I SA/Wr 620/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Zbigniew Łoboda po rozpoznaniu w dniu 19 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A S.A. w likwidacji z/s w C. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania postanawia: odrzucić zażalenie. W sprawie, wyrokiem z dnia 10 kwietnia 2014 r, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę A S.A. w likwidacji z siedzibą w C. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Pismem z dnia 8 sierpnia 2014 r. skarżąca spółka wywiodła od powyższego wyroku skargę kasacyjną, podpisaną przez likwidatora – L. S. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2015 r. odrzucił skargę kasacyjną skarżącej spółki z uwagi na jej sporządzenie i wniesienie samodzielnie, z pominięciem wymogu określonego w art. 175 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. w Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej w skrócie: p.p.s.a.), tj. przymusu adwokacko – radcowskiego. Postanowienie odrzucające skargę kasacyjną zostało doręczone skarżącej spółce w dniu 4 maja 2015 r. wraz z pouczeniem o możliwości wniesienia w terminie siedmiu dni od daty jego doręczenia, za pośrednictwem tutejszego Sądu, zażalenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżącą pouczono również, że zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, powinno zostać sporządzone przez adwokata, radcę prawnego lub doradcę podatkowego. Pismem nadanym w placówce pocztowej w dniu 11 maja 2015 r. (data stempla pocztowego) skarżąca wniosła zażalenie podpisane przez likwidatora L.S. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Zażalenie podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 194 § 4 p.p.s.a., zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, powinno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego. Przepis art. 175 § 2 i 3 stosuje się odpowiednio, co oznacza, że w sprawach obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami, zażalenie może być sporządzone przez doradcę podatkowego, a w sprawach własności przemysłowej - także przez rzecznika patentowego (art. 175 § 3 p.p.s.a). Stosownie do art. 175 § 2 p.p.s.a., wymogu powyższego nie stosuje się, gdy zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, sporządza sędzia, prokurator, notariusz, radca Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, będący stroną, jej przedstawicielem lub pełnomocnikiem, ponadto prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. W orzecznictwie sądowym powszechnie aprobowany jest pogląd, że obowiązek ustanowiony w art. 194 § 4 p.p.s.a. ma charakter bezwzględny, co oznacza, że żadne szczególne okoliczności nie uprawniają strony do osobistego sporządzenia zażalenia na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną (por. postanowienie NSA z 17 października 2013 r., I OZ 902/13, LEX nr 1449983). Innymi słowy, sporządzenie zażalenia na odrzucenie skargi kasacyjnej przez osobę inną niż wymieniona w art. 194 § 4 p.p.s.a. powoduje identyczne skutki prawne, jak w przypadku skargi kasacyjnej sporządzonej przez osobę niebędącą profesjonalnym pełnomocnikiem (por. postanowienie NSA z 22 lutego 2011 r., II GZ 58/11), tj. konieczność odrzucenia takiego zażalenia na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. Zgodnie bowiem z treścią art. 197 § 2 p.p.s.a., do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej. Z kolei, w myśl art. 178 p.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Dodać należy, że odpowiednie stosowanie do zażalenia przepisów o skardze kasacyjnej nakazuje przyjąć, że zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej sporządzone osobiście przez stronę jest nieusuwalnym brakiem takiego zażalenia. W rozpatrywanej sprawie, nie budzi wątpliwości, że zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 7 kwietnia 2015 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej wniosła skarżąca spółka działająca przez likwidatora, nie będącego przy tym żadną z osób wymienionych w art. 194 § 4 p.p.s.a. Podkreślić jednocześnie trzeba, że wraz z odpisem zaskarżonego postanowienia strona otrzymała pouczenie, że zażalenie na to postanowienie powinno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego, względnie, doradcę podatkowego. Uzupełniająco należy dodać, że złożony wraz z tym zażaleniem wniosek skarżącej o zmianę wcześniejszego postanowienia tut. Sądu w przedmiocie odmowy przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu został rozpoznany przez Sąd odmownie (postanowienie z dnia 6 lipca 2015 r.), a wywiedzione od tego rozstrzygnięcia zażalenie zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny (postanowienie z 30 września 2015 r., II FZ 652/15). Mając na uwadze wskazane okoliczności, Sąd uznał, że sporządzone osobiście przez skarżącą (tj. z pominięciem tzw. przymusu adwokacko-radcowskiego) zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej jest niedopuszczalne w rozumieniu art. 178 w zw. z art. 197 § 2 i art. 194 § 4 p.p.s.a. Powyższe obligowało Sąd do odrzucenia takiego zażalenia na podstawie ww. przepisów, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowił jak w sentencji.