I SA/Wr 2150/13

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku adwokata W. K. o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu w sprawie ze skargi D.M. G. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 8 lutego 2006 r. sygn. akt I SA/Wr 596/03 postanawia 1. przyznać adwokatowi W. K. z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wynagrodzenie w kwocie 2.214 zł (słownie: dwa tysiące dwieście czternaście 00/100), w tym podatek od towarów i usług w kwocie 414 zł (słownie: czterysta czternaście 00/100), tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu; 2. odmówić przyznania adwokatowi W.K. kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu ponad kwotę przyznaną w pkt 1. Postanowieniem z dnia 12 grudnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił sporządzoną przez D. M. G. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu z dnia 8 lutego 2006 r. sygn. akt I SA/Wr 596/03. W postępowaniu tym strona skarżąca korzystała z zastępstwa procesowego adwokata W.K. wyznaczonego na podstawie postanowienia referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu z dnia 28 lutego 2005 r. (sygn. akt I SA/Wr 596/03) przez Okręgową Radę Adwokacką we W. pismem z dnia 13 czerwca 2006 r. W dniu 22 stycznia 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wpłynęło pismo procesowe wyznaczonego w sprawie z urzędu adwokata z dnia 20 stycznia 2014 r., w którego treści pełnomocnik procesowy odmówił sporządzenia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 20 grudnia 2013 r. o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego, doręczone pełnomocnikowi w dniu 13 stycznia 2014 r., oraz sformułował wniosek o zasądzenie na jego rzecz kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, które nie zostały uiszczone ani w części ani w całości. Zarządzeniem z dnia 4 grudnia 2013 r. Zastępca Przewodniczącego Wydziału I Sądu wyznaczył w sprawie wpis sądowy od skargi o wznowienie postępowania w kwocie 1.000, stosownie do § 1 pkt 2) w zw. z § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193 ze zm. – dalej powoływane jako Rozporządzenie Rady Ministrów). Wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie została zgodnie wskazana przez strony postępowania sądowego w kwocie 150.402,80 zł. W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Natomiast na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (tekst jednolity w Dz. U. z 2009 nr 146 poz. 1188 ze zm., dalej powoływana jako ustawa - Prawo o adwokaturze) koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ponosi Skarb Państwa, a szczegółowe zasady ponoszenia tych kosztów, z uwzględnieniem sposobu ustalania tych kosztów, wydatków stanowiących podstawę ich ustalania oraz maksymalnej wysokości opłat za udzieloną pomoc Minister Sprawiedliwości określi w drodze rozporządzenia, po zasięgnięciu opinii Naczelnej Rady Adwokackiej (ust. 2 art. 29 ustawy – Prawo o adwokaturze). Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jednolity w Dz. U. z 2013 r. poz. 461 – dalej powoły-wane jako Rozporządzenie) w § 19 wprowadziło zasadę, że koszty nieopłaconej pomo-cy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5, oraz niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata. Konieczne jest wskazanie, że stosownie do § 1 pkt 1) Rozporządzenia określa ono opłaty za czynności adwokackie przed organami wymiaru sprawiedliwości. Zasądzając opłatę za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy adwokata, a także charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia (§ 2 ust. 1 Rozporządzenia). Jednocześnie wskazać trzeba, że stosownie do § 5 Rozporządzenia wysokość stawek minimalnych w sprawach nieokreślonych w rozporządzeniu ustala się przyjmując za podstawę stawkę w sprawach o najbardziej zbliżonym rodzaju. Analizując treść powołanych przepisów prawa referendarz sądowy stwierdził, że w braku unormowania przewidującego wprost zasady zasądzania wynagrodzenia dla pełnomocnika procesowego (adwokata) wyznaczonego z urzędu za udział w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji w sprawie ze skargi o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem, zastosowanie znajdzie na wynikającej z § 5 Rozporządzenia zasadzie analogii stawka przewidziana w Rozporządzeniu za udziału adwokata z urzędu w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, określona w § 18 ust. 1 pkt 2) lit. c Rozporządzenia dla adwokata, który reprezentował stronę w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji, tj. 50% stawki minimalnej określonej w pkt 1). Stawka ta określona z uwzględnieniem wartości przedmiotu zaskarżenia na podstawie § 18 ust. 1 pkt 1) lit. a w zw. z § 6 pkt 6) Rozporządzenia wynosi 3.600 zł. W rezultacie wynagrodzenie ustanowionego w sprawie z urzędu adwokata za udział w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji ze skargi o wznowienie postępowania wynosi w sprawie 1.800 zł (50% kwoty 3.600 zł). Zastosowana w sprawie analogia podyktowana jest charakterystyką skargi o wznowienie postępowania wynikającą z ograniczonego zakresu podstaw dla jej wywiedzenia, podobnie jak w przypadku skargi kasacyjnej wszczynającej postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, oraz z identycznej, wynikającej z § 3 Rozporządzenia Rady Ministrów zasady wyznaczania kwoty wpisu sądowego od skargi kasacyjnej i skargi o wznowienie postępowania, kształtującej ciężar kosztowy prowadzenia postępowania sądowoadministracyjnego na skutek obu wskazanych środków prawnych. Zgodnie z § 2 ust. 3 Rozporządzenia w sprawach, których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu opłaty, o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Ponieważ stawka podatku od towarów i usług wynosi 23% (art. 5 ust. 1 pkt 1) w zw. z art. 8 ust. 1, art. 41 ust. 1 i art. 146a pkt 1) ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jednolity w Dz. U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 ze zm.), podatek, o który podwyższeniu podlega wynagrodzenie ad-wokata, wynosi w sprawie 414 zł (23% kwoty 1.800 zł). Reasumując, referendarz sądowy postanowił przyznać ustanowionemu z urzędu adwokatowi wynagrodzenie w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji ze skargi o wznowienie postępowania w kwocie 1.800 zł, powiększone o podatek od towarów i usług obliczony według wyżej wskazanej stawki podatkowej w kwocie 414zł, w łącznej kwocie 2.214 zł (słownie: dwa tysiące dwieście czternaście 00/100). Mając na uwadze powyższe referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Admi-nistracyjnym we Wrocławiu postanowił jak w pkt. 1. sentencji. Odnosząc się do przesłanego przez adwokata wyznaczonego z urzędu pisma procesowego, w którym odmówił on sporządzenia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 20 grudnia 2013 r. o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego referendarz sądowy uznał za stosowne przywołać unormowanie art. 276 w związku 280 i art. 173 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wedle którego od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Oznacza to, że od postanowienia Sądu z dnia 20 grudnia 2013 r. o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania stronie przysługiwała skarga kasacyjna. Tymczasem adwokat z urzędu odmówił sporządzenia i wniesienia w sprawie zażalenia od wskazanego orzeczenia Sądu. W sprawach dotyczących ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu unormowanie wynikające z Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ustawy - Prawo o adwokaturze oraz Rozporządzenia winny być rozpatrywane łącznie. Zdaniem referendarza sądowego ich treść uzasadnia przyznanie adwokatowi wyznaczonemu z urzędu kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu jedynie w sytuacji, gdy adwokat ten podejmuje w imieniu strony korzystającej z prawa pomocy czynności zmierzające do realizacji jej prawa do sądu. Rozpatrując wniosek wyznaczonego z urzędu adwokata o zasądzenie na jego rzecz kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu należy uwzględniać niezbędny nakład pracy adwokata, a także charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Mając na uwadze przywołane przepisy prawa, wynikające z nich zasady rządzące ponoszeniem przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu oraz stan faktyczny sprawy, referendarz sądowy ocenił, że wniosek adwokata W. K. o zasądzenie na jego rzecz kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w zakresie sporządzenia pisma w przedmiocie odmowy sporządzenia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 20 grudnia 2013 r. o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego nie mógł skutkować zasądzeniem na jego rzecz stosownego wynagrodzenia. Czynność procesowa, której dokonania odmówił w sprawie wyznaczony z urzędu adwokat, tj. sporządzenia i wniesienia zażalenia na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania, nie mieści się bowiem w ramach dopuszczalnych czynności procesowych przewidzianych obowiązującym unormowaniem postępowania sądowoadministracyjnego, które mogłyby prowadzić do wyjaśnienia lub rozstrzygnięcia sprawy strony korzystającej z usług profesjonalnego pełnomocnika procesowego z urzędu w sytuacji odrzucenia przez Sąd jej skargi o wznowienie postępowania. Z tych powodów referendarz sądowy oddalił wniosek adwokata W. K. w zakresie zasądzenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w kwocie ponad kwotę wskazaną w punkcie 1 sentencji postanowienia. Stosowne orzeczenie znalazło wyraz w punkcie 2. sentencji postanowienia. Postanowienie referendarza sądowego w przedmiocie zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu znajduje oparcie w wyżej wskazanych przepisach prawa oraz w art. 258 § 1 i § 2 pkt 8) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.