I SA/Wr 162/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Radom po rozpoznaniu w dniu 9 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi A S.A. w likwidacji z/s w C. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania od decyzji dotyczącej podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia do lipca 2010 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżąca spółka, będąca w likwidacji, wniosła skargę kasacyjną, w której zawarła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu. W formularzu urzędowym strona podała, że wnosi o prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wskazała, że - z uwagi na zaprzestanie działalności - nie posiada środków finansowych. Oświadczyła, że wysokość kapitału spółki wynosi 3.929.477,65 zł, wartość środków trwałych 273.819,07 zł, a wysokość straty za ostatni rok obrotowy (2012) 673.884,62 zł. Podała, że stan kont na trzech rachunkach bankowych - na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku - wynosił 4.496,02 zł, 31,13 euro i 43.145,80 zł. Na wezwanie referendarza sądowego, spółka przedłożyła dokumenty, z których wynika, że - na koniec 2013 r. - kapitał własny spółki wynosił 4.603.362,27 zł, zobowiązania krótkoterminowe 1.727.364,97 zł, należności krótkoterminowe 5.565.274,55 zł, wartość środków na rachunkach i w kasie 204.065,30 zł. Z przedłożonych zeznań podatkowych wynika, że w 2013 r. spółka osiągnęła przychód w wysokości 2.652.666,97 zł (zysk - 92.859,47 zł). Do maja 2014 r. przychód netto wyniósł 6.878.214,38 zł, a strata 673.884,62 zł, przy czym wartości te nie wzrosły od marca 2014 r. Na rachunkach bankowych za miesiące od marca do maja 2014 r. odnotowane zostały wpłaty z tytułu zwrotu podatku VAT, wpłaty ze strony A sp. z o.o. oraz wpłaty i obciążenia związane z prowadzoną działalnością gospodarczą. Saldo na koniec maja wynosiło 4.496,02 zł i 43.145,80 zł. Postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2014 r. referendarz sądowy odmówił spółce przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Na powyższe rozstrzygnięcie spółka wniosła sprzeciw, w treści którego zawarła polemikę z orzeczeniem referendarza. W ocenie strony, referendarz, mimo prawnych możliwości, nie wezwał ją do przedłożenia dodatkowych dokumentów. W konsekwencji, strona nie mogła wykazać swojej rzeczywistej sytuacji finansowej i majątkowej. Do sprzeciwu strona nie dołączyła żadnych nowych dokumentów. Zarządzeniem z 15 grudnia 2014 r. Sąd wezwał skarżącą spółkę do uzupełnienia formularza urzędowego poprzez wskazanie o ustanowienie jakiego pełnomocnika z urzędu wnosi. Pismem z dnia [...] stycznia 2015 r. strona złożyła ponownie formularz urzędowy, w którym wskazała, że wnosi o zwolnienie jej od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Jako znane z urzędu wskazać trzeba, że wpis od skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie wynosi 100 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, gdy wykaże ona, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. W ocenie Sądu, w świetle przedstawionych przez spółkę okoliczności oraz zebranych dokumentów, nie można przyjąć, że spółka nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych. Zauważyć trzeba, że na obecnym etapie postępowania, tj. po oddaleniu skargi, koszty sądowe sprowadzają się wyłącznie do wpisu od skargi kasacyjnej. Z danych przyjętych do rozpoznania wniosku wynika, że spółka zamknęła poprzedni rok z zyskiem (92.859,47 zł), przy przychodzie w kwocie ponad 2.000.000 zł. Ponadto wysokość jej należności krótkoterminowych kilkakrotnie przewyższa wartość zobowiązań krótkoterminowych. Oprócz tego skarżąca spółka posiadała (na koniec 2013 r.) na rachunkach bankowych i w kasie ponad 200.000 zł. Już zatem te dane wskazują, że strona mogła pozyskać środki na opłacenie swego udziału w sprawie. Podkreślić trzeba, że w przypadku przedsiębiorców miarodajną dla oceny nie jest kategoria dochodu czy straty, lecz wartość przychodu. Ta kategoria podatników bowiem ma do dyspozycji legalne instrumenty podatkowe, które pozwalają na równoważenie kosztów i przychodów w taki sposób, aby w końcowym rozliczeniu minimalizować bądź w ogóle eliminować obciążenia podatkowe (zob. postanowienia NSA: z 5 września 2013 r., II OZ 707/13; z 25 września 2012 r., I GZ 228/12; CBOSA - orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy również wskazać, że ponoszenia kosztów swego udziału w sprawie strona winna się spodziewać najpóźniej z dniem wniesienia skargi. Co za tym idzie, obowiązana jest, w miarę możliwości finansowych, gromadzić środki na ten cel. Skarga w niniejszej sprawie jest datowana na 1 lutego 2013 r. Przedstawione wyżej dane finansowe nie pozostawiają zaś wątpliwości, że spółka była w stanie - w tej dacie - zgromadzić środki na opłacenie kosztów sądowych. Ustosunkowując się zaś do twierdzeń strony o braku możliwości wykazania swojej sytuacji finansowej i materialnej, Sąd zauważa, że zarządzeniem z 4 lipca 2014 r. strona została przez referendarza sądowego wezwana do dostarczenia określonych dokumentów. W wezwaniu wskazano, że skarżąca ma prawo złożyć także inne dokumenty oraz informacje, których treść może mieć znaczenie dla oceny wniosku spółki. Spółka z tego prawa nie skorzystała. Przedłożyła jedynie dokumenty wprost wymienione w wezwaniu. Nieuzasadnione są więc zarzuty strony, że powinna zostać wezwana do przedłożenia dodatkowych dokumentów. Zdaniem Sądu, ocena sytuacji spółki w powiązaniu z przedłożoną dokumentacją nie daje podstawy do uznania, że spełnia ona przesłanki do przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W przedmiotowej sprawie strona ma bowiem możliwość zgromadzenia odpowiednich środków. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, na podstawie art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.