II SA/Wr 116/16

Ewa Orłowska starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 20 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania organu pierwszej instancji o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku szpitala uzdrowiskowego postanawia: umorzyć postępowanie z wniosku z dnia 17 lipca 2018 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu. W rozpoznawanej sprawie skarżący pismem z dna 17 lipca 2018 r. nazwanym zażaleniem na wezwanie do uiszczenia wpisu podał, że dotyczy ono generalnie dwóch spraw o sygn. akt IV SA/Wr 117/16 i IV SA/Wr 119/16, ale wskutek pomyłki lub przeoczenia może ono dotyczyć także dwóch pozostałych spraw o sygn. akt IV SA/Wr 116/16 i IV SA/Wr 118/16, a więc także niniejszej sprawy o sygn. akt IV SA/Wr 116/16. W piśmie tym podał, że dnia 10 lipca 2018 r. otrzymał odpisy zarządzenia z dnia 22 czerwca 2018 r. wzywającego do uiszczenia wpisu w sprawach o sygn. akt IV SA/Wr 117/16 i IV SA/Wr 119/16 i że zawsze wraz korespondencją dotyczącą tych dwóch sygnatur otrzymywał także korespondencję dotyczącą dwóch pozostałych spraw, tj. także odnosząca się do niniejszej sprawy o sygn. akt IV SA/Wr 116/16. W piśmie tym poinformował, że składa także na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy i na urzędowym formularzu z dnia 17 lipca 2018 r. skarżący wniósł o przyznanie tego prawa w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Następnie zarządzeniem Przewodniczącego wydziału z dnia 19 lipca 2018 r. w pkt I poinformowano stronę, że powyższe zażalenie na zarządzenie z dnia 22 czerwca 2018 r., pozostawiono w aktach bez dalszego biegu, ponieważ w niniejszej sprawie brak jest zarządzenia z tego dnia, które mogłoby podlegać zaskarżeniu, a w pkt II poinformowano stronę, że odpis wniosku o prawo pomocy pozostawiono także w aktach bez dalszego biegu w związku z umorzeniem postępowania w przedmiocie prawa pomocy. Późniejszym zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 14 września 2018 r. uchylono pkt II powyższego zarządzenia dnia 19 lipca 2018 r. i akta sprawy wraz z wnioskiem o prawo pomocy przedłożono referendarzowi sądowemu. Rozpoznaniu w niniejszej sprawie podlega wniosek strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy zawarty w opisanym wyżej formularzu z dnia 17 lipca 2018 r. Przepis art. 249a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej p.p.s.a.) stanowi, że jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Kluczowe dla prawidłowej wykładni przytoczonego przepisu jest ustalenie znaczenia zwrotu "zbędne". Na gruncie reguł języka powszechnego zwrot "zbędny" oznacza tyle, co taki, który nie jest koniecznie potrzebny i bez którego można się obejść [tak: Wielki Słownik Języka Polskiego, dostępny pod adresem: http://www.wsjp.pl]. W myśl art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. do czynności w zakresie przyznania prawa pomocy, które wykonuje referendarz sądowy należy wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu, cofnięciu, odmowie przyznania prawa pomocy albo umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania (art. 243 §1 p.p.s.a.). Z powołanego art. 243 §1 p.p.s.a. wynika, że ustawodawca w sposób wyraźny określił ramy czasowe do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Przez określenie "tok postępowania" zawarte w art. 243 §1 p.p.s.a. należy rozumieć tok postępowania sądowoadministracyjnego od chwili jego wszczęcia do prawomocnego zakończenia. Zatem stwierdzenie prawomocności orzeczenia kończącego postępowanie oznacza, że sprawa sądowoadministracyjna nie jest już sprawą rozpoznawaną przez sąd (por. post. NSA z dnia 5 października 2016 r. sygn. akt II OZ 1003/16). Rozpoznanie wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy stało się zatem zbędne z uwagi na to, że sprawa została już prawomocnie zakończona postanowieniem Sądu z dnia 5 czerwca 2017 r. odrzucającym skargę k- 194, skoro Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 27 października 2017 r. sygn. akt II OZ 1279/17, k- 272 oddalił zażalenie na to postanowienie Sądu z dnia 5 czerwca 2017 r. odrzucające skargę. Ponadto postanowieniem referendarza sądowego z dnia 13 listopada r. 2017 r. stwierdzono, że wspomniane postanowienie Sądu z dnia 5 czerwca 2017 r jest prawomocne od dnia 27 października 2017 r. Stanowisko to zostało jednoznacznie potwierdzone w postanowieniu Sądu z dnia 23 kwietnia 2018 r. k- 323 utrzymującym w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 22 lutego 2018 r. umarzające postępowanie wszczęte wcześniejszym wnioskiem strony z dnia 10 stycznia 2018 r. złożonym następnie na urzędowym formularzu z dnia 7 lutego 2018 r. z uwagi na to, że postanowienie Sądu z dnia 5 czerwca 2017 r. uprawomocniło się. Z chwilą prawomocnego odrzucenia skargi postępowanie sądowe kończy się, a więc nie ma konieczności przyznawania stronie prawa pomocy. Ponadto w niniejszej, jak to już wskazano, nie zostało sporządzone zarządzenie (wezwanie) Sądu opatrzone datą 22 czerwca 2018 r. wzywające stronę do uiszczenia wpisu i w związku z tym, opisanym wyżej, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału zażalenie na nieistniejące zarządzenie, które mogłoby podlegać zaskarżeniu, pozostawiono w aktach bez dalszego biegu. Zarządzenie opatrzone datą 22 czerwca 2018 r. wzywające do uiszczenia wpisu od zażalenia zostało bowiem wydane w dwóch innych sprawach skarżącego tj. o sygn. akt IV SA/Wr 117/16 i IV SA/Wr 119/16. Zatem także z tego względu rozpoznanie niniejszego wniosku o prawo pomocy złożonego wraz z pismem zawierającym powyższe zażalenie na nieistniejące zarządzenie, które mogłoby podlegać zaskarżeniu, stało się zbędne. W tej sytuacji rozpoznanie wniosku strony o przyznanie prawa pomocy z dnia 17 lipca 2018 r. stało się zbędne, a postępowanie wszczęte tym wnioskiem podlega umorzeniu na podstawie art. 249a p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, w oparciu o art. 249a w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.