VIII SA/Wa 783/25

WyrokWSA w Warszawie2026-01-14

Skład orzekający: Iwona Owsińska-Gwiazda, Sławomir Fularski, Justyna Mazur

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za zniszczenie lub uszkodzenie drzew nałożona na podstawie ustawy o ochronie przyrody jest karą o charakterze obiektywnym, niezależnym od winy sprawcy?
Ratio decidendi
Kara pieniężna za zniszczenie lub uszkodzenie drzew nałożona na podstawie ustawy o ochronie przyrody ma charakter obiektywny. Wystarczające jest wykazanie związku przyczynowego między działaniem danego podmiotu a uszkodzeniem lub zniszczeniem drzew, bez konieczności badania winy czy świadomości sprawcy. Odpowiedzialność ta jest zobiektywizowana i nie wymaga udowodnienia zamiaru ani zaniedbania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia administracyjnej kary pieniężnej na A. S. za zniszczenie czterech i uszkodzenie jednego drzewa gatunku jesion wyniosły, rosnących w pasie drogowym. Organ I instancji, po przeprowadzeniu oględzin i uzyskaniu opinii biegłego dendrologa, wymierzył karę pieniężną. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, korygując jedynie błąd rachunkowy w naliczonej kwocie. Skarżący kwestionował swoją odpowiedzialność, twierdząc, że nie popełnił czynu i został wprowadzony w błąd przez policjanta. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając odpowiedzialność skarżącego za udowodnioną.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Justyna Mazur, , Protokolant starszy sekretarz sądowy Magdalena Krawczyk, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2026 r. w Radomiu sprawy ze skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 18 sierpnia 2025 r. znak: [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za zniszczenie drzew oddala skargę. W dniu 7 maja 2024 r. do Wydziału Środowiska Urzędu Gminy [...] wpłynęła interwencja Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w [...]Rejon w [...] w sprawie nielegalnego przycięcia koron 5 sztuk drzew rosnących w miejscowości Wawrzyszów, w pasie drogowym wzdłuż niezabudowanych działek. Posterunek Policji w [...] Komendy Miejskiej Policji w [...] jako sprawcę wykroczenia wskazał zamieszkałego w [...] A. S. (dalej: skarżący). Powyższe ustalenia były podstawą do wszczęcia 20.01.2025 postępowania administracyjnego w sprawie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej za zniszczenie 5 sztuk drzew. W toku postępowania mającego na celu ustalenia, czy rzeczywiście doszło do deliktu administracyjnego polegającego na "uszkodzeniu" lub "zniszczeniu" drzew zgodnie z definicjami zawartymi w art, 87a ust, 2, 4, 5 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. 2024 r, poz. 1478 ze zm. ) - dalej "u,o,p,", organ w dniu 13.02.2025r. przeprowadził oględziny. Podczas oględzin ustalono, że obwody uszkodzonych/zniszczonych drzew (jesion wyniosły) na wysokości 130 cm nad ziemią wynoszą odpowiednio:1) 132 cm, 2) 140 cm, 3) 146 cm, 4) 130 cm, 5) 142 cm. Do protokołu załączono dokumentację fotograficzną. W dniu 20.03.2025r. organ zlecił biegłemu wykonie opinii dendrologicznej, z której wynika, iż doszło do zniszczenia 4 drzew – jesionów wyniosłych i uszkodzenia 1 drzewa – jesionu wyniosłego. Decyzją znak: [...]. Wójt Gminy [...] na podstawie art. 61 § 1 i 4, art. 104. art. 107 kpa, art. 85 ust. 1, ust. 4b, art. 87a ust. 4, ust, 5, art. 88 ust. 1 pkt 3 i 4, ust. 2 i 3, ust. 9, art. 89 ust. 1 i 2 u.o.p.- dalej "ustawa", oraz Rozporządzenia Ministra Środowiska z 3 lipca 2017r. w sprawie wysokości stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów (Dz. U. 2017r. poz. 1330) orzekł o: 1) wymierzeniu skarżącemu administracyjnej kary pieniężnej w wysokości 33.600 zł - za zniszczenie drzew polegające na przeprowadzeniu cięć przekraczających 50 % rozmiaru korony 4 sztuk drzew gatunku jesion wyniosły, rosnących na działce oznaczonej numerem ewidencyjnym 1060 w miejscowości Wawrzyszów, stanowiącej własność Skarbu Państwa; 2) wymierzeniu administracyjnej kary pieniężnej w wysokości 2.340,00 zł za uszkodzenie drzewa polegające na przeprowadzeniu cięć przekraczających 30 % rozmiaru korony drzewa, która rozwinęła się w całym okresie rozwoju drzewa należącego do gatunku jesion wyniosły, rosnącego na działce jw.; 3) ustaleniu 14 dniowego terminu uiszczenia kary pieniężnej w kwocie 12.420 zł (stanowiącej 30% wysokości kwoty o której mowa w pkt. 1), liczonym od dnia, w którym decyzja ustalająca jej wysokość stała się ostateczna, wskazującą konto Banku [...]w [...] do wpłaty kary; 4) odroczeniu zgodnie z art. 88 ust. 4 u.o.p. na okres 5 lat termin płatności 70% kary wymierzonej w punkcie 1, z uwagi na fakt, że stopień zniszczenia drzew nie wyklucza zachowania ich żywotności; 5) umorzeniu zgodnie z art. 88 ust. 6 u.o.p. odroczonej kary po upływie okresu 5 lat od dnia wydania decyzji o odroczeniu kary i po stwierdzeniu zachowania żywotności drzew albo odtworzeniu korony drzew; 6) stwierdził zgodnie z art. 88 ust. 7 u.o.p., iż w przypadku gdy drzewo lub krzew obumarły przed upływem 5 lat od dnia, w którym decyzja o odroczeniu terminu płatności kary stała się ostateczna, karę uiszcza się niezwłocznie, chyba że drzewo lub krzew nie zachowały żywotności z przyczyn niezależnych od podmiotu ukaranego; 7) ustalił 14 dniowy termin uiszczenia kary pieniężnej określonej w pkt 2 liczony od dnia, w którym decyzja ustalająca jej wysokość stała się ostateczna, wskazującą konto Banku [...]w [...] do wpłaty kary. W uzasadnieniu organ wskazał, że na działce nr 1060 w miejscowości Wawrzyszów, stanowiącej własność Skarbu Państwa, będącej w zarządzie Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w [...]zniszczone zostały drzewa gatunku jesion wyniosły w ilości 5 szt. Posterunek Policji w [...] jako sprawcę zniszczenia wskazał A. S., zam. w [...] przy ul. [...]. Drzewa zostały ponumerowane od 1 do 5, oraz zmierzono ich obwody na wysokości 130, które to kolejno wynoszą: 132 cm, 140 cm, 146 cm, 130 cm, 142 cm. Celem pozyskania wiadomości specjalnych w zakresie dendrologii oraz w celu ustalenia, czy przeprowadzone prace w obrębie korony drzew stanowią usunięcie gałęzi w wymiarze przekraczającym 30% korony, która rozwinęła się w całym okresie rozwoju drzewa, czyli kwalifikują się jako uszkodzenie drzewa, bądź przeprowadzone prace w obrębie korony drzew stanowią usunięcie gałęzi w wymiarze przekraczającym 50% korony, która rozwinęła się w całym okresie rozwoju drzewa i stanowią zniszczenie drzewa powołano biegłego dendrologa. Przedłożona ekspertyza wykazała, iż przedmiotowe drzewa gatunku jesion wyniosły objęte oceną rosną na działce nr [...]w pasie zieleni towarzyszącej drodze krajowej [...] na odcinku między nr 4 a 8 w [...] gm. [...], po lewej stronie. Objęte opracowaniem drzewa zostały poddane drastycznym oraz niezgodnym ze sztuką ogrodniczą cięciom. Nieprawidłowości dotyczą cięcia zbyt grubych gałęzi (> 10 cm średnicy), co jest niezgodne z Europejskimi Standardami Cięcia Drzew opracowanymi prze Europejską Radę Drzew (EAC) w 2025r. Ponadto usunięto zbyt dużą masę korony, przekraczającą więcej niż 30 % jej powierzchni, a nawet 50 % korony, jaka wyrosła w całym życiu drzewa. Przeprowadzone cięcia doprowadziły do deformacji koron drzew w tym do usunięcia więcej niż 30 % korony (u drzewa nr 4) i więcej niż 50% korony ( u drzew nr 1,2, 3, 5), jaka się rozwinęła w całym okresie ich rozwoju. Ekspertyza wykazała, że pogorszeniu uległ stan zdrowotny drzew, w tym zaburzeń funkcji biologicznych (transportu wody i soli mineralnych, który działa na zasadzie różnicy ciśnień oraz procesu asymilacji, do którego drzewo potrzebuje ulistnionej korony). Rokowania drzew na przeżycie zostały pogorszone przez osłabienie kondycji. W perspektywie wieloletniej tak drastyczne i grube cięcia mogą sprzyjać infekcji przez grzyby i patogeny chorobotwórcze, które będą powodowały osłabienie struktury drzewa, prowadząc do załamań i wywrotów. Cięcia zostały wykonane w rozmiarze przekraczającym dopuszczalne ustawowo wartości. Reasumując stwierdzono, iż w 4 przypadkach drzew nr 1, 2, 3, 5, doszło do zniszczenia, gdyż przez nieodpowiednie cięcia doprowadzono do usunięcia więcej niż 50% korony, natomiast w przypadku drzewa nr 4 przeprowadzono cięcie więcej niż 30% korony. Przeprowadzenie tak drastycznego cięcia drzew nie mieści się w kategorii ich pielęgnacji, a jedynie ich zniszczenia. Wskazał, iż zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Środowiska z 3 lipca 2017r. w sprawie wysokości stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów (Dz. U. z 2017r. poz. 1330) stawka opłaty za usunięcie jesionów w przedziale od 101 cm obwodu pnia wynosi 30 zł i podał wyliczenia, w których opisał 5 szt. drzew gatunku jesion wyniosły, które to obwody pnia drzew pomnożył przez stawkę 30 zł. Dla zniszczonych drzew nr: 1, 2, 3 i 5 wyliczone kwoty w wysokości: 3.960 zł, 4.200 zł, 4.380 zł, 4.260 zł zostały podniesione do dwukrotności opłaty naliczanej za drzewa zgodnie z art. 89 ust. 1 pkt 3 u.o.p. i łączna kara pieniężna za te drzewa wynosi 33.600 zł. Natomiast ustalona kara pieniężna za uszkodzenie drzewa nr 4 w wysokości 3.900 zł została pomnożona przez liczbę 0,6 zgodnie z art. 89 ust. 2 u.o.p. i wynosi 2.340 zł. W związku z możliwością zachowania żywotności drzew i odtworzenia ich koron - wymierzono i odroczono na okres 5 lat termin płatności 70% kary za drzewa 1, 2, 3, i 5 tj. kwotę 23.520 zł, która to kwota po upływie 5 lat od wydania decyzji o odroczeniu kary jest umarzana po stwierdzeniu zachowania żywotności drzewa albo odtworzeniu korony drzew, a w razie stwierdzenia, że drzewa obumarły przed upływem 5 lat od dnia, w którym decyzja o odroczeniu terminu płatności kary stała się ostateczna, karę uiszcza się niezwłocznie, chyba że drzewa nie zachowały żywotności z przyczyn nienależnych od podmiotu ukaranego. W odwołaniu skarżący podniósł, że sprawa została niezasadnie skierowana przeciwko niemu. Przycięte drzewa są zdrowe, pełne zielonych pędów, dwukrotnie przyrosły i obecnie znajdują się w lepszej kondycji niż inne drzewa w tej samej okolicy. Ponadto oświadczył, że podczas przesłuchania przez policję przyznał się do czynu, którego nie popełnił, pod warunkiem zakończenia postępowania. Przyjął mandat i dostał potwierdzenie od policjanta, ze sprawa została zamknięta. W dniu podcięcia drzew był oddalony od miejsca zdarzenia o około 75 km, a jego samochodem poruszali się rodzice. Wniósł o umorzenie postępowania. Decyzją z 18.08.2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] po rozpoznaniu odwołania od w/w decyzji na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i 2 kpa orzekło w pkt 1) o uchyleniu zaskarżonej decyzji w punkcie 3 i ustaliło wysokość kary, o której mowa w pkt. 1 w wysokości 30 % w kwocie 10.080 zł w terminie 14 dni liczonym od dnia, w którym decyzja ustalającą jej wysokość stała się ostateczna, na konto Banku [...]w [...]; a w pkt 2) w pozostałej części, to jest w punktach 1, 2, 4, 5, 6 i 7 zaskarżoną decyzję na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy. SKO wskazało, iż materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z 16.04.2004r. o ochronie przyrody. Stosownie do art. 88 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy wójt, burmistrz albo prezydent miasta wymierza administracyjną karę pieniężną za zniszczenie drzewa lub krzewu i za uszkodzenie drzewa spowodowane wykonywaniem prac w obrębie korony drzewa. Kara, o której mowa w ust. 1, jest nakładana na posiadacza nieruchomości, albo właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego, albo na inny podmiot, jeżeli działał bez zgody posiadacza nieruchomości. Wskazało, że w u.o.p. przyjęto zasadę, wedle której decyzje w przedmiocie kary pieniężnej za zniszczenie drzew mają charakter decyzji związanych, tzn. uznanie organu ogranicza się jedynie do etapu wyprowadzania wniosków z określonego stanu faktycznego sprawy. W przypadku wystąpienia przesłanek do wymierzenia kary, wydanie przez organ decyzji staje się obligatoryjne. Usunięcie gałęzi w wymiarze przekraczającym 50% korony, która rozwinęła się w całym okresie rozwoju drzewa, stanowi zniszczenie drzewa (art. 87a ust. 5 u.o.p.). Na gruncie art. 88 ust. 1 pkt 3 u.o.p. nie mają znaczenia okoliczności, czy sprawca był osobistym sprawcą deliktu, czy też w tym celu posłużył się osobą trzecią. Usuwanie drzew, a tym samym niszczenie drzew w rozumieniu przepisu art. 88 ust. 1 pkt 3 u.o.p. nie musi być działaniem zamierzonym, a dla powstania odpowiedzialności wystarczy że będzie ono wynikiem braku należytej staranności przy wykonywaniu konkretnych czynności. Zdaniem Kolegium opinia powołanego w sprawie biegłego dendrologa w całym swoim zakresie jest rzetelna, sporządzona zgodnie z wymogami specjalistycznej wiedzy i zawiera pełne i fachowe ustosunkowanie się do wątpliwości stron. Biegły wydał opinię zarówno zapoznając się z aktami sprawy, jak i dokonując oględzin miejsca zdarzenia. Opinia zawierała dane co do obwodu drzewa, jego wysokości, oceniono rozmiar cięć i rokowań na przeżycie. W sposób jasny wskazano, iż cięcia przekraczające 50% rozmiaru korony, jaka rozwinęła się w całym okresie rozwoju drzewa wykonano w przypadku 4 drzew. Są to okazy jesionu wyniosłego: nr 1 (o obwodzie pnia 132 cm); nr 2 (o obwodzie pnia 140 cm), nr 3 (o obwodzie pnia 146 cm) i nr 5 (o obwodzie pnia 142 cm). W celu ustalenia jaki był stan drzew przed cięciami, biegły pozyskał m.in. materiały graficzne pozyskane z GoogleMaps - StreetView oraz z danych z geoportał. Przeanalizowano zarówno bezpośrednie otoczenie drzew, ale także przybliżony wiek, stan zdrowia drzewa oraz dotychczasowe zabiegi względem drzew podejmowane przez zarządcę nieruchomości. Dokonano pomiaru pola powierzchni przekroju sylwetek drzew w programie AutoCar, dzięki czemu dokonano precyzyjnych wyników. Następnie wyjaśniono, iż pędy, które odbiły po cięciach, są już pędami regeneracyjnymi o specyficznej budowie, typowej dla roślin w fazie degeneracji. Korony drzew uległy trwałej degeneracji i będą wymagały specjalistycznych zabiegów pielęgnacyjnych, by zminimalizować ryzyko obumarcia lub złamania się tych drzew. Ponadto drzewo nr 2 posiada uszkodzony pień z martwicą i dziuplą rdzeniową. W tym drzewie widoczne są ślady żeru szkodników owadzich. Z dziupli wysypują się stróżki, wiórki i odchody przypominające odchody larwy chrząszcza pod ochroną z gatunku pachnica dębowa. Biorąc pod uwagę wielkość korony badanych drzew przed wykonanymi cięciami i po tym zabiegu stwierdzono, że w 4 przypadkach tj. drzew nr: 1, 2, 3, 5, doszło do ich zniszczenia, gdyż przez nieodpowiednie cięcia doprowadzono do usunięcia więcej niż 50% korony, natomiast w przypadku drzewa nr 4 przeprowadzono cięcie więcej niż 30% korony. Przeprowadzenie tak drastycznego cięcia drzew nie mieści się w kategorii ich pielęgnacji, a jedynie ich zniszczenia. Dlatego też za spowodowanie zniszczenia i uszkodzenia drzew zasadnie, zdaniem Kolegium, Wójt zobowiązany był nałożyć administracyjną karę pieniężną w myśl art. 88 ust. 1 pkt 3 u.o.p. Co prawda żywotność zachowały wszystkie drzewa, ale wszystkie są osłabione. Szczególnie ucierpiał okaz nr 1 z całą amputowaną koroną, przez co jego rokowanie na przeżycie są słabsze. W ocenie SKO w rozpoznawanej sprawie wszystkie istotne okoliczności z punktu widzenia przedmiotu postępowania zostały w sposób odpowiedni i należyty wyjaśnione. Skoro doszło do zniszczenia drzew w rozumieniu art. 87a ustawy o ochronie przyrody, sprawca podlega karze, której sposób wyliczenia został wskazany w decyzji. W tym stanie rzeczy stwierdził, że skarżona decyzja jest prawidłowa. Nie budziły również wątpliwości SKO wyjaśnienia oraz stosowne obliczenia jak i wyjaśnienia, które poczynił organ obliczając wysokość kary. W istocie usunięto korony wskazanych 4 drzew w stopniu zdecydowanie przekraczającym 50% i w stopniu zdecydowanie przekraczającym 30% przy jednym drzewie. Ustalenia organu, że doszło do usunięcia koron wskazanych drzew odpowiednio w 50% i 30% są trafne i adekwatne do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Nie miała miejsca żadna dowolność ze strony organu w przyjętych ustaleniach. Prawidłowe są zatem ustalenia organu, że w istocie doszło do zniszczenia wskazanych drzew - jesionów wyniosłych. Wobec powyższego SKO nie podzieliło zasadności podnoszonego w odwołaniu zarzutu Skarżącego, że drzewa są zdrowe, pełne zielonych pędów, dwukrotnie przyrosły i obecnie znajdują się w lepszej kondycji niż inne drzewa w tej samej okolicy. Wbrew twierdzeniom Skarżącego, organ I instancji wypowiedział obszerne ustalenia w tym zakresie. Zdaniem Kolegium zakres wykonanych cięć przekroczył dopuszczalnie ustawą limity, co stanowi podstawę do nałożenia kary administracyjnej. W tym zakresie zaskarżona decyzja, a ściślej jej uzasadnienie odpowiada wymogom wynikającym z art. 107 § 3 k.p.a. Z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji jednoznacznie wynikają motywy, którymi kierował się organ administracji podejmując rozstrzygnięcie. W/w prawidłowe ustalenia organu oznaczają, że - wbrew treści odwołania - w tym stanie faktycznym prawidłowo zastosowano art. 88 ust. 1 pkt 3 i 4, ust. 2 i 3, ust. 9 oraz art. 87a ust. 4 i 5 u.o.p. Niezależnie od podniesionych zarzutów odwołania, SKO wskazało, że w świetle art. 88 ust. 2 u.o.p. kara zasadnie została nałożona na Skarżącego. Również wysokość kary administracyjnej została obliczona w sposób prawidłowy stosownie do art. 89 ust. 1 i 2 u.o.p. oraz cyt. rozporządzenia Ministra Środowiska. Natomiast SKO wskazało na błąd rachunkowy w obliczonej przez organ wysokości kary w punkcie 3 sentencji decyzji. Kwota 33.600 zł w wysokości 30%, która winna być wpłacona w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja w sprawie wymierzenia kary stała się ostateczna została błędnie wyliczona przez organ, gdyż 33.600 zł x 30% wynosi 10.080 zł. W związku z powyższym Kolegium postanowiło o uchyleniu w części decyzji organu I instancji określającą 30% wartość kary i orzekło w tym zakresie co do istoty sprawy wskazując, że ustaloną wysokość kary, o której mowa w pkt. 1 w wysokości 30 % w kwocie 10.080 zł należy wpłacić w terminie 14 dni liczonym od dnia, w którym decyzja ustalającą jej wysokość stała się ostateczna, na konto Banku [...]w [...]. W świetle powyższego, Kolegium wskazało, że nie można mówić o naruszeniu przepisów postępowania mogącym mieć wpływ na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia. W ocenie Kolegium postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało przeprowadzone co do zasady w sposób prawidłowy. W ustalonym stanie faktycznym sprawy organ prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego, czemu dał wyraz w uzasadnieniu decyzji. W ocenie Kolegium jedynym uchybieniem był błąd w obliczeniu wysokości 30 % kary. Jednak nieprawidłowość ta, w tym konkretnym postępowaniu, nie ma istotnego wpływu na wynik sprawy i nie powoduje konieczności uchylenia decyzji organu I instancji w całości, ponieważ uchybienie to zostało wyeliminowane w decyzji Kolegium. W pozostałym zakresie zaskarżona decyzja Wójta Gminy [...] z dnia 13 czerwca 2025r. jest prawidłowa. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na w/w decyzję SKO Skarżący wskazuje, iż sprawa od początku nie dotyczy jego osoby. Wskazał, że podczas przesłuchania na komisariacie poświadczył nieprawdę przyznając się do winy, za co jest gotów ponosić konsekwencje. Skłoniło go do tego nieodpowiednie podejście policjanta, który był młody i najprawdopodobniej niedoświadczony. Skarżący też określił się jako osobę bez doświadczenia, gdyż pierwszy raz w życiu składał zeznania. Skarżący wskazał też, że podcięcie drzew przedstawiono jako błahą sprawę i założył, ze to pewnie ojciec podciął przy swoim polu jakieś suche gałęzie. Skarżący przyjął mandat w wysokości 20 zł i został zapewniony przez policjanta, że sprawa przycinki drzew kończy postępowanie i żadnych innych konsekwencji nie będzie oraz, że taryfikator przewiduje karę 20-1500 zł, zgodził się przyjąć mandat w kwocie 20 zł jako jedyne konsekwencje tego podcinania, gdyż zaufał zapewnieniom policjanta. Do postępowania został wciągnięty, gdyż pracownik GDDKiA nagrał stojący na poboczu, zgodnie z przepisami, samochód Skarżącego, którego użytkownikiem jest jego ojciec. To pracownik GDDKiA nie dopełnił obowiązków służbowych i powinien podjąć interwencję widząc niedozwolone prace w pasie drogi i to jego zachowanie wygenerowało to postępowanie. Ojciec Skarżącego jest osobą aktywną zawodowo i Skarżący nie chciał marnować jego czasu na stawiennictwo w Komisariacie wobec błahostki jaka była kara 20 zł za podcięcie suchych gałęzi. Skarżący nie zdawał sobie sprawy, że może być nałożona więcej niż jedna kara za ten sam czyn. Ponadto wyjaśnił, że obecnie drzewa są żywe i w dobrej kondycji, wyglądają po podcince z kwietnia 2024 r., po dwóch sezonach wegetacyjnych dużo lepiej niż drzewa tego samego gatunku w dalszej części drogi. Zauważył, że w ekspertyzie uwzględniono zdjęcia z Google Street View z 2019 r, kiedy to do kwietnia 2024 drzewa mogły być już kilka razy uszkodzone w wyniku wichur lub poschnięte od obniżającego się poziomu wód gruntowych. Wniósł o uchylenie wskazanej decyzji. Do skargi dołączył 6 zdjęć drzew, bez daty, kserokopię protokołu z oględzin z 13.02.2025 r., pismo z 10.06.2025 r. do Posterunku Policji w [...] pt. "oświadczenie o wycofaniu zeznań", odpowiedź na w/w pismo. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowa argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. |W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (aktualny publikator: Dz. U. 2024 r. poz. | |1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana | |jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak | |związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, oraz stosuje przewidziane ustawą środki w | |celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w | |granicach sprawy, której dotyczy | |skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 134 § 1 i art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu | |przed sądami administracyjnymi - aktualny publikator: Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."). | |Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w | |sprawach skarg na decyzje administracyjne. Na zasadzie art. 145 §1 pkt 1 p.p.s.a. sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub | |postanowienie i uchyla decyzję lub postanowienie w całości | |albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ | |na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów | |postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku braku zajścia wskazanych wyżej przesłanek sąd, na podstawie | |art. 151 p.p.s.a., oddala skargę. | |Przedmiotem skargi jest decyzja Kolegium z 18 sierpnia 2025 r., utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z 13 czerwca 2025 r. w pkt 1,| |2, 4, 5, 6, 7 i uchylająca zaskarżoną decyzję w pkt 3 i ustalająca wysokość kary o której mowa w pkt 1 w wysokości 30% w kwocie 10080 zł, w| |terminie 14 dni liczonym od dnia, w którym decyzja ustalającą jej wysokość stała się ostateczna, na konto Banku [...] w [...]. | |Materialnoprawną podstawę wydanych w sprawie decyzji stanowi art. 88 ust. 1 pkt 3 | |i 4 u.o.p. Kara jest nakładana na posiadacza nieruchomości, albo właściciela | |urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 K.c. albo na inny podmiot, jeżeli działał bez zgody posiadacza nieruchomości (art. 88 ust. 2 | |u.o.p.). Ustawodawca posłużył się alternatywą rozłączną, co oznacza, że administracyjna kara pieniężna może być nałożona wyłącznie na jeden| |z podmiotów wymienionych w tym przepisie, zatem albo na posiadacza nieruchomości, albo właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § | |1 K.c., albo inny podmiot (por. wyrok NSA z 25 września 2024 r. sygn. akt III OSK 2631/22). Zacytowany przepis kreuje obiektywną | |odpowiedzialność administracyjną oderwaną od zasady winy, co oznacza, że wystarczy wykazanie związku przyczynowego między działaniem danego| |podmiotu a wycięciem, zniszczeniem, uszkodzeniem drzew (por. wyrok NSA z 9 lutego 2012 r. sygn. akt II OSK 2262/10). Odpowiedzialność | |została zobiektywizowana, zatem nieistotne jest czy posiadacz nieruchomości lub inny podmiot dokonał wycięcia osobiście, czy też wynajął w | |tym | |celu inny podmiot, z perspektywy tej odpowiedzialności nie ma znaczenia również świadomość konieczności uzyskania stosownego zezwolenia | |(por. prawomocny | |wyrok WSA w Gliwicach z 24 października 2014 r. sygn. akt II SA/Gl 1022/14). Wyłączną i wystarczającą podstawą nałożenia kary | |administracyjnej jest działanie bezprawne, w szczególności sprzeczne z wymogiem uprzedniego uzyskania zezwolenia na usunięcie drzew (por. | |W. Radecki [w:] Opłaty i kary pieniężne w | |ochronie środowiska. Komentarz, red. J. Sommer, Wrocław 1993, s. 28). Wskazana powyżej konstrukcja prawna odpowiedzialności, o której mowa | |w art. 88 ust. 1 u.o.p., została zobiektywizowana, a do jej ponoszenia wystarczy samo wykazanie faktu usunięcia, zniszczenia, uszkodzenia | |drzewa (por. wyrok NSA z 23 lipca 2025 r. sygn. akt III OSK 1263/22). Usunięcie to stanowi delikt administracyjny, w którym nie bada | |się stopnia zawinienia strony, ani nieokreślonych ustawowo okoliczności, które | |mogłyby wyłączyć odpowiedzialność w tym zakresie (K. Gruszecki [w:] Ustawa o ochronie przyrody. Komentarz, wyd. VI, Warszawa 2024, art. | |88). Za przyjęciem wskazanego poglądu przemawia przede wszystkim to, że ani przywołane przepisy u.o.p., ani ogólne normy prawa | |administracyjnego, nie pozwalają wyprowadzić innych przesłanek nałożenia kary za usunięcie, zniszczenie, uszkodzenie drzew niż bezprawność.| | | |Działka nr [...]w miejscowości [...], na której znajdują się zniszczone i uszkodzone rosnące w pasie drogowym drzewa gatunku jesion wyniosły | |jest własnością Skarbu Państwa, pozostaje w zarządzie Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w [...]. Jak wskazał p.o. Kierownika | |Posterunku Policji w [...] KMP w [...] kom. M. S., w odpowiedzi na zawiadomienie o wykroczeniu złożonym przez GDDKiA w [...], po | |przeprowadzeniu czynności wyjaśniających w niezbędnym zakresie, w sprawie popełnionego w [...] w dniu 22.04.2024 r. wykroczenia z art. 144| |§ 2 KW, gdzie n/n sprawca podciął 5 sztuk drzew znajdujących się w pasie drogowym, stanowiącym zadrzewienie przydrożne sprawca powyższego | |wykroczenia został ukarany grzywną w drodze mandatu karnego. Mandat nałożono na podstawie art. 97 §1 kodeksu postępowania w sprawach o | |wykroczenia – vide pismo z 22.10.2024 r. do GDDKiA w [...] (k. 8 akt administracyjnych). Sprawcą wykroczenia był A. S. – vide pismo z | |9.01.2025 r. p.o. Kierownika Posterunku Policji w [...] KMP w [...] kom. M. S. do Urzędu Gminy w [...] (k. 19 akt administracyjnych). | |Zgodnie z treścią art. 144 § 2 KW, kto usuwa, niszczy lub uszkadza drzewa lub krzewy stanowiące zadrzewienie przydrożne lub ochronne albo | |żywopłot przydrożny podlega karze aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny. | |W sprawie niniejszej, poza sporem pozostaje, iż karę grzywny za delikt | |administracyjny polegający na zniszczeniu 4 drzew i uszkodzeniu 1 drzewa gatunku jesion wyniosły rosnących w pasie przydrożnym nałożono na | |Skarżącego, który jak wynika z jego oświadczeń przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu. Skarżący swoje oświadczenie w tym | |przedmiocie odwołał dopiero po wszczęciu przedmiotowego postępowania, podnosząc do protokołu podczas oględzin w dniu 13 lutego 2025 r., iż | |nie zna daty, przyczyny oraz okoliczności wycinki drzew, a następnie w oświadczeniu z 26 maja 2025 r., gdzie wskazał, że pozostawał w | |błędnym przekonaniu, iż uiszczenie niskiego mandatu będzie skutkowało zamknięciem postępowania, bez żadnych następstw. Oświadczenie | |Skarżącego jest w ocenie Sądu niewiarygodne, jako sprzeczne z poprzednio zajętym stanowiskiem i podyktowane chęcią uniknięcia | |odpowiedzialności administracyjnej w postaci kary pieniężnej za uszkodzenie i zniszczenie drzew. Podkreślić przy tym należy, że zgodnie z | |ogólnymi regułami ciężar dowodowy spoczywa na tym, kto wywodzi określone skutki prawne z występujących okoliczności faktycznych. Skarżący | |zaniechał wykazania, że jego działania nie miały miejsca, zatem podlega odpowiedzialności za delikt | |administracyjny, określony w art. 88 ust. 1 pkt 3 i 4 u.o.p. | |Należy w tym miejscu zaakcentować, że wymierzenie kary za uszkodzenie, | |zniszczenie drzew lub krzewów bez zezwolenia nie ma charakteru uznaniowego a wydanie stosownej decyzji jest obowiązkiem organu | |administracji publicznej. Poza sporem pozostaje też, że Skarżący nie dysponował zgodą od właściciela czy posiadacza nieruchomości na | |przeprowadzoną wycinkę. | |Inną kwestią jest prawidłowość określenia wysokości administracyjnej kary pieniężnej. W niniejszej sprawie znajduje zastosowanie art. 89 | |ust. 1 pkt 3 u.o.p., tak | |jak prawidłowo przyjęły organy obu instancji. Dla zniszczonych drzew nr: 1, 2, 3 i 5 wyliczone kwoty w wysokości: 3960 zł, 4200 zł, 4380 | |zł, 4260 zł zostały podniesione | |do dwukrotności opłaty naliczanej za drzewa zgodnie z art. 89 ust. 1 pkt 3 u.o.p. i łączna kara pieniężna za zniszczenie 4 drzew wynosi | |33600 zł. Natomiast ustalona | |kara pieniężna za uszkodzenie drzewa nr 4 w wysokości 3900 zł została pomnożona przez liczbę 0,6 zgodnie z art. 89 ust. 2 u.o.p. i wynosi | |2340 zł. | |W związku z możliwością zachowania żywotności drzew i odtworzenia ich koron - wymierzono i odroczono na okres 5 lat termin płatności 70% | |kary za drzewa 1, 2, 3, | |i 5 tj. kwotę 23520 zł, która to kwota po upływie 5 lat od wydania decyzji o odroczeniu kary jest umarzana po stwierdzeniu zachowania | |żywotności drzewa albo odtworzeniu korony drzew, a w razie stwierdzenia, że drzewa obumarły przed upływem 5 lat od | |dnia, w którym decyzja o odroczeniu terminu płatności kary stała się ostateczna, karę uiszcza się niezwłocznie, chyba że drzewa nie | |zachowały żywotności z przyczyn nienależnych od podmiotu ukaranego. Zasadnie SKO wskazało na błąd rachunkowy | |w obliczonej przez organ I instancji wysokości kary w punkcie 3 decyzji, ustalając w miejsce nieprawidłowo wyliczonej kwoty 12420 zł kwotę | |10080 zł (33600 zł x 30% = 10080 zł). | |Zaskarżona decyzja została wydana z zachowaniem zasad wskazanych w kodeksie postępowania administracyjnego, w związku z czym skład | |orzekający w niniejszej sprawie nie uznaje, aby kontrolowane postępowanie wskazywało na naruszenie przepisów postępowania, które mogło by | |mieć istotny wpływ na wynik sprawy. | |Podsumowując, Sąd ocenił, że należycie zinterpretowano i zastosowano art. 88 ust. 1 pkt 3 i 4 oraz art. 88 ust. 2 u.o.p., oraz w sposób | |wystarczający zebrano materiał dowodowy potrzebny do rozpoznania sprawy odpowiednio go interpretując, nie naruszając przy tym innych | |przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na jej wynik. | |Z tych wszystkich względów, Sąd uznał skargę za nieusprawiedliwioną, dlatego na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w wyroku. | | | | | | |

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło