I SA/Wr 176/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dagmara Dominik-Ogińska Sędziowie: Sędzia WSA Jadwiga Danuta Mróz Sędzia WSA Marta Semiczek po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. D. o wyłączenie sędziów: sędziego WSA Marka Olejnika, sędziego WSA Darii Gawlak-Nowakowskiej oraz sędziego WSA Marii Tkacz-Rutkowskiej w sprawie ze skargi A. D. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia w sprawie niedopuszczalności zażalenia postanawia: oddalić wniosek o wyłączenie sędziów. Postanowieniem z dnia 7 września 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej: WSA) we Wrocławiu oddalił wniosek A. D. o wyłączenie od rozpoznania niniejszej sprawy sędziego WSA Katarzyny Radom. W zażaleniu na powyższe postanowienie (datowanym na 12 października 2015 r.) skarżący zawarł wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie sędziów: sędziego WSA Zbigniewa Łobody, sędziego WSA Anetty Chołuj oraz sędziego WSA Barbary Ciołek. Ponadto skarżący w piśmie z 19 grudnia 2015 r. ponowił swój wniosek o wyłączenie sędziego WSA Katarzyny Radom. Postanowieniami z dnia 15 stycznia 2016 r. WSA we Wrocławiu oddalił kolejny wniosek skarżącego o wyłączenie ww. sędziów oraz odrzucił ponowny wniosek o wyłączenie sędziego WSA Katarzyny Radom. W pismach z dnia 9 lutego 2016 r. skarżący ponownie wniósł o wyłączenie sędziów, tym razem sędziego WSA Marka Olejnika, sędziego WSA Darii Gawlak-Nowakowskiej oraz sędziego WSA Marii Tkacz-Rutkowskiej. Jako podstawę wyłączenia skarżący wskazał art. 18, art. 19 i art. 20 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Sędziowie, których dotyczy wniosek o wyłączenie złożyli pisemne oświadczenie, że w sprawie o sygn. akt I SA/Wr 176/15 nie zachodzą podstawy ich wyłączenia określone w art. 18 p.p.s.a., jak również nie istnieją okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywoływać wątpliwości co do ich bezstronności. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Wniosek skarżącego o wyłączenie sędziów – WSA Marka Olejnika, sędziego WSA Darii Gawlak-Nowakowskiej oraz sędziego WSA Marii Tkacz-Rutkowskiej – był niezasadny. Wyjaśnić trzeba, że p.p.s.a. przewiduje ściśle sytuacje, gdy sędzia może zostać wyłączony od rozpoznania konkretnej sprawy. Wyłączenie sędziego z mocy samej ustawy, stosownie do treści art. 18 § 1 p.p.s.a. następuje w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowo-administracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Również sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (art. 18 § 3 p.p.s.a.). Niezależnie od ww. przyczyn zgodnie z art. 19 p.p.s.a. Sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Obowiązkiem strony zgłaszającej wniosek jest natomiast uprawdopodobnienie przyczyny wyłączenia (art. 20 § 1 p.p.s.a.). Jak wynika z akt sprawy, we wniosku skarżący wskazał jedynie, że postanowienia Sądu z 15 stycznia 2016 r. są w jego ocenie nieważne i naruszają prawo. Zdaniem Sądu, argumentacja skarżącego jest niewystarczająca do uwzględnienia jego wniosku o wyłączenie sędziów. Według Sądu, samo prowadzenie przez sędziego postępowania z naruszeniem przepisów procesowych, nie może być skuteczną podstawą wniosku o wyłączenie sędziego przewidzianego. Strona powinna bowiem zwalczać naruszenie przepisów postępowania przy pomocy środków zaskarżenia (por. postanowienia SN: z 24 marca 1966 r., II PZ 15/66; z 21 sierpnia 1970 r. I PZ 41/70, z 2 maja 1974 r., I CZ 48/74). W przedmiotowej zaś sprawie skarżący nie uprawdopodobnił w żaden sposób, aby zachodziła którakolwiek z przesłanek wskazanych w art. 18-20 p.p.s.a. Ponadto wskazani we wniosku sędziowie potwierdzili w swoich oświadczeniach, że nie zachodzą w stosunku do nich żadne okoliczności z art. 18 oraz art. 19 p.p.s.a. W orzecznictwie utrwalony jest zaś pogląd, że brak podstaw do wyłączenia sędziego występuje zwłaszcza, gdy sędzia złoży oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w powołanym przepisie, dające podstawę do wyłączenia go i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi wątpliwości (zob. postanowienia NSA z 11 września 2012 r., II OZ 704/12, CBOSA). Podkreślić należy, że autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego (zob. postanowienie SN z 25 sierpnia 1971 r., I CZ 212/71, OSNC 1972/3/55). W tym stanie rzeczy, wobec braku oczywistych faktycznych i prawnych przesłanek do wyłączenia sędziów: WSA Marka Olejnika, sędziego WSA Darii Gawlak-Nowakowskiej oraz sędziego WSA Marii Tkacz-Rutkowskiej, Sąd – na podstawie art. 22 § 1 i § 2 p.p.s.a. – orzekł jak w sentencji postanowienia.