I SA/Wr 894/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Łukasz Cieślak po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2025 r. w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. A. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 24 października 2024 r. nr 0201-IOM.4104.48.2024 w przedmiocie podatku od spadków i darowizn z tytułu nabycia spadku postanawia: odrzucić skargę. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wezwano pełnomocnika strony skarżącej, będącego adwokatem, do usunięcia braków formalnych skargi poprzez złożenie pełnomocnictwa do działania w imieniu strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub sądami administracyjnymi – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało doręczone w dniu 13 stycznia 2025 r. (dowód: k. 26 akt sądowych). W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik strony skarżącej, pismem nadanym przez pocztę w dniu 20 stycznia 2025 r., wniósł o wydłużenie terminu na przedłożenie pełnomocnictwa, wskazując, że po spotkaniu z mocodawcą, zaplanowanym na dzień 22 stycznia 2025 r., niezwłocznie prześle stosowne pełnomocnictwo. Z akt sprawy wynika, że zarówno w zakreślonym terminie, jak i do dnia wydania niniejszego postanowienia ww. brak formalny nie został uzupełniony. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: W myśl art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Stosownie do art. 46 § 3 p.p.s.a., do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który w danej sprawie nie złożył jeszcze tych dokumentów przed sądem. Z art. 37 § 1 p.p.s.a. wynika ponadto, że pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Stosownie do art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. W przypadku skargi zastosowanie ma rygor odrzucenia skargi z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W świetle wniosku pełnomocnika strony skarżącej, zawartego w piśmie z dnia 20 stycznia 2025 r., należy podkreślić, że w orzecznictwie sądowym i piśmiennictwie jednolicie przyjmuje się, że termin 7-dniowy, o którym mowa w art. 49 § 1 p.p.s.a., jest terminem ustawowym, który nie może być skracany ani przedłużany. Zgodnie z art. 84 p.p.s.a. przewodniczący może z ważnej przyczyny przedłużyć termin sądowy z urzędu lub na wniosek strony zgłoszony przed upływem terminu, a także skrócić termin sądowy na wniosek strony. Zauważyć jednak należy, że termin siedmiodniowy do uzupełnienia braków formalnych skargi jest terminem ustawowym, a nie terminem sądowym, więc nie może być skracany lub przedłużany (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 29 maja 2009 r., I OZ 561/09; z dnia 11 maja 2011 r., II FZ 159/11; z dnia 31 stycznia 2019 r., I OZ 21/19, z dnia 17 kwietnia 2019 r., II OZ 342/19; z dnia 23 października 2020 r., I OZ 759/20; z dnia 26 października 2021 r., II GZ 359/21 - orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych: orzeczenia.nsa.gov.pl; a także: B. Dauter [w:] A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, B. Dauter, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. IX, Warszawa 2024, art. 49). Wobec tego brak było podstaw do przedłużenia w niniejszej sprawie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi. Rozważenia wymagało ponadto, czy nieuzupełnienie braków formalnych skargi przez pełnomocnika, który złożył skargę (zwłaszcza w zakresie dokumentu pełnomocnictwa) wywołuje skutki z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., czy też wymaga od Sądu wystosowania kolejnego wezwania, tym razem bezpośrednio do strony postępowania. Sąd przyjął, że skoro art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w sposób jednoznaczny przewiduje obowiązek odrzucenia skargi ("Sąd odrzuca skargę") w przypadku nieuzupełnienia w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi, to Sąd nie ma kompetencji do uznania, że nieuzupełniony istotny brak formalny skargi (jakim jest brak pełnomocnictwa dla sporządzającego skargę adwokata, radcy prawnego czy doradcy podatkowego) może stać się innego rodzaju brakiem formalnym (brakiem podpisu strony pod skargą), który w dalszym ciągu podlegałby uzupełnieniu. Ponadto podzielić należy pogląd, że dwukrotne wzywanie do uzupełnienia braków formalnych skargi: najpierw pełnomocnika do złożenia stosownego pełnomocnictwa do działania w imieniu strony (i usunięcia innych braków formalnych skargi), a następnie strony (do osobistego podpisania skargi, a później do usunięcia braków formalnych skargi), prowadziłoby do uprzywilejowania stron korzystających z usług zawodowych pełnomocników względem stron, które z takiej możliwości z różnych przyczyn nie korzystają (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2023 r., I FZ 303/23 i powołane tam orzecznictwo). Mając na uwadze powyższe, należało stwierdzić, że zawierające wszystkie niezbędne elementy wezwanie do usunięcia braku formalnego skargi zostało prawidłowo doręczone, a brak formalny skargi nie został w terminie uzupełniony. Termin 7-dniowy do uzupełnienia wskazanego w ww. wezwaniu braku formalnego skargi rozpoczął bowiem bieg w dniu 13 stycznia 2025 r., co oznacza, że brak formalny skargi powinien być uzupełniony najpóźniej w dniu 20 stycznia 2025 r. (poniedziałek). Z akt sprawy wynika, że brak formalny skargi nie został uzupełniony, co uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu. Reasumując, skarga podlegała odrzuceniu, o czym – na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. – Sąd postanowił jak w sentencji.