I SA/Wr 793/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Daria Gawlak- Nowakowska po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi P. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązań spadkodawcy M. S. w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące lat 1998-1999, odsetek za zwłokę, kosztów postępowania egzekucyjnego, kosztów upomnienia dotyczących podatku od towarów i usług za kwiecień 2001 r. i styczeń 2002 r. kosztów postepowania egzekucyjnego obejmującego zaległości podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 1998 i 1999, kosztów postępowania egzekucyjnego dotyczącego zaległości podatkowej w zryczałtowanym podatku dochodowym z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości i kosztów upomnienia oraz orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej spadkobiercy za zaległości podatkowe po zmarłej M. S. w podatku od towarów i usług, odsetki za zwłokę, koszty postępowania egzekucyjnego oraz koszty upomnienia postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżąca w treści skargi wniosła o przyznanie prawa pomocy oraz o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji argumentowała, że odpowiedzialność strony za zaległości w podatku od towarów i usług nabyte w drodze spadkobrania została nieprawidłowo określona z naruszeniem przepisów przejściowych, korzystniejszych dla skarżącej, pozwalających na uniknięcie odpowiedzialności. Nadto wysokość zobowiązania podatkowego określona w zaskarżonej decyzji (kwota 66 937,92 zł podkreślenie Sądu) kilkakrotnie przekracza wartość całego majątku skarżącej. Strona utrzymuje się wyłącznie z pracy zarobkowej wykonywanej w charakterze [...] w Poradni [...] w S.. Podniosła, że wykonanie zaskarżonej decyzji, skutkować będzie pozbawieniem skarżącej całego zgromadzonego przez nią majątku, czy to przez pozbawienie władztwa nad rzeczami, czy to przez pozbawienie skarżącej prawa do rozporządzania nimi do czasu zakończenia postępowania egzekucyjnego, co w konsekwencji pozbawi skarżącą środków do życia. Zdaniem strony takie działania spowodują nieodwracalne skutki, a w przypadku uchylenia zaskarżonych decyzji stanowić będą o wyrządzeniu stronie znacznej szkody majątkowej. Prawomocnym postanowieniem z dnia 1 sierpnia 2013 r. tut. Sąd w wyniku rozpatrzenia wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia o kosztów sądowych oraz ustanowienia doradcy podatkowego, postanowił przyznać prawo pomocy we wnioskowanym zakresie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, na które została wniesiona skarga, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi – jak wynika z powyższego - wyjątek od zasady, zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest uprawdopodobnienie okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione (por. postanowienie NSA z dnia 12 października 2010 r., I GZ 316/10, LEX nr 607229). Przechodząc do argumentu strony dotyczącego trudnej sytuacji materialnej skarżącej w konfrontacji z wysoką kwotą zobowiązań ciążącą na stronie, należy stwierdzić, że nie jest to w tym przypadku wystarczającą przesłanką wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Tymi przesłankami są bowiem zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w związku z wykonaniem decyzji. Przy tym chodzi tu nie o jakiekolwiek skutki egzekucji, lecz jedynie takie, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło (por. postanowienie NSA z dnia 28 lipca 2009 r., I FSK 450/09). Faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego wynikającego z ostatecznej decyzji, nawet przy istnieniu trudnej sytuacji materialnej strony, nie można utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody, czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a tak zdaje się rozumieć to skarżąca. Trudna sytuacja materialna skarżącej może mieć niewątpliwie wpływ na przyznanie prawa pomocy, co w przedmiotowej sprawie znalazło swoje odzwierciedlenie w prawomocnym już postanowieniu z dnia 1 sierpnia 2013 r. wydanym w tym przedmiocie, nie jest zaś wystarczającą okolicznością do wstrzymania wykonania zaskarżonych aktów (por. postanowienie NSA z dnia 22 czerwca 2010 r., I FZ 189/10, LEX nr 643200). Zobowiązania podatkowe mają charakter pieniężny i z natury rzeczy skutki wykonania zobowiązania są odwracalne. Jego uregulowanie nie tworzy z reguły takiego stanu rzeczy, w którym strona poniosłaby znaczną szkodę lub wystąpiłyby trudne do odwrócenia skutki. W przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi istnieje oczywista możliwość zwrotu zapłaconych kwot, łącznie z oprocentowaniem według zasad przewidzianych w Ordynacji podatkowej. Wykonanie świadczenia pieniężnego nie wywoła nieodwracalnych skutków, gdyż ewentualne uchylenie zaskarżonej decyzji spowoduje konieczność zwrotu należności, a ponadto zgodnie art. 8-10 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., 229, poz. 1954 ze zm.) dopuszczalność prowadzenia egzekucji ograniczona jest do zakresu, w jakim nie zostanie zagrożone minimum utrzymania dłużnika i osób pozostających według ustawowego obowiązku na jego utrzymaniu. W kontekście argumentów zawartych w rozpatrywanym wniosku należy również wskazać, że przesłanką wstrzymania wykonania decyzji nie jest także zasadność skargi, ale nieodwracalność skutków lub realna groźba powstania znacznej szkody w następstwie wykonania zaskarżonego aktu. Rozpatrywanie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji przez pryzmat zarzutów do niej skierowanych, czy też innych czynności organów podejmowanych w konsekwencji wydania zaskarżonej decyzji jest zatem niedopuszczalne. Końcowo należy zatem powtórzyć, że trudna sytuacja finansowa skarżącej sama w sobie, a także jej przeświadczenie o zasadności skargi nie może stanowić przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Za przesłanki takie mogłyby być uznane zilustrowane przez stronę stosownymi dokumentami konkretne okoliczności, wskazane jako ewentualne następstwa wykonania skarżonej decyzji. W niniejszej sprawie jednakże skarżąca takich okoliczności nie powołała. Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 i §5 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.