VIII SAB/Wa 39/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda Sędziowie Sędzia WSA Renata Nawrot (sprawozdawca) Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w trybie uproszczonym w dniu 22 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi E. C., J. C. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy M. 1. stwierdza, że Wójt Gminy M. dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, 2. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy M. miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 3. wymierza Wójtowi Gminy M. grzywnę w wysokości [...] ([...]) złotych, 4. zasądza od Wójta Gminy M. na rzecz E. C., J. C. solidarnie kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Przedmiotem skargi E. i J. małżonków C. jest przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy M. w zakresie wydania decyzji w sprawie usunięcia odpadów. Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco: W dniu 20 lutego 2015 r. E. i J. małżonkowie C. (dalej: skarżący, wnioskodawcy) złożyli do Wójta Gminy M. (dalej: Wójt, organ I instancji) wniosek skierowany do Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska informujący o odpadach w postaci popiołu na działce nr [...] we wsi B. gmina M., co spowodowało degradacje działki, która była miejscem schronienia i wylęgu ptaków. Do wniosku dołączono zdjęcia. W dniu 23 lutego 2015 r. wnioskodawcy uzupełnili swój wniosek skierowany do Wójta, apelując o jak najszybsze przywrócenie środowiska do stanu właściwego. Tożsamy wniosek wraz z uzupełnieniem wnioskodawcy przesłali do Starosty Powiatu K., który przekazał pismo (wniosek) do Wójta Gminy M. w dniu 4 marca 2015 r. Również pismo informujące o nawiezieniu materiałów niewiadomego pochodzenia (mogące stanowić popioły z elektrowni K.) przesłał do Wójta – Wojewoda [...]. Pismem z 1 kwietnia 2015 r. Wójt poinformował skarżących, iż na działce oznaczonej nr [...] należącej do Wspólnoty Wsi, Samorząd Mieszkańców wsi B. zamierza wybudować świetlicę wiejską, nastąpiło wyrównanie działki poprzez nawiezienie materiału (popioły, pozostałości z węgla). Pismem z 14 kwietnia 2015 r. wnioskodawcy złożyli skargę do Przewodniczącego Rady Gminy M., przesyłając do wiadomości pismo Wójtowi, w którym informują i proszą o podjęcie stosownych działań w zakresie zasypywania działki popiołem. Z kolei Rada Gminy M. w dniu 21 kwietnia 2015 r. podjęła uchwałę o bezzasadności zarzutów wskazanych w piśmie. Kolejnym pismem z 6 maja 2015 r. skierowanym do Wójta, wnioskodawcy domagają się wglądu do dokumentacji sprawy. Organ I instancji natomiast w dniu 6 lipca 2015 r. kierując pismo do wnioskodawców – zaprosił ich na spotkanie celem wyjaśnienia wszystkich niejasności w toczącym się postępowaniu, na dzień 13 lipca 2015 r. Wnioskodawcy w dniu 15 lipca 2015 r. zawiadomili Wójta, iż nie mogli wziąć udziału w wyznaczonym spotkaniu, ale chcieliby zapoznać się z treścią protokołu z przebiegu spotkania i zaznaczyli, że ustosunkują się na piśmie do poruszonych na spotkaniu problemów. Wójt natomiast zawiadomił na piśmie wnioskodawców (pismo z 14 lipca 2015 r.) o nawiezieniu odpadów (mieszanki popiołowo-żużlowej) na teren działek [...],[...],[...] w miejscowości B.. Zawiadomieniem z 15 lipca 2015 r. Wójt wszczął postępowanie administracyjne z urzędu w sprawie usunięcia odpadów o kodzie 10 01 80 (mieszanka popiołowo-żużlowa) z terenu działki [...] w miejscowości B.. Powyższe zawiadomienie otrzymali: [...] Sp. z o.o. właściciel odpadów, W. K., Samorząd Mieszkańców Wsi B. oraz E. i J. C.. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2015 r. Wójt na podstawie art. 97 § 1 ust. 4 k.p.a. zawiesił postępowanie w sprawie do czasu zakończenia postępowania przez RDOŚ. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. rozpoznając zażalenie małżonków C. (brak zażalenia w aktach administracyjnych) na zawieszenie postępowania, postanowieniem z dnia [...] października 2015 r. orzekło o uchyleniu zaskarżonego postanowienia w całości. W dniu 19 listopada 2015 r. Wójt skierował do wnioskodawców oraz pozostałych stron, zawiadomienie o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy do 30 stycznia 2016 r. powołując się na skomplikowany charakter sprawy. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2016 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. działając na podstawie art. 37 k.p.a., rozpoznając zażalenie małżonków C. z 9 grudnia 2015 r. (brak zażalenia w aktach ) na bezczynność Wójta Gminy M. w sprawie usunięcia odpadów z terenu działki [...], postanowiło stwierdzić, iż Wójt pozostaje w bezczynności i wyznaczyło termin do załatwienia sprawy do dnia 30 stycznia 2016 r. Wójt w dniu 28 stycznia 2016 r. wydał decyzję na podstawie art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r. poz. 21), nakazującą Firmie [...] Sp. z o.o. usunięcia odpadów z terenu działki [...], ustalając termin usunięcia odpadów po uprawomocnieniu decyzji do 30 kwietnia 2016 r. Powyższa decyzja została doręczona wnioskodawcom. Następnie decyzją z [...] marca 2016 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. rozpoznając odwołanie [...] Sp. z o.o., uchyliło decyzję Wójta w całości i sprawę przekazało do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Zawiadomieniem z 19 kwietnia 2016 r. Wójt przedłużył termin załatwienia sprawy do 30 maja 2016 r., o czym poinformował strony, w tym wnioskodawców. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2016 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. ponownie działając na podstawie art. 37 § 2 k.p.a., rozpoznając zażalenie małżonków C. (brak zażalenia w aktach) na bezczynność Wójta Gminy M. w sprawie usunięcia odpadów z terenu działki [...], postanowiło stwierdzić, iż Wójt pozostaje w bezczynności i wyznaczyło dodatkowy termin do załatwienia sprawy do dnia 30 września 2016 r. W dniu 30 września 2016 r. Wójt ustalił strony postępowania administracyjnego dotyczącego nawiezienia odpadów na teren działki [...] (bez wnioskodawców) i według wykazu poinformował o treści art. 10 § 1 k.p.a. Wnioskodawcy pismem z 8 listopada 2016 r. zwrócili się do Wójta w trybie ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie informacji publicznej, o udostępnienie decyzji Wójta w sprawie usunięcia nielegalnie zeskładowanych odpadów z działki nr ew. [...]. Pismem z dnia 14 listopada 2016 r. Wójt poinformował wnioskodawców, że nie została jeszcze wydana ponowna decyzja w sprawie. Kolejne pismo wnioskodawcy składają do Wójta w dniu 25 listopada 2016 r., zaś w dniu 19 grudnia 2016 r. złożyli do Wójta pismo informujące, iż po upływie 1 roku i 4 miesięcy chce ich pozbawić statusu strony, co ich zdaniem jest niedopuszczalne gdyż do tej pory byli traktowani jako strona postępowania. W dniu 6 marca 2017 r. E. i J. C. (dalej skarżący) złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy M.. Zarzucając organowi naruszenie przepisów prawa procesowego tj. art. 7, 8, 12, 35 § 1 w zw. z art. 37 § 1 k.p.a., skarżący wnieśli o stwierdzenie, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, orzeczenie o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości [...] zł i zasądzenie kosztów postępowania. Uzasadniając złożony środek zaskarżenia podnieśli, iż od dnia złożenia wniosku upłynęło 2 lata, a zachowanie organu świadczy o świadomym i celowym wydłużaniu postępowania, co narusza powołane w skardze zasady ogólne postępowania administracyjnego. Zdaniem skarżących celem organu jest odwlekanie załatwienia sprawy, a także brak jakiejkolwiek inicjatywy w zbieraniu dowodów. Wójt prowadzi postępowanie opieszale co skutkuje przewlekłością postępowania Domagając się wymierzenia grzywny skarżący podkreślił, że przewlekłość postępowania ma charakter ciągły, organ lekceważy wszelkie wnioski i ponaglenia organu wyższego stopnia. Do skargi skarżący dołączyli zażalenia jakie składali do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R.. W odpowiedzi na skargę Wójt przedstawił czynności, jakie podejmował w prowadzonym postępowaniu. Stwierdził, iż zwłoka w załatwieniu sprawy wyniknęła z przyczyn niezależnych od organu, ponadto w sprawie była wydana decyzja nakazująca usunięcie odpadów firmie, która jest ich właścicielem "[...]". Zaznaczył, iż ustalono strony postępowania, zaś obecnie Wójt odmówił dopuszczenia do udziału w postepowaniu na prawach strony Stowarzyszeniu "[...]". Wójt stwierdził, iż skarżący nie są stroną postępowania i wniósł o odrzucenie skargi. W piśmie procesowym z dnia 6 kwietnia 2017 r. (k: 23-25v akt sądowych), skarżący podtrzymali swoje zarzuty i zaznaczyli, iż przez cały czas prowadzonego postępowania byli traktowani jak strona postępowania, zatem stanowisko Wójta jest dla nich niezrozumiałe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwana dalej: p.p.s.a.), w brzmieniu obowiązującym od dnia 15 sierpnia 2015 r. na podstawie art. 1 pkt 40 oraz art. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r. poz. 658), sprawowana przez sądy administracyjne kontrola administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest sprawność prowadzenia przez Wójta postępowania w sprawie wydania decyzji w przedmiocie usunięcia odpadów. W pierwszej kolejności zaznaczyć trzeba, iż zgodnie z art. 52 § 1 i § 2 p.p.s.a., warunkiem dopuszczalności złożenia skargi jest wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak: zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. W przypadku skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania warunkiem formalnym dopuszczalności jej wniesienia do sądu administracyjnego jest uprzednie złożenie zażalenia w trybie art. 37 k.p.a. Nie ma przy tym znaczenia to, czy zażalenie takie zostało rozpatrzone oraz stanowisko, jakie zajął w sprawie organ wyższego stopnia (por. wyrok WSA w Opolu z 22 grudnia 2014 r. sygn. akt II SAB/Op 38/14, publ. cbois). W niniejszej sprawie wymóg ten został spełniony i okoliczność ta nie jest sporna. Skarżący dwukrotnie składali zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. w przedmiocie bezczynności Wójta Gminy [...] i Kolegium dwukrotnie na podstawie art. 37 k.p.a. stwierdzało, że Wójt pozostaje w bezczynności. Wskazać dalej należy, iż stanowiąca przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie przewlekłość postępowania w sprawie o wydanie decyzji o usunięcie odpadów oceniana jest na podstawie przepisów ogólnych, zawartych w kodeksie postępowania administracyjnego. Z ogólnych zasad postępowania administracyjnego wynika natomiast, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, a także obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia, w myśl art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Z punktu widzenia sprawności postępowania znacząca jest zasada szybkości postępowania, wyrażona w art. 12 k.p.a. Jej realizacja zagwarantowana została przepisami określającymi terminy załatwienia sprawy. I tak, art. 35 § 1 k.p.a. stanowi, że organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.). Środkami obrony przed bezczynnością lub przewlekłością organów administracji publicznej są zażalenia określone w art. 37 k.p.a., a następnie skargi na bezczynność organu oraz skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania, składane do sądów administracyjnych na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Zgodnie natomiast z treścią art. 149 § 1 p.p.s.a., w brzmieniu obowiązującym od dnia 15 sierpnia 2015 r., mającym zastosowanie w niniejszym postępowaniu, Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (§ 1b). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 k.p.a. lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (§ 2). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym, jak i w doktrynie podkreśla się, że przez pojęcie "przewlekłego prowadzenia postępowania" należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywaniu czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (patrz: J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydanie 5, Warszawa 2012, str. 44; J. Drachal, J. Jasielski, R. Stankiewicz. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2011, str. 69-70; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1031/12, publ.cbois), ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy (patrz: J. Borkowski [w]: B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 2011, str. 238). Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmować więc będzie opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy. Zatem o przewlekłości postępowania przed organem administracji publicznej można mówić wówczas, gdy czas jego trwania przekracza rozsądne granice. W wyroku z dnia 26 października 2012 r. w sprawie II OSK 1956/12 (publ. cbois) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ zaistnieje wówczas, gdy organowi będzie można skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut prowadzenia czynności (w tym dowodowych) pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia. Odnosząc powyższe rozważania do stanu niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż prowadzone postępowanie w sprawie usunięcia odpadów prowadzone było w sposób przewlekły, opieszale, nieskutecznie i niesprawnie. Analiza akt sprawy prowadzi do konkluzji, że po pierwsze skarżący złożyli wniosek w dniu 19 lutego 2015 r. w przedmiocie nawiezienia odpadów na działkę [...], wniosek ten następnie uzupełnili w dniu 23 lutego 2015 r. Od tego momentu Wójt informował ich o podejmowanych krokach, skarżący wnosili o wgląd do akt w trybie art. 10 § 1 k.p.a., domagali się informacji od organu, składali zażalenie do Kolegium na postanowienie o zawieszeniu postępowania, ponadto dwukrotnie składali zażalenie w trybie art. 37 k.p.a. na bezczynność Wójta, które były rozpoznawane i rozstrzygnięcia Kolegium były im doręczane. Istotne jest także, że skarżącym doręczono zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego z dnia 15 lipca 2015 r., którego treść nie pozostawia wątpliwości, że Wójt uznał ich za stronę prowadzonego postępowania. Kluczowe jest zaś, że wydana przez Wójta decyzja z dnia [...] stycznia 2016 r. wydana na podstawie art. 26 ust. 2 ustawy o odpadach z dnia 14 grudnia 2012 r., nakazująca usunięcie odpadów Firmie [...], została również doręczona małżonkom C., podobnie jak decyzja Kolegium z dnia [...] marca 2016 r. (uchylająca decyzję w całości i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania). Tak więc Sąd nie ma wątpliwości, że Wójt traktował skarżących jak stronę w prowadzonym postępowaniu. Dopiero informacja zawarta w aktach administracyjnych z 30 września 2016 r. wskazuje na ustalenie stron postępowania i stwierdzić należy, że w wykazie powyższym nie uwzględniono małżonków C. jako strony postępowania. Nie jest rolą Sądu w postępowaniu rozstrzygającym w zakresie przewlekłości postępowania ustalanie czy ww. skarżący powinni posiadać status strony w sytuacji prowadzonego postępowania w oparciu o przepis art. 26 ust. 2 ustawy o odpadach z dnia 14 grudnia 2012 r. Niemniej Sąd zauważa, że organ I instancji (Wójt) podobnie jak Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznawało status skarżących jako strony. Świadczą o tym doręczane decyzje, składane i rozpoznane zażalenia. Jeżeli natomiast skarżący nie są stroną postępowania jak przyjął Wójt na pewnym etapie sprawy, to w jaki sposób organ I instancji rozpoznał wniosek skarżących z dnia 19 lutego 2015 r., uzupełniony następnie pismem z 23 lutego 2015 r. W tym miejscu zaznaczyć ponownie należy, że przy wszczętym z urzędu postępowaniu w sprawie usunięcia odpadów, skarżący byli stroną tego postępowania. Akta administracyjne wskazują, że organ I instancji nie negował możliwości wglądu do akt skarżącym. Organ I instancji nie wydał żadnego rozstrzygnięcia pozbawiającego skarżących udziału w postępowaniu w charakterze strony postępowania. Po wniesieniu wniosku nie wydał rozstrzygnięcia wynikającego z art. 61a § 1 k.p.a. Zgodnie z treścią tego art. gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 k.p.a., zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowania nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Na postanowienie powyższe przysługuje zażalenie (§ art. 61a) Zatem Sąd uznał, że skarżący skutecznie złożyli skargę na przewlekłość postępowania, która jest dopuszczalna. W stanie faktycznym niniejszej sprawy stwierdzić należy, że Wójt Gminy M. pozostawał w bezczynności jak również przewlekle prowadził postępowanie w przedmiocie usunięcia odpadów. Analiza czynności dokonanych przez organ w niniejszej sprawie uzasadnia stwierdzenie niezałatwienia sprawy w terminie ponieważ Wójt działał opieszale, pomijając termin wynikający z art. 35 k.p.a., nie dopełniając każdorazowo czynności określonych w art. 36 k.p.a. Taka sytuacja miała miejsce w kontrolowanym przypadku. Ponadto Sąd zauważa, że w niniejszej sprawie nie istniała żadna przyczyna niezależna od organu, która zwalniałaby go od załatwienia sprawy w terminie. Wójt wszczął postępowanie w sprawie dopiero po pięciu miesiącach od zawiadomienia (wniosku skarżących), nieskutecznie zawieszał postępowanie, nie reagował w sposób prawidłowy na wydane postanowienia przez Kolegium, w których określano termin załatwienia sprawy. Nie reagował skutecznie na pisma w sprawie odpadów pochodzące od innych organów państwowych. Oceniając przedmiotowe postępowanie nasuwa się wniosek, że organ I instancji nie skupiał się w tej sprawie na prawidłowej ocenie sprawy, kompletnym ustaleniu stron postępowania w momencie wszczęcia postępowania (a nie po upływie roku), tylko pozorował swoje działanie poprzez wydanie decyzji w dniu 28 stycznia 2016 r. Poza tym ignorował wytyczne organu odwoławczego, nie współpracując z nim. Tego rodzaju działania uchybiały zasadzie szybkości postępowania administracyjnego, co jest jednoznaczne ze stwierdzeniem w tej sprawie przewlekłości w jego prowadzeniu, naruszając art. 35 k.p.a. i art. 12 k.p.a. (punkt 1 wyroku na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Organ zaniechał również rzetelnego informowania stron o terminie załatwienia sprawy oraz przyczynach takiego stanu rzeczy, czym wyraźnie uchybił dyspozycji art. 36 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej prowadzący postępowanie jest obowiązany zawiadomić strony o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub w przepisach szczególnych, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin zawiadomienia sprawy. Sąd jednocześnie uznał, że zaistniała w sprawie przewlekłość nosi cechy rażącego naruszenia prawa (punkt 2 wyroku na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a.). Za rażące naruszenie art. 35 k.p.a. można uznać oczywiste niezastosowanie się do wskazanych w nim terminów, zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy brak jakiejkolwiek aktywności organu. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Jak wskazuje się w orzecznictwie "rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy można powiedzieć, że naruszono prawo w sposób oczywisty" (zob. wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., I OSK 675/12, LEX nr 1218894). Powyższy wniosek jest w stanie faktycznym sprawy jak najbardziej uzasadniony. Mając powyższe na uwadze Sąd za uzasadniony uznał wniosek skarżących do wymierzenia Wójtowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 w związku z art. 154 § 6 i § 7 p.p.s.a., która ma charakter nie tylko prewencyjny. Zgodnie z art. 154 § 6 p.p.s.a. grzywnę, o której mowa w § 1 wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. W przekonaniu Sądu wymierzona grzywna jest adekwatna do stopnia zawinienia Wójta Gminy M.. O zasądzeniu zwrotu kosztów postępowania sądowego orzeczono na postawie art. 200 i art. 209 p.p.s.a.