I SA/Wr 2085/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska po rozpoznaniu w dniu 5 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, na etapie skargi kasacyjnej od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 15 grudnia 2014 r., I SA/Wr 2085/13, w sprawie ze skargi "A" sp. z o.o. z siedzibą w M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia oleju smarowego postanawia: odmówić zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 9 lipca 2014 r., I SA/Wr 2085/13, o odmowie przyznania stronie skarżącej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 9 lipca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej: WSA) we Wrocławiu odmówił stronie skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Analizując przedłożone przez stronę wyniki finansowe za lata 2010-2013 Sąd uznał, że skarżąca nie wykazała spełnienia przesłanek do przyznania jej wnioskowanego prawa. W uzasadnieniu wyrażonego stanowiska Sąd zwrócił uwagę, że spółka w sposób niezakłócony prowadzi działalność gospodarczą, która w 2013 r. przyniosła spółce zysk w wysokości ponad 444.000 zł. W poszczególnych miesiącach 2014 r. spółka odnotowała przychód w kwocie ponad 400.000 zł i zysk – ponad 200.000 zł. Odnosząc się do podniesionego przez stronę argumentu o wszczęciu postępowania egzekucyjnego Sąd wskazał, że strona nie wykazała jakie środki egzekucyjne zostały zastosowane (wskazane przez stronę zajęcie towaru miało miejsce w 2011 r.), a nadto uznał, że okoliczność ta nie miała istotnego wpływu na funkcjonowanie firmy na rynku, co potwierdzały dane z deklaracji VAT-7. Postanowieniem z dnia 16 września 2014 r. (sygn. akt I GZ 317/14) Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: NSA) oddalił zażalenie spółki na to postanowienie. W związku z uprawomocnieniem się postanowienia z dnia 9 lipca 2014 r., skarżąca spółka została ponownie wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. W następstwie tego wezwania skarżąca spółka ponownie wniosła o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 15 grudnia 2014 r. WSA we Wrocławiu odmówił zmiany postanowienia z dnia 9 lipca 2014 r. odmawiającego stronie skarżącej przyznania prawa pomocy. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez NSA, który postanowieniem z dnia 11 marca 2015 r. (sygn. akt I GZ 88/15) oddalił zażalenie spółki na ww. postanowienie. Postanowieniem z dnia 15 grudnia 2014 r. WSA we Wrocławiu odrzucił skargę skarżącej spółki z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego. Na etapie skargi kasacyjnej od tego postanowienia skarżąca spółka wniosła kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W jego uzasadnieniu podała, że w okresie od kwietnia do czerwca 2014 r. wobec skarżącej spółki zostały wydane decyzje określające wysokość zobowiązań podatkowych na łączną kwotę około 6 milionów zł, które zostały opatrzone rygorem natychmiastowej wykonalności. Podniosła także, że w 2013 r. osiągnęła zysk w kwocie 444.147,38 zł. Do wniosku pełnomocnik spółki dołączył: kserokopię (niepełną) decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. z dnia [...] r. określającej zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za marzec, maj, oraz za miesiące od czerwca do grudnia 2010 r. w kwotach podanych w tej decyzji oraz kserokopie (niepełne) postanowień Naczelnika Urzędu Skarbowego w J. z dnia [...] r. o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności nieostatecznym decyzjom z dnia [...] r. w zakresie podatku od towarów i usług (za poszczególne miesiące od lipca do grudnia 2010 r. oraz od stycznia do kwietnia 2011 r.) oraz podatku dochodowego od osób prawnych za 2010 r. Postanowieniem z dnia 11 maja 2015 r. Sąd po raz kolejny odmówił zmiany postanowienia z dnia 9 lipca 2014 r. odmawiającego stronie skarżącej przyznania prawa pomocy. W dniu 25 czerwca 2015 r. NSA oddalił zażalenie spółki. Zarządzeniem z dnia 19 sierpnia 2015 r. Przewodniczący Wydziału I wezwał skarżącą spółkę do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, pod rygorem jej odrzucenia. W odpowiedzi na to wezwanie strona złożyła znowu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie kosztów sądowych. W treści wniosku strona powtórzyła argumentację z poprzednich wniosków. Ponownie wskazała na: egzekucję należności w kwocie ponad 5 milionów złotych, zajęcie towaru o wartości ponad 300 tysięcy złotych; wydanie decyzji określających wysokość zobowiązań podatkowych na kwotę ok. 6 milionów złotych z rygorem natychmiastowej wykonalności, nieosiąganie zysku w 2014 r., a także bezskuteczność egzekucji wobec spółki. Jako nową okoliczność strona wskazała złożenie kolejnych skarg do sądu administracyjnego, w których wysokość wpisu wynosi łącznie 69.710 zł. Do wniosku spółka załączyła bilanse i sprawozdania m.in. za okres od 1 stycznia do 31 maja 2015 r., z których wynika, że spółka osiągnęła zysk ze sprzedaży za ten okres w kwocie 42.810 zł, przy przychodzie netto 127.500 zł. Ponadto przedłożyła deklaracje dla podatku VAT za marzec, kwiecień i maj 2015 r., z których wynika, że spółka dokonały dostawy towarów na kwotę odpowiednio 25.500 zł, 25.500 zł, 15.500 zł. Oprócz tego spółka złożyła deklarację w podatku dochodowym od osób prawnych za 2014 r., z którego wynika, iż w tym okresie podatkowym osiągnęła przychód w kwocie 627.000 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Analizując treść wniosku o przyznanie prawa pomocy, a także załączone przez stronę dokumenty, Sąd nie stwierdził, aby w sprawie zaistniały jakiekolwiek okoliczności uzasadniające zmianę postanowienia WSA we Wrocławiu z 9 lipca 2014 r. Po pierwsze należy zauważyć, że w toku postępowania orzekano już o przyznaniu stronie prawa pomocy w związku z wcześniejszymi wnioskami strony w tym przedmiocie (ostatnio, postanowieniem z dnia 11 maja 2015 r.). Z tego względu rozpoznawany wniosek strony należało potraktować jako kolejny wniosek o zmianę postanowienia WSA we Wrocławiu z dnia 9 lipca 2014 r. o odmowie przyznania prawa pomocy, jako że to właśnie postanowienie odnosi się do wykazania przez skarżącą spółkę przesłanki do udzielenia jej wnioskowanego prawa z zakresu prawa pomocy. Zgodnie zaś z treścią art. 165 ustawy 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Zmiana prawomocnego orzeczenia w trybie art. 165 p.p.s.a. musi zatem wiązać się z istotną zmianą okoliczności sprawy w stosunku do tych, które były wcześniej przedmiotem oceny w tym orzeczeniu. Zdaniem Sądu, treść uzasadnienia ocenianego wniosku o przyznanie prawa pomocy nie wskazuje na pogarszającą się sytuację finansową spółki. Przede wszystkim trzeba zauważyć, że wszystkie podnoszone we wniosku okoliczności były już analizowane przez tutejszy Sąd. Po pierwsze, fakt prowadzenia postępowania egzekucyjnego na kwotę ok. 5 mln złotych skarżąca podnosiła już wcześniej. Po drugie, tutejszy Sąd analizował także argument co do zajęcia towaru na kwotę ponad 300 tysięcy złotych i faktu wydania w stosunku do spółki kolejnych decyzji wymiarowych na łączną kwotę ok. 6 mln. złotych, opatrzonych rygorem natychmiastowej wykonalności. W ocenie zaś Sądu, nowa okoliczność w postaci wszczęcia przez stronę nowych postępowań sądowoadministracyjnych nie ma wpływu na ocenę, czy spółka jest w stanie ponieść koszty sądowe w sprawie. Trzeba bowiem zauważyć, że z przedstawionych dokumentów wynika, że spółka nadal prowadzi działalność gospodarczą. Potwierdzają to deklarację w podatku VAT (dostawy na kwotę ok. 20.000 zł), a także wygenerowany przez stronę przychód w 2014 r. (ponad 600.000 zł). Sprawozdania przedłożone przez spółkę niewątpliwie zaś dowodzą, że działalność spółki jest rentowna, gdyż zysk za pierwsze półrocze 2015 r. wyniósł ponad 60.000 zł. Podkreślenia wymaga, że w przypadku przedsiębiorców miarodajną dla oceny zdolności płatniczych podmiotu nie jest kategoria "dochodu", lecz "przychodu", gdyż istnieją legalne instrumenty podatkowe pozwalające na równoważenie kosztów i przychodów tak, by w końcowym rozliczeniu minimalizować bądź w ogóle eliminować obciążenia podatkowe. Strata jest wyłącznie wynikiem bilansowym i nie stanowi automatycznie o braku środków finansowych. Jej powstanie nie oznacza więc jeszcze utraty płynności finansowej (zob. postanowienia NSA: z 5 września 2013 r., II OZ 707/13; z 25 września 2012 r., I GZ 228/12; CBOSA – orzeczenia.nsa.gov.pl). Wobec powyższego uznać należało, że w sprawie nie doszło do istotnej zmiany sytuacji finansowej i majątkowej skarżącej spółki, która uzasadniałaby przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Przedstawione przez stronę okoliczności potwierdzają bowiem, że spółka miała możliwość zabezpieczenia środków na opłacenie w sprawie kosztów sądowych. W konsekwencji żądanie strony zmiany postanowienia WSA we Wrocławiu z 9 lipca 2014 r. jest niezasadne. Z tych powodów, działając na podstawie art. 165 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.