VIII SA/Wa 761/19
WyrokWSA w Warszawie2020-01-15
Skład orzekający: Iwona Owsińska – Gwiazda, Leszek Kobylski, Iwona Szymanowicz - Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach dla budowy stacji bazowej telefonii komórkowej może zostać wydana bez przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, jeśli parametry techniczne inwestycji (moc anten, odległość miejsc dostępnych dla ludności) nie zostały prawidłowo ustalone?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy administracji nieprawidłowo zakwalifikowały planowaną inwestycję jako nie wymagającą przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Kluczowe błędy polegały na niewłaściwym ustaleniu parametrów technicznych inwestycji, w szczególności mocy anten (EIRP), co skutkowało błędnym zastosowaniem przepisów rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko i przedwczesnym umorzeniem postępowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi T. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R., która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy umarzającą postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla budowy stacji bazowej telefonii komórkowej. Skarżący podnosił, że inwestycja będzie generować promieniowanie i domagał się dopuszczenia opinii biegłego. Organy uznały, że inwestycja nie kwalifikuje się jako mogąca znacząco oddziaływać na środowisko, ponieważ odległości od miejsc dostępnych dla ludności są bezpieczne.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy [...]. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. na rzecz skarżącego T. P. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska – Gwiazda, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski (sprawozdawca), Sędzia WSA Iwona Szymanowicz - Nowak, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Marlena Stolarczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 stycznia 2020 r. w Radomiu sprawy ze skargi T. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie określenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy [...] nr [...] z dnia [...] maja 2019 roku; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. na rzecz skarżącego T. P. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem zaskarżenia i kontroli sądowej w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. ( dalej jako: "SKO", "organ odwoławczy") z dn. [...] sierpnia 2019r. Nr [...] na podstawie której ww. organ, po rozpoznaniu odwołania T. P. ( dalej także jako: "skarżący") od decyzji Wójta Gminy [...] z dn. [...] maja 2019r. znak [...] umarzającej postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla realizacji przedsięwzięcia zamierzonego przez [...] S.A. polegającej na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej na działce nr [...]w miejscowości D. [...] – orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji.
Powyższa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:
Decyzją z dnia [...] maja 2019 r. znak: [...] wydaną przez Wójta Gminy [...] umorzono postępowanie w sprawie wydania decyzji ośrodowiskowych uwarunkowań dla realizacji przedsięwzięcia zamierzonego przez
[...]S.A. polegającej na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej,
na działce nr [...] w miejscowości D. [...]. Decyzja została doręczona
stronom przez pocztowego operatora publicznego. T. P. był uznany przez
organ I instancji za jedną ze stron postępowania.
Od w. decyzji odwołanie w ustawowym terminie złożył T. P. (pismo z dnia [...] maja 2019 r.). Podniesiono w nim, że inwestycja będzie generować promieniowanie izotopowe. Wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach rozwiałoby wszelkie wątpliwości odnośnie tego przedsięwzięcia. Dodano przy tym, że
złożony został wniosek o wydanie pozwolenia na budowę domu jednorodzinnego
z budynkiem gospodarczym.
SKO w R., po rozpoznaniu powyższego odwołania, orzekło o utrzymaniu
w mocy zaskarżonej decyzji, a w jej uzasadnieniu podniosło następująca argumentację:
Przede wszystkim organ odwoławczy wskazał, że podstawą prawną przeprowadzonego postępowania oraz decyzji w sprawie jest ustawa z dn. 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko ( t.j. DZ.U 2018r. poz. 2081, dalej jako: "u.i.ś.") oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dn. 9 listopada 2010r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko ( DZ.U 2013r. poz. 1397, dalej jako: "rozporządzenie RM").
Następnie SKO stwierdziło, że w rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że planowana inwestycja obejmować ma obszar części działki nr [...] w m. D. [...]. Na terenie tym ma zostać zlokalizowana stacja bazowa telefonii komórkowej, w skład której wejdzie wieża kratowa o wysokości 42,5 m, z zamontowanym systemem antenowym oraz urządzenia teletechniczne. W skład systemu antenowego wchodzić będzie dziewięć anten sektorowych (po trzy na jeden sektor), pracujących w pasmach 800 MHz, 900 MHZ, 1800 MHz, 2100 MHz i 2600 MHz oraz 1 antena radioliniowa. Zostaną one zawieszone na wysokości 39 m n.p.t., w sektorach 110 st., 240 st. i 350 st. Zakres pochylenia anten (tilt) określono na przedział od 0 st. do 9 st. Zgodnie z kartą informacyjną przedsięwzięcia równoważna moc pojedynczej anteny sektorowej wyniesie 10000 W (900 W + 800 W + 2100 W + 1800 W + 1800 W + 2600 W). Zawiera się ona zatem w przedziale od 5000 W do 10000 W.
Zgodnie z art. 71 ust. 2 ustawy uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze
znacząco lub potencjalnie oddziaływać na środowisko. W art. 60 ustawy, zawarto
natomiast delegację dla Rady Ministrów, która uwzględniając możliwe oddziaływanie
na środowisko przedsięwzięć oraz uwarunkowania, o których mowa w art. 63 ust. 1,
określi, w drodze rozporządzenia
1) rodzaje przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko;
2) rodzaje przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na
środowisko;
3) przypadki, gdy zmiany dokonywane w obiektach są kwalifikowane jako
przedsięwzięcia, o których mowa w pkt 1 i 2.
Rozporządzeniem takie wydane zostało w dniu 9 listopada 2010 r. (rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 1397 z późn. zm.)).
W rozpoznawanej sprawie, planowane zamierzenie inwestycyjne należy odnieść do następujących przepisów:
- par. 2 ust. 1 pkt 7 lit. b - instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi nie mniej niż 5000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 150 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny;
- par. 3 ust. 1 pkt 8 lit. f - instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 7, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi nie mniej niż 5000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 200 m i nie mniejszej niż 150 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny.
Odnosząc powyższe uregulowania do stanu faktycznego sprawy SKO podniosło, że analiza zebranej w sprawie dokumentacji wykazała, że realizacja planowanego zamierzenia inwestycyjnego nie doprowadzi do sytuacji, w której wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania każdej z trzech anten sektorowych, w odległościach do 150 m, jak również od 150 m do 200 m od środka elektrycznego anteny będą występować miejsca dostępne dla ludności. Teren pod w. osiami jest bowiem niezabudowany i w większości wykorzystywany rolniczo (za wyjątkiem działki nr 323/1). Wysokość osi głównej wiązki promieniowania wyniesie natomiast od kilkunastu do kilkudziesięciu metrów (także przy maksymalnym tilcie). Karta informacyjna przedsięwzięcia wraz z analizą środowiskowa zawierają w tym przedmiocie szczegółowe opracowanie, w tym również graficzne z uwzględnieniem
faktycznych różnic w terenie.
W tej sytuacji inwestycji nie można zakwalifikować do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa w rozporządzeniu Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. W konsekwencji nie ma też podstaw do wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, gdyż jak wspomniano powyżej, art. 71 ust. 2 ustawy wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.
Dodatkowo Kolegium wzięło pod uwagę dostarczone przez T. P.
materiały dokumentacyjne, z których wynika, że uzyskał on pozwolenie na budowę
domu mieszkalnego na działce nr [...] , która bezpośrednio graniczy z działką [...], na której planowana jest inwestycja związana z celem publicznym.
Z przystosowania i adaptacji projektu budowlanego budynku mieszkalnego, jednorodzinnego typowego "[...]" wynika, że lokalizacja budynku nastąpi w odległości:
- 15 m od granicy działki nr [...];
- 61,95 m od granicy działki nr [...];
- 18,1 m od granicy działki nr [...];
- 5 m od granicy działki nr [...].
W dalszej argumentacji SKO podniosło, że zgodnie natomiast z mapą do celów projektowych stanowiącą załącznik do pozwolenia na budowę stan "ZERO" budynku przypadać będzie na wysokość 182,2 m.n.p.m. Zestawiając powyższe dane stwierdzono, że wysokość przyszłego budynku mieszkalnego osiągnie poziom 190,35 m.n.p.m. (182,2 m.n.p.m. + 8,15 m). Stosownie zaś do sporządzonej grafiki obrazującej rozkłady pól elektromagnetycznych o natężeniu przekraczającym 0,1 W/m kw. wytwarzanym przez anteny stacji bazowej ,, [...];[...]
" w płaszczyźnie pionowej (az. 240), T0 T9 inwestor przewidział wystąpienie na działce nr [...]zabudowy o maksymalnej wysokości wynoszącej 5 rn. Natomiast
łączny zasięg oddziaływania elektromagnetycznego o natężeniu przekraczającym 0,1
W/m kw. wystąpi dopiero powyżej wysokości 199 m.n.p.m. (180,7 m.n.p.m. + 5 m +
13,3 m). Z kolei główna oś wiązki promieniowania występować będzie jeszcze wyżej,
tj. na wysokości ok. 30 m.n.p.t. działki nr [...] (przy maksymalnym tilcie wynoszącym 9 st.), co odpowiada wysokości ok. 210 m.n.p.m. Dodatkowo Kolegium
analizując przyszłe usytuowanie budynku, odnośnie którego T. P. uzyskał
pozwolenie na budowę stwierdziło, że oś główna wiązki promieniowania dla anten skierowanych na azymut 240 st., jak też anten skierowanych na pozostałe azymuty 110 st. i 350 st. nie będą przebiegały bezpośrednio nad powstającą zabudową mieszkaniową. W konsekwencji nie ulega wątpliwości, że ze względu na miejsce posadowienia budynku mieszkalnego, jego wysokość, jak też wysokość na jakiej będzie przebiegała główna wiązka promieniowania poprowadzona ze środka elektrycznego anten, na terenie działki nr [...] nie będą występowały miejsca dostępne dla ludności. Wyjaśnić przy tym należy, że warunkiem zakwalifikowania określonego miejsca, jako dostępnego dla ludności, jest po pierwsze możliwość prawna (dostęp ludności nie jest zabroniony), a po drugie możliwość faktyczna (dostęp do miejsca jest możliwy bez użycia sprzętu technicznego). Kolegium oceniając możliwość wystąpienia miejsc dostępnych dla ludności na działce nr [...]należącej do T. P. wzięło również pod uwagę ustalenia decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...] czerwca 2018 r. znak: [...]oraz decyzji zmieniającej z dnia [...] kwietnia 2019 r. znak: [...]. Wójt Gminy [...] rozstrzygnięciach tych dopuścił bowiem realizację na terenie działki nr [...]zabudowy mieszkaniowej (dom mieszkalny jednorodzinny) oraz zabudowy gospodarczej (budynek gospodarczy) o wysokości max. 11 m (licząc od poziomu terenu). Biorąc pod uwagę maksymalną wysokość planowanej zabudowy, na działce tej nie wystąpią miejsca dostępne dla ludności, nawet po ewentualnej przyszłej realizacji budynku gospodarczego, gdyż maksymalna wysokość budynków może osiągnąć poziom ok. 192 m.n.p.m. (180,7 m.n.p.m. + 11 m).
Ponadto SKO w R. podniosło, że sugerowany w toku postępowania przez okolicznych mieszkańców wpływ planowanej inwestycji na środowisko naturalne, w
tym na zdrowie ludności nie może sam w sobie dać podstawy do prowadzenia postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, gdyż byłoby to sprzeczne z obowiązującym prawem. Tzw. procedura środowiskowa prowadzona jest dla ściśle określonych przedsięwzięć. Wiążące wytyczne w sprawie ich kwalifikacji zawarto w powołanym rozporządzeniu Rady Ministrów. Jak wykazano powyżej analiza parametrów technicznych planowanej do budowy stacji bazowa telefonii komórkowej, nie wykazała obowiązku sporządzenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Kwestia ewentualnego oddziaływania na środowisko, w tym na zdrowie i życie ludzi będzie natomiast przedmiotem rozważań w kolejnych etapach procedury inwestycyjnej, w szczególności na etapie uzyskania pozwolenia na budowę.
W konsekwencji zasadnym stało się umorzenie postępowania w sprawie 0
ustalenie środowiskowych uwarunkowań dla planowanej inwestycji, co słusznie
uczynił organ I instancji. Z tego względu Kolegium działając na mocy art. 138 par. 1
pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pismem z dn. [...] września 2019r. wniósł T. P..
W skardze mającej charakter opisowy, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, gdyż jest krzywdząca dla niego i jego rodziny.
W uzasadnieniu decyzji podniósł, że promieniowanie z anten zamierzonej inwestycji obejmie teren całej jego działki. Wskazał, że w sprawie dla jednoznacznego wyjaśnienia sytuacji powinna być dopuszczona opinia biegłego specjalisty.
W uzupełnieniu skargi w piśmie procesowym z dn. [...] stycznia 2020r. pełnomocnik skarżącego będący adwokatem, podniósł zarzuty naruszenia następujących przepisów:
1/ prawa materialnego tj. §2 ust.1 pkt.7b rozporządzenia RM z dn. 9.11.2010r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, podczas gdy przedmiotowa inwestycja powinna być rozpatrywana pod względem §2 ust.1 pkt. 7c ww. rozporządzenia, skoro organ przyjął, że równoważna moc promieniowania izotropowo (EIRP) dla pojedynczej anteny wynosi 10 000W, tj. nie mieści się w zakresie od 5000W do 9999W w konsekwencji należało zbadać czy miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości do 200 m od środka elektrycznego anteny w osi głównej wiązki promieniowania, a nie 150m
2/ prawa materialnego, tj. §3 ust.1 pkt.8f ww. rozporządzenia z 2010r. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie podczas, gdy przedmiotowa inwestycja powinna być rozpatrywana pod względem §3 ust.1 pkt.8g, gdyż moc promieniowania dla pojedynczej anteny wynosi wg. organu 10 000W, tj. nie mieści się w zakresie od 5000W do 9999W, w konsekwencji należało zbadać, czy miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 300m i nie mniejszej niż 200m od środka elektrycznego w osi głównej wiązki promieniowania anteny a nie odpowiedni 200 i 150m,
3/ prawa postępowania w sposób mogący mieć wpływ na rozstrzygnięcie, tj. art.7,77§1 kpa w zw. z art. 107§3 kpa poprzez:
a/ uznanie, że równoważna moc promieniowania izotropowo dla pojedynczej anteny przedmiotowego przedsięwzięcia wynosi 10 000W, podczas gdy takie dane nie wynikają ani z karty przedsięwzięcia ani nie została taka wartość wskazana w decyzji organu I instancji oraz brak wyjaśnienia w uzasadnieniu decyzji skąd organ II instancji przyjął taką wartość
b/ brak prawidłowego rozważenia kwestii nakładania i sumowania poszczególnych parametrów inwestycji z uwagi na wystąpienie zjawiska kumulacji mocy anten sektorowych, w szczególności zaś ewidentnie nieprawidłowe przyjęcie przez SKO w R. równoważnej mocy izotropowo poszczególnych anten, tj. wartości liczbowych 900W+800W+2100W+1800W+2600W ca dało wg. organu II instancji wartość 10 000W podczas gdy zgodnie z danymi zawartymi w tabeli w karcie informacyjnej przedsięwzięcia poszczególne anteny mają moc o wartościach 6069W+2518W+4877W+3565W+1517W+9185W, razem 27 731W ( w każdym z trzech sektorów),
4/ prawa postępowania w sposób mogący mieć wpływ na rozstrzygnięcie, tj. art. 7, 77§1, 84§1 kpa poprzez brak zasięgnięcia opinii biegłego o specjalności elektronika, radiokomunikacja i telekomunikacja dla weryfikacji danych podanych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia podczas gdy dane te zostały przyjęte za pewnik bez żadnej weryfikacji zarówno przez Wójta Gm. [...] oraz RDOIŚ w w,, a same organy nie posiadają wiadomości specjalnych z zakresu elektroniki, co więcej istnieje wątpliwość co do faktycznej wartości EIRP skoro SKO przyjęło zupełnie inną wartość niż organ I instancji, ale nie uzasadnia na jakiej podstawie,
5/ prawa postępowania w sposób mogący mieć wpływ na rozstrzygnięcie, tj. art. 7,8,77§1 kpa poprzez nieprawidłowe rozpatrzenie w sprawie materiału dowodowego, w szczególności tego że organy współpracujące, które stwierdziły brak podstaw do wydawania decyzji środowiskowej:
a/ nie miały wiedzy o rozstrzygnięciu zapadłym w decyzji Wójta Gm. [...] z dn. [...].04.2019r. dopuszczającej realizację na terenie działki nr [...]zabudowy mieszkaniowej oraz gospodarczej o wysokości max. 11m
b/ powinny zbadać prawidłowość ustalenia wartości EIRAP skoro istnieją wątpliwości co do ustalenia faktycznej równoważnej mocy promieniowania izotropowo (EIRAP) dla anten zamierzonej inwestycji w sytuacji gdy moc anten należało zsumować, ale organ II instancji przyjął inna wartość, tj. 10 000W niż organ I instancji i RDOŚ oraz pomylił wartości częstotliwości pasm wyrażoną w MHZ z mocą wyrażoną w watach (W),
c/ nieprawidłowo przyjęły obszar jaki należało zbadać pod kątem dostępności dla ludności, tj. do 150m zamiast 200m, dla inwestycji o których mowa w §2 ust.1 pkt.7c rozporządzenia z 2010r. oraz do 200m zamiast 300m dla inwestycji o których mowa w §3 ust.1 pkt.8f ww. rozporządzenia z 2010r. , wobec czego należało ponownie zwrócić się do tych organów o wydanie opinii,
6/ prawa postepowania mogące mieć wpływ na rozstrzygnięcie, tj. art. 138§1 pkt. 1 kpa w zw. z art. 105§1 kpa poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji, w sytuacji gdy Wójt Gm. [...] nie ustalił w sprawie w sposób prawidłowy stanu faktycznego sprawy i przedwcześnie postępowanie umorzył
W oparciu o powyższe zarzuty pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji I instancji, także o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania sądowego.
W odpowiedzi na skargę SKO w R, wniosło o oddalenie skargi, podniosło, że podniesione zarzuty nie mają wpływu na zasadność decyzji, gdyż planowana inwestycja nie może być kwalifikowana jako mogąca znacząco oddziaływać na środowisko. Natomiast ewentualne oddziaływanie inwestycji celu publicznego na budynek mieszkalny skarżącego może zostać zbadane przed dopuszczeniem do użytkowania instalacji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga podlega uwzględnieniu.
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu (decyzji lub postanowienia) nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Kontrola ta dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego sprawy istniejącego w dniu wydania zaskarżonej do sądu decyzji.
Stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Podkreślić przy tym należy, że stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę sąd, co zasady, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Przedmiotem tak rozumianej kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R, umarzająca postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla realizacji przedsięwzięcia zamierzonego przez [...]S.A. polegającej na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej na działce nr [...]w miejscowości D, [...] gm. [...].
Biorąc pod uwagę wyżej zakreśloną kognicję sądów administracyjnych oraz przyczyny wzruszenia aktów organów administracji Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzającą ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem prawa w sposób określony w powołanych przepisach, co uzasadnia ich uchylenie w całości.
Zdaniem Sądu, organy orzekające w sprawie nieprawidłowo uznały, iż w sprawie nie zachodzą przesłanki do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia, przedwcześnie przyjmując przy tym, że planowana inwestycja nie należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.
Podstawą materialnoprawną rozstrzygnięć zapadłych w kontrolowanej sprawie jest ustawa z dn. 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko ( DZ U 2018r. poz. 2081, dalej jako "u.i.ś").
Stosownie do art. 71 ww. ustawy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia (ust. 1).
Uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych:
1. przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko;
2. przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (ust.2).
Z kolei w myśl art. 59 u.i.ś, przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja następujących planowanych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko:
1. planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko
2. planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 (ust. 1).
W myśl art. 72 ust. 1 u.i.ś wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem m.in.: decyzji o pozwoleniu na budowę, decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego oraz decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych - wydawanych na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane czy decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - wydawanej na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Podkreślić przy tym należy, że jednym z parametrów inwestycji polegającej na budowie instalacji radiotelekomunikacyjnej, do jakich zalicza się przedmiotowa stacja bazowa telefonii komórkowej jest ilość i moc anten. Obowiązkiem organu jest wobec tego dokonanie jednoznacznej oceny, czy planowaną inwestycję można zakwalifikować jako przedsięwzięcie, które wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko zgodnie z art. 59 u.i.ś. W przypadku stacji bazowej telefonii komórkowych kwalifikacji dokonuje się w oparciu o dwa kryteria określone w § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia z dnia 9 lipca 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, tj. równoważną moc promieniowaną izotropowo (EIRP) wyznaczoną dla pojedynczej anteny i odległość miejsc dostępnych dla ludności od środka elektrycznego w osi głównej wiązki promieniowania anteny.
Jednocześnie należy zauważyć, że w orzecznictwie sądów administracyjnych dominuje pogląd, który Sąd w składzie niniejszym w pełni podziela, że dla prawidłowej oceny czy dana inwestycja może potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, niezbędne jest dokładne określenie parametrów zarówno poszczególnych urządzeń, jak i całego przedsięwzięcia. Wykładnia systemowa § 3 ust. 1 rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko prowadzi bowiem do wniosku, że celem ustawodawcy było wskazanie inwestycji, które potencjalnie znacząco mogą oddziaływać na środowisko, co oznacza, że rolą organów jest ustalenie, w jaki sposób inwestycja, a nie jej poszczególne elementy, wpłynie na środowisko (np. wyrok NSA z dnia 9 czerwca 2017 r., sygn. akt II OSK 1839/16, wyrok NSA z dnia 19 stycznia 2016 r., sygn. akt II OSK 1162/14, wyrok NSA z dnia 29 września 2015 r., sygn. akt II OSK 139/14, dostępne pod adresem: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Ponadto należy wskazać, że § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 ww. rozporządzenia z 2010 r. nie uzależnia ustalenia miejsc niedostępnych dla ludzi od wskazania, gdzie znajduje się promieniowanie o mocy większej niż 0,1 W/m2, lecz wymaga dla określonej mocy anteny wskazania stosownej odległości od środka elektrycznego. Wyjaśnienia wymaga, że środek elektryczny anteny to miejsce będące środkiem układu współrzędnych, względem którego wyznaczono charakterystykę promieniowania anteny, a odległość miejsc dostępnych dla ludności od środka elektrycznego to odcinek prostej, którą wyznacza się w osi głównej wiązki promieniowania anteny, czyli wiązki zawierającej kierunek maksymalnego promieniowania. Przy wyznaczaniu odległości miejsc dostępnych dla ludności uwzględnić zatem należy zarówno kierunek (azymut) głównej wiązki promieniowania anteny, jak i jej pochylenie (tilt). Kwestia oddziaływania pola elektromagnetycznego wymaga więc uwzględnienia maksymalnego możliwego emitowania takiego pola z urządzenia, maksymalnego możliwego pochylenia osi wiązki promieniowania, ukształtowania terenu oraz istniejącego i potencjalnego zagospodarowania. Najważniejsze jest bowiem bezpieczeństwo i zdrowie ludzi, a dopiero w dalszej kolejności potrzeba realizacji inwestycji telekomunikacyjnych, dlatego niezbędne jest wykluczenie możliwości negatywnego, ponadnormatywnego oddziaływania stacji bazowej na znajdujące się w sąsiedztwie siedliska ludzkie. Organ wydając decyzję musi mieć pewność, że promieniowanie EIRP nie będzie dotyczyć miejsc dostępnych dla ludności (por. wyrok NSA z dnia 131 sierpnia 2017 r., sygn. akt II OSK 3008/15, wyrok NSA z dnia 9 grudnia 2016 r. sygn. akt II OSK 708/15, wyrok NSA z dnia 24 kwietnia 2015 r. sygn. akt II OSK 2002/13, wyrok NSA z dnia 7 sierpnia 2014 r. sygn. akt II OSK 419/13, wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2014 r. sygn. akt II OSK 1829/12, dostępne pod adresem: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Przenosząc powyższe na stan faktyczny sprawy, Sąd stwierdza, że SKO dokonując weryfikacji i kontroli danych z karty informacyjnej przedsięwzięcia, mylnie odczytało dane z ww. karty, co skutkowało wadliwym zakwalifikowaniem badanego przedsięwzięcia w kontekście przepisu rozporządzenia z 2010r.
Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ odwoławczy dla potwierdzenia swojego stanowiska, że planowane zamierzenie inwestycyjne należy zakwalifikować jako przedsięwzięcia określone w §2 ust.1 pkt. 7 lit.b i w §3 ust.1 pkt. 8 lit.f – dokonał zsumowania mocy anten w każdym z sektorów stacji bazowej planowanej telefonii komórkowej, ale uszło uwadze organu że dane liczbowe przyjmowane jako moc anten w rzeczywistości były danymi które dotyczyły częstotliwości pasm poszczególnych anten. Doprowadziło to do całkowicie błędnych wyliczeń i w konsekwencji ustaleń. Analiza karty informacyjnej przedsięwzięcia na jaką powołuje się SKO prowadzi do wniosku, że w żadnym jej miejscu nie pojawia się wartość 10 000W jako EIRP pojedynczej anteny dla przedmiotowej stacji bazowej.
Ponadto zastrzeżenie budzi metoda ustalenia przez SKO wartości EIRP ( promieniowana izotropowo) polegająca na sumowaniu wartości we wszystkich sektorach urządzenia. Powyższe nie wynika z żadnych reguł ustalania tego rodzaju wartości.
Konkludując ten wątek sprawy, Sąd uznał, że wobec powyższych błędnych ustaleń dotyczących charakterystyki zamierzonego przedsięwzięcia, brak jest podstaw do przyjmowania, że organy zarówno I instancji, jak i SKO jako organ odwoławczy dokonały prawidłowej kwalifikacji zamierzonego przedsięwzięcia, jako nie wymagającego przeprowadzenia postępowania w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań.
Ponadto w związku z okolicznością uzyskania przez skarżącego decyzji o pozwoleniu na budowę domu mieszkalnego na działce nr [...], która bezpośrednio graniczy z działką [...]na której planowana jest inwestycja budowy stacji bazowej, twierdzenia organu odwoławczego, że ze względu na miejsce posadowienia budynku mieszkalnego, jego wysokość, jak też wysokość na jakiej będzie przebiegała główna wiązka promieniowania poprowadzona ze środka elektrycznego anten, na terenie nieruchomości skarżącego nie będą występowały miejsca dostępne dla ludności na które będzie oddziaływać moc promieniowana izotropowo.
Sąd nie dysponuje w tym zakresie wiadomościami specjalnymi, ponadto tego rodzaju ustalenia i weryfikacje nie wynikają z ewentualnie uzupełnionej w tym zakresie kary informacyjnej przedsięwzięcia sporządzonej przez osobę legitymująca się stosownymi kwalifikacjami. Z uwagi na powyższe tego rodzaju stanowcze twierdzenia organu odwoławczego mogą wzbudzać uzasadnione wątpliwości co do ich wiarygodności.
Dokonana pod kątem realizacji przez organy kontrola tych obowiązków, czerpiących swe źródło z regulacji zawartych przede wszystkim w art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., analiza akt sprawy dowodzi, że przyjętą przez organy ocenę w kwestii bezprzedmiotowości postępowania w rozważanym aspekcie braku wymogu uzyskania decyzji środowiskowej uznać należy za przedwczesną, a co za tym idzie nieuprawnioną. Organ nie może bowiem zapominać, że jego zadaniem jest rzetelna ocena przedstawionych przez inwestora dokumentów, tj. karty informacyjnej przedsięwzięcia i kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnej. Nie może się on zatem ograniczać w uzasadnieniu decyzji jedynie do powtórzenia stwierdzeń i wniosków zawartych w tych dokumentach. Oczywiście może się oprzeć na złożonej przez inwestora kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnej, ale pod warunkiem, że dokona jej właściwej oceny i wypowie się, czy kwalifikacja jest sporządzona przez właściwe osoby oraz czy zawiera fachowe, przekonywujące uzasadnienie i czy są dostatecznie wyjaśnione kwestie istotne dla możliwości oceny inwestycji w świetle przepisów powołanego na wstępie rozporządzenia.
W tym kontekście należy przyznać rację skarżącemu, że organy takiej weryfikacji w sprawie nie dokonały, co uzasadnia podniesione w skardze zarzuty dotyczące naruszenia wskazanych przepisów rozporządzenia - § 2 ust 1 pkt 7 w związku z § 3 ust. 8 rozporządzenia z 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko poprzez przede wszystkim w zakresie wskazania, który przepis rozporządzenia organy stosowały oraz w jaki sposób ustaliły maksymalną moc EIRP.
Wreszcie Sąd uznaje za zasadne podkreślić, że w tego rodzaju sprawach jak sprawa kontrolowana, organy powinny kierować się koniecznością zapewnienia należytej ochrony tak ważkich wartości jak bezpieczeństwo i zdrowie ludzi, a dopiero w dalszej kolejności potrzebą realizacji danej inwestycji. Z uwagi na specyfikę instalacji radiokomunikacyjnych konieczne jest wykluczenie możliwości ponadnormatywnego, negatywnego oddziaływania planowanej inwestycji na siedliska ludzkie znajdujące się w sąsiedztwie.
Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał, że w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a., a także art. 107 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik kontrolowanej sprawy.
W toku ponownego rozpatrzenia sprawy organy zastosują się do oceny prawnej i wskazań zawartych w niniejszym wyroku, w szczególności wyjaśniając powyższe kwestie, w tym poprzez właściwe uzupełnienie i zaktualizowanie Karty informacyjnej przedsięwzięcia, ewentualnie zasięgnięcie opinii biegłego z zakresu radiokomunikacji, a następnie wydadzą prawidłową decyzję uzasadnioną okolicznościami, stanem faktycznym sprawy i zgromadzonymi dowodami, co powinno znaleźć odzwierciedlenie w szczegółowym jej uzasadnieniu, sporządzonym stosownie do wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a.
Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku.
W kwestii kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a. (pkt 2 sentencji wyroku).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło