I SA/Wr 46/16
WyrokWSA we Wrocławiu2016-04-20
Skład orzekający: Maria Tkacz-Rutkowska, Daria Gawlak-Nowakowska, Jadwiga Danuta Mróz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny, odmawiając zwolnienia z egzekucji wierzytelności z rachunku bankowego kwoty 3.000 zł miesięcznie, naruszył przepisy prawa, w szczególności art. 13 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez nieuwzględnienie ważnego interesu zobowiązanego i brak zbadania możliwości prowadzenia egzekucji z innych składników majątkowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy prawidłowo odmówiły zwolnienia z egzekucji wierzytelności z rachunku bankowego, ponieważ zobowiązany nie wykazał istnienia "ważnego interesu", który uzasadniałby takie zwolnienie. Ponadto, zobowiązany nie wskazał innych składników majątkowych, z których mogłaby być prowadzona egzekucja, a sprzedaż nieruchomości obciążonej hipoteką wiązałaby się z dodatkowymi kosztami egzekucyjnymi. Organy prawidłowo oceniły, że uwzględnienie wniosku mogłoby doprowadzić do bezskuteczności egzekucji.Stan faktyczny
Naczelnik Urzędu Skarbowego prowadził postępowanie egzekucyjne wobec T. D. z tytułu zaległości podatkowych. Organ zajął rachunki bankowe zobowiązanego. Na wniosek zobowiązanego, organ egzekucyjny zwolnił z egzekucji kwotę 3.000 zł miesięcznie z rachunku w A S.A. na okres trzech miesięcy. Zobowiązany ponownie wystąpił o zwolnienie z egzekucji kwoty 3.000 zł miesięcznie, powołując się na trudną sytuację życiową i rodziną oraz zamiar sprzedaży nieruchomości obciążonej hipoteką. Organ egzekucyjny odmówił uwzględnienia wniosku, a Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał tę decyzję w mocy. Zobowiązany zaskarżył postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej do WSA we Wrocławiu.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 20 kwietnia 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA - Maria Tkacz-Rutkowska, Sędzia WSA - Daria Gawlak-Nowakowska, Sędzia WSA - Jadwiga Danuta Mróz (sprawozdawca), Protokolant: Starszy sekretarz sądowy - Barbara Głowaczewska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2016 roku sprawy ze skargi T. D. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie: odmowy zwolnienia z egzekucji wierzytelności z rachunku bankowego oddala skargę w całości.
Naczelnik Urzędu Skarbowego W. (dalej: organ egzekucyjny) prowadzi postępowanie egzekucyjne z majątku T. D. (dalej: zobowiązany, skarżący) na podstawie tytułów wykonawczych obejmujących zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za okres od sierpnia 2007 r. do grudnia 2008 r. w kwocie należności głównej 74.289,60 zł oraz w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 2007-2008 w kwocie należności głównej 83.094,00 zł i odsetek od niezapłaconych w terminie zaliczek na ten podatek w kwocie 4.347,80 zł.
W celu wyegzekwowania określonych w tytułach wykonawczych należności, organ egzekucyjny zawiadomieniami z 27 maja 2013 r. i 4 lipca 2013 r. zajął prawo majątkowe stanowiące wierzytelność z rachunku bankowego zobowiązanego w A SA (obecnie A S.A.), z którego wyegzekwowano łącznie kwotę 53.210,43 zł. Organ egzekucyjny dokonał ponadto zajęcia rachunku bankowego zobowiązanego w B S.A., lecz z uwagi na brak środków, bank ten poinformował o przeszkodach w prowadzeniu egzekucji. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego dokonano także zabezpieczenia poprzez wpis hipoteki przymusowej na nieruchomości zobowiązanego, położonej w miejscowości B. oraz ustalono w trybie poszukiwania majątku zobowiązanego, że posiada on samochód osobowy marki [...] z 2003 r. oraz motocykl marki [...] z 2007 r.
Na wniosek zobowiązanego, postanowieniem z [...] organ egzekucyjny zwolnił z egzekucji składnik majątku zobowiązanego w postaci wierzytelności z rachunku bankowego w A S.A. na okres trzech miesięcy (X-XII 2014 r.) w kwocie 3.000 zł, podzielając argumentację zobowiązanego, że zwolnienie ww. kwoty miesięcznie, odpowiadającej kosztom pracy ponoszonym w prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, pozwoli zwiększyć zobowiązanemu dochody i tym samym spowoduje szybszą spłatę zobowiązań podatkowych.
Zobowiązany, pismem z 17 sierpnia 2015 r., ponowił wniosek o zwolnienie z egzekucji rachunku bankowego w A S.A. kwoty 3.000 zł miesięcznie, z uwagi na trudną sytuacją życiową, przy jednoczesnym zabezpieczeniu zobowiązań podatkowych w sposób nieuzasadniający dalszego blokowania konta bankowego. W uzasadnieniu wniosku zobowiązany podniósł, że jednorazowa spłata całej kwoty zaległości podatkowych miałaby rażący wpływ na jego sytuację majątkową i spowodowałaby zagrożenie bytu jego rodziny (w tym nieletniego dziecka), której obecnie jest jedynym żywicielem. Zobowiązany zaznaczył, że wszystkie przychody związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą są zajęte przez organ egzekucyjny na jego firmowym rachunku w A, lecz nie jest w stanie przekazywać całego uzyskiwanego dochodu do urzędu, ponieważ w pierwszej kolejności musi zabezpieczyć środki na prowadzoną przez niego działalność gospodarczą oraz kredyt mieszkaniowy. Argumentował dalej, że jego dochody są uzależnione od obrotów jakie wygeneruje na powierzonym mu terenie, a pozbawienie go wszelkich środków w związku z zajęciem firmowego rachunku bankowego, będzie skutkowało zmniejszeniem prowizji z kontraktu jaki wykonuje dla firmy C. Ponadto wskazał, że zamierza sprzedać należącą do niego działkę położoną w miejscowości B., która została obciążona wpisem hipoteki przymusowej, a pieniądze uzyskane z jej sprzedaży pozwolą na spłatę większej części zaległości. Zdaniem zobowiązanego, organ egzekucyjny nie podjął działań zmierzających do ustalenia, czy istnieje możliwość innego zabezpieczenia należności, niż bardzo uciążliwa dla niego forma zajęcia rachunku bankowego. Stwierdził, że przy ocenie zasadności przedmiotowego wniosku, niezbędne jest zbadanie, czy istnieje możliwość innych działań egzekucyjnych. Dodał, że egzekwowane zaległości podatkowe objęte są sporem sądowym, a brak możliwości korzystania z środków na zajętym rachunku bankowym ogranicza mu możliwość korzystania z pomocy prawnej, ustawowo wymaganej w przypadku złożenia skargi kasacyjnej.
Po rozpoznaniu ww. wniosku, organ egzekucyjny postanowieniem z [...] nr [...], wydanym na podstawie art. 13 § 1 i 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2014 r. poz. 1619; dalej: u.p.e.a.) uznał, że wniosek nie podlega uwzględnieniu. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie, organ egzekucyjny przywołał treść art. 13 § 1 u.p.e.a. i wyjaśnił, jak należy rozumieć wymienioną w tym przepisie przesłankę "ważnego interesu zobowiązanego". Oceniając okoliczności faktyczne sprawy i argumentację zobowiązanego, organ egzekucyjny stwierdził, że owa przesłanka nie wystąpiła, a zobowiązany nie wskazał innych składników majątkowych, z których możliwe jest zaspokojenie egzekwowanych należności. Natomiast ogólne powołanie się przez zobowiązanego na możliwość sprzedaży nieruchomości obciążonej hipoteką przymusową, organ egzekucyjny uznał za niewystarczające z tego względu, że zobowiązany nie wskazał jakie konkretnie czynności podjął w związku z planowaną transakcją, nie wskazał kontrahenta, nie podał nawet przybliżonego terminu dokonania tej transakcji. Organ egzekucyjny podkreślił, że podjął szereg czynności (wskazał jakie) w celu ustalenia majątku zobowiązanego. Wskazał też, że porównując dochód wykazany przez zobowiązanego w zeznaniu podatkowym PIT-36L za 2014 r. z kwotą wyegzekwowaną w tym roku z rachunku bankowego w A, cała kwota dochodu wykazana w PIT-36L, nie wpłynęła na ten rachunek, co oznacza, że nie zostały zajęte – jak twierdzi zobowiązany – całe jego przychody z działalności gospodarczej, lecz zobowiązany uzyskuje dochód, który nie wpływa na zajęty rachunek bankowy. Ponadto, od 17 października 2014 r. z zajętego rachunku nie wpływają żadne kwoty na konto organu, wobec czego – w ocenie organu egzekucyjnego – nie można uznać, że zastosowanie tego środka egzekucyjnego, utrudnia zobowiązanemu dostęp do pomocy prawnej. Organ egzekucyjny zauważył również, mając na uwadze kwoty wyegzekwowane przed skorzystaniem przez zobowiązanego z uprzedniego zwolnienia spod egzekucji i kwoty uzyskane podczas tego zwolnienia, że uzyskanie przez zobowiązanego zgody na wskazane zwolnienie, spowodowało znaczne obniżenie skuteczności egzekucji z zajętego rachunku bankowego. Organ egzekucyjny uznał zatem, że ponowne uwzględnienie wniosku może spowodować całkowitą bezskuteczność egzekucji.
Kwestionując zasadność ww. postanowienia z [...] zobowiązany wniósł zażalenie, w którym ponowił argumentację przedstawioną we wniosku inicjującym postępowanie. Dodał, że do chwili złożenia wniosku wszystkie przychody związane z działalnością gospodarczą zobowiązanego były zajmowane przez organ bezpośrednio z konta firmowego, lecz obecnie nie jest w stanie przekazywać całego uzyskanego dochodu, ponieważ w pierwszej kolejności zabezpieczyć musi wydatki generowane przez działalność gospodarczą oraz kredyt mieszkaniowy. Ponadto, jego zdaniem, brak jest odniesienia do możliwości zaspokojenia roszczeń z zabezpieczonej hipoteką nieruchomości. Organ nie zbadał też wpływu częściowego zwolnienia środków z rachunku bankowego na możliwość rozwoju firmy i tym samym dobrowolną spłatę zobowiązań z dochodów przyszłych okresów. Działanie takie w ocenie zobowiązanego jest utrudnianiem działalności firmy w sytuacji gdy efekt fiskalny nie występuje, a działanie takie nie wzbudza zaufania wobec organów podatkowych i dodatkowo naraża na brak możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych jego i rodziny.
Dyrektor Izby Skarbowej we W. (dalej: organ nadzoru, Dyrektor IS), postanowieniem z [...] nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu, organ nadzoru – ustosunkowując się do argumentacji zawartej w zażaleniu - stwierdził, że w sprawie złożonego przez zobowiązanego wniosku o zwolnienie z egzekucji wierzytelności z rachunku bankowego, brak było podstaw do jego uwzględnienia, bowiem okoliczności przedstawione przez zobowiązanego nie mogły zostać uznane za wyjątkowe (brak ważnego interesu). Organ nadzoru wyjaśnił w tym zakresie, że zobowiązany w żaden sposób nie udokumentował kosztów utrzymania rodziny i kosztów prowadzonej działalności gospodarczej, nie wskazał też innego składnika majątku, z którego mogłaby być prowadzona egzekucja. Dodał, że środki na rachunku bankowym podlegają ochronie przed egzekucją, o ile wydatkowane są one np. na wynagrodzenia za pracę, podatki (art. 81 § 4 i 5 u.p.e.a.), a ochrona ta realizowana jest po złożeniu przez zobowiązanego wiarygodnego w tym zakresie dowodu. W kwestii dotyczącej zabezpieczonej hipoteką nieruchomości, organ nadzoru wyjaśnił, że dokonanie sprzedaży nieruchomości przez organ egzekucyjny wiąże się z kosztami i wydatkami egzekucyjnymi, które zaspokajane są z kwoty uzyskanej ze sprzedaży. Zatem ewentualna transakcja sprzedaży nieruchomości przez organ egzekucyjny jest mniej korzystna, niż gdyby sprzedaż została dokonana przez samego zobowiązanego.
Organ nadzoru wskazał dalej, że fakt zaskarżenia decyzji wymiarowych do sądu, nie wstrzymuje wykonania decyzji, egzekucja jest zatem prowadzona zgodnie z prawem. Podkreślił, że skoro jedyny składnik majątkowy, z którego egzekucja jest możliwa, stanowi przedmiotowy rachunek bankowy, to nawet w sytuacji gdy czasowo nie następuje z niego spływ środków finansowych, rezygnacja z egzekucji należności z tego składnika, w świetle braku propozycji zobowiązanego co do spłaty zaległości w innej formie, byłaby nieracjonalna. Jednocześnie, w kwestii zwolnienia z rachunku bankowego kwoty 3.000 zł miesięcznie, o którą wniósł zobowiązany w sytuacji kiedy na przedmiotowy rachunek bankowy taka kwota środków nie wpływa, organ wskazał, że udzielenie wnioskowanej pomocy byłoby pomocą pozorną. Nie wpłynęłaby ona bowiem na poprawę sytuacji materialnej zobowiązanego i jego rodziny, ani na poprawę w finansowaniu działalności gospodarczej usankcjonowane powagą wydanego postanowienia organu egzekucyjnego. Organ nadzoru dodał, że podatnik wyrażający wolę regularnej spłaty zaległości podatkowej, może zwrócić się z wnioskiem o zastosowanie ulgi w spłacie zaległości podatkowych. Końcowo organ nadzoru stwierdził, że standard przeprowadzenia wnikliwego postępowania wyjaśniającego został w niniejszej sprawie w pełni zachowany.
W skardze na ww. postanowienie, skarżący (reprezentowany przez pełnomocnika procesowego) wniósł o uchylenie w całości postanowień organów obu instancji i zasądzenie kosztów postępowania, zarzucając naruszenie:
1) art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.; dalej: k.p.a.) w związku z art. 18 u.p.e.a., poprzez niezbadanie w sposób kompletny i w oparciu o całość, istotnych aspektów sprawy;
2) art. 9 i art. 11 k.p.a. poprzez niewskazanie w sposób jasny i pełny przesłanek, którymi organ kierował się wydając postanowienie;
3) art. 75 § 1 k.p.a. poprzez nieprzyjęcie, jako dowodu w sprawie dokonanego na nieruchomości zajęcia hipotecznego;
4) art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów, skutkującym nieuwzględnieniem interesu zobowiązanego niesprzecznego z interesem społecznym oraz możliwością stosowania innych środków egzekucyjnych;
5) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez nieuprawnione zastosowanie tego przepisu w sytuacji gdy zasadnym było uchylenie zaskarżonego postanowienia;
6) art. 13 u.p.e.a. poprzez nieuznanie za spełnione przesłanek tego przepisu, wbrew stanowi faktycznemu uzasadniającemu zastosowanie niniejszego przepisu.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
W piśmie procesowym z 16 lutego 2016 r. skarżący podkreślił, że organ nie dokonał należytej analizy działań egzekucyjnych oraz nie wykazał niezbędności zajęcia konta bankowego w pełnym wymiarze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Skarga okazała się nieuzasadniona.
Zgodnie z art. 13 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny, na wniosek zobowiązanego i ze względu na jego ważny interes, może zwolnić, na czas oznaczony lub nieoznaczony, z egzekucji w całości lub części określone składniki majątkowe zobowiązanego.
Jak przyjmuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, podstawową przesłanką upoważniającą organ egzekucyjny do zwolnienia danego składnika majątkowego z egzekucji jest istnienie przemawiającego za tym "ważnego interesu zobowiązanego" (vide np. wyrok WSA w Gliwicach z 8 września 2014 r. sygn. akt I SA/Gl 167/14; dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: www.cbois.nsa.gov.pl – dalej: CBOSA). Jednocześnie w orzecznictwie tym funkcjonuje pogląd, że zobowiązany musi wykazać nie tylko argumenty przemawiające za zwolnieniem z egzekucji określonych składników majątkowych, ale także wykazać, że możliwe jest prowadzenie egzekucji i uzyskanie egzekwowanych należności z innych jego składników majątkowych (vide wyroki: WSA w Bydgoszczy z 14 lipca 2010 r. sygn. akt I SA/Bd 442/10; WSA w Krakowie z dnia 15 stycznia 2013 r. sygn. akt III SA/Kr 395/12; WSA w Gdańsku z 4 kwietnia 2013 r. sygn. akt I SA/Gd 189/13, - CBOSA). Wiąże się to z tym, że art. 13 § 1 u.p.e.a. ma na celu ochronę interesów tak zobowiązanego jak i wierzyciela, dlatego też uregulowana tam instytucja nie może prowadzić do sytuacji, że egzekucja okaże się bezskuteczna (vide wyrok WSA w Lublinie z 3 grudnia 2010 r. sygn. akt I SA/Lu 583/10 - CBOSA).
Dodać też trzeba, że uregulowana w art. 13 § 1 u.p.e.a. instytucja zwolnienia składników majątkowych z egzekucji opiera się na uznaniu administracyjnym. Użyty w tym przepisie wyraz "może" oznacza, że zwolnienie, o którym mowa wyżej nie jest obowiązkiem organu egzekucyjnego, lecz zostało pozostawione uznaniu organu. Przyznana organowi egzekucyjnemu swoboda nie oznacza jednak dowolności przy wydawaniu rozstrzygnięcia w powyższym zakresie. Zgodnie z poglądami doktryny, jak i ugruntowaną linią orzeczniczą sądów administracyjnych, konstrukcja "uznania administracyjnego" oznacza, że wypełnienie tych przesłanek nie zobowiązuje organu egzekucyjnego do zastosowania zwolnienia, a jedynie stwarza mu taką możliwość. Obowiązkiem organu rozpoznającego wniosek jest natomiast dokładne ustalenie stanu faktycznego oraz szczegółowe odniesienie się do niego w uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia (wyrok WSA w Gliwicach z 5 listopada 2009 r. sygn. akt I SA/G1 689/09 – CBOSA).
W świetle tak rozumianej instytucji zwolnienia z egzekucji określonych składników majątkowych i sposobu procedowania w sprawie wniosku zobowiązanego o możliwość skorzystania z tej instytucji, Sąd stwierdza, że w rozpoznawanej sprawie, zarówno ustalenie stanu faktycznego, jak i jego analiza, były przeprowadzone prawidłowo. W przedmiocie wniosku skarżącego zebrano bowiem wystarczający materiał dowodowy, którego zbadanie pozwoliło na wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie. Także uzasadnienie zaskarżonego postanowienia zawiera wskazanie okoliczności, które zadecydowały o zajęciu takiego stanowiska. Nie można więc – jak twierdzi skarżący - przypisać organowi egzekucyjnemu i organowi nadzoru dowolności w ich działaniu.
Przypomnieć należy, że przedmiotem rozstrzygnięcia organu egzekucyjnego, a następnie jego utrzymania w mocy przez organ nadzoru, był wniosek skarżącego z 17 sierpnia 2015 r., w którym sformułował on prośbę o nieobejmowanie egzekucją kwoty 3.000 zł miesięcznie na zajętym rachunku bankowym w A S.A. Argumentując wniosek skarżący wskazał zasadniczo, że zajęcie rachunku bankowego w sytuacji, gdy dokonano zabezpieczenia, jest dla niego bardzo uciążliwe, gdyż: zajęto wszystkie dochody związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą co także wpływa na jego sytuację życiową (zagraża bytowi jego rodziny, której jest jedynym żywicielem, w tym nieletniego dziecka); musi zabezpieczyć środki na prowadzoną działalność gospodarczą i spłatę kredytu mieszkaniowego; pozbawienie go, w związku z zajęciem, wszelkich środków będzie skutkowało zmniejszeniem prowizji z kontraktu, którego jest wykonawcą. Wskazał, że zamierza sprzedać nieruchomość zabezpieczoną hipoteką przymusową w celu spłaty zaległości. Wskazał też, że organ winien zbadać, czy istnieje możliwość innych działań egzekucyjnych. Powołał się także na fakt zaskarżenia decyzji, z których wynikają egzekwowane zaległości podatkowe. W zażaleniu skarżący dodał, że nie zbadano wpływu częściowego zwolnienia środków z rachunku bankowego na rozwój jego firmy. Odmowne załatwienie wniosku stanowi natomiast utrudnianie prowadzenia przez niego działalności gospodarczej.
Zdaniem Sądu, skarżący – jak słusznie uznały organy - nie wykazał, że wystąpiła przesłanka w postaci "ważnego interesu", o której mowa w art. 13 § 1 u.p.e.a. Skarżący jednocześnie nie wskazał innego składnika majątkowego, z którego mogłaby być prowadzona egzekucja administracyjna. Co więcej, skarżący domaga się (okoliczność tę podnosi również w skardze), by to organ egzekucyjny poszukiwał innego składnika majątkowego, z którego mogłaby być prowadzona egzekucja zaległych zobowiązań. Stwierdził bowiem, że organ winien zbadać, czy istnieje możliwość innych działań egzekucyjnych. Tymczasem, jak Sąd wskazał na wstępie rozważań prawnych, to do zobowiązanego należy wykazanie owego innego składnika majątkowego, w tym wypadku innego, niż zajęty rachunek bankowy. Nie można także zgodzić się ze skarżącym, że w sprawie nie zbadano, czy ustanowiona hipoteka nie jest wystarczającym zabezpieczeniem zobowiązań. Należy powtórzyć za organem nadzoru, że sprzedaż nieruchomości przez organ egzekucyjny wiąże się z dodatkowymi wydatkami egzekucyjnymi, przeznaczonymi np. na należności biegłych i rzeczoznawców (art. 64b § 1 pkt 4 u.p.e.a.) w celu oszacowania przeznaczonej do sprzedaży nieruchomości. Nie ulega wątpliwości, że wydatki te, stanowiąc koszty egzekucyjne, obciążają finalnie zobowiązanego i w przypadku sprzedaży, uzyskana z niej kwota przeznaczana jest w pierwszej kolejności na zaspokojenie właśnie kosztów egzekucyjnych (art. 115 § 1 pkt 1 u.p.e.a.), co niewątpliwie jest mniej korzystne dla zobowiązanego. Ponadto, wdrożenie czynności zmierzających do wyegzekwowania należności z nieruchomości rozłożone jest w dłuższym czasie i w sytuacji gdy istnieją inne składniki majątkowe zobowiązanego, mogące zaspokoić roszczenie wierzyciela, stosowanie tego środka egzekucyjnego ze względu także na koszty z nim związane, jest niezasadne. Nie można pominąć także i tej okoliczności, że składając przedmiotowy wniosek, skarżący wskazał wprawdzie ogólnie, że zamierza sam sprzedać nieruchomość zabezpieczoną hipoteką przymusową, jednak, jak wskazują akta sprawy, brak jest konkretnych informacji i czynności skarżącego w tym zakresie.
Skarżący też nie dokonał na poczet egzekwowanych należności dobrowolnych wpłat. Znamienne jest również ustalenie organu, które przeczy twierdzeniu skarżącego o zajęciu wszystkich jego dochodów z działalności gospodarczej, że w 2014 r. kwota wpływu na konto organu egzekucyjnego wyniosła 28.449,68 zł, natomiast wykazany przez skarżącego w zeznaniu PIT-36L dochód za ten rok wyniósł 44.069,08 zł. Jedynym skutecznym środkiem egzekucyjnym okazało się natomiast zajęcie rachunku bankowego zobowiązanego w A, jednak od 17 października 2014 r., tj. od czasu uprzedniego zwolnienia spod egzekucji kwoty 3.000 zł, nie wpłynęły na konto organu żadne środki egzekucyjne. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy, trafnym jest więc spostrzeżenie organu nadzoru, że skoro jedynym skutecznym środkiem egzekucyjnym jest zajęcie rzeczonego rachunku bankowego, to nawet w sytuacji gdy czasowo brak jest na nim wpływów, rezygnacja z egzekucji należności z tego składnika majątkowego, w świetle braku propozycji zobowiązanego co do spłaty zaległości w innej formie, byłaby nieracjonalna i prowadząca do bezskuteczności egzekucji. Niewątpliwie zatem, jak prawidłowo wskazał organ nadzoru, uwzględnienie wniosku prowadziłoby do pozornej, a nawet fikcyjnej pomocy dla zobowiązanego. Takie postępowanie byłoby niewątpliwie sprzeczne z ustawowymi obowiązkami organu egzekucyjnego.
Nie zasługuje na aprobatę twierdzenie skarżącego, jakoby nie została zbadana kwestia zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych skarżącego i jego rodziny, w tym nieletniego dziecka, a także wpływu egzekucji z rzeczonego rachunku bankowego na spłatę kredytu mieszkaniowego i kosztów działalności gospodarczej. Wskazać bowiem trzeba, że organ nadzoru wyraźnie wskazał, że ustalenie stanu faktycznego dokonywane jest na podstawie zgromadzonych dowodów. Zatem, żądanie zbadania kosztów utrzymania rodziny, spłaty kredytu, czy kosztów działalności gospodarczej, może a nawet musi zostać przeprowadzone w sytuacji, gdyby zobowiązany takie dowody organowi przedłożył. Zobowiązany, jak potwierdza zawartość akt sprawy, takich dowodów jednak nie przedłożył. Analiza sytuacji finansowej i majątkowej zobowiązanego została natomiast przeprowadzona, co zostało wskazane w uzasadnieniach postanowień organu egzekucyjnego i organu nadzoru, na podstawie zeznań podatkowych i materiałów zgromadzonych w toku postępowania egzekucyjnego. Tym samym, zarzut braku ustaleń w tym zakresie, jest bezzasadny.
Prawidłowo też zauważył organ nadzoru, że zgodnie z art. 81 § 4 i 5 u.p.e.a., środki wpływające na zajęty rachunek bankowy zobowiązanego podlegają ochronie w części przeznaczonej na zaspokojenie np. wynagrodzenia za pracę, czy podatków. Skorzystanie z ochrony tej uzależnione jest natomiast od zwrócenia się o jej udzielenie przez samego zobowiązanego.
W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie koniecznym jest dodanie, że zwolnienie z egzekucji określonego składnika majątkowego nie służy kwestionowaniu zastosowanego środka egzekucyjnego, a wydaje się, że argumentacja skarżącego do tego zmierza. Skarżący podkreśla bowiem, że zajęcie firmowego konta jest dla niego najbardziej uciążliwym środkiem egzekucyjnym, co ma nawet wpływ na realizację zawartego kontraktu. Ponadto, skarżący konsekwentnie podkreśla (także w skardze), że analizie powinna być poddana konieczność egzekwowania kwot zaległości podatkowej, bowiem kwestia prawidłowości wydania decyzji wymiarowych, z których wynikają egzekwowane należności, jest na etapie kontroli sądowoadministracyjnej. Tymczasem organy prawidłowo wyjaśniły skarżącemu, że decyzja ostateczna, mimo jej zaskarżenia do sądu, podlega wykonaniu, chyba że wstrzymano jej wykonanie. Z akt sprawy okoliczność wstrzymania wykonania decyzji jednak nie wynika, zatem brak jest podstaw prawnych do podjęcia przez organ egzekucyjny czynności wstrzymujących prowadzenie egzekucji. Ponadto, każdemu zobowiązanemu przysługuje w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym swoisty środek zaskarżenia, jakim są zarzuty, enumeratywnie wymienione w art. 33 u.p.e.a.
Wobec powyższego, w ocenie Sądu, organy nie naruszyły ani przepisów dotyczących zasad prowadzenia postępowania, ani przepisów prawa materialnego w sposób skutkujący wadliwością rozstrzygnięć. W konsekwencji, organ nadzoru prawidłowo orzekł o utrzymaniu w mocy postanowienia organu egzekucyjnego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Zatem, zarzuty naruszenia art. 7, art. 9, art. 11, art. 75 § 1, art. 80, art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 13 u.p.e.a., uznać należało jako nietrafione.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), oddalił skargę w całości.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło