I SA/Wr 1508/15

WyrokWSA we Wrocławiu2016-02-05

Skład orzekający: Katarzyna Radom, Dagmara Dominik-Ogińska, Marta Semiczek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Skarbowej prawidłowo zawiesił postępowanie wznowione w sprawie podatku VAT, opierając się na art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, z uwagi na toczące się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym postępowanie kasacyjne dotyczące innego orzeczenia, które pośrednio wiąże się z rozstrzyganą sprawą?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Dyrektor Izby Skarbowej nie wykazał istnienia przesłanek uzasadniających zawieszenie postępowania na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Sprawa zawisła przed Naczelnym Sądem Administracyjnym dotyczyła innego orzeczenia i miała jedynie pośredni związek z prowadzonym postępowaniem wznowieniowym, co wyklucza uznanie jej za zagadnienie wstępne. Brak bezpośredniej zależności między rozstrzygnięciem NSA a decyzją, która ma być wydana w postępowaniu wznowieniowym, uniemożliwia zawieszenie postępowania.
Stan faktyczny
Syndyk masy upadłości A Sp. z o.o. złożył wniosek o wznowienie postępowania podatkowego w sprawie VAT za 2006 r., powołując się na nowe okoliczności faktyczne stwierdzone prawomocnym wyrokiem NSA dotyczącym przedawnienia zobowiązania. Dyrektor Izby Skarbowej wznowił postępowanie, a następnie je zawiesił, uznając, że rozpatrzenie sprawy jest uzależnione od rozstrzygnięcia skargi kasacyjnej przed NSA dotyczącej innego orzeczenia. Po utrzymaniu w mocy postanowienia o zawieszeniu w drodze zażalenia, sprawa trafiła do WSA we Wrocławiu. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej poprzez błędne zawieszenie postępowania i brak uzasadnienia faktycznego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] czerwca 2015 r. oraz poprzedzające je postanowienie z dnia [...] kwietnia 2015 r. i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Katarzyna Radom, Sędziowie; sędzia WSA Dagmara Dominik-Ogińska (sprawozdawca), sędzia WSA Marta Semiczek, Protokolant: starszy sekretarz sądowy Barbara Głowaczewska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 5 lutego 2016 r. sprawy ze skargi Syndyka masy upadłości A Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej z/s we W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie podatku od towarów i usług za I-VI oraz VIII-XII 2006 r. I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] kwietnia 2015r. , nr [...]; II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej we W. na rzecz strony skarżącej kwotę 457 ( czterysta pięćdziesiąt siedem ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. 1. Postępowanie przed organem podatkowym 1.1. Zaskarżonym przez Syndyka A Sp. z o. o. w upadłości likwidacyjnej P. K. (dalej: strona, skarżący) postanowieniem, Dyrektor Izby Skarbowej we W. utrzymał w mocy swoje postanowienie z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...], o zawieszeniu postępowania, wznowionego postanowieniem ww. organu podatkowego z dnia [...] marca 2015r. nr [...], w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług (dalej: VAT) za miesiące do stycznia do czerwca i od sierpnia do grudnia 2006 r. 1.2. Jak wynikało z akt sprawy, pismem z dnia 3 marca 2015 r. skarżący wystąpił do Dyrektora Izby Skarbowej we W. z wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną tegoż organu podatkowego [...] z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...], uchylającą w całości decyzję Naczelnika D. Urzędu Skarbowego z dnia [...] października 2012 r., nr [...], i określającą wysokość kwot zwrotu różnicy VAT za miesiące do stycznia do czerwca i od sierpnia do grudnia 2006 r. W podstawie wniosku wskazano art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r. poz. 613 ze zm., dalej: O.p.), wywodząc zaistnienie przesłanki wyjścia na jaw nowych okoliczności faktycznych istniejących w dniu wydania decyzji i nieznanych organowi, który ją wydał, stwierdzonych prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 września 2014 r., sygn. akt II FSK 2078/12, publ. CBOSA, które mają wpływ na przedmiotową sprawę, a dotyczących przedawnienia zobowiązania w VAT za miesiące do stycznia do czerwca i od sierpnia do grudnia 2006r. W motywach wniosku strona przedstawiła stan faktyczny sprawy z podkreśleniem wszystkich kwestii związanych z zabezpieczeniem zobowiązania w VAT za ww. okresy rozliczeniowe 2006 r. Wskazała, że wydając decyzję wymiarową organ odwoławczy powołał się na przerwanie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, w związku z zabezpieczeniem dokonanym na podstawie dokumentu ZZ-1. Na podstawie decyzji Naczelnika D. Urzędu Skarbowego we W., wystawiono zarządzenie zabezpieczenia doręczone spółce 24 czerwca 2011 r. Spółka wniosła zarzuty, które zostały oddalone przez organy podatkowe obu instancji. Wyrokiem z dnia 16 marca 2012 r., sygn. akt I SA/Wr 58/12, publ. CBOSA, Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie w całości stwierdzając, że zarządzenie zabezpieczenia zawierało braki. Stanowisko to podtrzymał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 września 2014 r., sygn. akt II FSK 2078/12, publ. CBOSA. W opinii syndyka, zajęcie zabezpieczenia nie doszło do skutku i nie mogło się przekształcić w zajęcie egzekucyjne. W związku z tym strona, na podstawie art. 245 § 1 pkt 1 O.p. w związku z art. 208 § 1 O.p. oraz art. 59 § 1 pkt 9 O.p., wniosła o wznowienie postępowania, uchylenie dotychczasowej decyzji wymiarowej i umorzenie postępowania w sprawie, z uwagi na przedawnienie zobowiązania w VAT za ww. okresy rozliczeniowe 2006 r. 1.3. Postanowieniem z dnia [...] marca 2015 r., nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w. W. wznowił postępowanie podatkowe w sprawie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do czerwca i od sierpnia do grudnia 2006 r., zakończone decyzją ostateczną z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...]. 1.4. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...], na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 O.p., Dyrektor Izby Skarbowej we W. zawiesił ww. postępowanie do czasu rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 13 sierpnia 2014 r., sygn akt I SA/Wr 1445/14, publ. CBOSA, wydanego po rozpatrzeniu skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] marca 2014 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję tegoż organu podatkowego z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...], odmawiającą uchylenia decyzji ostatecznej z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...], w przedmiocie rozliczenia w VAT za miesiące od stycznia do czerwca i od sierpnia do grudnia 2006 r. 1.5. Po rozpoznaniu zażalenia, Dyrektor Izby Skarbowej we W. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu stwierdził, że zawieszenie wznowionego postępowania było zasadne i zgodne z przepisami O.p. Podniósł, że sprawie dotyczącej tej samej ostatecznej decyzji podatkowej z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...], doszło do ponownego uruchomienia trybu nadzwyczajnego w trakcie toczącego się jeszcze przed sądem administracyjnym postępowania dotyczącego ww. decyzji. A zatem pomiędzy postępowaniem sądowoadministracyjnym ze skargi na ostateczną decyzję – wydaną we wznowionym postępowaniu – dotyczącym decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu podatkowym w trybie zwykłym, a obecnie wznowionym postępowaniem podatkowym – dotyczącym tej samej wymiarowej decyzji ostatecznej – istnieje zależność, eliminująca możliwość ich dwutorowego prowadzenia. Organ zauważył, że oba postępowania (prowadzone w trybie wznowienia) dotyczą tej samej i ostatecznej decyzji wymiarowej (niezależnie od przyczyny wznowienia) oraz odnoszą się w istocie do tożsamej sprawy, a jej granice wyznaczają te same normy prawa materialnego. Kontynuacja obecnie wznowionego postępowania musiałaby doprowadzić do podjęcia jednego z rozstrzygnięć, o których mowa w art. 245 § 1 O.p. (być może odmiennego od dotychczasowego), a to z kolei doprowadziłoby do zmiany stanu faktycznego, przed którym został postawiony Naczelny Sąd Administracyjny badając sprawę w uprzednio wznowionym postępowaniu (dotyczącym tej samej sprawy zakończonej decyzją ostateczną Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] czerwca 2013 r.) – zakończonym decyzją Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] marca 2014 r., nr [...]. By nie doprowadzić do takiej sytuacji, wznowione postępowanie dotyczące tej samej sprawy podatkowej zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] czerwca 2013 r. należało zawiesić, a zarzut strony o nieuzasadnionym zawieszeniu postępowania uznać za bezpodstawny. 2. Postępowanie przed Sądem pierwszej instancji 2.1. W skardze, strona wniosła o uchylenie w całości zaskarżonych postanowień obu instancji. Formułując zarzuty skargi wskazała na naruszenie: 1) art. 217 § 2 O.p. w zw. z art. 201 § 1 pkt 2 O.p. przez uchybienie wymogom formalnym dotyczącym obligatoryjnych elementów postanowienia, przejawiającym się brakiem zawarcia w nim uzasadnienia faktycznego, pozwalającego na ustalenie rzeczywistych motywów wydanego przez organ podatkowy rozstrzygnięcia zawieszającego postępowanie podatkowe w przedmiocie zobowiązania w VAT za ww. okresy rozliczeniowe 2006 r.; 2) art. 201 § 1 pkt 2 O.p. przez błędne uznanie, że załatwienie sprawy będącej przedmiotem postępowania uzależnione jest od wydania rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie ze skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 13 sierpnia 2014 r., sygn. akt I SA/Wr 1445/14, publ. CBOSA, co w konsekwencji przeświadczyło o zawieszeniu postępowania podatkowego. W uzasadnieniu strona podniosła, że organ stosując art. 201 § 1 pkt. 2 O.p. dokonał zawieszenia wznowionego postępowania podatkowego z zaniechaniem art. 217 § 2 O.p. Zwróciła uwagę na brak uzasadnienia faktycznego w zakresie wykazania istnienia zależności między uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego, a rozpatrzeniem sprawy. W ocenie strony, może to sugerować, iż wstrzymanie biegu sprawy przez organ było działaniem pozornym ukierunkowanym na wydłużenie czasu do wydania rozstrzygnięcia we wznowionym postępowaniu, gdyż nie zostało wykazane istnienie zagadnienia prejudycjalnego, mogącego stanowić przeszkodę procesową do rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji. Zdaniem strony brak jest jakichkolwiek usprawiedliwionych podstaw, aby zasadnie można było stwierdzić, że prawomocne orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego –stanowiące kontrolę sądowoadministracyjną rozstrzygnięcia wydanego przez WSA we Wrocławiu (sygn. akt I SA/Wr 1445/14) – mogłoby stanowić zagadnienie wstępne dla zawieszonego postępowania skarżącego. Rozstrzygnięcie Naczelnego Sądu Administracyjnego, od którego organ uzależnia nadanie biegu w sprawie, nie będzie obejmować rozstrzygania w przedmiocie zgodności z prawem decyzji ostatecznej ustalającej stronie zobowiązanie podatkowe i pozostaje bez wpływu dla nadania biegu niniejszemu postępowaniu podatkowemu, w szczególności nie stanowi podstawy zawieszenia postępowania w rozumieniu art. 201 § 1 pkt 2 O.p. W opinii strony, zawieszenie postępowania należy uważać za działania pozorne stanowiące przejaw strategii procesowej organu w związku z równolegle toczącym się postepowaniem upadłościowym, którego skarżący jest stroną. 2.2. W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej we W. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. 3. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 3.1. Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. 2014 r., poz. 1647 ze zm.), stanowiąc w art. 1 § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie, jeśli stwierdzi, że wydano je m.in. z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy – art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: ppsa). 3.2. Zdaniem Sądu, skarga jest uzasadniona, gdyż zaskarżone postanowienie i poprzedzający je akt naruszają w stopniu istotnym przepis art. 201 § 1 pkt 2 O.p. 3.3. Istota sporu między stronami dotyczy zasadności zawieszenia postępowania prowadzonego w trybie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną z dnia [...] czerwca 2013 r., określającą skarżącej rozliczenie w VAT za miesiące do stycznia do czerwca i od sierpnia do grudnia 2006 r. w związku postępowaniem odwoławczym (kasacyjnym) od wyroku tutejszego Sądu oddalającego skargę strony na decyzję z dnia [...] marca 2014 r. utrzymującą w mocy decyzję z dnia [...] stycznia 2014 r. – wydaną w trybie wznowienia postępowania – odmawiającą uchylenia ww. decyzji ostatecznej z dnia [...] czerwca 2013 r. Organy podatkowe, powołując się na art. 201 § 1 pkt 2 O.p. stwierdziły zależność między ww. postępowaniami, eliminującą możliwość ich dwutorowego prowadzenia. Zdaniem organów podatkowych oba postępowania (prowadzone w trybie wznowienia) dotyczą tej samej, ostatecznej decyzji wymiarowej, niezależnie od przyczyny wznowienia, odnoszą się w istocie do tożsamej sprawy, a jej granice wyznaczają te same normy prawa materialnego. Innego zdania jest strona skarżąca, w opinii której w rozpoznawanej sprawie brak jest jakichkolwiek usprawiedliwionych podstaw do przyjęcia, że wydane przez sąd kasacyjny orzeczenie mogłoby stanowić zagadnienie wstępne dla zawieszonego postępowania. 3.4. W opinii Sądu, analiza akt sprawy i argumentacji stron prowadzi do wniosku, że w tym sporze rację ma skarżąca. Organ podatkowy nie wykazał bowiem, że w tej sprawie wystąpią przesłanki uzasadniające zawieszenie postępowania. 3.5. Jako podstawę prawną zaskarżonego postanowienia organ podatkowy powołał art. 201 § 1 pkt 2 O.p. Przepis ten stanowi, że organ podatkowy zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Użyte w tym zapisie pojęcie "zagadnienia wstępnego" było wielokrotnie przedmiotem wykładni dokonywanej przez sądy administracyjne. Odwołując się do tych źródeł omawiane pojęcie należy rozumieć jako zagadnienie, którego rozstrzygnięcie, przez inny organ lub sąd, jest niezbędne dla rozpatrzenia i wydania decyzji w konkretnej, toczącej się sprawie (np. gdy rozstrzygnięcie sprawy podatkowej uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem kwestii prawnej). Jeżeli "zagadnienie wstępne" wykazuje jedynie pośredni związek z rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji, nie ma ono charakteru zagadnienia wstępnego. Mogą wiązać się z nim określone skutki procesowe, ale powstanie takiego "zagadnienia" nie rodzi obowiązku zawieszenia postępowania podatkowego. Zatem zagadnienie wstępne wiąże się z wystąpieniem przeszkody uniemożliwiającej rozstrzygnięcie sprawy podatkowej. Zależności rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego i rozpatrzenia sprawy podatkowej nie można zatem utożsamiać z wymogiem ukierunkowania tej ostatniej na określoną treść decyzji podatkowej. Od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego "zależeć" powinno rozpatrzenie sprawy podatkowej w ogóle, nie zaś wydanie decyzji o określonej treści (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 listopada 2011 r., sygn. akt II FSK 1916/11, publ. CBOSA). Ponadto pod pojęciem "zagadnienia wstępnego", należy rozumieć sytuację, w której wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania, uwarunkowane jest rozstrzygnięciem zagadnienia prawnego, które ze względu na jego przedmiot należy do kompetencji innego organu państwowego niż ten, przed którym toczy się postępowanie w sprawie głównej lub sądu. Chodzi tu o związek bezpośredni (podkreśl. Sądu), a więc o bezwzględne uzależnienie rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Uzależnienie rozstrzygnięcia od zagadnienia wstępnego oznacza, że rozstrzygnięcie tego zagadnienia jest warunkiem rozstrzygnięcia sprawy podatkowej w ogóle, a nie warunkiem wydania decyzji o określonej treści. (por. wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 2014r., sygn. akt II FSK 2011/13, publ. CBOSA). 3.6. Przyjmując takie rozumienie sformułowania "zagadnienie wstępne" z art. 201 § 1 pkt 2 O.p. nie może budzić wątpliwości, że w rozpoznawanej sprawie nie istniały podstawy do zawieszenia postępowania z uwagi na spór zawisły przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Także treść uzasadnienia zaskarżonego postanowienia (bowiem orzeczenie wydane w pierwszej instancji praktycznie go nie posiada) nie wykazała zależności, o której mowa w przywołanych tezach orzeczeń sądów administracyjnych pomiędzy wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego rozpoznającego skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 13 sierpnia 2014 r., sygn. akt I SA/Wr 1586/14, publ. CBOSA, a obecnie prowadzonym postępowaniem wznowieniowym. Trzeba dostrzec, że sprawa zawisła przed Naczelnym Sądem Administracyjnym dotyczy rozstrzygnięcia, które tylko pośrednio wiąże się z kolejnym prowadzonym postępowaniem wznowieniowym. Taka zaś zależność wyklucza uznanie, że ww. orzeczenie będzie stanowiło dla obecnego rozstrzygnięcia zagadnienie wstępne. Inne są zakresy obu prowadzonych postępowań, cele i podstawy prawne. Naczelny Sąd Administracyjny będzie rozpoznawał skargę kasacyjną od orzeczenia sądu pierwszej instancji oddalającego skargę na decyzję w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej określającej stronie wysokość rozliczenie w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2006 r. Decyzja ta decyzja została wydana po wznowieniu postępowania, z inicjatywy strony, która powołała się na przesłankę wynikająca z art. 240 § 1 pkt 8 O.p. Ewentualne rozstrzygnięcie podjęte w tej sprawie przez sąd kasacyjny odnosić się będzie wyłącznie do wyroku oddalającego skargę na decyzję wydaną w trybie wznowienia postępowania. Kognicją tego sądu w żadnej mierze nie zostanie objęta ostateczna decyzja z dnia [...] czerwca 2013 r. określająca skarżącej rozliczenie w VAT za ww. okresy rozliczeniowe 2006 r., w stosunku do której uruchomiony został tryb wznowienia postępowania także i w tej sprawie. W związku z tym nie sposób wywieść zależności pomiędzy rozstrzygnięciem wydanym przez Naczelny Sąd Administracyjny a prowadzonym obecnie postępowaniem w sprawie wznowienia procedury zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r. Powoływane w treści zaskarżonego postanowienia orzeczenia sądów administracyjnych nie mogą znaleźć zastosowania w tej sprawie, gdyż dotyczą innego stanu faktycznego. W cytowanych wyrokach zależność pomiędzy orzeczeniami (sądu i organu podatkowego działającego w trybach nadzwyczajnych) wynikała z faktu, iż zarówno sąd jak i organ podatkowy orzekały w przedmiocie tego samego aktu administracyjnego. W rozpoznawanej sprawie taka sytuacja nie wystąpiła. Jak wskazano, przedmiotem kontroli sądu odwoławczego jest wyrok orzekający w zakresie legalności decyzji Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] marca 2014 r. (podkreśl. Sądu), wydanej w trybie wznowienia postępowania utrzymującą w mocy decyzję tegoż organu o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji z dnia [...] czerwca 2013 r. w przedmiocie rozliczenia w VAT za ww. okresy rozliczeniowe 2006 r. Prowadzone zaś przez organy podatkowe postępowanie ma orzec, czy istnieją podstawy do uchylenia w trybie wznowienia postępowania ww. decyzji ostatecznej z dnia [...] czerwca 2013 r. (podkreśl. Sądu). Opisane fakty wykluczają zatem możliwość przyjęcia, że orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego będzie stanowiło dla organu prowadzącego postępowanie w sprawie wznowienia postępowania zagadnienie wstępne, które umożliwi rozstrzygnięcie sprawy, a contrario bez którego pojęcie takiego rozstrzygnięcie byłoby wykluczone. Jak wskazano istnienie takiej zależności wyklucza brak związku przyczynowego pomiędzy orzeczeniem wydanym przez Naczelny Sąd Administracyjny a decyzją, która ma być wydana w toku obecnie prowadzonego postępowania. Uchylenie przez sąd drugiej instancji wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, a nawet decyzji z dnia [...] marca 2014 r. nie będzie się bezpośrednio odnosiło do orzeczenia istotnego z punktu widzenia rozpoznawanej sprawy tj. do decyzji z dnia [...] czerwca 2013 r. Nie wystąpi zatem bezpośrednia relacja, której istnienia wymaga przepis art. 201 § 1 pkt 2 O.p. 3.7. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ podatkowy wskazał na fakt, iż kontynuacja obecnie wznowionego postępowania musiałby doprowadzić do podjęcia jednego z rozstrzygnięć, o których mowa w art. 245 § 1 O.p. (być może odmiennego od dotychczasowego), a to z kolei doprowadziłoby do zmiany stanu faktycznego przed którym został postawiony Naczelny Sąd Administracyjny badając sprawę w uprzednio wznowionym postępowaniu. By nie doprowadzić do takiej sytuacji, wznowione postępowanie dotyczące tej samej sprawy podatkowej zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] czerwca 2013 r., zdaniem organu podatkowego, należało zawiesić. Odnosząc się do tej argumentacji wskazać trzeba, na błędne założenie organu podatkowego (niemające odzwierciedlenia w stanie faktycznym), że oba postępowania (sądowe i administracyjne) dotyczą tej samej sprawy. Opisane fakty tezie tej przeczą. Po drugie nie sposób nie dostrzec, że teza organu podatkowego wspiera się na odwrotnej relacji obu postępowań (sądowego i administracyjnego). Wynika z niej, że to orzeczenie organu podatkowego, wydane w trybie wznowienia postępowania mogłoby wpłynąć na rozstrzygnięcie podejmowane przez Naczelny Sąd Administracyjny. W tym względzie można mieć jednak istotne wątpliwości, co wykracza poza granice niniejszej sprawy. Trafnie zatem podniosła strona skarżąca, że niezasadne są twierdzenia organu o tym, aby prawomocne orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego mogło stanowić zagadnienie wstępne dla obecnie wznowionego postępowania. 3.8. Sąd w składzie rozpoznającym sprawę dostrzega jednak, że po stronie organu podatkowego mogły powstać pewne wątpliwości co do wykładni przepisu art. 201 § 1 pkt 2 O.p., choć treść zaskarżonego postanowienia wprost ich nie artykułuje. Źródłem tych obiekcji jest niewątpliwie ocena wzajemnych relacji pomiędzy postępowaniami sądowym i administracyjnym. Zagadnienie to jest połowicznie uregulowane w art. 56 ppsa. Stanowi on, iż w razie wniesienia skargi do sądu po wszczęciu postępowania administracyjnego w celu zmiany, uchylenia, stwierdzenia nieważności aktu lub wznowienia postępowania, postępowanie sądowe podlega zawieszeniu. Nie odnosi się jednak do relacji odwrotnej, w której po złożeniu skargi do sądu zostanie uruchomione postępowanie administracyjne w trybach nadzwyczajnych. Analizując, zapadłe na tle ww. przepisu, orzecznictwo sądów administracyjnych można wywieść szersze rozumienie pojęcia "zagadnienia wstępnego", niż definiowane w przywołanych na wstępie orzeczeniach, wydanych na gruncie art. 201 § 1 pkt 2 O.p. (por. wyroki NSA z dnia 17 lipca 2014 r., sygn. akt I GSK 580/13; z dnia 24 stycznia 208r. sygn. akt I FSK 153/07; z dnia 15 lipca 2014r. sygn. akt I GSK 544/13; z dnia 14 grudnia 2014r. sygn. akt II GSK 1530/13, publ. CBOSA). Z punktu widzenia rozpoznawanej sprawy konieczne jest jednak wskazanie, że przywołane wyroki, wydane na podstawie art. 56 ppsa odnoszą się do innej sytuacji procesowej, w której działania sądu i organu podatkowego dotyczą tej samej decyzji, co jak wskazano w tej sprawie nie występuje. Powyższe prowadzi do przekonania, że w rozpoznanej sprawie – przyjmując nawet szersze rozumienie przesłanek zawieszenia postępowania – brak jest podstaw do zawieszenia postępowania w sprawie wznowienia procedury zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r. określającej stronie rozliczenie w VAT za miesiące do stycznia do czerwca i od sierpnia do grudnia 2006 r. 3.9. Uznając, że zaskarżone orzeczenie i poprzedzające je postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. naruszają wskazane na wstępie rozważań przepisy prawa procesowego, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c) ppsa w związku z art. 135 ppsa uchylił orzeczenia organów podatkowych obu instancji. O kosztach orzekł na podstawie art. 200 ppsa. 3.10. W związku z powyższym, organ podatkowy powinien podjąć działania celem rozpoznania sprawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło