I SA/Wr 342/08

WyrokWSA we Wrocławiu2008-10-21

Skład orzekający: Marta Semiczek, Zbigniew Łoboda, Anetta Chołuj

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dochody wspólnoty mieszkaniowej z tytułu odsetek od środków pieniężnych znajdujących się na rachunku bankowym oraz odsetek od nieterminowych wpłat zaliczek podlegają zwolnieniu z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych?
Ratio decidendi
Dochody wspólnoty mieszkaniowej z tytułu odsetek od środków pieniężnych znajdujących się na rachunku bankowym oraz odsetek od nieterminowych wpłat zaliczek należy uznać za dochody uzyskane z gospodarki zasobami mieszkaniowymi, które podlegają zwolnieniu z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 44 u.p.d.o.p. Organ odwoławczy błędnie zrównał zwrot "gospodarowanie zasobami mieszkaniowymi" z "zasoby mieszkaniowe", kładąc akcent na aspekt rzeczowy, co nie znajduje uzasadnienia w przepisach.
Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa zwróciła się o interpretację przepisów prawa podatkowego dotyczącą opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych dochodów z odsetek od środków na rachunku bankowym i lokatach, a także odsetek od nieterminowych wpłat zaliczek. Organy podatkowe uznały te dochody za podlegające opodatkowaniu. Wspólnota wniosła skargę do WSA, argumentując, że dochody te pochodzą z gospodarki zasobami mieszkaniowymi i powinny być zwolnione z opodatkowania.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzające ją postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego i zasądził na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Semiczek (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Łoboda, Sędzia WSA Anetta Chołuj, Protokolant Aleksandra Felcenloben, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 21 października 2008 r. przy udziale ---- sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej w L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w J. G. z dnia 25 stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie interpretacji przepisów prawa podatkowego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza na rzecz skarżącej od Dyrektora Izby Skarbowej we W. kwotę 457 zł (czterysta pięćdziesiąt siedem) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w J. G. z dnia 25 stycznia 2008 r. o nr [...] zmieniająca postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. z dnia 28 września 2007 r. o nr [...] w sprawie udzielenia pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych. Wnioskiem z dnia 27 czerwca 2007 r. Wspólnota Mieszkaniowa z L. przy ul K. W. [...] (dalej: skarżąca) zwróciła się do Naczelnika Urzędu Skarbowego o udzielenie pisemnej interpretacji w zakresie uznania za przychód z gospodarki zasobami mieszkaniowymi dochodu z tytułu odsetek od środków pieniężnych znajdujących się na rachunku bankowym, odsetek od lokat bankowych dokonanych przez wspólnotę mieszkaniową i odsetek od nieterminowych wpłat zaliczek dokonanych przez właścicieli lokali mieszkalnych z tytułu pokrycia kosztów utrzymania nieruchomości - w części przeznaczonej na cele związane z utrzymania zasobów mieszkaniowych oraz uznania tego dochodu za zwolniony z opodatkowania. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, iż przepisy ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (j.t. z 2000 r. Dz.U. Nr 80, poz. 903 ze zm. - dalej: ustawa o własności lokali) zobowiązują wspólnotę mieszkaniową do posiadania rachunku bankowego i dokonywania rozliczeń za jego pośrednictwem. Stąd też koszty obsługi rachunku bankowego jak również przychód - odsetki naliczone przez bank z tytułu utrzymywania środków na rachunku bankowym, zdaniem skarżącej, są związane z gospodarką zasobami mieszkaniowymi. Odnośnie odsetek od lokat bankowych skarżąca wskazała, że jeżeli pewna część środków finansowych nie jest chwilowo potrzebna, to może być ulokowana w sposób polepszający ich ochronę przed utratą wartości, co jest zasadą dobrego gospodarowania, a nie działaniem zarobkowym. Co do odsetek od nieterminowych wpłat należności dokonywanych przez właścicieli lokali, zdaniem skarżącej służą utrzymaniu płynności finansowej i dyscyplinowaniu właścicieli, co bezpośrednio przekłada się na możliwość realizacji zadań związanych z utrzymaniem zasobów mieszkaniowych. Naczelnik Urzędu Skarbowego stwierdził, że stanowisko skarżącej w zakresie zakwalifikowania do przychodu z tytułu gospodarki zasobami mieszkaniowymi dochodu z odsetek od środków pieniężnych znajdujących się na rachunku bankowym ora od lokat jak również uznanie tego dochodu za zwolniony z opodatkowania jest nieprawidłowe, natomiast w pozostałym zakresie uznał stanowisko skarżącej za prawidłowe. Skarżąca w zażaleniu na powyższe rozstrzygnięcie, ponowiła argumentację zawartą we wniosku, uznając tym samym, iż dochód z tytułu odsetek jest zwolniony z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych. Dyrektor Izby Skarbowej, w wyniku rozpatrzenia zażalenia, zmienił postanowienie organu pierwszej instancji w części dotyczącej zakwalifikowania do przychodu z gospodarki zasobami mieszkaniowymi odsetek od nieterminowych wpłat zaliczek i uznania dochodu z tego źródła za wolny od opodatkowania, stwierdzając, że nie podlega on zwolnieniu z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych, natomiast w pozostałym zakresie uznał stanowisko organu pierwszej instancji za prawidłowe, to jest w części dotyczącej nieuznania za przychody z gospodarki zasobami mieszkaniowymi odsetek od środków pieniężnych znajdujących się na rachunku bankowym, jako zwolnionych z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż właściciele wspólnot mieszkaniowych ponoszą wydatki związane z utrzymaniem lokali, a także uczestniczą w kosztach zarządu związanych z utrzymaniem nieruchomości wspólnej. Na pokrycie kosztów zarządu właściciele lokali uiszczają zaliczki w formie bieżących opłat, płatnych z góry do 10 każdego miesiąca. Organ zauważył również, że wszelkie środki pieniężne, jakie wpływają na rachunek wspólnoty stanowią przychód, w rozumieniu ustawy podatkowej. Istotą wspólnoty mieszkaniowej nie jest świadczenie usług na rzecz członków wspólnoty, a jedynie gromadzenie środków i dokonywanie z nich opłat niezbędnych dla utrzymania lokali w należytym stanie. Dalej organ stwierdził, iż w związku z wprowadzonym z dniem 1 stycznia 2007 r. zwolnieniem w podatku dochodowym od osób prawnych (art. 17 ust. 1 pkt 44 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych - j.t. z 2000 r. Dz.U. Nr 54, poz. 654 ze zm. - dalej: u.p.d.o.p.) ważny jest nie tylko cel, na jaki ma być przeznaczony dochód, ale również źródło pochodzenia tego dochodu. A zatem opodatkowaniu będzie podlegał dochód osiągnięty z innej działalności niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi, bez względu na przeznaczenie. Według organu przez "zasoby mieszkaniowe" należy rozumieć w istocie budynki, budowle, urządzenia oraz inne budowle i urządzenia związane z towarzyszącą osiedlom infrastrukturą. Organ uznał więc, iż opłaty pobierane od właścicieli lokali związane z "zasobami mieszkaniowymi" stanowią przychód z gospodarki zasobami mieszkaniowymi, podlegający zwolnieniu od podatku, pod warunkiem przeznaczenia go na utrzymanie "zasobów mieszkaniowych". W konsekwencji dochód z odsetek uzyskanych od środków pieniężnych z rachunku bieżącego, od lokat bankowych założonych ze środków wpłaconych przez właścicieli lokali na poczet funduszu remontowego, a także dochód z odsetek za opóźnienie w zapłacie należności takich jak: zaliczki na pokrycie kosztów zarządu nieruchomością wspólną, zaliczki na pokrycie kosztów eksploatacji lokali, czynsz z tytułu najmu części nieruchomości wspólnej, nie mogą być zaliczone do dochodu z gospodarki zasobami mieszkaniowymi, korzystającego ze zwolnienia w podatku, ponieważ nie jest to dochód z podstawowej działalności wspólnoty. Nie istotne jest, w tym wypadku przeznaczenie środków. W skardze na powyższa decyzję skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji i uznanie, że dochód z tytułu odsetek od środków pieniężnych znajdujących się na bieżącym rachunku bankowym oraz z tytułu odsetek od nieterminowych wpłat zaliczek wnoszonych przez właścicieli lokali podlegają, na mocy art. 17 ust. 1 pkt 44 u.p.d.o.p., zwolnieniu z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych. W uzasadnieniu skarżąca podniosła między innymi, iż naturalną konsekwencją posiadania konta rachunku bankowego jest oprocentowanie środków pieniężnych znajdujących się na koncie, pochodzących z wpłat zaliczek właścicieli lokali na utrzymanie nieruchomości wspólnej, czyli z gospodarki zasobami mieszkaniowymi. Skarżąca podniosła również, iż w świetle definicji działalności gospodarczej trudno zaliczyć posiadanie konta bankowego do działalności gospodarczej. Prowadzenie konta bankowego jest bowiem jednym z elementów gospodarki zasobami mieszkaniowymi, jest obowiązkowe, a w celu uzyskania odsetek nie podejmuje się żadnych czynności, co więcej, nie można się ich zrzec. Skarżąca uznała więc, iż skoro koszty utrzymania rachunku bankowego stanowią gospodarkę zasobami mieszkaniowymi, co potwierdza także organ, to wpływy na konto pochodzące z zaliczek właścicieli lokali powinny być zaliczone do przychodu z tytułu gospodarki zasobami mieszkaniowymi, a dochód z tego tytułu jak również z odsetek od tych środków pieniężnych powinien być zwolniony z podatku dochodowego od osób prawnych. Wspólnota nie podejmuje bowiem żadnych czynności w celu uzyskania tych odsetek. Skarżąca podkreśliła także, że wspólnota mieszkaniowa gromadzi środki właścicieli m.in. w celu dokonywania remontów. Niektóre z tych remontów są na tyle kosztowne, że środki gromadzi się przez kilka lat. W tym czasie pieniądz traci na wartości wskutek inflacji. Aby zmniejszyć skutki utraty wartości pieniądza i zabezpieczyć środki na remonty o wartości nabywczej podobnej, jak w okresie, gdy były składane - zarząd lub zarządca dokonuje wpłat na wyżej oprocentowane rachunki np. lokaty na określony czas. Odsetki, które wspólnota uzyskuje pochodzą z wpłat zaliczek właścicieli lokali, czyli z gospodarki zasobami mieszkaniowymi. Ponadto, zgodnie z art. 12 ust. 2 pożytki i inne przychody z nieruchomości wspólnej służą pokrywaniu wydatków związanych z jej utrzymaniem. Zdaniem skarżącej, podobna sytuacja występuje w przypadku odsetek z tytułu nieterminowych wpłat obligatoryjnych opłat, które zgodnie z art. 481 § 1 Kodeksu Cywilnego są naturalną konsekwencją nieterminowego dokonywania obligatoryjnych wpłat. Trudno przyjąć, że pobieranie odsetek od nieterminowych wpłat stanowi przedmiot innej działalności gospodarczej, gdyż istotą działania wspólnoty jest gromadzenie środków i dokonywanie z nich stosownych opłat w ramach gospodarki zasobami mieszkaniowymi. Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę z dnia 19 marca 2008 r., podtrzymując dotychczasową argumentację, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Na wstępie należy podkreślić, iż zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145-150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) - w skrócie upsa. Powyższe oznacza, że zaskarżony akt administracyjny może zostać wzruszony przez sąd tylko wówczas, gdy narusza prawo w sposób określony w powołanej ustawie; w przeciwnym razie skarga podlega oddaleniu. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję, jeśli stwierdzi, że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) upsa. Należy również podkreślić, iż zgodnie z art. 134 § 1 upsa, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał, że decyzja będąca przedmiotem skargi narusza prawo. Na wstępie należy zauważyć, iż podstawę formalnoprawną wydanych aktów administracyjnych stanowią przepisy art. 14a - 14b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (j.t. z 2005 r. Dz.U. Nr 8, poz. 60 ze zm. - dalej: Ordynacja podatkowa), regulujące sposób udzielania pisemnych interpretacji przez organy podatkowe o zakresie i sposobie zastosowania przepisów prawa podatkowego w indywidualnych sprawach. Istotą tej instytucji jest ocena prawna stanowiska pytającego (podatnika, płatnika, inkasenta, następcy prawnego podatnika, osoby trzeciej odpowiedzialnej za zaległości podatkowe podatnika) w jego indywidualnej sprawie, w której nie toczy się postępowanie podatkowe, kontrola podatkowa albo postępowanie przed sądem administracyjnym. W związku z tym pytający jest obowiązany do wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego oraz własnego stanowiska w sprawie. W myśl art. 14a - 14 d ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60) stosownie do swojej właściwości naczelnik urzędu skarbowego, naczelnik urzędu celnego lub wójt, burmistrz (prezydent miasta), starosta lub marszałek województwa na pisemny wniosek podatnika, płatnika lub inkasenta mają obowiązek udzielić pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w ich indywidualnych sprawach, w których nie toczy się postępowanie podatkowe lub kontrola podatkowa albo postępowanie przed sądem administracyjnym. Nie budzi wątpliwości, że postępowanie w sprawie wiążących interpretacji jest postępowaniem odrębnym od postępowania podatkowego. To ostatnie bowiem zostało uregulowane w dziale IV ordynacji podatkowej. Interpretacja może być zmieniona lub uchylona wyłącznie w drodze decyzji, w trybie określonym w § 5 art. 14b. Postępowanie, w którym następuje zmiana lub uchylenie interpretacji jest odrębnym postępowaniem w stosunku do postępowania, którego dotyczy § 1 zd. 2 i § 2 zd. 1 art. 14b. Art. 146 § 5 ordynacji podatkowej przewiduje dwa środki prawne weryfikacji postanowień, o których mowa w art. 14a § 4. tj. interpretacji udzielonych w formie postanowień. Są to: a) zażalenie, którego konstrukcja prawna oparta została na zasadzie skargowości, b) procedura zmiany lub uchylenia postanowienia z powodu rażącego naruszenia przepisów prawa lub orzecznictwa wskazanych w tym przepisie trybunałów albo z powodu zmiany stanu prawnego. Konstrukcja prawna procedury zmiany lub uchylenia postanowienia oparta została na zasadzie oficjalności. Wymieniona procedura zatem może być wdrożona tylko przez właściwy organ odwoławczy, który działa w tym zakresie w charakterze organu nadzoru. Podjęcie tej procedury nie jest ograniczone terminem. Stosowne postępowanie może być podjęte od momentu wydania postanowienia przewidzianego w art. 14a § 4 do końca "obowiązywania" tego aktu. Jak już wcześniej powiedziano jako jedną z przesłanek zmiany lub uchylenia postanowienia w przedmiocie interpretacji prawa podatkowego wydanego na podstawie art. 14a § 4 jest stwierdzenie, iż postanowienie to zapadło z rażącym naruszeniem prawa. Ordynacja podatkowa nie zawiera legalnej definicji pojęcia "rażące naruszenie prawa", chociaż pojęciem tym posługuje się także art. 234 i 247 pkt 3 ordynacji podatkowej. Pierwszy z przywołanych przepisów dotyczy zakazu pogarszania sytuacji strony odwołującej się od decyzji /postanowienia/ chyba, że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub interes publiczny. Drugi przepis stanowi, że organ podatkowy stwierdza nieważność decyzji ostatecznej, która została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Uwzględniając specyfikę rozstrzygnięć organu w trybie art. 14a Op, w orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtował się pogląd, że rażące naruszenie prawa, o jakim mowa w art.14b §5 pkt 2 Op, należy rozumieć, jako naruszenie postanowieniem przepisu prawa poprzez niezastosowanie lub niewłaściwe zastosowanie wykładni językowej a także wykładni innej niż wykładnia językowa, jeśli doprowadziło do sprzecznego z tą wykładnią rozumienia przepisu, jak również interpretowanie przepisu w sposób sprzeczny z orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego lub orzecznictwem ETS. Jednakże wykazanie takiego naruszenia obciąża organ nadzoru i obliguje do zachowania właściwego trybu postępowania W niniejszej sprawie organ II instancji wymogów tych nie dopełnił. Z akt sprawy w sposób niewątpliwy wynika, że skarżąca nie kwestionowała rozstrzygnięcia Naczelnika Urzędu Skarbowego w zakresie, w jakim uznał on za zwolnione z podatku dochodowego odsetki od nieterminowych wpłat członków wspólnoty. Niewątpliwie więc zmiana postanowienia organ I instancji w tym zakresie nie wynikała z uwzględnienia odwołania. Podstawą zmiany postanowienia nie mógł więc być - jak błędnie w niej wskazano art. 14b § 5 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Podstawę taką mógłby ewentualnie stanowić art. 14b § 5 pkt 2 Ordynacji podatkowej, jednakże w takim wypadku Dyrektor Izby Skarbowej- działając jako organ nadzoru zobowiązany był - jak wskazano wyżej- do wszczęcia z urzędu właściwej procedury zmiany postanowienia i wykazania, że postanowienie to rażąco narusza prawo. W tym zakresie decyzja została wydana z naruszeniem przepisów o postępowaniu, a ponieważ z tego decyzja wymyka się kontroli sądowej co do istnienia podstaw zmiany rozstrzygnięcia organu I instancji uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Z kolei podstawę materialnoprawną wydanych aktów administracyjnych stanowią przepisy u.p.d.o.p., w tym art. 17 ust. 1 pkt 44. W myśl powołanego przepisu wolne od podatku są dochody spółdzielni mieszkaniowych, wspólnot mieszkaniowych, towarzystw budownictwa społecznego oraz samorządowych jednostek organizacyjnych prowadzących działalność w zakresie gospodarki mieszkaniowej uzyskane z gospodarki zasobami mieszkaniowymi - w części przeznaczonej na cele związane z utrzymaniem tych zasobów, z wyłączeniem dochodów uzyskanych z innej działalności gospodarczej niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi. W zapytaniu będącym przedmiotem oceny Sądu skarżąca uznała dochód w postaci odsetek za dochód uzyskany z gospodarki zasobami mieszkaniowymi, podlegający, na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 44 u.p.d.o.p, zwolnieniu z podatku dochodowego od osób prawnych. Odmiennego zdania były organy obu instancji. Organ pierwszej instancji uznał, iż wolny od podatku jest dochód uzyskiwany z tytułu odsetek od przeterminowanych obowiązkowych wpłat właścicieli lokali, natomiast organ odwoławczy uznał, iż zarówno odsetki uzyskiwane z tytułu przechowywania na koncie bankowym środków pieniężnych jak też odsetki z tytułu nieterminowych wpłat nie korzystają ze zwolnienia, o jakim mowa w art. 17 ust. 1 pkt 44 u.p.d.o.p. Organ uznał bowiem, iż wskazany dochód stanowi dochód z innej działalności gospodarczej niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi. Stąd też spór miedzy stronami jest sporem o prawidłową wykładnię wskazanego powyżej przepisu, którą należy poprzedzić przytoczeniem niektórych rozwiązań prawnych regulujących funkcjonowanie wspólnot mieszkaniowych, co powinno pomóc w zdefiniowaniu zwrotu "gospodarka zasobami mieszkaniowymi". Zgodnie z art. 6 ustawy o własności lokali ogół właścicieli, których lokale wchodzą w skład określonej nieruchomości, tworzy wspólnotę mieszkaniową. Wspólnota mieszkaniowa może nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, a także być stroną postępowań. Z kolei zgodnie z art. 13 ust. 1 powołanej ustawy właściciele lokali ponoszą wydatki związane z utrzymaniem ich lokali, są obowiązani utrzymywać swoje lokale w należytym stanie, przestrzegać porządku domowego, uczestniczyć w kosztach zarządu związanych z utrzymaniem nieruchomości wspólnej, korzystać z niej w sposób, który nie utrudnia korzystania przez innych współwłaścicieli oraz współdziałać w ochronie wspólnego dobra. Na pokrycie kosztów zarządu właściciele lokali uiszczają zaliczki w formie bieżących opłat, płatne z góry do dnia 10 każdego miesiąca (art. 15 ust.1). Należności z tytułu kosztów zarządu mogą być dochodzone w postępowaniu upominawczym, bez względu na ich wysokość (art. 15 ust.2) lub też, jeżeli właściciel lokalu zalega długotrwale z zapłatą należnych od niego opłat lub wykracza w sposób rażący lub uporczywy przeciwko obowiązującemu porządkowi domowemu albo przez swoje niewłaściwe zachowanie czyni korzystanie z innych lokali lub nieruchomości wspólnej uciążliwym, wspólnota mieszkaniowa może w trybie procesu żądać sprzedaży lokalu w drodze licytacji na podstawie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego o egzekucji z nieruchomości (art. 16 ust.1). Jak z powyższego wynika każdy właściciel lokalu ma prawo i obowiązek współdziałania w zarządzie nieruchomością wspólną. Również w sytuacji powierzenia zarządu nieruchomością wspólną innemu podmiotowi (art. 27). Wypełniania obowiązków nałożonych ustawą, w tym przestrzeganie zasad prawidłowej gospodarki przez właścicieli lokali (w przypadku nie powołania zarządu) oraz wybrany zarządca zostało zagwarantowane możliwością ustanowienia zarządcy przymusowego przez sąd (art. 26 ust. 1). Powyższe wskazuje więc, iż "gospodarowanie zasobami mieszkaniowymi", o jakim mowa w art. 17 ust. 1 pkt 44 u.p.d.o.p., należy utożsamić z "zarządem rzeczą wspólną", o jakim mowa w ustawie o własności lokali. Wymagane współdziałanie w zarządzie rzeczami wspólnymi oznacza konieczność współdecydowania o zamierzonych czynnościach i podejmowanie wspólnych czynności dotyczących przedmiotu współwłasności, co oznacza podejmowanie licznych czynności o charakterze faktycznym, prawnym, procesowym (urzędowym) i finansowym, dotyczących rzeczy (zasobów mieszkaniowych) w zakresie jej utrzymania, gospodarowania, rozporządzania. Do czynności zwykłego zarządu należy bowiem załatwianie bieżących spraw związanych ze zwykłą eksploatacją i utrzymaniem rzeczy w dobrym stanie w ramach aktualnego jej przeznaczenia. Zatem w granicach zwykłego zarządu mieści się bieżące gospodarowanie rzeczą, które nie powoduje nadzwyczajnych wydatków i nie prowadzi do zmiany przeznaczenia rzeczy. Należy także pamiętać, iż jednym z atrybutów "korzystania z rzeczy" w stosunku współwłasności właścicieli lokali jest uprawnienie do pobierania "pożytków" i "innych dochodów" z tzw. zasobów mieszkaniowych. Można tu zaliczyć pożytki naturalne, które nie stanowią przychodu osiąganego z gospodarki rzeczą, prowadzonej przez współwłaścicieli, a także wszelkie inne "nadzwyczajne dochody". To z kolei prowadzi do wniosku, zdaniem Sądu, iż przechowywanie środków pieniężnych (do czego zobowiązuje także art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy) na rachunku bankowym wspólnoty mieszkaniowej, pochodzących z wpłat właścicieli lokali oraz wprowadzanie rozwiązań mających za zadanie dyscyplinowanie właścicieli lokali w celu zapewnienia płynności finansowej wspólnoty mieszkaniowej, wchodzi w zakres gospodarowania zasobami mieszkaniowymi. Nieodzowną częścią gospodarowania w każdym przypadku jest bowiem gospodarka finansami podmiotu. Tymczasem organ odwoławczy postawił znak równości między zwrotem "gospodarowanie zasobami mieszkaniowymi" a "zasoby mieszkaniowe", kładąc akcent na aspekt rzeczowy, co nie znajduje usprawiedliwionej podstawy ani w przepisach u.p.d.o.p. ani w przepisach ustawy o własności lokali. Zakładając jednak hipotetycznie, że organ ma rację twierdząc, iż uzyskiwany dochód z tytułu odsetek, w szczególności odsetek od lokat bankowych i środków przechowywanych na rachunku bankowym stanowi dochód uzyskany z innej działalności gospodarczej niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi, to w tej sytuacji organ powinien był wskazać tę inną działalność gospodarczą, kierując się kryteriami zawartymi w art. 3 pkt 9 Ordynacji podatkowej. W powołanym przepisie, mającym zastosowanie w prawie podatkowym, ustawodawca wyjaśnił, iż przez działalność gospodarczą należy rozumieć każdą działalność zarobkową w rozumieniu przepisów o swobodzie działalności gospodarczej, w tym wykonywanie wolnego zawodu, a także każdą inną działalność zarobkową wykonywaną we własnym imieniu i na własny lub cudzy rachunek, nawet gdy inne ustawy nie zaliczają tej działalności do działalności gospodarczej lub osoby wykonującej taką działalność - do przedsiębiorców. Wprawdzie z przepisu tego wynika, że pojęcie działalności gospodarczej jest potraktowane znacznie szerzej niż w ustawie z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U.07.155.1095 j.t. z 2007 r. Dz.U. Nr 155, poz. 1095 ze zm.), w której za działalność gospodarczą uważa się zarobkową działalność wytwórczą, handlową, budowlaną, usługową oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodową wykonywaną w sposób zorganizowany i ciągły (art. 2), nie oznacza to jednak, iż chcąc zaliczyć określone działania podmiotu, jakim jest wspólnota mieszkaniowa do innej działalności gospodarczej niż gospodarka zasobami mieszkaniowymi, organ nie powinien był zdefiniować tę innej działalności. Organ nie przeprowadził jednak analizy w powyższym zakresie. Organ nie wykazał także czy odsetki, w szczególności od lokat bankowych i środków przechowywanych na rachunku stanowią przychód z innych niż działalność gospodarcza źródeł. Podsumowując, w ocenie Sądu, za trafny należy uznać zarzut błędnej interpretacji przepisu art. 17 ust. 1 pkt 44 u.p.d.o.p. Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzające ją postanowienie organu pierwszej instancji. Uwzględnienie skargi zobowiązuje Wojewódzki Sąd Administracyjny do zasądzenia na rzecz skarżących kosztów postępowania (art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ). W tej sprawie poniesione przez skarżących koszty odpowiadały wysokości wpisu od skargi oraz kosztom zastępstwa procesowego. Wobec nie określenia innej wysokości kosztów zastępstwa, Sąd zasądził je w wysokości minimalnej, wynikającej z § 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 grudnia 2003 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia przez kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu. (Dz. U. nr 212 poz. 2075.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło