I SA/Wr 346/14

WyrokWSA we Wrocławiu2014-04-17

Skład orzekający: Tomasz Świetlikowski, Barbara Ciołek, Zbigniew Łoboda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy grunty i obiekty budowlane służące wyłącznie komunikacji wewnątrzzakładowej na terenie zakładu spółki, bez wyznaczonych granic dróg i placów, mogą być wyłączone z opodatkowania podatkiem od nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że grunty i obiekty budowlane służące wyłącznie komunikacji wewnątrzzakładowej na terenie zakładu spółki, bez wyznaczonych granic dróg i placów, nie spełniają wymogów do wyłączenia z opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Kluczowe jest, aby droga wewnętrzna była przeznaczona do ruchu drogowego rozumianego jako możliwość korzystania z niej przez nieoznaczoną ilość osób, a nie tylko do wewnętrznej komunikacji w obrębie nieruchomości. W tym przypadku, teren zakładu był terenem zamkniętym służącym wyłącznie komunikacji wewnątrzzakładowej, co wyklucza zastosowanie zwolnienia.
Stan faktyczny
Spółka złożyła korekty deklaracji na podatek od nieruchomości za 2006 r., wnioskując o wyłączenie z opodatkowania gruntów i budowli związanych z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu (drogi wewnętrzne, place postojowe, chodniki) na podstawie art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Organy podatkowe uznały, że wyłączenie nie przysługuje, ponieważ drogi i obiekty nie spełniały definicji dróg publicznych ani wewnętrznych w rozumieniu ustawy o drogach publicznych, a teren służył wyłącznie komunikacji wewnątrzzakładowej. Spółka kwestionowała znaczenie ewidencji gruntów i budynków oraz definicji z ustawy o drogach publicznych.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Ciołek – sprawozdawca, Sędzia WSA Zbigniew Łoboda, Protokolant starszy referent sądowy Katarzyna Trzęsicka, po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2014 r. w Wydziale I na rozprawie sprawy ze skargi "A" sp. z o.o. z/s w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2006 r.: oddala skargę. Strona skarżąca "A" spółka z o.o. w L. złożyła deklarację na podatek od nieruchomości za 2006 r., w której wykazała do opodatkowania grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej w pow. 82.900m², budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. 12.779m² oraz budowle o wartości 10.772.913,00 zł. W deklaracji strona wykazała wysokość podatku na kwotę 499.938,00 zł. W dniu 4 lutego 2008 r. strona skarżąca złożyła korektę wskazanej wyżej deklaracji, w której w pozycji ,,budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej" spółka wykazała podstawę opodatkowania tj. ich powierzchnię – 12.803m², która jest większa od powierzchni jaka była przyjęta w pierwotnej deklaracji. Z kolei w dniu 30 grudnia 2009 r. wpłynęła kolejna korekta deklaracji na podatek od nieruchomości za 2006 r. w której strona wykazała: grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. 36.064m², budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. 12.779m² oraz budowle o wartości 9.616.645,10 zł. Łączna kwota podatku wynikająca z tej deklaracji wyniosła 445.901,10 zł. Uzasadniając korektę spółka stwierdziła, że przyczyną powstania nadpłaty było niesłuszne opodatkowanie posiadanych przez nią dróg oraz obiektów budowlanych związanych z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu tj. place postojowe, chodniki wraz z gruntami znajdującymi się pod tymi obiektami. Wedle strony posiada ona na terenie zakładu sieć dróg wewnętrznych oraz obiekty budowane związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, które to drogi wewnętrzne oraz wskazane wyżej pozostałe obiekty komunikacyjne w stanie prawnym obowiązującym w okresie od 2004 r. do 2006 r. były wyłączone spod opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Podstawę prawną do wyłączenia tych budowli od opodatkowania podatkiem od nieruchomości stanowił wedle strony art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach o opłatach lokalnych z dnia 12 stycznia 1991 r. w brzmieniu obowiązującym w latach 2004 – 2006 r. (Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84 z późn. zm.). Spółka zauważyła, że dla wyłączenia wskazanych wyżej budowli spod opodatkowania podatkiem do nieruchomości w okresie od 2004 r. do 2006 r. bez znaczenia było czy grunt na którym posadowione były budowle był sklasyfikowany w ewidencji gruntów i budynków jako ,,dr". Wedle podatnika istotnym było jedynie to, żeby na gruncie znajdowały się droga oraz obiekty związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu. Postanowieniem z dnia 1 lutego 2010 r. organ I instancji wszczął postępowanie podatkowe, które zakończyło się wydaniem w dniu [...]r. decyzji o Nr [...] , którą określono podatnikowi wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2006 r. w kwocie 500.730 zł. Organ uznał, iż przedmiotowe postępowanie sprowadzało się do rozstrzygnięcia kwestii zastosowania w rozpatrywanej sprawie zwolnienia od podatku na mocy art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w brzmieniu obowiązującym od dnia 9 grudnia 2003 r. do 31 grudnia 2006 r. zgodnie z którym opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegały pasy drogowe wraz z drogami oraz obiektami budowlanymi związanymi z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu. Podkreślił organ, że definicja ,,pasa drogowego" i ,,drogi" została określona w ustawie z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tj. Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115). Organ przytoczył definicję tych pojęć, a następnie przyjął, iż w świetle przywołanego art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych rozszerzono zakres zwolnienia również na drogi inne niż publiczne. Stwierdził, iż użyte w tym przepisie określenie ,,pasy drogowe wraz z drogami" oznacza, że tylko w przypadku wystąpienia łącznie tych dwóch elementów możliwe jest zastosowanie wyłączenia, natomiast niedopuszczalne jest wyłączenie z opodatkowania tylko samego pasa drogowego lub tylko samej drogi. Z kolei obiekty budowlane związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu będą mogły podlegać wyłączeniu z opodatkowania tylko wtedy o ile istnieją w danym stanie faktycznym. Organ nie podzielił stanowiska podatnika, że bez znaczenia dla wyłączenia z opodatkowania jest to, czy grunt, na którym posadowione są budowle dróg posiada w ewidencji gruntów i budynków oznaczenie ,,dr" – drogi. Skoro pas drogowy to fragment gruntu (wydzielony geodezyjnie), na którym znajduje się droga to stosownie do art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Dz. U. z 2000 r. Nr 100 poz. 1086 z późn. zm. - Prawo geodezyjne i kartograficzne to na potrzeby opodatkowania niezbędne jest ustalenie charakteru gruntu, które następuje wyłącznie w oparciu o ewidencję gruntów i budynków. Ze sporządzonego wyrysu mapy ewidencyjnej dla działki nr 877 położonej w obrębie "B" w G., której użytkownikiem jest skarżąca nie wynika, aby na działce tej wyodrębnione były linie umożliwiające zlokalizowanie obiektu podlegającego wyłączeniu od opodatkowania. Organ nie podzielił stanowiska strony, że skoro istnieje budowla drogi oraz obiekty związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, to grunt pod tymi obiektami stanowi pas drogowy. Grunt stanowiący pas drogowy wedle organu nie może być jak to sugeruje strona wyznaczony jedynie przez te obiekty. Wskazał organ iż przedmiot podlegający wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od nieruchomości to ,,pasy drogowe wraz z drogami" co oznacza, ze oba te elementy muszą wystąpić łącznie. Skoro zaś ewidencja gruntów i budynków nie obejmuje swym zakresem budowli, to czy na danym gruncie znajduje się budowla decyduje stan faktyczny – rzeczywisty. W tym celu organ I instancji dokonał oględzin wskazanych przez spółkę obiektów komunikacyjnych oraz innych obiektów budowlanych wspomagających komunikację posadowionych na przedmiotowej działce 877. Z oględzin tych wynika, że na części działki znajduje się teren utwardzony nawierzchnią asfaltową. Brak możliwości jednoznacznego określenia granic drogi, placów czy parkingów, na części terenu wyznaczone są liniami poziomymi miejsca parkingowe. Teren ogrodzony jest częściowo krawężnikami wzdłuż granicy geodezyjnej działki, częściowo istniejącymi zabudowaniami. Ostatecznie organ I instancji stwierdził, że brak jest na przedmiotowym gruncie granic pozwalających na określenie, które części terenu stanowią jezdnię, place, parkingi. Wyodrębnienia z terenu dróg, placów, chodników itp. nastąpiło jak ustalił organ w trakcie oględzin nieruchomości w oparciu o sposób faktycznego użytkowania terenu przez spółkę. Wyodrębnione drogi stanowią funkcję służebną w stosunku między innymi do placów – służą dojazdowi do nich. Organ nie zgodził się ze stanowiskiem strony, jakoby wskazane obiekty budowlane służyły obsłudze ruchu na wskazanych przez nią drogach. Przeczy temu fakt, iż place te okresowo wykorzystywane są do składowania różnego rodzaju materiałów. W uzasadnieniu składanych korekt deklaracji podatkowych spółka wskazała, że przedmiotowe obiekty budowlane niezbędne są do prowadzonej przez nią działalności gospodarczej, a spółka nie prowadzi działalności w zakresie zarządzania drogami. Powyższe wedle organu I instancji pozwala na stwierdzenie, że wskazane przez spółkę obiekty budowlane nie spełniają kryterium funkcjonalnego pozwalającego uznać, iż są to obiekty o których mowa w art. 4 pkt 1 ustawy o drogach publicznych. Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie do organu odwoławczego podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego a to art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez uznanie, że posiadane przez stronę drogi oraz obiekty związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu w spornym okresie nie podlegały wyłączeniu spod opodatkowania podatkiem od nieruchomości; art. 4 pkt 1 i 2 ustawy o drogach publicznych z związku z art. 21 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne, poprzez błędne przyjęcie, że o istnieniu pasa drogowego, drogi oraz obiektów budowlanych związanych z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu decydują odpowiednie zapisy w ewidencji gruntów i budynków. Uzasadniając swoje stanowisko strona zauważyła, że warunkiem zastosowania zwolnienia podatkowego mającego w sprawie zastosowanie w oparciu o art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych jest istnienie drogi i innych obiektów komunikacyjnych związanych z obsługą ruchu. Bez istnienia budowli drogi bądź innych obiektów komunikacyjnych brak jest możliwości zwolnienia drogi, placu itp. i gruntów znajdujących się pod tymi budowlami. Nie zgodziła się strona ze stanowiskiem organu podatkowego, że to nie istnienie drogi, czy też innych obiektów komunikacyjnych, lecz odpowiednia klasyfikacja gruntu pozwala na zastosowanie wyłączenia z art. 2 ust. 3 pkt 4 powołanej ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Zdaniem strony powoływanie się na zapisy z ewidencji gruntów i budynków ma na celu uniemożliwienie jej odzyskania niesłusznie zapłaconego podatku. Stwierdziła ponadto, że odczytując normę art. 2 ust. 3 pkt 4 powołanej wyżej ustawy, nie można mieć wątpliwości, że brak zdefiniowania użytych w tym przepis pojęć oznacza, że pojęcia te powinny być rozumiane zgodnie z ich potocznym rozumieniem. Tym samym odwoływanie się do definicji zawartych w innych aktach prawnych nie może przesądzać o opodatkowaniu bądź wyłączeniu z opodatkowania danego przedmiotu opodatkowania. Ustawa o drogach może wedle strony jedynie być pomocna w zakresie zrozumienia pojęcia ,,pasa drogowego". Wystarczające jest jednak ustalenie, że pasem drogowym jest grunt, na którym znajduje się droga. Pozwala to na zrozumienie stronie, że poza budowlą drogi wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od nieruchomości podlegał także znajdujący się pod drogą grunt. Nie zgodziła się strona ze stanowiskiem organu jakoby niektóre z posiadanych przez spółkę obiektów nie pełniły funkcji związanej z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu. W jej ocenie bez znaczenia dla wyłączenia z opodatkowania wszystkich posiadanych przez spółkę obiektów komunikacyjnych ma fakt braku wyraźnych granic pomiędzy poszczególnymi obiektami skoro wszystkie obiekty budowlane stanowiące przedmiot sporu pełniły funkcję komunikacyjną to wszystkie one podlegały wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Jednocześnie podatnik stwierdził, że fakt, iż niektóre z posiadanych przez spółkę placów są okresowo wykorzystywane do składowania różnego rodzaju materiałów nie wyklucza sklasyfikowania tych placów do obiektów związanych z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] po ponownym rozpatrzeniu sprawy i zarzutów odwołania utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Organ odwoławczy wskazał, że na gruncie obowiązujących w latach 2004 – 2006 rozwiązań prawnych zawartych w ustawie z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych z opodatkowania podatkiem od nieruchomości wyłączone zostały trzy rodzaje przedmiotów opodatkowania: pasy drogowe, drogi – również inne niż publiczne i obiekty budowlane. Wedle organu prawidłowo strona skarżąca podniosła, że brak jest podstaw prawnych do uznania, aby o tym czy istnieją przesłanki do wyłączenia z opodatkowania przedmiotów określonych w art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych przesądzały przepisy ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz wydane na jego podstawie uregulowania zawarte w aktach wykonawczych. Znaczenie pojęć ,,droga" ,,pas drogowy" nie może być wedle organu odwoławczego tożsame z gruntem oznaczonym w ewidencji gruntów i budynków symbolem ,,dr". Znaczenia tych pojęć należy bowiem szukać w ustawie z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Przywołując definicję pasa drogowego zawartą w art. 4 pkt 1 powoływanej ustawy oraz definicję drogi zawartą w pkt 2 tego artykułu uznał organ, że droga musi być budowlą, zaś pas drogowy stanowi grunt, na którym ta budowla jest zlokalizowana. Wymóg budowli muszą spełniać również drogi wewnętrzne bowiem i one zostały zdefiniowane w ustawie o drogach publicznych. Powyższe oznacza, że droga musi być budowlą, zaś pas drogowy stanowi grunt, na którym ta budowla jest zlokalizowana. Wymóg budowli muszą spełniać również drogi wewnętrzne bo i one zostały zdefiniowane w ustawie o drogach publicznych. Wedle organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie nie może mieć zastosowania art. 21 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne, gdyż ewidencja gruntów i budynków o której mowa w tym przepisie nie jest dokumentem obejmującym budowle, w tym drogi. Dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków są niewystarczające do ustalenia, czy na danym terenie znajduje się budowla – droga. Zauważa organ, że nie wszystkie grunty pod drogami są w ewidencji klasyfikowane jako ,,droga" symbolem dr. Wynika to z załącznika nr 6 do rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków ,,Zaliczanie gruntów do poszczególnych użytków gruntowych". Zgodnie z przywołanym unormowaniem pkt 3 ppkt 7 lit a) do użytku gruntowego o nazwie ,,drogi" zalicza się grunty w granicach pasów drogowych dróg publicznych i dróg wewnętrznych w rozumieniu ustawy o drogach publicznych. Jednakże w dalszej treści tego przepisu stwierdza się, że grunty zajęte pod wewnętrzną komunikację gospodarstw rolnych, leśnych oraz poszczególnych nieruchomości nie są drogą w rozumieniu rozporządzenia. Grunty te wlicza się do przyległego do nich użytku gruntowego. Ostatecznie organ odwoławczy stwierdził, że treść art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz § 68 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków i poz. 3 pkt 7 lit. a) in fine załącznika Nr 6 do tego rozporządzenia nie daje podstaw do przyjęcia za wiążące danych z ewidencji gruntów i budynków w zakresie opodatkowania przedmiotowych nieruchomości. Fakt nieoznaczenia w ewidencji gruntów i budynków symbolem ,,dr" nie może przesądzać o wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od nieruchomości pasa drogowego wraz z budowlą drogi, a decydować o tym winno jak podaje organ odwoławczy czy na gruncie znajdują się pasy drogowe wraz z budowlą drogi. Drogi wraz z obiektami budowlanymi związanymi z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, których wyłączenia z opodatkowania domaga się spółka zlokalizowane są na działce (nr 877) która sklasyfikowana jest w ewidencja gruntów i budynków jako tereny przemysłowe - ,,Ba" i na żadnej jej części nie jest wyodrębniona geodezyjnie ,,droga", a podatnik nie przedstawił żadnych dokumentów, z których wynikałoby że w rozpatrywanym roku podatkowym fakt taki miał miejsce. Wedle organu odwoławczego zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do uznania, że na posiadanych przez stronę skarżącą gruntach zostały wydzielone części mogące zostać uznane za pasy drogowe, w których zlokalizowane są budowle dróg wraz z urządzeniami stanowiącymi całość techniczno-użytkową przeznaczonymi do prowadzenia ruchu drogowego. Brak jest możliwości jednoznacznego określenia granic drogi, placów czy parkingów. Place postojowe i parkingi służą do parkowania pojazdów stanowiących własność spółki oraz jej pracowników. W ocenie organu odwoławczego powyższe wskazuje, że na terenie przedmiotowej działki brak jest dróg wewnętrznych oraz obiektów które można uznać za wspomagające komunikację. Utwardzony teren należący do strony skarżącej nie odpowiada definicji drogi jako budowli w rozumieniu art. 4 pkt 2 ustawy o drogach publicznych. Wedle organu odwoławczego mając na uwadze regulację prawną przewidzianą w art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz art. 3 pkt 1 ust. 1, 3, 9 prawa budowlanego należy uznać utwardzony teren należący do spółki za urządzenie budowlane składające się na całość użytkową obiektu budowlanego w postaci zakładu spółki, służący do obsługi przedmiotowej nieruchomości. Przywołał organ na poparcie swojego stanowiska wyrok WSA we Wrocławiu z 18 maja 2010 sygn. akt III SA/Wr 859/09, w którym został wyrażony pogląd zbieżny ze stanowiskiem organu. Odwołał się organ II instancji do poglądu wyrażonego w wyroku NSA z dnia 10 czerwca 2010 r. sygn. akt II FSK 1780/08 zgodnie z którym droga ma być budowlą przeznaczoną do ruchu drogowego, a więc do poruszania się uczestników tego ruchu. Zatem ,,musi ona służyć większej ilości osób, niekoniecznie będących właścicielami gruntu na którym jest posadowiona i osób z nim związanych". Na takie przeznaczenie drogi, także wewnętrznej wskazuje art. 8 ust. 1 ustawy o drogach publicznych (...). Tym samym stwierdzić należy, iż dana budowla może być uznana za drogę wewnętrzną jedynie wówczas, gdy przeznaczona ona jest do ruchu drogowego (rozumianego jako możliwość korzystania z drogi przez nieoznaczoną ilość osób), a nie służy tylko do wewnętrznej komunikacji w obrębie danej nieruchomości". Decyzja organu odwoławczego została zaskarżona przez podatnika do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Strona w skardze podniosła zarzut naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego, a to art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w brzmieniu obowiązującym w okresie którego spór dotyczy poprzez uznanie, że posiadane przez spółkę drogi oraz inne obiekty komunikacyjne nie podlegały wyłączeniu spod opodatkowania podatkiem od nieruchomości; art. 4 pkt 1 i 2 ustawy o drogach publicznych w zw. z art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez uznanie, że o wyłączeniu drogi z podatku od nieruchomości decydowało to czy droga przeznaczona jest do ruchu drogowego rozumianego jako możliwość korzystania z drogi przez nieoznaczoną ilość osób. Dla poparcia powyższych zarzutów strona przywołała argumentację jaką podniosła w postępowaniu podatkowym w szczególności w odwołaniu od decyzji organu I-szej instancji. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie w pełni podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wyrokiem z 13 września 2011 r. sygn. akt I SA/Wr 892/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę. Sąd nie podzielił stanowiska wyrażonego przez organ odwoławczy stwierdzającego, iż w przedmiotowej sprawie dla ustalenia stanu faktycznego a to faktu posiadania przez podatnika pasów drogowych wraz z drogami nie można odwoływać się do zapisów zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Zdaniem Sądu zapisy ewidencji wpływają na rozstrzygnięcie budzącej w sprawie kwestii spornej. Sąd stwierdził, że skoro w przedmiotowej sprawie Spółka nie posiada gruntów oznaczonych symbolem ,,dr"– pasów drogowych– to tym samym nie sposób uznać, iż znajdujące się na terenie zakładu Spółki budowle są budowlami drogi, czy obiektami budowlanymi i urządzeniami technicznymi związanymi, z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu w rozumieniu ustawy o drogach publicznych. Od ww. wyroku strona złożyła skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 9 stycznia 2014 r. sygn. akt II FSK 191/12 uchylił zaskarżony wyrok. Powołał NSA uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 listopada 2013 r. o sygn. akt II FPS 2/13 (publ. w CBOSA na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl), w której stwierdzono, że zasada związania danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków uregulowana w art. 21 ust. 1 prawa geodezyjnego i kartograficznego nie miała decydującego znaczenia dla wyłączenia z opodatkowania podatkiem od nieruchomości, na podstawie art. 2 ust. 3 pkt 4 u.p.o.l., w stanie prawnym obowiązującym od dnia 9 grudnia 2003 r. do dnia 31 grudnia 2006 r., budowli dróg oraz obiektów budowlanych związanych z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, o którym mowa w wymienionym przepisie, w przypadku braku w tej ewidencji odpowiedniego oznaczenia symbolem "dr". Wskazał, że zgodnie z art. 269 § 1 p.p.s.a, jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej Izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. W rozpoznawanej sprawie Sąd nie znalazł podstaw do ponownego wystąpienia z pytaniem prawnym na skład poszerzony. W tej sytuacji, ogólna moc wiążąca uchwały powoduje, że wiąże ona sądy administracyjne we wszystkich sprawach, w których znalazłby zastosowanie interpretowany przepis, zatem i Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający przedmiotową sprawę. NSA zalecił, aby Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu przy ponownym rozpoznaniu sprawy zobowiązany będzie uwzględnić treść uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 listopada 2013 r. o sygn. akt II FPS 2/13, wraz z jej uzasadnieniem. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (...). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2).Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) uwzględnienie skargi następuje w przypadku: a) naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpatrując sprawę ponownie, Sąd w obecnym składzie stwierdził, że wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone decyzje nie naruszają prawa. Podkreślić należy, że Sąd działa w sprawie w granicach związania ww. wyrokiem NSA, który nakazał uwzględnić uchwałę II FPS 2/13, z której wynika, że dane zawarte w ewidencji nie są wystarczające do stwierdzenia, że grunt oznaczony jako droga zwolniony jest z opodatkowania podatkiem od nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 3 pkt 4 u.p.o.l. Dla prawidłowego określenia zakresu wyłączenia dróg z opodatkowania konieczne jest więc faktyczne ustalenie, czy na danym terenie znajduje się tego rodzaju budowla oraz czy występuje aspekt powiązania z prowadzeniem ruchu drogowego. Jednocześnie uchwała wskazuje na konieczność posługiwania się definicjami z ustawy o drogach publicznych. Ponadto w uchwale w pkt 3.7. uzasadnienia NSA wskazał również, że "droga" musi co do zasady służyć większej ilości osób, niekonieczne będących właścicielami gruntu, na którym droga jest posadowiona i osób z nim związanych. Na takie przeznaczenie drogi, także wewnętrznej, wskazuje również art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. Nr 71, poz. 838, z późn. zm.; dalej również : "ustawa o drogach publicznych"). Wymienia on bowiem wśród desygnatów nazwy droga wewnętrzna m.in. drogi w osiedlach mieszkaniowych, czy dojazdowe do obiektów użyteczności publicznej, które niewątpliwie dostępne są również dla osób innych niż właściciel gruntu. Aspekt funkcjonalny, tzn. powiązania pojęcia "drogi" ("pasa drogowego" i "obiektów budowlanych") z prowadzeniem (zabezpieczeniem i obsługą) ruchu drogowego, eksponowany jest też w treści art. 2 ust. 3 pkt 4 u.p.o.l. A zatem dana budowla może być uznana za drogę wewnętrzną jedynie wówczas, gdy przeznaczona ona jest do ruchu drogowego (rozumianego jako możliwość korzystania z drogi przez nieoznaczoną ilość osób, każdego użytkownika dróg), a nie służy tylko przedsiębiorcy do wewnętrznej komunikacji w obrębie danej nieruchomości (na terenie jego zakładu). Dalej wskazał NSA "skoro, jak już zaznaczono, w art. 2 ust. 3 pkt 4 u.p.o.l. pojęcie oraz powiązane zostało z elementem funkcjonalnym, tj. ruchem drogowym i obsługą (zabezpieczeniem) tego ruchu, regulacja ta zatem swoim zakresem nie obejmuje obiektów o innych funkcjach, w tym takich kategorii, jak parkingi oraz inne obiekty, które nie są bezpośrednio związane z ruchem drogowym i nie służą bezpośrednio obsłudze (zabezpieczeniu) tego ruchu, a np. zapewnieniu miejsc postojowych przed centrami handlowymi, stacjami paliw itp." Przenosząc powyższe na grunt sprawy stwierdzić należy, że SKO słusznie odwołało się do pojęć z ustawy o drogach publicznych. Zasadne były również zalecenia dla organu I instancji, które były w pełni zbieżne z treścią zapadłej później uchwały. SKO nakazało bowiem organowi I instancji ustalić stan faktyczny – istnienie drogi - nie odwołując się do zapisów ewidencji. Słusznie również wskazało, że do drogi wewnętrznej musi mieć dostęp nieograniczony krąg osób. W ocenie Sądu organy podatkowe po dokonanych oględzinach zasadnie uznały, że strona nie ma dróg wewnętrznych – zamknięty teren z utwardzoną nawierzchnią asfaltową bez wyznaczonych granic faktycznych drogi, z zaznaczonymi miejscami parkingowymi i miejscem składowania materiałów, który służy - co nie jest kwestionowane przez stronę -wyłącznie komunikacji wewnątrzzakładowej nie spełnia wymogów o jakich mowa w uchwale NSA. Z protokołu oględzin podpisanego przez stronę wynika wprost, że "teren zakładu jest terenem zamkniętym i służy komunikacji wyłącznie wewnątrzzakładowej". Plac stanowi część obiektu budowlanego - zakładu spółki. Powyższe skutkować musiało uznaniem, że w sprawie nie zachodziły przesłanki do objęcia strony skarżącej przedmiotowym zwolnieniem z art. 2 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w brzmieniu z okresu objętego sporem. Mając powyższe na uwadze zgodnie z art. 151 p.p.s.a. należało skargę oddalić jako bezzasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło