie w systemie rusztowym, bezściółkowym.
Dla terenu na którym ma być zlokalizowane planowane przedsięwzięcie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zatwierdzony Uchwałą Nr [...] Rady Gminy S. z dnia [...].08.2003 r., ogłoszoną w Dzienniku Urzędowym Województwa Mazowieckiego nr 254, poz. 6730 z dn. 01.10.2003 r.
Zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego przedmiotowa działka nr [...] położona jest na terenie oznaczonym symbolami planu MR.8.2 i R.8.4. Opis symboli planu: 1/MR.8.2 - kategoria funkcjonalna: mieszkalnictwo rolnicze
i zabudowa zagrodowa. Przeznaczenie podstawowe pod funkcje mieszkalnictwa rolniczego oraz inne nieuciążliwe funkcje związane z produkcja rolną (w tym np.: agroturystyka, przetwórstwo rolno-spożywcze itp.), realizowane w zabudowie zagrodowej; 2/R.8.4. - kategoria funkcjonalna: użytki rolne. Przeznaczenie podstawowe pod funkcje upraw polowych i użytków zielonych oraz wszelkiego rodzaju upraw
i hodowli zwierząt, zaliczonych do działów produkcji rolnej w przepisach szczególnych
i odrębnych. Planowane przedsięwzięcie zlokalizowane będzie poza obszarami chronionymi z mocy ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U.
z 2015 poz. 1651 z późn. zm.).
Wójt Gminy wystąpił do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska
w W. oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L. z wnioskiem o wydanie opinii w sprawie potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a w przypadku stwierdzenia takiej potrzeby - co do zakresu raportu o oddziaływaniu planowanego przedsięwzięcia.
Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w W. postanowieniem [...] z dnia [...].04.2013 r. uznał, że istnieje konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i ustalił zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko zgodnie z art. 66 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w L. opinią sanitarną znak: [...] z dnia [...].03.2013 r. uznał, że zachodzi potrzeba przeprowadzenia ocen oddziaływania na środowisko i dlatego wymagane jest opracowanie raportu oddziaływania na środowisko.
Wójt Gminy opierając się na ww. opiniach postanowieniem znak: [...] z dnia [...].04.2013 r. stwierdził obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz ustalił zakres raportu o oddziaływaniu na środowisko planowanego przedsięwzięcia zgodnie z wymogami art. 66 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.
W dniu [...].06.2013 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w W. pismem przekazał Wójtowi Gminy według właściwości zastrzeżenia mieszkańców wsi E.
W dniu [...].07.2013 r. Inwestor przedłożył raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny opinią znak: [...] z dnia [...].08.2013 r. pozytywnie zaopiniował warunki realizacji przedsięwzięcia oraz nie zgłosił innych środowiskowych uwarunkowań do realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia poza zawartymi w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.
Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w W. pismem z dnia 19.08.2013 r. za pośrednictwem Wójta Gminy wezwał Inwestora do uzupełnienia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko w zakresie ochrony powietrza oraz gospodarki wodno-ściekowej. W dniu 09.09.2013 r. do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W. wpłynęło uzupełnienie informacji zawartych
w raporcie.
W dniu 30.09.2013 r. wpłynęło pismo T. S., w którym podtrzymał sprzeciw dotyczący lokalizacji przedsięwzięcia oraz zakwestionował sposób prowadzenia postępowania administracyjnego przez Wójta Gminy.
Postanowieniem znak: [...] z dnia 11.10.2013 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w W. uzgodnił realizację przedsięwzięcia i określił warunki jego realizacji. Wskazał działania, które należy podjąć na etapie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia oraz wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w projekcie budowlanym. Ponadto stwierdził, że przed rozpoczęciem realizacji nie zachodzi potrzeba przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę.
W dniu 08.11.2013 r. została przeprowadzona rozprawa administracyjna otwarta dla społeczeństwa w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn. "Hodowla tuczników w ilości 960 szt. /jeden cykl hodowlany/
w projektowanym budynku tuczarni w miejscowości E., gmina S., realizowanego na działce nr ew. [...], obręb S.", której celem było udostępnienie wszystkim zainteresowanym w tym mieszkańcom wsi E. możliwie pełnej informacji o planowanym przedsięwzięciu oraz podjęcie działań do zbliżenia stanowisk stron i wyjaśnienia spornych kwestii. Z powodu nieobecności Inwestora i jego pełnomocnika wnioski i wątpliwości zgłoszone przez uczestników rozprawy nie zostały wyjaśnione. Z rozprawy sporządzono protokół, w którym ujęto wszystkie zgłoszone uwagi, wnioski i zarzuty.
W dniu 12.11.2013 r. wpłynęło pismo P. L., w którym wyraził sprzeciw dla planowanego przedsięwzięcia uzasadniając tym, że wylana na pole gnojowica powoduje silny fetor, który uniemożliwia pracę w polu, powoduje ból głowy, zawroty, nudności oraz wymioty. Nadto wpłynęły zastrzeżenia uczestników rozprawy administracyjnej P. i M. J., M. M., J. K., J. S. dotyczące sposobu prowadzenia rozprawy administracyjnej oraz sprzeciw wobec budowy chlewni.
Wójt Gminy wobec zgłoszonych wniosków oraz w celu doprowadzenia do zbliżenia stanowisk stron, wyjaśnienia zgłoszonych zarzutów i uwag postanowił przeprowadzić wizję lokalną w terenie na miejscu planowanego przedsięwzięcia
i zawiadomieniem z dnia 12.11.2013 r. powiadomił wszystkie strony postępowania
o terminie i miejscu wizji lokalnej.
W dniu 14.11.2013 r. wpłynęła petycja J. P., w której zakwestionował sposób prowadzenia rozprawy administracyjnej, wyraził sprzeciw wobec budowy chlewni uzasadniając go negatywnym wpływem na pasiekę zlokalizowaną 200 m od planowanej inwestycji.
Wójt Gminy S. po analizie zgłoszonych uwag i wniosków w trakcie postępowania dotyczących stronniczości i niekompletności raportu postanowił sporządzić opinię o zgodności raportu o oddziaływaniu na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia z przepisami o ochronie środowiska i zlecił jej wykonanie mgr M. K. ekspertowi z zakresu chemii, ochrony środowiska i toksykologii chemicznej.
W dniu 22.11.2013 r. odbyła się wizja lokalna w E. w miejscu planowanego przedsięwzięcia z udziałem inwestora, stron i innych uczestników, z której sporządzono protokół oraz odczytano protokół z rozprawy administracyjnej sporządzając notatkę z odczytania. Wizja lokalna nie doprowadziła do zbliżenia stanowisk stron.
W dniu 30.12.2013 r. wpłynęła opinia dot. "Raportu o oddziaływaniu na środowisko dla przedsięwzięcia pn. "Hodowla tuczników w ilości 960 szt. /jeden cykl hodowlany/ w projektowanym budynku tuczarni w miejscowości E., gmina S., realizowanego na działce nr ew. [...] obręb S." sporządzona przez mgr M. K.
Wójt Gminy S., po ocenie zebranego materiału dowodowego, wydał w dniu [...].01.2014 r. decyzję znak: [...], w której odmówił określenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia podając jako przesłankę odmowy protesty mieszkańców i ich obawy o zdrowie.
Decyzją znak: [...] z dnia [...].02.2014 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję Wójta Gminy i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. SKO jako powód uchylenia decyzji wskazało nieprawidłowości przy ustaleniu stron postępowania oraz brak wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego.
Po ponownym przeprowadzeniu postępowania Wójt Gminy wydał w dniu [...].05.2014 r. decyzję znak: [...], ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia pn. "Hodowla tuczników w ilości 960 szt. /jeden cykl hodowlany/
w projektowanym budynku tuczarni w miejscowości E., gmina S., realizowanego na działce nr ew. [...] obręb S.". SKO, w wyniku rozpoznania odwołania T. S., uchyliło w całości ww. decyzję Wójta Gminy i sprawę przekazało do ponownego rozpatrzenia (decyzja z dnia [...].06.2014 r. znak: [...]).
W dniu [...].03.2015 r. Wójt Gminy wydał kolejną decyzję środowiskową, która również została uchylona przez SKO, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia. SKO w decyzji kasacyjnej z dnia [...].05.2015 r. wskazało, że zalecenia
z poprzedniej decyzji nadal nie zostały należycie wykonane.
Wójt Gminy po ponownym przeprowadzeniu postępowania wydał decyzję w dniu [...].09.2015 r. znak: [...], odmawiającą ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia pn. "Hodowla tuczników w ilości 960 szt. /jeden cykl hodowlany/ w projektowanym budynku tuczarni w miejscowości E., gmina S., realizowanego na działce nr ew. [...], obręb S.". Samorządowe Kolegium Odwoławcze, w wyniku odwołania A. i A. P., uchyliło w całości ww. decyzję Wójta Gminy i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia z uwagi na wady proceduralne.
Kierując się zaleceniami zawartymi w decyzjach Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...].05.2015 r. oraz z dnia [...].05.2015 r., a także aktualną linią orzecznictwa sądów administracyjnych za strony postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach należy uznać: wnioskodawcę, właścicieli nieruchomości na której planowane jest przedsięwzięcie, właścicieli nieruchomości położonych w bezpośrednim sąsiedztwie zamierzonego przedsięwzięcia oraz właścicieli nieruchomości położonych na terenie objętym oddziaływaniem planowanego przedsięwzięcia.
Wójt Gminy Sienno, w celu ustalenia terenu objętego oddziaływaniem planowanego przedsięwzięcia na środowisko, pismem z dnia 13.11.2015 r. wezwał Inwestora do uzupełnienia raportu.
W dniu 05.04.2016 r., Wójt Gminy S. zlecił Pracowni Zapachowej Jakości Powietrza Instytutu Inżynierii Chemicznej i Procesów Ochrony Środowiska [...] Uniwersytetu Technologicznego w S. opracowanie opinii w sprawie zapachowego oddziaływania przedsięwzięcia, pn. "Hodowla tuczników w ilości 960 szt. /jeden cykl hodowlany/ w projektowanym budynku tuczarni w miejscowości E., gmina S., realizowanego na działce nr ew. [...], obręb S.". Pracownia Zapachowa Jakości Powietrza Instytutu Inżynierii Chemicznej i Procesów Ochrony Środowiska [...] Uniwersytetu Technologicznego w S. sporządziła i przekazała ocenę w sprawie zapachowego oddziaływania ww. przedsięwzięcia - pismo [...] z dnia 18.04.2016 r.
W dniu [...].07.2016 r. Wójt Gminy wydał decyzję odmawiającą ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia pn. "Hodowla tuczników w ilości 960 szt. /jeden cykl hodowlany/ w projektowanym budynku tuczarni w miejscowości E., gmina S., realizowanego na działce nr ew. [...], obręb S.". Odwołanie od tej decyzji wnieśli Państwo A. i A. P.
Decyzją znak: [...] z dnia [...].09.2016 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło w całości ww. decyzję Wójta Gminy i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia z uwagi na niewystarczające wyjaśnienia dotyczące zgodności przedsięwzięcia z planem miejscowym. Ponadto organ wskazał, że jak wynika z akt sprawy w przedmiotowej sprawie była przeprowadzona ocena oddziaływania na środowisko, a sporządzony raport był przedmiotem oceny organów wyspecjalizowanych, które to organy pozytywnie uzgodniły realizację przedsięwzięcia. Wydając zaskarżoną decyzję organ I instancji powinien dokonać szczegółowej oceny całokształtu materiału dowodowego, opierając się na przepisie art. 80 ust. 1 i 2 ustawy
z dnia 3.10.2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.
Po ponownym przeprowadzeniu postępowania Wójt Gminy wydał w dniu [...].12.2016 r. decyzję znak: [...] ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla przedmiotowego przedsięwzięcia.
Decyzją znak: [...] z dnia [...].03.2017 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję Wójta Gminy i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. SKO jako powód uchylenia decyzji wskazało brak właściwej oceny obszaru oddziaływania inwestycji, a także ustalenia stron postępowania oraz brak w uzasadnieniu decyzji analizy raportu dotyczącej wpływu planowanego przedsięwzięcia na florę i faunę oraz realnych konfliktów społecznych.
Realizując decyzję kasacyjną SKO, Wójt Gminy S. decyzją z [...] czerwca 2017 r., działając na podstawie art. 7, art. 77. art. 104 k.p.a. oraz art. 71 ust. 2 pkt. 2, art. 75 ust. 1 pkt. 4, art. 82, art. 85 ust 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r.
o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa
w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2016 r., poz. 353) i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016 r. poz. 71) orzekł o ustaleniu środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia pn. "Hodowla tuczników w ilości 960 szt. /jeden cykl hodowlany/ w projektowanym budynku tuczarni
w miejscowości E., gmina S., realizowanego na działce nr ew. [...], obręb S." i jednocześnie organ I instancji określił: 1/ rodzaj i miejsce realizacji przedsięwzięcia, 2/ warunki wykorzystania terenu w formie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich, 3/ wymagania dotyczące ochrony środowiska,
4/ oraz wyjaśniono dlaczego przed rozpoczęciem realizacji przedsięwzięcia nie stwierdzono konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Od decyzji powyższej odwołanie złożył T. S. zarzucając naruszenie przepisów postępowania poprzez nie ustalenie i nie wykazanie kryteriów ustalenia kręgu wszystkich stron postępowania oraz nie ustosunkowanie się do zarzutów zgłoszonych przez część stron postępowania. Zarzuty dotyczą także nie przeprowadzenia ponownej rozprawy z udziałem społeczeństwa, a także naruszenia procedury administracyjnej, tj. art.107 § 3 k.p.a. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia bądź wydanie decyzji o odmowie określenia środowiskowych uwarunkowań.
SKO rozpoznając powyższe odwołanie i wydając zaskarżoną na wstępie decyzję z dnia [...] lipca 2017 r. wskazało, iż organ I instancji realizując zalecenia Kolegium
z decyzji kasacyjnej z [...].03.2017 r. poczynił ustalenia odnośnie określenia obszaru oddziaływania przedsięwzięcia, tj. na mapie 1:1000 określił miejsce lokalizacji przedsięwzięcia oraz wskazał zasięg jego oddziaływania, a w uzasadnieniu decyzji wyjaśnił dlaczego przyjął zasięg oddziaływania inwestycji w promieniu 1 km (mając na względzie przede wszystkim odór od chlewni). Następnie sporządzony został na nowo wykaz stron postępowania, w którym przyjęto, że przymiot strony uzyskały 224 osoby. Osoby te zostały powiadomione o toczącym się postępowaniu obwieszczeniem Wójta Gminy S. W ocenie Kolegium ustalenia w tym zakresie uznać należy za wystarczające.
Organ odwoławczy wskazał, iż w toku postępowania po wystąpieniu Wójta Gminy S. zarówno do RDOŚ, jak i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L. organy te wyraziły opinię o potrzebie przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i określiły zakres raportu zgodny z art. 66 ustawy o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.
W dniu [...].04.2013 r. Wójt Gminy S. wydał postanowienie o potrzebie przeprowadzenia oceny oddziaływania dla zamierzonej inwestycji i określił zakres raportu.
Postępowanie w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zostało czasowo zawieszone, tj. do czasu przedłożenia przez inwestora raportu (postanowienie z dnia [...].04.2013 r.). Po przedłożeniu przez inwestora raportu postępowanie zostało odwieszone (postanowienie z dnia [...].07.2013 r.) i organ wystąpił do ww. organów
o uzgodnienie warunków realizacji tego przedsięwzięcia.
Planowane przedsięwzięcie uzyskało pozytywną opinię PPJS w L. z dnia [...].08.2013 r., a także pozytywne uzgodnienie z RDOŚ (postanowienie z dnia [...].10.2013 r.
W przedmiotowej sprawie przeprowadzona została rozprawa administracyjna oraz wizja lokalna w miejscu planowanego przedsięwzięcia z udziałem inwestora
i innych uczestników, z których sporządzono protokoły, które odczytano uczestnikom.
Kolegium zauważyło, iż sprawa niniejsza była wielokrotnie rozpoznawana przez Kolegium, które główne zastrzeżenia kierowało odnośnie nieprawidłowego wyjaśnienia zgodności planowanego przedsięwzięcia z obowiązującym planem miejscowym oraz właściwym określeniem jego oddziaływania i ustalenia stron postępowania.
Rozpoznając sprawę obecnie Kolegium stwierdziło, że zamierzone przedsięwzięcie jest zgodne z prawem miejscowym i będzie ono realizowane w strefie oznaczonej symbolem R 8.4, tj. w terenie w którym podstawowym przeznaczeniem jest hodowla zwierząt. Analizując ustalenia organu I instancji w zakresie oddziaływania przedsięwzięcia i stron postępowania uznało, że kwestie te zostały prawidłowo ustalone i udokumentowane, a następnie wyjaśnione w uzasadnieniu decyzji.
Kolegium badając całość akt sprawy nie znalazło podstaw do zmiany bądź uchylenia zaskarżonej decyzji, bowiem zgromadzony w sprawie materiał dowodowy daje podstawy do określenia środowiskowych uwarunkowań dla planowanego przedsięwzięcia o łącznej hodowli 960 szt. (co daje [...] DJP). Uznało, iż postępowanie w sprawie wszczęte zostało zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy na wniosek podmiotu planującego przedsięwzięcie. Wniosek o ustalenie środowiskowych uwarunkowań po wcześniejszych uzupełnieniach spełnia wszystkie wymogi określone
w art. 74 ust. 1 pkt 2, 3 i 6 ustawy.
Przedsięwzięcie zakwalifikowane zostało jako przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa w art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy środowiskowej oraz w § 3 ust. 1 pkt 102 rozporządzenia Rady Ministrów
z dnia 9.11.2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, tj. "chów lub hodowla zwierząt, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 51,
w liczbie nie mniejszej niż 60 DJP inwentarza (planowane przedsięwzięcie określono na [...] DJP).
Kolegium stwierdziło, że opracowany raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko spełnia wymogi przepisu art. 66 ustawy i mógł stanowić podstawę do określenia środowiskowych uwarunkowań dla zamierzonego przedsięwzięcia. Raport zawiera podstawę opracowania, zakres i cel raportu, opisuje charakterystykę przedsięwzięcia uwzględniając jego lokalizację. Przedstawia opisy wariantów przedsięwzięcia oraz uzasadnia wybrany wariant jego realizacji. Odnosi się także do przewidywanych oddziaływań planowanego przedsięwzięcia na środowisko, w tym na stan powietrza atmosferycznego, klimat akustyczny, gospodarkę odpadami i wodno-ściekową, obszary chronione, gospodarkę gruntowo-wodną. Raport w swej treści odnosi się również do wpływu przedsięwzięcia na ludzi, jak też zawiera przewidywane działanie zapobiegające negatywnym oddziaływaniom na nieruchomości sąsiednie.
Organ odwoławczy stwierdził, iż raport przedstawia cały proces technologiczny hodowli wraz z obliczeniami rozpowszechniania emisji hałasu, zapachów, gospodarki wodno-ściekowej i innych zanieczyszczeń emitowanych do powietrza i jest prawidłowy, a przyjęte w nim rozwiązania zapewnią dostateczną ochronę środowiska i nie będą powodować nadmiernych uciążliwości dla terenów sąsiednich. Nadto wskazał, iż raport dodatkowo oprócz RDOŚ i Sanepidu, poddany został ekspertyzie z zakresu chemii, ochrony środowiska i toksykologii chemicznej gdzie również uzyskał pozytywną opinię odnośnie prawidłowego opracowania.
Kolegium podniosło, iż decyzja określa rodzaj i miejsce realizacji przedsięwzięcia. Określa warunki wykorzystania terenu w formie realizacji i eksploatacji oraz użytkowania przedsięwzięcia, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich. Określa wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w dokumentacji wymaganej do wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1-13 ustawy, w szczególności
w projekcie budowlanym, w przypadku decyzji o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1-10 ustawy. Do decyzji dołączona została charakterystyka przedsięwzięcia, w treści której opisano proces technologiczny hodowli trzody chlewnej.
Również pozytywnie Kolegium oceniło przyjęte w raporcie rozwiązania dotyczące planowanej na dz. Nr [...] hodowli trzody chlewnej. Będąca przedmiotem rozpoznania decyzja, zdaniem Kolegium, spełnia wszystkie wymogi art. 82 ustawy oraz zawiera wymogi przepisów k.p.a.
Kolegium rozpoznając sprawę nie dopatrzyło się także, aby obecnie postępowanie wymagało dodatkowego wyjaśnienia i dlatego zaakceptowało ustalenia zawarte w treści decyzji organu I instancji. Ponadto Kolegium dokonało własnej oceny całości akt sprawy wraz z raportem. Ocena Kolegium jest zbieżna z oceną dokonaną dotychczas i przedstawioną w decyzji, a zatem uznało, że nie zachodzi potrzeba ponownego szczegółowego odnoszenia się do ustaleń poczynionych w tym raporcie.
Kolegium nie poparło zarzutu, że organ I instancji nie poczynił odpowiednich ustaleń odnośnie kryteriów dotyczących stron postępowania. Organ I instancji -
w ocenie Kolegium - prawidłowo udokumentował i uzasadnił ustalenia w tym zakresie. W uzasadnieniu decyzji odniósł się również do wpływu inwestycji na florę i faunę, w tym również hodowlę pszczół.
Kolegium nie podzieliło również zarzutu, aby hodowla tuczników ponadnormatywnie oddziaływała na środowisko i zagrażała zdrowiu i życiu mieszkańców. Nadto nie dopatrzyło się konieczności powtórnego przeprowadzania rozprawy, bowiem rozprawa taka już się odbyła, jak również przeprowadzona była wizja lokalna z udziałem społeczeństwa. Nie dopatrzono się również, aby decyzja naruszała art. 107 § 3 k.p.a. Decyzja zawiera podstawę prawną jak i szczegółowe uzasadnienie faktyczne i prawne i wyjaśnia na których dowodach oparto rozstrzygnięcie, a którym odmówiono mocy dowodowej.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie, pismem z dnia 12 sierpnia 2017 r. wniósł T. S. Autor skargi zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów m.in.:
1) prawa materialnego poprzez niezastosowanie i błędną wykładnię art. 80 ust.1 ustawy z dnia 3 października 2008 r, o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
2) prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 72 ust. 1 pkt 13 powołanej ustawy poprzez przyjęcie że decydujące są przy ocenie materiału dowodowego stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia uzgodnienia i opinie z daty złożenia wniosku przez inwestora a nie z daty rozstrzygnięcia;
3) prawa materialnego poprzez nie zastosowanie w sprawie art. 38 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 lipca 2011 r. - prawo wodne w zw. art. 38 ust. 1 pkt 2 tejże ustawy i niedokonanie oceny stopnia zagrożenia zamierzonej inwestycji dla stosunków wodnych, w szczególności do zapobiegania lub ograniczenia prowadzenia do ich zanieczyszczeń;
4) pominięcie w rozstrzygnięciu SKO kwestii naruszania dyrektywy Unii Europejskiej
o ochronie środowiska i jej wpływu na system prawa polskiego oraz w konsekwencji na treść rozstrzygnięcia w sprawie;
5) prawa materialnego poprzez nie zastosowanie art. 81 ust. 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. i nierozważenie możliwości sporządzenia alternatywnej Iokalizacji zamierzonej inwestycji biorąc pod uwagę własność nieruchomości inwestora położonej wsi E. i jej realizacji;
6) przepisów postępowania poprzez błędną wykładnię art 28 k.p.a. i przyjęcie, że wystarcza swobodne bez określenia kryteriów, które organ rozstrzygający I instancji zastosował przy ustaleniu kręgu uczestników jako strony tego postępowania.
Skarżący wniósł o uchylenie wydanych w sprawie rozstrzygnięć organów orzekających. Nadto wniósł o:
- zwrócenie się do Szpitala Uniwersyteckiego w K. - Kliniki Alergologicznej
w K. o wydanie opinii, czy i w jakim stopniu lokalizacja i chlewni tuczu trzody chlewnej o wielkości 960 sztuk w jednym cyklu produkcyjnym może mieć wpływ na rozwój chorób alergicznych wykazanych w dokumentacji medycznej złożonej akt sprawy i zaostrzenie przejawów tych chorób uwzględnieniu emisji z tej chlewni czynników chemicznych zwłaszcza amoniaku oraz wydobywającego się z chlewni odoru w ilości przewyższającego kilkakrotnie normy europejskie;
- zwrócenie się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W. o ponowną ocenę i zajęcie aktualnego stanowiska w zakresie uzgodnień uwarunkowań środowiskowych dla zamierzonej inwestycji;
- zwrócenie się do Regionalnego Dyrektora Zarządu Gospodarki Wodnej
w W. o wydanie opinii, czy w jakim stopniu zamierzona inwestycja może mieć wpływ na stosunki wodne na terenie mnie gminy E. sąsiednich gmin na wody podziemne z uwzględnieniem podziemnego zbiornika wodnego, ujęć źródeł wody oraz wpływu tej inwestycji na zanieczyszczenia wód podziemnych mając na względzie jakość wody z przeznaczeniem dla potrzeb ludności.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy odniósł się do podniesionych w niej zarzutów i wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację przedstawioną
w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016 r. poz. 1066) i art. 3
§ 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. - dalej "p.p.s.a.") polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.
Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd uznał, że skarga jest niezasadna, ponieważ kontrolowana decyzja nie jest dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wyeliminowanie z obrotu prawnego.
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie była decyzja SKO w R., na podstawie której ww. organ utrzymał w mocy decyzję Wójta Gminy S. w przedmiocie określenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia p.n. "Hodowla tuczników w ilości 960 szt. (jeden cykl hodowlany) w projektowanym budynku tuczarni w miejscowości E., gm. S. realizowanego na dz. nr ew. [...] obręb S.".
Tytułem wstępu do dalszych rozważań merytorycznych warto wyjaśnić, że zasady i tryb postępowania w sprawach ocen oddziaływania na środowisko reguluje wyżej przywołana ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku (dalej określana także jako: "ustawa środowiskowa") oraz przywołane rozporządzenie wykonawcze Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.
Przepis art. 71 powołanej ustawy stanowi, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia (ust. 1), a jej uzyskanie jest wymagane dla planowanych: 1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (ust. 2). Zarazem z art. 72 ust. 1 tej ustawy wynika, że wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje m.in. przed uzyskaniem: decyzji o pozwoleniu na budowę, decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego oraz decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych – wydawanych na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (pkt 1), decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu – wydawanej na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (pkt 3). Z punktu widzenia art. 71 ust. 2 pkt 1 oraz 59 ust. 1 w zw. z art. 61 ust 1 pkt 1 ustawy środowiskowej istotne znaczenie w sprawie miało ustalenie, do jakiej kategorii przedsięwzięć zalicza się inwestycja, albowiem dla przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest obligatoryjne (art. 59 ust. 1 pkt 1), zaś dla przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 (art. 59 ust. 1 pkt 2). W tym zakresie stanowisko organów jest trafne, bowiem zgodnie z art. 59 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy w związku z § 3 ust. 1 pkt 102 cyt. rozporządzenia, gdyż planowane przedsięwzięcie należy do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, tj. "chów lub hodowla zwierząt inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 51, w liczbie nie mniejszej niż 60 DJP inwentarza (planowane przedsięwzięcie określono na [...] DJP).
Nadto warto wspomnieć, że realizacja planowanego przedsięwzięcia innego niż określone w art. 59 ust. 1 powołanej ustawy wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000, jeżeli: 1) przedsięwzięcie to może znacząco oddziaływać na obszar Natura 2000, a nie jest bezpośrednio związane z ochroną tego obszaru lub nie wynika z tej ochrony; 2) obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000 został stwierdzony na podstawie art. 96 ust. 1 (art. 59 ust. 2).
Wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach można odmówić jedynie
w razie: 1) niezgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony (art. 80 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku), 2) odmowy uzgodnienia warunków realizacji bądź wydania negatywnej opinii, przez organy o których mowa w art. 77 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, 3) braku zgody wnioskodawcy na realizację przedsięwzięcia w wariancie innym niż proponowany, jeżeli z oceny oddziaływania na środowisko wynika zasadność realizacji przedsięwzięcia w innym wariancie (art. 81 ust. 1), 4) gdy z oceny oddziaływania na środowisko wynika, że przedsięwzięcie może znacząco negatywnie oddziaływać na obszar Natura 2000, a za realizacją przedsięwzięcia nie przemawiają konieczne wymogi nadrzędnego interesu publicznego, w tym wymogi o charakterze społecznym lub gospodarczym i brak jest rozwiązań alternatywnych (art. 81 ust. 2), 5) jeżeli z oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika, że przedsięwzięcie może spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza (art. 81 ust. 3).
Sąd uznaje również za stosowne zastrzec, na użytek niniejszego uzasadnienia, że nie przeprowadza w sprawie "rozważań merytorycznych". Jak bowiem trafnie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 3 kwietnia 2012 r. sygn. akt
II OSK 85/12 (wyrok dostępny w bazie orzeczeń: http://orzeczenia.nsa.gov.pl), sąd
I instancji kontroluje ustalenia stanu faktycznego dokonane przez właściwe organy, lecz sam nie może jego ustalać, tym bardziej kiedy wymaga to wiedzy specjalistycznej.
W realiach niniejszej sprawy oznacza to, że Sąd nie może samodzielnie dokonywać oceny merytorycznej treści stanowisk (opinii, uzgodnień) organów współdziałających
w załatwieniu sprawy, gdyż co do zasady wymagałoby to od Sądu wiadomości specjalnych z poszczególnych gałęzi nauki związanych z kwestiami ochrony środowiska czy przyrody lub gospodarki wodami. Stąd też ocena stanowisk takich organów, jak RDOŚ w W. i PPIS w L., a w konsekwencji również zaskarżonej decyzji dotyczy w szczególności takich kwestii jak to, czy dane rozstrzygnięcie (stanowisko) jest wyczerpujące (ewentualnie kompletne, jeżeli przepisy szczególne stawiają określone wymagania formalne danemu aktowi administracyjnemu) i spójne (osnowa
i uzasadnienie), czyli czy spełnia ustawowe wymagania, przede wszystkim określone
w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego i prawa materialnego. Niewątpliwe zatem nie może to być ocena merytoryczna. I w takim też zakresie Sąd może kontrolować prawidłowość oceny zgromadzonego materiału procesowego wyrażoną w decyzjach organów merytorycznie rozstrzygających sprawę. W tym miejscu należy jeszcze raz podkreślić, że Sąd I instancji, kontrolując stan faktyczny przyjęty przez właściwe organy, może jedynie sformułować w konkretnej sprawie wytyczne, zgodnie z dyspozycją z art. 141 § 4 p.p.s.a., w zakresie np. konieczności dokonania weryfikacji ustaleń faktycznych zaskarżonej decyzji lub uzgodnień takiej decyzji, lecz samodzielnie nie może prowadzić własnej merytorycznej analizy i oceny treści uzgodnień, opinii i stanowisk oraz wydanych na ich podstawie decyzji administracyjnych.
W ocenie Sądu żadna z przesłanek skutkujących koniecznością odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie ziściła się w sprawie,
a postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone z zachowaniem zasad proceduralnych specyficznych dla postępowań dotyczących uwarunkowań środowiskowych, w tym ich transparentności rozumianej jako prowadzonego z udziałem społeczeństwa.
Należy z naciskiem podkreślić, że decyzja o ustaleniu środowiskowych uwarunkowań nie jest decyzją uznaniową, zaś wyżej powołany katalog podstaw do odmowy ustalenia uwarunkowań środowiskowych ma charakter zamknięty
i szczegółowo odnosi się do poszczególnych kwestii. Skoro zatem w toku postępowania zarówno organ I instancji Wójt Gminy S., jak i SKO w R. jako organ odwoławczy nie ustaliły, że w przedmiotowej sprawie nie zaistniała jakakolwiek z przesłanek ustawowych warunkujących odmowę określenia środowiskowych uwarunkowań dla planowanej inwestycji, to zasadnie ww. organy dokonały ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla ww. przedsięwzięcia.
Odnosząc powyższe do okoliczności rozpoznawanej sprawy, należy podzielić stanowisko organów, że spełnione zostały warunki umożliwiające ustalenie środowiskowych uwarunkowań realizacji zamierzonego przedsięwzięcia. Planowana inwestycja ma być zrealizowana poza obszarem Europejskiej Sieci Ekologicznej Natura 2000. Projektowane przedsięwzięcie realizowane będzie na działce nr ew. [...]
w miejscowości E. gm. S.. Powierzchnia działki wynosi [...] ha. Dla terenu lokalizacji przedsięwzięcia sporządzono miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Inwestycja znajdować się będzie w obrębie terenu oznaczonego symbolem R.8.4., tj. kategorii funkcjonalnej użytków rolnych.
W strefie oddziaływania inwestycji nie występują:
- parki narodowe
- leśne kompleksy promocyjne
- obszary ochrony uzdrowiskowej
- obszary na których znajdują się pomniki historii wpisane na "Listę dziedzictwa światowego"
- obszary poddane ochronie na podstawie przepisów ustawy o ochronie przyrody.
Organy podzieliły oceny raportu, że realizacja zamierzenia nie wpłynie negatywnie na walory krajobrazu w okolicy planowanej inwestycji, w szczególności zaś umożliwi zagospodarowanie części terenu przeznaczonego na realizację inwestycji. Ponadto w przedmiotowej sprawie organy uzgadniające uzgodniły warunki realizacji planowanego przedsięwzięcia - RDOŚ w W. postanowieniem uzgodnił warunki realizacji inwestycji, zaś PPIS w L. wydał w sprawie opinię . Nie zaistniała również sytuacja, w której organ pierwszej instancji zaproponowałby inwestorowi realizację przedsięwzięcia w innym wariancie niż proponowany przez inwestora, zaś inwestor nie wyraziłby na to zgody. Na podstawie oceny oddziaływania na środowisko należy także stwierdzić, iż nie wynika z niej jakoby realizacja planowanego przedsięwzięcia mogła spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza.
Organy obydwu instancji, przy wsparciu wyspecjalizowanych organów z zakresu ochrony środowiska i ochrony sanitarnej, przeanalizowały przedstawiony przez inwestora raport wraz z jego uzupełnieniami. Żaden z tych organów nie stwierdził, że raport w swym ostatecznym kształcie nie spełniał wymogów określnych w art. 66 ust. 1 ustawy środowiskowej, co uniemożliwiałoby analizę kryteriów wymienionych w art. 62 ust. 1 tej ustawy, tj. oceny bezpośredniego i pośredniego wpływu danego przedsięwzięcia na środowisko. Zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej raport powinien zawierać opis analizowanych wariantów, w tym: a) wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz racjonalnego wariantu alternatywnego, b) wariantu najkorzystniejszego dla środowiska wraz z uzasadnieniem ich wyboru (por. wyrok NSA z dnia 19 listopada 2013 r. sygn. akt II OSK 1376/12 – orzeczenie dostępne jw.). Raport wskazuje na podstawy wyboru wariantu głównego (inwestora). Zdaniem Sądu – odpowiadając zarazem na zarzut skarżącego, że inwestor może przenieść planowaną chlewnię na tej samej nieruchomości w kierunku północnym, należy zgodzić się z organami, że raport zawiera w tym zakresie stosowną argumentację. Wynika
z niej, że położenie budynku chlewni w tej lokalizacji jest mniej korzystne dla inwestora pod względem ekonomicznym. Ponadto wariant ten spowodowałby również antropogeniczne przekształcenie i zdegradowanie terenu, który jest w tej chwili wykorzystywany rolniczo.
Idąc dalej, stwierdzić również należy, że organy trafnie uznały raport za odpowiadający wymogom z art. 66 powołanej ustawy, czyniąc go podstawą do określenia środowiskowych uwarunkowań dla zamierzonego przedsięwzięcia. Również zdaniem Sądu raport ten (w całokształcie wynikający z jego uzupełnień) zawiera m.in. jego podstawę opracowania; cel i zakres raportu; charakterystykę przedsięwzięcia,
w ramach której określono lokalizację przedsięwzięcia; opisy wariantów przedsięwzięcia, w tym uzasadnienie wybranego wariantu; opisy przewidywanych znaczących oddziaływań planowanego przedsięwzięcia na środowisko na: stan powietrza atmosferycznego, klimat akustyczny, gospodarkę wodno-ściekową, gospodarkę odpadami, środowisko gruntowo-wodne, obszary chronione, jak i wpływ przedsięwzięcia na ludzi; przewidywane działania mające na celu zapobieganie negatywnych oddziaływań przyrodniczych; oddziaływanie przedsięwzięcia na nieruchomości sąsiednie, jak i streszczenie w języku niespecjalistycznym. Nadto, jak już wskazano, przedmiotowy raport dokument został uzupełniony w zakresie m.in. ochrony powietrza, ochrony przed hałasem, gospodarki wodno-ściekowej, problematyki związanej z tzw. konfliktami społecznymi, w tym zasięgu oddziaływania i sposobów zapobiegania uciążliwości zapachowej (odorom), jak i sposobów minimalizacji negatywnego oddziaływania chlewni. Ponadto w odniesieniu do raportu Wójt Gminy S. zasięgnął opinii eksperta z zakresu chemii, ochrony środowiska i toksykologii chemicznej, który we wnioskach sporządzonej przez siebie opinii z dnia 30.12.2013 r. stwierdził zgodność raportu z obowiązującymi przepisami prawa, jego kompletność, rzetelność i bezstronność.
Wobec wyrażanych obaw co do negatywnego oddziaływania zapachowego (odorowego) Wójt Gminy S. uzyskał opinię Pracowni Zapachowej Jakości Powietrza Instytutu Inżynierii Chemicznej i Procesów Ochrony Środowiska [...] Uniwersytetu Technologicznego w S.
Organ wydający decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, stosownie do treści art. 80 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, zasadnie zatem wziął pod uwagę wyniki uzgodnień i opinii, o których mowa w art. 77 ust. 1, jak
i ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, a także wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa. Co do ostatniej kwestii, warto także wskazać na to, że właśnie protesty i sprzeciwy stron postępowania oraz innych osób zainteresowanych doprowadziły m.in. do odpowiedniego uzupełnienia raportu
w zakresie ochrony przed zanieczyszczeniami powietrza, hałasem i uciążliwością odorową. Dopiero tak uzupełniony raport został poddany ostatecznej ocenie przez organy współdziałające, tj. RDOŚ i PPIS, oraz przez same organy merytorycznie rozstrzygające sprawę główną.
W tym miejscu, odnieść się wreszcie należy odrębnie do kwestii uciążliwości odorowej, jaka towarzyszyć ma chowowi świń (tuczników), na którą wskazywał skarżący oraz inni mieszkańcy sąsiedztwa. W tym zakresie trzeba podkreślić, że przepisy środowiskowe nie wprowadziły odpowiedniej normy dotyczącej ochrony powietrza przed zapachami. Trafnie na ten aspekt sprawy zwrócił uwagę organ II instancji, gdyż pomimo wynikającego z art. 85 Prawa ochrony środowiska obowiązku ochrony powietrza ustawodawca nie przewidział w polskim porządku prawnym ochrony powietrza przed zapachami, a jedynie przed określonymi substancjami w powietrzu. Zapach, czy też odór jest substancją niemierzalną, zaś jego odczuwanie w każdym przypadku ma charakter subiektywny. Zapachy, pomimo że mogą być uciążliwe, nie mogą być badane, gdyż w polskim systemie prawnym nie obowiązują normy prawne, które odnosiłyby się do zapachów (por. wyrok NSA z dnia 2 lutego 2010 r. sygn. II OSK 223/09 i wyrok WSA w Warszawie z dnia 6 marca 2014 r. sygn. akt VIII SA/Wa 911/13 – orzeczenia dostępne jw.). Skoro w aktualnym stanie prawnym zapach, czy też odór jest substancją niemierzalną, na co zwracano uwagę w samym raporcie, jak
i w zaskarżonej decyzji, to w świetle obowiązujących przepisów, z samej tylko uciążliwości zapachowej i spowodowanego nią sprzeciwu społeczności lokalnej, nie sposób wywodzić naruszenia zasady zrównoważonego rozwoju, o której mowa w art. 5 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Trzeba mieć przy tym na względzie, że organy
z uwagi na skądinąd zrozumiały, bo dotyczący kwestii związanych z komfortem życia, protest społeczności lokalnej, odpowiednio prowadziły postępowanie i uwzględniając konkretne zalecenia sformułowane przez RDOŚ w W. w postanowieniu uzgadniającym, wprowadziły w stosunku do inwestycji wymóg spełnienia szeregu warunków, w celu ograniczenia emisji odorów. Podobnie rzecz się ma w zakresie ochrony przed niedopuszczalnymi stężeniami substancji szkodliwych w powietrzu, jak amoniak czy siarkowodór oraz przed ponadnormatywnym hałasem. Przywoływać tych rozwiązań w tym miejscu nie ma potrzeby, gdyż zostały opisane w części sprawozdawczej niniejszego uzasadnienia. Dość powiedzieć, że w sprawie została uwzględniona skala oraz możliwy do zastosowania zakres środków służących ograniczeniu tej uciążliwości, które nie przybrały natężenia, które zagrażałoby zdrowiu lub życiu ludzi (por. wyroki NSA z dnia 18 września 2012 r. sygn. akt II OSK 1459/12 i z dnia 14 listopada 2012 r. sygn. akt II OSK 1238/11 – dostępne jw.).
Jako niezasadne należy uznać zarzuty dotyczące uchybień i nieprawidłowości przeprowadzonej rozprawy administracyjnej i wizji lokalnej. Sąd podziela w tym zakresie oceny organów, że z protokołów tych czynności zawartych w aktach administracyjnych sprawy, wynika, że zostały one przeprowadzone zgodnie z uregulowaniami wynikającymi z k.p.a., a do sposobu ich przeprowadzenia i ustaleń, strony oraz uczestnicy nie wnosili uwag i zastrzeżeń. Zasadne są również stwierdzenia organów, że brak jest podstaw do uznania zasadności zarzutu naruszenia art. 72 ust. 1 pkt 1-13 ustawy środowiskowej, uzgodnienia z organami współdziałającymi następowało po uzupełnieniach raportu. Niezasadny jest zarzut naruszenia wskazanych przepisów prawa wodnego. Opracowany raport szczegółowo na str. 21-55 odnosi się do gospodarki wodno-ściekowej, w tym również do zanieczyszczeń wód podziemnych. Należy podzielić oceny organów, że przyjęte w tym zakresie rozwiązania są wystarczające i prawidłowe do zabezpieczenia terenu przed ewentualnymi zanieczyszczeniami.
Wreszcie jako niezasadne zostały ocenione sformułowane zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Sąd podziela stanowisko organów o prawidłowym ustaleniu stron postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a. W tym zakresie organy przekonująco wywiodły, że skoro oddziaływanie odoru, a tym samym oddziaływanie siarkowodoru, amoniaku, dwutlenku azotu będzie występować na obszarze o promieniu 1 km, to przymiot strony powinien przysługiwać każdemu właścicielowi nieruchomości położonych w tym obszarze. Stąd prawidłowo organ Wójt Gminy S. zastosował przepis art. 74 ust. 3 ustawy środowiskowej i powiadamiał strony o czynnościach postępowania w drodze publicznego obwieszczenia lub ogłoszenia.
Zasadnie także SKO stwierdziło, że zarzut dotyczący negatywnego oddziaływania zamierzonego przedsięwzięcia na hodowlę pszczół nie został formalnie zgłoszony przez właściciela pasieki i w związku z tym organy nie mogły uczynić go przedmiotem odrębnych rozważań. Jest także zasadne, wynikające choćby z zasad doświadczenia życiowego, że jeszcze nie funkcjonujące przedsięwzięcie nie może powodować wzrostu zachorowań na choroby alergiczne.
Reasumując dotychczasowe rozważania, Sąd stwierdza, że wszystkie istotne aspekty sprawy zostały przez organy wyjaśnione i ocenione w toku postępowania, pod kątem możliwości wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i nie można organom skutecznie zarzucić naruszenia przepisów art. 7-10, art. 77, art. 79, art. 81 oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Warto też podkreślić, że skarżący nie został pozbawiony możliwości czynnego udziału w sprawie oraz nie uniemożliwiono mu wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego, skoro przebieg postępowania w obydwu instancjach wskazuje na dużą aktywność tych stron postępowania tak przed wydaniem decyzji przez organ I instancji, jak i na etapie postępowania odwoławczego.
Do pozostałych zarzutów dotyczących treści raportu środowiskowego odniesiono się już wyżej w niniejszym uzasadnieniu.
Warto również wobec obaw skarżącego podkreślić, że decyzja
o środowiskowych uwarunkowaniach nie daje podstaw do realizacji inwestycji, a co za tym idzie – tego rodzaju decyzja nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich. Wiąże ona jednak organy wydające decyzje, o których mowa w art. 72 ust. 1 (art. 86) ustawy środowiskowej. Zatem to w odrębnych postępowaniach w przedmiocie uzyskania pozwolenia na budowę (na obszarze planowanej inwestycji obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego) skarżący będzie mógł zgłaszać szereg swoich zastrzeżeń, w celu zapewnienia realizacji przedmiotowej inwestycji bez naruszenia warunków decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz naruszenia tych dóbr, które chronione są przepisami obydwu ustaw szczególnych, tj. m.in. wymienionych w art. 1 ust. 2 (oraz wspomnianych w art. 6 ust. 2) ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzenny (Dz.U. z 2016 r., poz. 778, z późn. zm.), jak i wymienionych w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2016 r., poz. 290, z późn. zm.). Ostatni z powołanych przepisów wskazuje m. in. na potrzebę zachowania wymogów higieny, zdrowia i środowiska oraz ochrony przed hałasem (pkt 1 lit. c i lit. e); odpowiedniego usytuowanie na działce budowlanej (pkt 8); poszanowania występujących na obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienia dostępu do drogi publicznej (pkt 9). Ponadto warto wspomnieć, że przepis art. 5 ust. 2 tej ustawy stanowi, że obiekt budowlany należy użytkować w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych
i sprawności technicznej, w szczególności w zakresie związanym z wymaganiami,
o których mowa w ust. 1 pkt 1-7. Wobec powyższego szczegółowa ocena możliwości realizacji inwestycji, z uwagi na prawnie chroniony interes osób trzecich, będzie miała miejsce na kolejnych etapach postępowania (procesu inwestycyjnego), gdzie też skarżący powinien poszukiwać ochrony swoich interesów prawnych w związku
z kolejnymi fazami procesu inwestycyjnego, kiedy to planowane przedsięwzięcie przybierze swój ostateczny kształt projektowy, polegający m.in. na zastosowaniu określonych rozwiązań technicznych i procedur, w tym urządzeń zapewniających ochronę przed nadmierną emisją odorów do powietrza. Wtedy też skarżący będzie mógł stosować przysługujące mu uprawnienia procesowe – tak, by planowana inwestycja przybrała taki ostateczny kształt, który nie będzie wbrew przepisom prawa niekorzystanie oddziaływał na jego nieruchomość.
W tym stanie rzeczy, nie stwierdzając w ustalonych okolicznościach sprawy po stronie skarżonego organu naruszenia prawa uzasadniającego uchylenie zaskarżonej decyzji lub wyeliminowanie jej w inny sposób z obrotu prawnego, Sąd uznał za zasadne oddalenie skargi. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło