I SA/Wr 1323/16

WyrokWSA we Wrocławiu2017-09-20

Skład orzekający: Aleksandra Sędkowska, Daria Gawlak-Nowakowska, Kamila Paszowska-Wojnar

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy grunty i budynki wpisane do rejestru zabytków mogą być zwolnione z podatku rolnego i od nieruchomości, jeśli właściciel nie spełnia bezwzględnych warunków utrzymania i konserwacji zabytku zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, a także czy klasyfikacja gruntów w ewidencji gruntów jest wiążąca dla celów podatkowych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zwolnienie z podatku rolnego i od nieruchomości dla zabytków wymaga bezwzględnego spełnienia warunków utrzymania i konserwacji zgodnie z przepisami o ochronie zabytków. Niespełnienie tych warunków, nawet przy jednoczesnym podejmowaniu innych działań przez właściciela, wyklucza możliwość zastosowania zwolnienia. Ponadto, dla celów podatkowych wiążąca jest klasyfikacja gruntów zawarta w ewidencji gruntów, a organ podatkowy nie może samodzielnie dokonywać jej korekty.
Stan faktyczny
Prezydent Miasta ustalił A. F. łączne zobowiązanie pieniężne za 2014 r. w kwocie ponad 168 tys. zł, obejmujące podatek rolny i od nieruchomości. Organ wskazał, że grunty i budynki wpisane do rejestru zabytków są zwolnione od podatku rolnego i od nieruchomości pod warunkiem ich utrzymania i konserwacji, jednak w tym przypadku warunek ten nie został spełniony. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, argumentując, że właściciel nie przestrzegał przepisów o ochronie zabytków. Skarżący podniósł zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania i błędnej wykładni przepisów materialnych, kwestionując ustalenia faktyczne i sposób oceny stanu zabytku.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aleksandra Sędkowska (sprawozdawca), Sędziowie: Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, Sędzia WSA Kamila Paszowska-Wojnar, Protokolant: starszy asystent sędziego Marta Pająkiewicz-Kremis, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 30 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi A. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławcze w J. z dnia 30 sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia łącznego zobowiązanie pieniężne za rok 2014 oddala skargę w całości. Decyzją z dnia 18.04.2016 r. (nr [...]), Prezydent Miasta J.(dalej: organ) ustalił A. F. (dalej także: Strona, Skarżący) łączne zobowiązanie pieniężne za 2014 r. w kwocie 168.896 zł, w tym podatek rolny w wysokości 149 zł oraz podatek od nieruchomości w kwocie 168.747 zł. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że A. F. w roku 2014 był właścicielem gruntów stanowiących gospodarstwo rolne o powierzchni 7,7469 ha, a także terenów rekreacyjno-wypoczynkowych o powierzchni 411.579 m2, położonych w J., obręb M.. Organ wskazał dalej, że na powierzchni 47,3433 ha znajduje się zabytkowy park, wpisany do rejestru zabytków, a w jego granicach położone są zabytkowe mauzoleum i wieża widokowa. Prezydent Miasta podniósł, że wprawdzie grunty i budynki wpisane indywidualnie do rejestru zabytków są zwolnione od podatku rolnego oraz od podatku od nieruchomości, pod warunkiem ich utrzymywania i konserwacji zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, to jednak zgromadzone dowody, a zwłaszcza stanowisko D. Konserwatora Zabytków - nie pozwalały na zastosowanie zwolnienia w niniejszym przypadku. W złożonym odwołaniu A. F. podniósł, że stan faktyczny nie został należycie ustalony. Według Strony, aby ocenić zakres zaangażowania w opiece nad zabytkiem, konieczne było ustalenie stanu zabytku w chwili objęcia przez niego w posiadanie, czego organ nie uczynił. Tymczasem nieruchomość przysądzona postanowieniem sądowym z dnia 19.05.2011 r. była w bardzo złym stanie i od tego czasu wykonano szereg prac usuwających dotychczasowe, wieloletnie zaniedbania, których dopuścili się poprzedni właściciele. Skarżący podniósł, że nie ponosi odpowiedzialności za zaniechanie usunięcia drzew w złym stanie fitosanitarnym zgodnie z decyzją (z dnia 20.06.2012 r.) Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, gdyż było to wynikiem zrzeczenia się obowiązków przez osoby wykonujące i nadzorujące prace. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. (dalej też: Kolegium) decyzją z dnia 30.08.2016 r. (nr [...]) utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ przypominał, że zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 11 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz.U. z 2013 r., poz. 1381 z późn. zm.), zwalnia się od podatku rolnego grunty wpisane do rejestru zabytków, pod warunkiem ich zagospodarowania i utrzymania zgodnie z przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Podobnie, na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2014 r., poz. 849 z późn. zm.), zwalnia się od podatku od nieruchomości grunty i budynki wpisane indywidualnie do rejestru zabytków, pod warunkiem ich utrzymania i konserwacji zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, z wyjątkiem części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, że warunki wymienionych zwolnień odnoszące się do zachowania podmiotu, polegają w istocie na przestrzeganiu przepisów ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz.U. z 2014 r., poz. 1446 z późn. zm.), które nakładają na właściciela nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków określone obowiązki, a między innymi zabezpieczenie i utrzymanie zabytku i jego otoczenia w jak najlepszym stanie i korzystanie z zabytku w sposób zapewniający trwałe zachowanie jego wartości, jak również obowiązek podporządkowania się działaniom organom ochrony zabytków. Tymczasem, jak na to wskazywało pismo Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków (z dnia 8.12.2014 r.), w roku 2014 brak było spełnienia warunku umożliwiającego zastosowanie zwolnienia podatkowego. Uzyskane pozwolenia nr [...]oraz [...] D. Konserwatora Zabytków na usunięcie drzew i krzewów wygasły w 2013 roku, a osoby mające uprawnienia do prowadzenia prac i ich nadzorowania złożyły oświadczenia o zakończeniu ich obowiązków. Z kolei prace porządkowe organizowane przez Stronę prowadzone są bez właściwego pozwolenia konserwatorskiego oraz bez nadzoru osób uprawnionych na podstawie przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Kolegium stwierdziło, ze wniosek dowodowy o przesłuchanie świadków został zgłoszony na okoliczność stanu nieruchomości, sukcesywnej odbudowy, dbania o wygląd i konserwację zabytku, podczas gdy w sprawie istotne było przestrzeganie przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Przeprowadzenie tych dowodów nie było więc uzasadnione. Podobnie, pozostałe zaoferowane dowody nie dotyczyły przestrzegania przepisów wymienionych przepisów. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, A. F. działając przez pełnomocnika, wniósł o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wobec zaskarżonej decyzji Strona postawiła zarzuty naruszenia: - art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 613 z późn. zm., dalej "O.p."), poprzez nieprzeprowadzenie należytego postępowania dowodowego co do przysługiwania prawa do zwolnienia podatkowego, a w tym nieprzeprowadzenie dowodów zgłoszonych przez niego a także zaniechanie ustalenia stanu nieruchomości w chwili objęcia jej w posiadanie przez podatnika. Ponadto organ nie ustalił, jakie nieruchomości objęte zostały wpisem do rejestru zabytków, a w materiale dowodowym nie było decyzji o wpisie nieruchomości do rejestru zabytków; - art. 12 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku rolnym oraz art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, poprzez błędną ich wykładnię polegającą na przyjęciu, że utrzymanie i konserwacja zabytków zgodnie z przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami może być jedynie wynikiem czynności, na które uzyskano pozwolenie organu nadzoru konserwatorskiego, podczas gdy mieszczą się tu także czynności, które nie wymagają pozwolenia konserwatorskiego. W uzasadnieniu zarzutów Strona scharakteryzowała czynności podejmowane w celu należytego utrzymania zabytkowego parku. Stwierdziła między innymi, że remont zabytkowej wieży widokowej i mauzoleum jest uniemożliwiony z uwagi na niedoprowadzenie energii elektrycznej (brak możliwości technicznych przyłączenia energii). Z kolei niewykonanie decyzji konserwatorskiej o wycince drzew związane było z zrzeczeniem się obowiązków przez osoby wykonujące prace oraz osoby nadzorujące. Ponadto niewykonanie wycinki podyktowane było zakazami związanymi z usuwaniem gniazd ptasich z terenów zieleni. Strona podkreśliła, że w latach 2011 i 2012 organ przy wymiarze podatku stosował zwolnienie z art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a obecnie nie wykazał, że w roku 2014 doszło do pogorszenia utrzymania i konserwacji nieruchomości, uzasadniającego zaniechanie stosowania zwolnienia. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie. W toku postępowania sądowego pełnomocnik Skarżącego przedłożył pismo procesowe wraz z uwierzytelnionymi kopiami: - decyzji Prezydenta Miasta J. a z dnia 30 sierpnia 2017 r. wraz z mapą klasyfikacyjną, mapą uzupełniającą ewidencji gruntów oraz wykazem zmian danych ewidencyjnych; - operatu klasyfikacyjnego należących do Skarżącego gruntów na terenie działek [...], [...] i [...], [...], obręb [...], - oświadczenia klasyfikatora gruntów D. G. z dnia 2 września 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Skarga zasługuje na oddalenie. Z przepisu art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wynika, że zastosowanie przewidzianego tam zwolnienia wymaga spełnienia dwóch warunków. Po pierwsze, przedmiot opodatkowania w postaci gruntu (lub budynku) musi być wpisany indywidualnie do rejestru zabytków, a po drugie – poddany być musi utrzymaniu i konserwacji zgodnie z przepisami o ochronie zabytków. Z kolei przepis art. 12 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku rolnym, obok analogicznego warunku indywidualnego wpisania gruntu do rejestru zabytków, wymaga jego zagospodarowania i utrzymania zgodnie z przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Z decyzji z dnia 6.07.1997 r. wydanej z upoważnienia Wojewody J. przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w J. wynika, że do rejestru zabytków miasta J. wpisany został (pod numerem [...]) park w dawnej M. (obecnie miasto J. ). W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że park w dawnej M. założony został w 1873 r., z włączeniem elementów wcześniejszego XVIII w. ogrodu barokowego. Należy do parków typu krajobrazowego i odznacza się ciekawą kompozycją przestrzenną i posiada duże walory krajobrazowe. Z kolei decyzją z dnia 1.07.1996 r. (w aktach sprawy) organ nadzoru konserwatorskiego orzekł o uzupełnieniu wpisu dobra kultury do rejestru zabytków w ten sposób, że ustalił obszar zabytkowego parku w obrębie działki ewidencyjnej nr [...] w J. (nr mapy[...]) o powierzchni 47,3433 ha oraz objął ochroną konserwatorską (na mocy tej decyzji) znajdujące się w granicach parku zabytkowe mauzoleum i wieżę widokową. Z przytoczonych wcześniej przepisów zwalniających od podatku wynika, że warunkiem ich zastosowania jest utrzymanie, zagospodarowanie i konserwacja nieruchomości zgodnie z przepisami ustawy z dnia 23 lipca 2013 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz.U. z 2014 r., poz. 1446 z późn. zm.) oraz przepisami wykonawczymi. Widać z tego, że ustawodawca podatkowy preferuje nie tyle ogólną dbałość o stan nieruchomości, uskutecznianą stosownie do możliwości finansowych i własnego wyobrażenia właściciela (posiadacza) zabytku, lecz takie zachowanie, którego wymagają przepisy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. To z kolei determinuje także wyrażane w orzecznictwie stanowisko, że weryfikacji przestrzegania tych przepisów (utrzymania i konserwacji zabytku zgodnie z przepisami o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami) dokonuje wojewódzki konserwator zabytków lub działający z jego upoważnienia pracownicy wojewódzkiego urzędu ochrony zabytków (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 24.08.2006 r., sygn. akt I SA/Po 1203/05 oraz wyrok WSA w Opolu z dnia 17.12.2008 r., sygn. akt I SA/Op 272/08 - dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, w skrócie CBOSA). Zapatrywanie to potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny, między innymi w wyroku z dnia 24.06.2010 r. (sygn. akt II FSK 343/09 - dostępny w CBOSA). W wyroku tym Sąd stwierdził, że skoro organy podatkowe nie dysponują wiedzą pozwalającą ocenić stan zabytku i sposób jego konserwacji, to prawidłowe jest wystąpienie organu podatkowego do wojewódzkiego konserwatora zabytków o udzielnie informacji, względnie przedstawienie przez zainteresowanego podatnika odpowiedniego zaświadczenia wydanego przez wojewódzkiego konserwatora zabytków. W niniejszej sprawie organ podatkowy występował do Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków we W. o wyrażenie stanowiska w przedmiocie należytego utrzymania i konserwacji zabytku przez Skarżącego. Wojewódzki Konserwator Zabytków udzielił odpowiedzi w piśmie z dnia 7.08.2014 r., gdzie stwierdził, że właściciel w dalszym ciągu nie podjął oficjalnych działań mających na celu prowadzenie prac konserwatorskich, restauratorskich i robót budowlanych przy zabytku, zabezpieczenia i utrzymania zabytku oraz jego otoczenia jak w najlepszym stanie. Najpełniej organ nadzoru konserwatorskiego wypowiedział się piśmie z dnia 8.12.2014 r., gdzie stwierdził, że Skarżący nie prowadzi prac konserwatorskich, restauratorskich i robót budowlanych przy zabytkowych elementach założenia, jakimi są mauzoleum i wieża widokowa. Podniósł, że właściciel nie prowadzi prac pielęgnacyjnych przy zabytkowym założeniu parkowym zgodnie z wydanymi warunkami pozwolenia nr [...] i [...], a także wbrew wymogom art. 28 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami nie zawiadomił niezwłocznie wojewódzkiego konserwatora zabytków o kradzieży drzewa i jego nielegalnej wycince. Organ nadzoru konserwatorskiego zaznaczył w podsumowaniu, że od czasu informacji z dnia 7.08.2014 r. nie nastąpiła zmiana stanu faktycznego, nie poprawił się stan obiektu, a opieka nad zabytkiem nie spełnia warunków z art. 5 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Przypomnieć trzeba, że przepis ten wskazuje podstawowe (wymienienie nie ma charakteru wyczerpującego) akty staranności dysponenta zbytku, polegające na zapewnieniu warunków: naukowego badania i dokumentowania zabytku (pkt 1), prowadzenia prac konserwatorskich, restauratorskich i robót budowlanych przy zabytku (pkt 2), zabezpieczenia i utrzymania zabytku oraz jego otoczenia w jak najlepszym stanie (pkt 3), korzystania z zabytku w sposób zapewniający trwałe zachowanie jego wartości (pkt 4) oraz popularyzowania i upowszechniania wiedzy o zabytku oraz jego znaczeniu dla historii i kultury (pkt 5). W ocenie Sądu, wymóg zwolnienia podatkowego w postaci utrzymania, zagospodarowania i konserwacji zabytku nieruchomego ma charakter bezwzględny i zupełny (nie podlega też stopniowaniu). Oznacza to, że stwierdzenie uchybienia obowiązkom dysponenta zabytku w powyższym zakresie, określonym w przepisach o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, wyklucza uznanie spełnienia warunku zwolnienia nawet wtedy, gdy równocześnie dysponent ów wykonuje pewne (inne) czynności, które mogą być objęte pojęciem "opieki nad zabytkiem" w rozumieniu art. 5 przedmiotowej ustawy. Z przywołanego stanowiska organu nadzoru konserwatorskiego jednoznacznie wynikało, że Skarżący nie dopełnił ciążących na nim obowiązków związanych z dysponowaniem zbytkiem, które mieściłyby się w pojęciach utrzymania, zagospodarowania i konserwacji zabytku. Gdy chodzi o niewykonanie decyzji nr [...] oraz [...] zezwalających na usunięcie drzew i krzewów, to bez znaczenia pozostaje podnoszona przez Stronę okoliczność, że wszystkie osoby zgłoszone do wykonania i nadzoru prac (których nie rozpoczęto, jak zwrócono uwagę w odwołaniu), posiadające wymagane uprawnienia, złożyły następnie oświadczenia o zakończeniu obowiązków. Rzeczą Strony było takie zorganizowanie warunków pracy, ażeby wycinka była uskuteczniona. Strona mogła również powierzyć i zgłosić organowi nadzoru konserwatorskiego (w celu modyfikacji zezwolenia w tym zakresie) wykonywanie zadań przez inne uprawnione osoby. Takich działań Skarżący nie podjął przez cały okres, na jaki pozwolenie konserwatorskie zostało udzielone. W tych okolicznościach mało wiarygodne jest powoływanie się na przeszkodę w postaci zakazu usuwania gniazd ptasich z terenów zieleni także dlatego, że trudno przyjąć, iż wszystkie konkretnie przeznaczone do usunięcia drzewa zostały zasiedlone przez ptaki, podczas gdy gniazd ptasich nie stwierdzono podczas oględzin parku przed wydaniem pozwolenia (w obrębie wszystkich drzew przeznaczonych do usunięcia), a po wtóre zakaz usuwania gniazd, o którym napisano w uzasadnieniu przedmiotowych decyzji konserwatorskich miał charakter czasowy (od 1 marca do 15 października). Jak to wynika ze stanowiska Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków (pismo z dnia 8.12.2014 r.), od chwili oświadczeń o zakończeniu obowiązków przez wskazane w decyzjach osoby, wszelkie podejmowane prace przy pielęgnacji zieleni, uporządkowaniu kompozycji parku oraz usuwaniu drzew prowadzone są bez zezwolenia. Z kolei w odniesieniu do zaniechania obowiązku niezwłocznego zawiadomienia organu nadzoru konserwatorskiego o uszkodzeniu zabytku, czyli nielegalnej (samowolnej) wycince drzew, która określona została przez ten organ jako prowadzona na dużą skalę, to nie zasługuje na akceptację wytłumaczenie Strony, że tego zawiadomienia dokonała podczas oględzin w dniu 4.11.2013 r. (przez co wypełnić miała przedmiotowy obowiązek), albowiem wycinka i kradzież drewna miały miejsce wcześniej. Jak bowiem Skarżący sam podał do sporządzonego wówczas protokołu, zdążył o kradzieżach już kilkakrotnie zawiadomić Policję. Zwrócić przy tym trzeba uwagę, że wykonanie przez właściciela (posiadacza) zabytku obowiązku niezwłocznego zawiadomienia organu nadzoru konserwatorskiego o uszkodzeniu zabytku (por. art. 28 i art. 113 ust. 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami) jest działaniem odnoszącym się do stanu i zachowania zabytku, a więc w zakresie wymaganym przez przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz ustawy o podatku rolnym. Wskazane zachowanie Skarżącego jako właściciela zabytku nieruchomego było dostatecznym powodem do stwierdzenia, że nie został spełniony warunek zwolnienia podatkowego w postaci utrzymania, zagospodarowania i konserwacji zabytku. Trzeba także odnotować, że jakkolwiek w dobie powszechnego użycia (w przemyśle i rzemiośle) generatorów prądu oraz profesjonalnych narzędzi akumulatorowych, tłumaczenie skarżącego, że z uwagi na brak doprowadzenia prądu nie może podjąć się zabezpieczenia i napraw zabytkowego mauzoleum i wieży widokowej (znajdujących się na terenie parku), może wydawać się nieprzekonujące, to problematyka utrzymania tych obiektów, będąca także przedmiotem stanowiska organu nadzoru konserwatorskiego, wykracza poza kwestię zasadności zwolnienia podatkowego gruntu, będącego odrębnym od budowli przedmiotem opodatkowania (które nadto nie korzystają ze zwolnienia od podatku od nieruchomości z racji wpisu do rejestru zabytków). W świetle wymienionych wcześniej nieprawidłowości, nie miały ważącego znaczenia okoliczności podnoszone prze Stronę, a w istocie niekwestionowane przez organ (niesporne), że Skarżący dokonywał wywózki nieczystości z obszaru parku oraz zawierał umowy dotyczące kontroli drzewostanu i jego pielęgnacji, usuwania wiatrołomów i gałęzi po skradzionych drzewach, pilnowania parku oraz informowania o kradzieżach, usuwania chorych drzew (pod odpowiednim nadzorem), odbudowy zespołu alejek parkowych, naprawy grobli, przepustów i upustów wody. Organ nie podważał też twierdzeń Strony odnośnie wykonywania umów w zakresie nie wymagającym zezwolenia konserwatorskiego. Natomiast w zakresie w jakim pozwolenia wymagałaby, z uwagi na jego brak, to i tak nie mogłyby zostać (w sprawie) zaliczone na korzyść Strony. Jak to wcześniej stwierdzono, konieczność spełnienia przedmiotowego warunku zwolnienia podatkowego wyklucza badanie, czy zakres zaniechań bądź działań wbrew obowiązkom wynikającym z przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami w zakresie utrzymania, zagospodarowania i konserwacji zabytku – ma większy (mniejszy) zakres bądź cechuje się większą (mniejszą) doniosłością, aniżeli inne działania strony nakierowane na odpowiednie utrzymanie stanu zabytkowej nieruchomości (na przykład wywózka 975 ton odpadów i trzech kontenerów). Z tego powodu nieuzasadnione były zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 O.p.) w postaci zaniechania przeprowadzenia dowodów i przez to wadliwego ustalenia stanu faktycznego sprawy. Jak już podniesiono, organ nie kwestionował podejmowania przez Stronę działań na które się powoływała, a tylko uznał, że wobec stwierdzonych przez organ nadzoru konserwatorskiego wskazanych naruszeń, nie uzasadniają one (inne działania strony) zastosowania zwolnienia podatkowego. Zgodzić się należy z Kolegium, że we wskazanych okolicznościach zbędne na przykład było przesłuchanie świadków, zgłoszonych na okoliczność stanu faktycznego dotyczącego nieruchomości, dokonywania sukcesywnej odbudowy, dbania o wygląd i należytej konserwacji. Odmiennego poglądu na sprawę nie dostarczyła też umowa, zawarta z pomiędzy Skarżącym a J. G. i Ł. D. . Świadczy ona o podejmowaniu przez skarżącego starań w celu doprowadzenia zabytku do odpowiedniego stanu, natomiast nie podważa ustaleń odnośnie stwierdzonych przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków nieprawidłowościach. Bez wpływu na ocenę prawidłowości zaskarżonej decyzji pozostawała okoliczność braku ustalenia przez organ stanu nieruchomości w chwili objęcia jej przez Stronę w posiadanie. Sąd nie podziela argumentacji, że był to warunek niezbędny dla odmowy zastosowania zwolnienia podatkowego w roku 2014. Zaskarżona decyzja oparta była na ustaleniach wynikających z przeprowadzonych dowodów, a podniesione przez organ argumenty odnosiły się do zachowania podatnika w przedmiotowym roku podatkowym. Podobnie, nie było dla sprawy ważące, że dokonując wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego za poprzednie okresy podatkowe (2011 i 2012), organ zastosował interesujące w sprawie zwolnienie podatkowe. Świadczyć to może zasadniczo o tym tylko, że w odniesieniu do poprzednich okresów ustalony został odmienny stan faktyczny. Nawet gdyby założyć, że powodem odmiennych rozstrzygnięć była zastosowana przez organ odmienna wykładnia prawa, to nieuzasadnione jest oczekiwanie jej powielania, jeżeli nie była prawidłowa. Bez wypływu na uznanie za prawidłową zaskarżoną decyzję pozostają także dokumenty dopuszczone przez Sąd, jako dowody w sprawie, na rozprawie w dniu 30 sierpnia 2017 r. oraz wnioski zawarte w piśmie procesowym z dnia 6 września 2017 r. oraz zawarte tam dowody, a które zmierzały do wykazania m.in., iż tereny sklasyfikowane w 2014 r. jako tereny rekreacyjne "Bz" i stosownie do tej klasyfikacji opodatkowane, powinny być uznane dla potrzeb podatkowych jako tereny leśne a także jako łąki, pastwiska, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych oraz nieużytki. Świadczyć o tym ma m.in., w ocenie Skarżącego, decyzja Prezydenta Miasta J. z dnia 30 sierpnia 2017 r. o zaktualizowaniu użytków gruntowych oraz ustaleniu gleboznawczej klasyfikacji gruntów na działkach ewidencyjnych nr [...], [...] i [...], [...], obręb M., zgodnie z operatem klasyfikacyjnym przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 8 sierpnia 2017 r. Zdaniem Strony, organ błędnie oparł się na danych z ewidencji gruntów i budynków, która była niezgodna ze stanem faktycznym. Wykazane bowiem w ewidencji grunty nie są terenem rekreacyjnym i dlatego nie podlegają podatkowi od nieruchomości. Z takim stanowiskiem nie sposób się zgodzić. Należy bowiem podkreślić, iż z przepisów art. 1a ust. 3 i art. 2 ust. 1 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych wynika, że kryterium rozgraniczającym zakresy przedmiotowe podatku rolnego, leśnego i od nieruchomości jest wyłącznie odpowiednia klasyfikacja gruntu uwidoczniona w ewidencji gruntów. W sprawach wymiaru podatków lokalnych (w tym podatku od nieruchomości) należy stosować dyrektywę zawartą w art. 21 ustawy z 17 maja 1989 r. ustawy z 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000 r., Nr 100, poz. 1086 ze zm.), nakazującą kierować się danymi zawartymi w ewidencji gruntów. Aby grunt mógł być wyłączony z podatku od nieruchomości i potraktowany np. jako las, podlegający podatkowi leśnemu, należy wykazać, że posiada on w ewidencji klasyfikację właściwą dla lasów ("Ls"). Sporne grunty w 2014 roku sklasyfikowane były jako "Bz" i w żadnym wypadku nie można ich było (na gruncie prawa podatkowego) traktować jako lasy. Jedynie wcześniejsza zmiana ewidencji gruntów umożliwiałaby objęcie tych gruntów podatkiem leśnym. Stosownie do art. 22 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego ewidencję gruntów i budynków oraz gleboznawczą klasyfikację gruntów prowadzą starostowie. Z kolei właściciele i osoby władające obowiązane są zgłaszać właściwemu staroście wszelkie zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni licząc od dnia powstania tych zmian (art. 22 ust. 2 tej ustawy). Zgodnie natomiast z § 49 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454 ze zm.) o dokonanych zmianach w danych ewidencyjnych starosta zawiA. ia organy podatkowe - w przypadku zmian danych mających znaczenie dla wymiaru podatków: od nieruchomości, rolnego i leśnego. Zawiadomienie to zawiera w szczególności oznaczenie dokumentu, który stanowił podstawę do zmiany, oraz datę jej wprowadzenia. Sąd podziela w tym zakresie stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaprezentowane w wyroku z dnia 21 grudnia 2012 r., sygn. akt II FSK 986/11 (LEX nr 1415193), że z przytoczonej regulacji wynika, iż datą zmiany treści ewidencji jest data określona w skierowanym do organu podatkowego zawiadomieniu starosty. Powinna być ona również odnotowana w dzienniku zmian. Dopiero z tą datą - dokonania zmiany w ewidencji - określone grunty zmieniają swój charakter dla celów podatkowych. Wyłącznie zatem starostowie upoważnieni są do dokonywania zmian w ewidencji gruntów i budynków. Skoro w rozpoznawanej sprawie do dnia wydania decyzji przez organ odwoławczy nie dokonano zmian w ewidencji gruntów i budynków w zakresie przeznaczenia spornych gruntów, to organy podatkowe nie miały podstaw i nie były uprawnione do dokonywania w tym zakresie odmiennych ustaleń w ramach postępowania w sprawie podatku od nieruchomości, podatku rolnego i podatku leśnego. Odnosząc się więc do twierdzenia, że organy podatkowe powinny przeprowadzić postępowanie dowodowe pozwalające na ustalenie, czy wpis w ewidencji gruntów i budynków był prawidłowy i zgodny z rzeczywistym stanem faktycznym należy wskazać, że w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że organ podatkowy nie może samodzielnie dokonywać klasyfikacji funkcji nieruchomości, lecz powinien odwołać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków (por. uchwała 7 sędziów NSA z dnia 27 kwietnia 2009 r., sygn. akt II FPS 1/09 – www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Oznacza to, że co do zasady o sposobie kwalifikacji gruntu dla celów podatkowych w podatku od nieruchomości, nie tyle decyduje sposób rzeczywistego wykorzystania nieruchomości, ile jej funkcje wskazane w ewidencji gruntów i budynków. Dopóki ewidencja nie zostanie zmieniona w przewidzianym prawem trybie administracyjnym, dane te nie mogą być przez organ w toku postępowania podatkowego samodzielnie korygowane. Dopiero zmiana oznaczenia gruntu w ewidencji, na oznaczenie klasyfikujące sporne grunty według rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków np. jako lasy (Ls), może dać organom podstawę do opodatkowania tych gruntów podatkiem leśnym. Przy czym decyzja taka nie wywołuje skutków prawnych z mocą wsteczną. W opinii Sądu, zaskarżona decyzja, wbrew zarzutom skargi nie narusza art. 187 § 1 i art. 191, art. 122 O.p., albowiem organy słusznie opodatkowały sporne grunty podatkiem od nieruchomości, opierając się na materiale dowodowym zebranym w sprawie, który był wystarczający do prawidłowego ustalenia Skarżącemu łącznego zobowiązania podatkowego w podatku rolnym i podatku od nieruchomości za 2014 r. Sąd nie stwierdził również naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego. W tym stanie rzeczy skarga, jako nieuzasadniona, podlegała oddaleniu w całości na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło